1
00:00:02,070 --> 00:00:04,470
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,470 --> 00:00:08,910
Deze keer behandelen
we 1 Koningen 9 en 10.

3
00:00:08,910 --> 00:00:13,710
Het verhaal van Salomo gaat
verder in 1 Koningen hoofdstuk 9.

4
00:00:13,710 --> 00:00:15,870
In de hoofdstukken die
we net achter ons hebben,

5
00:00:15,870 --> 00:00:20,250
hebben we gezien hoe de bouw werd
voltooid, niet alleen van de tempel,

6
00:00:20,250 --> 00:00:24,330
die zeven jaar duurde, maar
ook van Salomo's eigen huis,

7
00:00:24,330 --> 00:00:28,770
die dertien jaar duurde, en van andere
bouwprojecten die hij uitvoerde.

8
00:00:28,770 --> 00:00:32,310
Bij de inwijding van de
tempel offerde hij duizenden,

9
00:00:32,310 --> 00:00:35,970
tienduizenden dieren en
hield hij een groot feest.

10
00:00:35,970 --> 00:00:38,490
Hij spoorde het volk aan trouw te blijven,

11
00:00:38,490 --> 00:00:41,730
zodat God Zijn beloften
aan het volk kon houden.

12
00:00:41,730 --> 00:00:45,270
En hij bad een lang
inwijdingsgebed voor de tempel.

13
00:00:45,270 --> 00:00:50,430
Daarin wees hij de tempel aan als het
middelpunt van Gods aanwezigheid in Israël

14
00:00:50,430 --> 00:00:53,670
en als de richting waarin
Israël moest bidden.

15
00:00:53,670 --> 00:00:57,570
Dat ze in de tempel of in de richting
van de tempel moesten bidden,

16
00:00:57,570 --> 00:01:01,170
lijkt het uitgangspunt van
zijn gebed te zijn geweest.

17
00:01:01,170 --> 00:01:05,370
Hij noemde allerlei situaties:
als het volk zou zondigen

18
00:01:05,370 --> 00:01:07,950
en door een hongersnood
getroffen zou worden,

19
00:01:07,950 --> 00:01:13,110
of als het volk zou zondigen en door
zijn vijanden verslagen zou worden,

20
00:01:13,110 --> 00:01:16,830
of als ze zouden zondigen
en in gevangenschap naar een

21
00:01:16,830 --> 00:01:20,130
ver land zouden worden
weggevoerd, of iets dergelijks.

22
00:01:20,130 --> 00:01:22,830
Hij geeft heel veel
verschillende voorbeelden.

23
00:01:22,830 --> 00:01:25,050
Het einde is steeds hetzelfde:

24
00:01:25,050 --> 00:01:28,650
Wanneer Uw volk uittrekt ten
strijde tegen zijn vijand,

25
00:01:28,650 --> 00:01:32,970
op de weg waarheen U hen zendt,
en zij bidden tot de HEERE,

26
00:01:32,970 --> 00:01:36,030
in de richting van deze
stad, die U verkozen hebt,

27
00:01:36,030 --> 00:01:38,790
en van het huis dat ik
voor Uw Naam heb gebouwd,

28
00:01:38,790 --> 00:01:44,130
luistert U dan in de hemel naar hun gebed
en hun smeekbede, en verschaf hun recht.

29
00:01:44,130 --> 00:01:48,590
Wanneer zij tegen U hebben gezondigd —
er is immers geen mens die niet zondigt —

30
00:01:48,590 --> 00:01:53,070
en U toornig op hen bent, en
hen overlevert aan de vijand,

31
00:01:53,070 --> 00:01:57,510
zodat zij die hen gevangengenomen hebben,
hen als gevangenen wegvoeren naar het land

32
00:01:57,510 --> 00:02:02,790
van de vijand, ver weg of dichtbij, en
zij het in het land waarheen zij als

33
00:02:02,790 --> 00:02:08,130
gevangenen werden weggevoerd, ter
harte nemen, zich bekeren en tot U

34
00:02:08,130 --> 00:02:12,390
smeken in het land van hen die hen
gevangengenomen hebben, door te zeggen:

35
00:02:12,390 --> 00:02:17,250
Wij hebben gezondigd en ons misdragen,
wij hebben goddeloos gehandeld,

36
00:02:17,250 --> 00:02:21,210
en als zij zich in het land van hun
vijanden die hen als gevangenen weggevoerd

37
00:02:21,210 --> 00:02:26,310
hebben, tot U bekeren met heel
hun hart en met heel hun ziel,

38
00:02:26,310 --> 00:02:31,410
en tot U bidden in de richting van hun
land, dat U aan hun vaderen gegeven hebt,

39
00:02:31,410 --> 00:02:36,630
en van de stad die U verkozen hebt, en van
het huis dat ik voor Uw Naam gebouwd heb,

40
00:02:36,630 --> 00:02:40,350
luistert U dan in de
hemel, Uw vaste woonplaats,

41
00:02:40,350 --> 00:02:45,090
naar hun gebed en hun smeekbede
en verschaf hun recht.

42
00:02:45,090 --> 00:02:48,990
Vergeef Uw volk datgene
waarmee zij tegen U zondigden,

43
00:02:48,990 --> 00:02:53,010
en al hun overtredingen
waarmee zij tegen U overtraden,

44
00:02:53,010 --> 00:02:57,210
en geef hun ontferming bij hen
die hen als gevangenen wegvoerden,

45
00:02:57,210 --> 00:02:59,370
zodat die zich over hen ontfermen.

46
00:02:59,370 --> 00:03:04,170
Salomo heeft de tempel in feite
aangewezen als de plaats waarheen

47
00:03:04,170 --> 00:03:07,410
of waarin gebeden tot God
gericht moesten worden.

48
00:03:07,410 --> 00:03:12,270
God liet Zijn goedkeuring hierover blijken
doordat Zijn heerlijkheid als een wolk in

49
00:03:12,270 --> 00:03:17,070
de tempel verscheen, net zoals dat was
gebeurd in de tabernakel van Mozes in

50
00:03:17,070 --> 00:03:18,690
Exodus hoofdstuk 40.

51
00:03:18,690 --> 00:03:23,850
Zo vulde ook Gods heerlijkheid, ook
wel de Sjechina genoemd, de tempel:

52
00:03:23,850 --> 00:03:27,270
de wolk die Gods aanwezigheid
zichtbaar maakte.

53
00:03:27,270 --> 00:03:31,170
Daarmee gaf God heel duidelijk
Zijn goedkeuring aan de tempel

54
00:03:31,170 --> 00:03:33,270
als Zijn woonplaats op aarde.

55
00:03:33,270 --> 00:03:37,230
De aanwezigheid van God was zo
dicht, zouden we kunnen zeggen,

56
00:03:37,230 --> 00:03:39,990
dat de priesters er niet
naar binnen konden gaan.

57
00:03:39,990 --> 00:03:42,990
Ze konden daar niet blijven
staan om dienst te doen.

58
00:03:42,990 --> 00:03:46,290
Hetzelfde gold toen de
wolk de tabernakel vulde.

59
00:03:46,290 --> 00:03:48,150
Dit is een herhaling daarvan.

60
00:03:48,150 --> 00:03:50,490
Iets anders wat zich herhaalde, was dit:

61
00:03:50,490 --> 00:03:53,970
toen de tabernakel voor het
eerst werd geopend en ingewijd,

62
00:03:53,970 --> 00:03:58,530
kwam er vuur uit de tegenwoordigheid
van de Heere en stak het altaar aan.

63
00:03:58,530 --> 00:04:03,030
Ook hier, toen Salomo aan het begin
bepaalde offers op het altaar legde,

64
00:04:03,030 --> 00:04:07,110
kwam er vuur uit de tegenwoordigheid
van God en verteerde die.

65
00:04:07,110 --> 00:04:11,670
We krijgen dus zichtbare, bovennatuurlijke
bewijzen dat God hierachter staat,

66
00:04:11,670 --> 00:04:15,630
dat God de tempel gunstig
gezind is en dat Hij die nu

67
00:04:15,630 --> 00:04:18,570
als Zijn woonplaats op
aarde heeft aanvaard.

68
00:04:18,570 --> 00:04:20,130
Zoals we eerder zeiden:

69
00:04:20,130 --> 00:04:24,690
De God Die de wereld gemaakt heeft
en alles wat daarin is, Deze,

70
00:04:24,690 --> 00:04:27,450
Die een Heere van de
hemel en van de aarde is,

71
00:04:27,450 --> 00:04:30,510
woont niet in tempels die
met handen gemaakt zijn.

72
00:04:30,510 --> 00:04:32,430
Dat deed Hij ook toen niet.

73
00:04:32,430 --> 00:04:34,650
Hiermee kwam Hij alleen
de mensen tegemoet,

74
00:04:34,650 --> 00:04:38,670
zodat mensen die zich oriënteren
aan de hand van tijd en ruimte

75
00:04:38,670 --> 00:04:42,210
enig besef zouden hebben
van: ‘God is hier te vinden.’

76
00:04:42,210 --> 00:04:44,910
Maar het was nooit de bedoeling
dat men zou denken dat God

77
00:04:44,910 --> 00:04:49,230
nergens anders te vinden was, of dat
God je ergens anders niet kan zien of je

78
00:04:49,230 --> 00:04:50,610
gebeden niet kan horen.

79
00:04:50,610 --> 00:04:55,350
Daniël bad immers, ver weg in
Babylon, in de richting van de tempel,

80
00:04:55,350 --> 00:04:58,650
precies zoals Salomo in
zijn gebed had voorgesteld:

81
00:04:58,650 --> 00:05:01,470
Als ons volk in gevangenschap
wordt weggevoerd

82
00:05:01,470 --> 00:05:03,870
en ze in de richting van de tempel bidden.

83
00:05:03,870 --> 00:05:07,110
Het is duidelijk dat als God
hen in Babylon kon horen,

84
00:05:07,110 --> 00:05:09,870
Hij dus niet tot de tempel beperkt was.

85
00:05:09,870 --> 00:05:14,490
Hun gebed in de richting van de tempel
was hun manier om te erkennen dat ze hun

86
00:05:14,490 --> 00:05:17,910
gebeden tot Hem richtten
en niet tot een andere god,

87
00:05:17,910 --> 00:05:21,330
omdat de tempel een symbool
van Zijn aanwezigheid was.

88
00:05:21,330 --> 00:05:25,950
Maar God heeft vandaag daadwerkelijk een
tempel op aarde die Zijn werkelijke woning

89
00:05:25,950 --> 00:05:29,010
is, en dat is het lichaam van Christus.

90
00:05:29,010 --> 00:05:34,170
Christus sprak over Zijn eigen lichaam,
toen Hij op aarde was, als een tempel.

91
00:05:34,170 --> 00:05:35,490
Hij zei:

92
00:05:35,490 --> 00:05:39,990
Jezus antwoordde en zei tegen
hen: Breek deze tempel af

93
00:05:39,990 --> 00:05:42,990
en in drie dagen zal
Ik hem laten herrijzen.

94
00:05:42,990 --> 00:05:45,630
Hij sprak over de tempel van Zijn lichaam,

95
00:05:45,630 --> 00:05:50,370
niet over de Joodse tempel die vlak
naast Hem stond toen Hij sprak.

96
00:05:50,370 --> 00:05:54,810
We lezen dat het lichaam van Christus
nu niet langer alleen die ene Mens is,

97
00:05:54,810 --> 00:05:57,570
maar veel mensen, veel leden.

98
00:05:57,570 --> 00:06:01,350
Christus is het Hoofd, en de
rest van het lichaam zijn wij.

99
00:06:01,350 --> 00:06:05,250
Het lichaam van Christus is
nog steeds de tempel van God.

100
00:06:05,250 --> 00:06:09,270
Het lichaam van Christus is nog
steeds de woonplaats van God.

101
00:06:09,270 --> 00:06:13,350
We worden afwisselend voorgesteld
als leden van een lichaam of als

102
00:06:13,350 --> 00:06:15,450
stenen, levende stenen,

103
00:06:15,450 --> 00:06:20,610
dan wordt u ook zelf, als levende
stenen, gebouwd tot een geestelijk huis,

104
00:06:20,610 --> 00:06:24,570
tot een heilig priesterschap, om
geestelijke offers te brengen,

105
00:06:24,570 --> 00:06:27,330
die God welgevallig zijn
door Jezus Christus.

106
00:06:27,330 --> 00:06:29,790
Dus wij zijn vandaag de tempel.

107
00:06:29,790 --> 00:06:33,870
Niet zozeer ieder van ons afzonderlijk,
hoewel ieder van ons wel de Geest

108
00:06:33,870 --> 00:06:36,210
heeft, maar gezamenlijk.

109
00:06:36,210 --> 00:06:40,710
Iedere steen leeft en aanbidt God,
maar gezamenlijk is het lichaam van

110
00:06:40,710 --> 00:06:43,470
Christus Gods woonplaats op aarde.

111
00:06:43,470 --> 00:06:47,310
Uiteindelijk zal Hij ons allemaal
op één plaats bijeenbrengen.

112
00:06:47,310 --> 00:06:50,850
We komen nu hier en daar in
kleine samenkomsten bijeen,

113
00:06:50,850 --> 00:06:55,110
maar op een dag zal het hele lichaam
van Christus samen met Hem zijn,

114
00:06:55,110 --> 00:06:59,070
met Hem verenigd en op
één plaats bijeengebracht.

115
00:06:59,070 --> 00:07:01,770
Dat zal een voltooide tempel zijn.

116
00:07:01,770 --> 00:07:04,590
Op dit moment is de tempel in aanbouw.

117
00:07:04,590 --> 00:07:07,830
We hebben bij het lezen over
Salomo’s bouw van de tempel

118
00:07:07,830 --> 00:07:11,430
gezien dat er dingen waren die
je als parallellen kon zien.

119
00:07:11,430 --> 00:07:14,670
Vooral dat de stenen in de
steengroeve werden uitgehouwen

120
00:07:14,670 --> 00:07:17,970
en daarna naar de bouwplaats
van de tempel werden gebracht.

121
00:07:17,970 --> 00:07:21,870
Ze werden niet naar de bouwplaats van
de tempel gebracht om daar vervolgens

122
00:07:21,870 --> 00:07:23,310
te worden bewerkt.

123
00:07:23,310 --> 00:07:27,870
God bereidt ons hier voor, in de
steengroeve waar Hij ons vindt.

124
00:07:27,870 --> 00:07:32,250
Ons aardse leven is de plaats
waar onze heiliging plaatsvindt,

125
00:07:32,250 --> 00:07:34,350
waar we worden voorbereid.

126
00:07:34,350 --> 00:07:38,970
Later, als de stenen zijn voorbereid,
worden ze naar de bouwplaats van de tempel

127
00:07:38,970 --> 00:07:44,070
overgebracht, zoals dat op een later
tijdstip ook met ons zal gebeuren.

128
00:07:44,070 --> 00:07:45,630
Hoofdstuk 9 zegt:

129
00:07:45,630 --> 00:07:50,610
Het gebeurde nu, toen Salomo de bouw van
het huis van de HEERE en het huis van de

130
00:07:50,610 --> 00:07:55,590
koning voltooid had, en toen Salomo al
zijn wensen, die hij uit wilde voeren,

131
00:07:55,590 --> 00:08:00,450
ten uitvoer had gebracht, dat de HEERE
voor de tweede maal aan Salomo verscheen,

132
00:08:00,450 --> 00:08:03,210
zoals Hij aan hem in
Gibeon verschenen was.

133
00:08:03,210 --> 00:08:06,150
De eerste keer was toen hij in Gibeon was.

134
00:08:06,150 --> 00:08:08,250
Dat was toen God had gezegd:

135
00:08:08,250 --> 00:08:13,650
In Gibeon verscheen de HEERE 's nachts
aan Salomo in een droom, en God zei:

136
00:08:13,650 --> 00:08:15,690
Vraag wat Ik u geven zal.

137
00:08:15,690 --> 00:08:19,830
Hij had om wijsheid gevraagd,
en dat verzoek behaagde God.

138
00:08:19,830 --> 00:08:24,690
Daarom willigde Hij het in en gaf Hij
hem bovendien dingen waar hij uit meer

139
00:08:24,690 --> 00:08:27,270
zelfzuchtige motieven
om had kunnen vragen,

140
00:08:27,270 --> 00:08:29,490
maar waar hij niet om had gevraagd.

141
00:08:29,490 --> 00:08:34,290
De HEERE zei tegen hem: Ik heb
uw gebed en uw smeekbede gehoord,

142
00:08:34,290 --> 00:08:36,810
die u voor Mijn aangezicht gesmeekt hebt.

143
00:08:36,810 --> 00:08:39,090
Ik heb dit huis dat u gebouwd hebt,

144
00:08:39,090 --> 00:08:42,690
geheiligd om Mijn Naam daar
tot in eeuwigheid te vestigen.

145
00:08:42,690 --> 00:08:46,230
Alle dagen zullen Mijn ogen
en Mijn hart daar zijn.

146
00:08:46,230 --> 00:08:48,570
Blijkbaar het gebed over de tempel.

147
00:08:48,570 --> 00:08:53,910
Hier heb je een goed voorbeeld van hoe
de Bijbel woorden als ‘voor eeuwig’ en

148
00:08:53,910 --> 00:08:56,610
‘voortdurend’ en dergelijke gebruikt.

149
00:08:56,610 --> 00:09:01,290
God zegt dat Hij voor eeuwig in deze
tempel die Salomo heeft gebouwd zal wonen

150
00:09:01,290 --> 00:09:03,510
en die Zijn gunst zal schenken.

151
00:09:03,510 --> 00:09:05,430
Maar die staat er nu niet meer.

152
00:09:05,430 --> 00:09:07,470
Hij is al heel lang verdwenen.

153
00:09:07,470 --> 00:09:12,990
De tempel die Salomo bouwde, is zelfs
al meer dan 2500 jaar verdwenen,

154
00:09:12,990 --> 00:09:19,770
want hij werd in 586 voor Christus door
Nebukadnezar verwoest. Hij staat er niet.

155
00:09:19,770 --> 00:09:23,790
Hoewel de tempel later werd
herbouwd, werd ook die verwoest,

156
00:09:23,790 --> 00:09:26,010
en die staat er evenmin meer.

157
00:09:26,010 --> 00:09:28,590
Die is al 2000 jaar verdwenen.

158
00:09:28,590 --> 00:09:32,970
Hoe kon God zeggen dat Hij daar
voor eeuwig zou wonen en daar voor

159
00:09:32,970 --> 00:09:35,430
eeuwig Zijn gunst zou schenken?

160
00:09:35,430 --> 00:09:38,190
Er zijn twee manieren waarop dit waar is.

161
00:09:38,190 --> 00:09:43,110
Je vindt in het Oude Testament dezelfde
soort bewoordingen over allerlei dingen.

162
00:09:43,110 --> 00:09:45,510
Bijvoorbeeld over het
vieren van het Pascha

163
00:09:45,510 --> 00:09:50,190
of het toepassen van de besnijdenis, over
het eigendomsrecht op het land Kanaän

164
00:09:50,190 --> 00:09:55,710
dat aan Israël werd gegeven, of over het
Levitische priesterschap dat voor eeuwig

165
00:09:55,710 --> 00:09:58,110
voor Gods aangezicht zou wandelen.

166
00:09:58,110 --> 00:10:02,190
Geen van deze dingen geldt
vandaag nog noodzakelijkerwijs.

167
00:10:02,190 --> 00:10:06,930
Israël heeft niet het gezag over al
het land dat hun ooit is gegeven.

168
00:10:06,930 --> 00:10:11,670
Het houden van de sabbat is niet langer
iets waartoe christenen verplicht zijn,

169
00:10:11,670 --> 00:10:14,970
voor zover we dat uit het
Nieuwe Testament kunnen opmaken.

170
00:10:14,970 --> 00:10:17,130
Toch was ook dat voor eeuwig.

171
00:10:17,130 --> 00:10:19,830
Van de besnijdenis wordt
duidelijk gezegd dat

172
00:10:19,830 --> 00:10:25,050
die in het nieuwe verbond geen vereiste
is, en toch was die voor eeuwig.

173
00:10:25,050 --> 00:10:29,730
Het Levitische priesterschap is
verdwenen, en dat zou voor eeuwig zijn.

174
00:10:29,730 --> 00:10:32,550
De tempel van Salomo is verdwenen.

175
00:10:32,550 --> 00:10:34,530
Die zou voor eeuwig zijn.

176
00:10:34,530 --> 00:10:38,910
Waarom komt er een einde aan al die
dingen die voor eeuwig zouden zijn?

177
00:10:38,910 --> 00:10:41,310
Daar zijn twee antwoorden op te geven.

178
00:10:41,310 --> 00:10:44,910
Het ene is natuurlijk dat de
beloften voorwaardelijk zijn.

179
00:10:44,910 --> 00:10:48,450
Sommige dingen die we zojuist
hebben beschreven, zijn geboden,

180
00:10:48,450 --> 00:10:50,430
en andere zijn beloften.

181
00:10:50,430 --> 00:10:52,470
De beloften zijn voorwaardelijk.

182
00:10:52,470 --> 00:10:59,070
Dat wordt zelfs uitdrukkelijk gezegd in
1 Samuel 2:30, waar God tegen Eli zei:

183
00:10:59,070 --> 00:11:04,230
Daarom spreekt de HEERE, de God van
Israël: Ik had duidelijk gezegd:

184
00:11:04,230 --> 00:11:08,910
Uw huis en uw familie zullen voor
eeuwig voor Mijn aangezicht wandelen.

185
00:11:08,910 --> 00:11:14,250
Maar nu spreekt de HEERE: Er is bij
Mij geen sprake van, want wie Mij eren,

186
00:11:14,250 --> 00:11:18,870
zal Ik eren, maar wie Mij verachten,
zullen zelf veracht worden.

187
00:11:18,870 --> 00:11:20,070
Maar Hij zegt:

188
00:11:20,070 --> 00:11:25,170
Dat zal Ik zeker niet doen, zegt de
Heer, want wie Mij eert, zal Ik eren,

189
00:11:25,170 --> 00:11:28,350
en wie Mij veracht, zal
weinig aanzien hebben.

190
00:11:28,350 --> 00:11:33,270
God zegt dus: ‘Ik heb inderdaad gezegd
dat dit voor eeuwig zou gebeuren,

191
00:11:33,270 --> 00:11:38,010
maar Ik ga dit nu verduidelijken of
aanpassen.’ Het is voorwaardelijk.

192
00:11:38,010 --> 00:11:39,870
Alles is voorwaardelijk.

193
00:11:39,870 --> 00:11:45,210
Daarom zijn het bezit van het land Kanaän,
het priesterschap van Eli of van Levi,

194
00:11:45,210 --> 00:11:50,010
of Gods zegen op de tempel — al die
dingen waarvan Hij zei dat ze voor eeuwig

195
00:11:50,010 --> 00:11:52,110
waren — voorwaardelijk.

196
00:11:52,110 --> 00:11:56,190
Maar er is nog een ander aspect,
en dat geldt zowel voor de geboden

197
00:11:56,190 --> 00:11:57,990
als voor de beloften.

198
00:11:57,990 --> 00:12:00,330
Dat is dat ze typologisch waren.

199
00:12:00,330 --> 00:12:02,250
Het waren voorafbeeldingen.

200
00:12:02,250 --> 00:12:05,610
Het waren voorafbeeldingen
van iets wat blijvend is.

201
00:12:05,610 --> 00:12:10,110
De tempel van Salomo staat er niet,
en God zal er nooit meer in wonen.

202
00:12:10,110 --> 00:12:15,150
Maar Hij woont in een tempel waarvan
Salomo’s tempel een voorafbeelding was.

203
00:12:15,150 --> 00:12:19,830
De besnijdenis is niet meer vereist, maar
er is iets waarvan die een voorafbeelding

204
00:12:19,830 --> 00:12:24,150
was, de besnijdenis van het hart,
en die is nog steeds vereist.

205
00:12:24,150 --> 00:12:28,890
Het land Kanaän is niet noodzakelijkerwijs
meer in het bezit van Israël,

206
00:12:28,890 --> 00:12:32,130
maar het Beloofde Land waarvan
het een voorafbeelding was,

207
00:12:32,130 --> 00:12:34,710
wordt ervaren door mensen die geloven.

208
00:12:34,710 --> 00:12:37,470
Het Levitische priesterschap
bestaat niet meer,

209
00:12:37,470 --> 00:12:41,730
maar het was een voorafbeelding en een
schaduw van het hogepriesterschap van

210
00:12:41,730 --> 00:12:44,910
Christus en van het
priesterschap van de gelovigen,

211
00:12:44,910 --> 00:12:48,270
dat nog steeds bestaat en
voor eeuwig zal bestaan.

212
00:12:48,270 --> 00:12:52,890
Met andere woorden, van veel dingen in het
Oude Testament wordt gezegd dat ze voor

213
00:12:52,890 --> 00:12:57,270
eeuwig zijn, maar ze blijven niet
voor eeuwig bestaan in dezelfde vorm

214
00:12:57,270 --> 00:12:59,370
of op dezelfde wijze.

215
00:12:59,370 --> 00:13:03,090
Ze blijven een tijdlang in hun
oorspronkelijke vorm bestaan,

216
00:13:03,090 --> 00:13:06,930
maar vervolgens was het de bedoeling
dat ze in het nieuwe verbond tot hun

217
00:13:06,930 --> 00:13:08,610
vervulling zouden komen.

218
00:13:08,610 --> 00:13:13,290
Met de komst van het nieuwe verbond
kwam hun vervulling en hun voortzetting,

219
00:13:13,290 --> 00:13:16,290
maar op een andere
wijze, op een geestelijke

220
00:13:16,290 --> 00:13:18,390
in plaats van een rituele wijze.

221
00:13:18,390 --> 00:13:21,630
Het rituele loopt vooruit
op het geestelijke.

222
00:13:21,630 --> 00:13:24,930
Het rituele is symbolisch en tijdelijk.

223
00:13:24,930 --> 00:13:28,830
Het geestelijke is
werkelijkheid en blijvend.

224
00:13:28,830 --> 00:13:31,710
Daarom vinden we hier
dit soort bewoordingen.

225
00:13:31,710 --> 00:13:35,970
In zekere zin is het voor eeuwig,
maar niet in zijn huidige vorm,

226
00:13:35,970 --> 00:13:39,210
niet in de vorm waarin
het toen plaatsvond.

227
00:13:39,210 --> 00:13:43,410
God had al die tijd iets anders
op het oog, iets geestelijks.

228
00:13:43,410 --> 00:13:47,070
Dat geestelijke is wat voor
eeuwig zal blijven bestaan.

229
00:13:47,070 --> 00:13:49,890
Ik vergelijk het met
een kind dat opgroeit.

230
00:13:49,890 --> 00:13:53,730
We zouden kunnen zeggen dat dit
kind tachtig jaar zal leven.

231
00:13:53,730 --> 00:13:58,650
Hij kan tachtig jaar leven, maar hij zal
niet tachtig jaar lang een kind zijn.

232
00:13:58,650 --> 00:14:01,110
Na een aantal jaren wordt hij volwassen.

233
00:14:01,110 --> 00:14:06,090
Dan leeft in feite dezelfde persoon
verder, maar in een andere hoedanigheid.

234
00:14:06,090 --> 00:14:08,850
Niet als kind, maar als volwassene.

235
00:14:08,850 --> 00:14:13,230
Hij laat zijn kindertijd achter zich
om iets anders te worden: een man.

236
00:14:13,230 --> 00:14:15,570
En toch is het dezelfde persoon.

237
00:14:15,570 --> 00:14:20,610
Hij leeft inderdaad zo lang, maar
niet als kind. Hij wordt volwassen.

238
00:14:20,610 --> 00:14:23,670
Het bestaan van een kind loopt
vooruit op een volwassene.

239
00:14:23,670 --> 00:14:28,770
Het volwassen-zijn is de vervulling van
datgene waarop het kind-zijn vooruitliep.

240
00:14:28,770 --> 00:14:34,950
En zo noemt Paulus in Galaten hoofdstuk 4
de wet, de periode van het Oude Testament,

241
00:14:34,950 --> 00:14:37,170
een tijd van kind-zijn.

242
00:14:37,170 --> 00:14:41,550
En de komst van Christus noemt hij
het aanbreken van de volwassenheid.

243
00:14:41,550 --> 00:14:46,410
Als je daar niet mee bekend bent, zal ik
die passage opzoeken en je laten zien waar

244
00:14:46,410 --> 00:14:47,670
ik op doel.

245
00:14:47,670 --> 00:14:51,030
In Galaten hoofdstuk 4, vanaf vers 1:

246
00:14:51,030 --> 00:14:55,890
Ik zeg echter: Zolang de
erfgenaam een onmondig kind is,

247
00:14:55,890 --> 00:15:00,330
verschilt hij in niets van een
slaaf, hoewel hij heer is van alles;

248
00:15:00,330 --> 00:15:02,970
maar hij staat onder
voogden en beheerders,

249
00:15:02,970 --> 00:15:06,630
tot het tijdstip dat de vader
van tevoren heeft bepaald.

250
00:15:06,630 --> 00:15:10,230
Dat wil zeggen dat hij,
zolang hij een kind is,

251
00:15:10,230 --> 00:15:15,570
geen verantwoordelijkheden krijgt, hoewel
hij de erfgenaam is en op een dag over

252
00:15:15,570 --> 00:15:17,130
alles zal heersen.

253
00:15:17,130 --> 00:15:21,450
Er staat dat hij onder voogden moet
blijven zolang hij een kind is.

254
00:15:21,450 --> 00:15:25,350
Hij moet worden opgevoed en
onder toezicht worden gehouden.

255
00:15:25,350 --> 00:15:29,130
Zo waren ook wij, toen wij
nog onmondige kinderen waren,

256
00:15:29,130 --> 00:15:33,270
als slaven onderworpen aan de
grondbeginselen van de wereld.

257
00:15:33,270 --> 00:15:35,910
In deze context bedoelt hij de wet.

258
00:15:35,910 --> 00:15:40,530
Maar toen de volheid van de tijd
gekomen was, zond God Zijn Zoon uit,

259
00:15:40,530 --> 00:15:45,810
geboren uit een vrouw, geboren onder
de wet, om hen die onder de wet waren,

260
00:15:45,810 --> 00:15:50,250
vrij te kopen, opdat wij de aanneming
tot kinderen zouden ontvangen.

261
00:15:50,250 --> 00:15:53,310
Dat wil zeggen: als volwassen zonen.

262
00:15:53,310 --> 00:15:56,070
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker gebruikt,

263
00:15:56,070 --> 00:15:59,370
spreekt hier van ‘aanneming tot zonen’.

264
00:15:59,370 --> 00:16:02,850
Het Nederlandse citaat heeft
‘aanneming tot kinderen’.

265
00:16:02,850 --> 00:16:06,990
De spreker legt ‘zonen’ hier
uit als volwassen zonen.]

266
00:16:06,990 --> 00:16:08,430
Nu, omdat u kinderen bent, heeft God de

267
00:16:08,430 --> 00:16:14,310
Geest van Zijn Zoon uitgezonden in
uw harten, Die roept: Abba, Vader!

268
00:16:14,310 --> 00:16:18,150
Wat hij zegt, is dat een
kind twee fasen doorloopt.

269
00:16:18,150 --> 00:16:22,410
Hij kan de erfgenaam van een groot
landgoed zijn, maar als hij een kind is,

270
00:16:22,410 --> 00:16:25,050
staat hij onder bestuurders en voogden.

271
00:16:25,050 --> 00:16:26,910
Hij krijgt geen vrijheid.

272
00:16:26,910 --> 00:16:31,290
Hij is niet beter af dan een dienaar
of een slaaf in het huishouden,

273
00:16:31,290 --> 00:16:35,490
wat betreft de voorrechten die hij
op dat moment daadwerkelijk geniet.

274
00:16:35,490 --> 00:16:38,130
Maar het is de bedoeling
dat hij daaruit groeit,

275
00:16:38,130 --> 00:16:42,090
een volwassen leven gaat
leiden en een erfenis ontvangt.

276
00:16:42,090 --> 00:16:46,890
Hij zegt dat het zo ook met ons was
toen wij onder de wet werden gehouden.

277
00:16:46,890 --> 00:16:52,290
Dat was toen wij kinderen waren, met
andere woorden: het menselijk geslacht.

278
00:16:52,290 --> 00:16:56,790
Of waarschijnlijker: het was het
Joodse volk dat onder de wet stond.

279
00:16:56,790 --> 00:17:00,690
Maar voordat wij christenen waren,
voordat het christendom kwam,

280
00:17:00,690 --> 00:17:05,130
was het als de kindertijd, waarin
wij onder een wet werden gehouden,

281
00:17:05,130 --> 00:17:08,970
onder een bestuurder,
onder een voogd: de wet.

282
00:17:08,970 --> 00:17:12,630
Maar toen Jezus kwam, was
dat de volheid van de tijd.

283
00:17:12,630 --> 00:17:17,430
Net zoals er in het leven van een kind
een moment komt waarop de vader besluit:

284
00:17:17,430 --> 00:17:22,050
‘Dit is het moment waarop ik het
landgoed aan mijn zoon ga overdragen.

285
00:17:22,050 --> 00:17:26,610
Dit is het moment waarop ik hem voortaan
als een man ga behandelen en niet

286
00:17:26,610 --> 00:17:27,930
als een kind.’

287
00:17:27,930 --> 00:17:32,910
Zoals de vader, zegt hij in vers
2, dat tijdstip heeft vastgesteld,

288
00:17:32,910 --> 00:17:37,770
zo had God een tijdstip vastgesteld
waarop Hij Jezus zou zenden om

289
00:17:37,770 --> 00:17:39,510
voor ons hetzelfde te doen.

290
00:17:39,510 --> 00:17:44,490
Zo gaan wij van het wetticisme van het
oude verbond over naar volwassenheid.

291
00:17:44,490 --> 00:17:47,130
We staan niet meer onder de wet als voogd.

292
00:17:47,130 --> 00:17:50,250
We worden geacht van
binnenuit te worden gestuurd.

293
00:17:50,250 --> 00:17:54,810
Wanneer de Geest van God ons gegeven
wordt, leidt Hij ons van binnenuit,

294
00:17:54,810 --> 00:17:57,930
in plaats van dat wetten
ons van buitenaf leiden.

295
00:17:57,930 --> 00:18:00,270
Dat is waar Paulus het over heeft.

296
00:18:00,270 --> 00:18:05,970
Paulus geeft dus zelf aan dat de wet en
de bijbehorende vormen verbonden zijn met

297
00:18:05,970 --> 00:18:10,170
of betrekking hebben op
onvolwassenheid, op het kind-zijn.

298
00:18:10,170 --> 00:18:13,530
Maar het nieuwe verbond is volwassenheid.

299
00:18:13,530 --> 00:18:17,910
In zekere zin blijft het kind dus
de hele levensduur voortbestaan,

300
00:18:17,910 --> 00:18:20,790
maar hij blijft niet
voortbestaan als kind.

301
00:18:20,790 --> 00:18:25,350
Zo wordt ook van de tempel en het
priesterschap en de sabbat en het land

302
00:18:25,350 --> 00:18:30,210
en de besnijdenis en al die instellingen
gezegd dat ze voor altijd zijn.

303
00:18:30,210 --> 00:18:33,510
Dat zijn ze ook, maar niet
in hun kinderlijke vorm.

304
00:18:33,510 --> 00:18:38,610
Ze komen tot hun volwassen vorm en
blijven op die manier voor altijd bestaan.

305
00:18:38,610 --> 00:18:40,830
En in die zin zien we dus dat deze

306
00:18:40,830 --> 00:18:46,230
uitspraken over dingen die blijvend en
voor altijd zijn, werkelijk waar zijn.

307
00:18:46,230 --> 00:18:47,790
Nu vers 4:

308
00:18:47,790 --> 00:18:50,850
En u, wanneer u voor
Mijn aangezicht wandelt,

309
00:18:50,850 --> 00:18:56,010
zoals uw vader David met een volkomen
hart en in oprechtheid gewandeld heeft,

310
00:18:56,010 --> 00:18:59,490
door te handelen overeenkomstig
alles wat Ik u geboden heb,

311
00:18:59,490 --> 00:19:03,270
en u Mijn verordeningen en
bepalingen in acht neemt,

312
00:19:03,270 --> 00:19:08,070
dan zal Ik de troon van uw koningschap
over Israël voor eeuwig bevestigen,

313
00:19:08,070 --> 00:19:11,550
zoals Ik met betrekking tot
uw vader David gesproken heb:

314
00:19:11,550 --> 00:19:15,450
Het zal u niet ontbreken aan
een man op de troon van Israël.

315
00:19:15,450 --> 00:19:18,990
En opnieuw gaat het hier over
die vestiging van de troon van

316
00:19:18,990 --> 00:19:20,850
Salomo voor altijd.

317
00:19:20,850 --> 00:19:25,230
Er zit vandaag niemand op de
troon van Salomo, niet op aarde.

318
00:19:25,230 --> 00:19:28,230
Er is geen aardse koning in Jeruzalem.

319
00:19:28,230 --> 00:19:32,910
Er is sinds Jechonia,
in 586 voor Christus,

320
00:19:32,910 --> 00:19:37,590
geen aardse koning in Jeruzalem
geweest, geen Joodse koning.

321
00:19:37,590 --> 00:19:41,610
Er is daar geen koning
geweest, geen Joodse koning,

322
00:19:41,610 --> 00:19:45,150
niemand die van Salomo
afstamt, niet op aarde.

323
00:19:45,150 --> 00:19:49,950
Maar er is een Nakomeling van Salomo
Die op de troon in de hemel zit,

324
00:19:49,950 --> 00:19:52,050
en Hij is daar voor altijd.

325
00:19:52,050 --> 00:19:54,750
Hij zit voor altijd op de troon.

326
00:19:54,750 --> 00:19:57,990
Daar is de troon van Salomo
voor altijd gevestigd,

327
00:19:57,990 --> 00:20:01,710
maar het is niet de aardse
troon, niet de tijdelijke.

328
00:20:01,710 --> 00:20:06,930
Die is overgegaan in de eeuwige troon,
het eeuwige koninkrijk van David

329
00:20:06,930 --> 00:20:10,050
en van Davids Opvolger, Jezus.

330
00:20:10,050 --> 00:20:12,870
En dat is beslist voor altijd.

331
00:20:12,870 --> 00:20:14,010
Vers 6:

332
00:20:14,010 --> 00:20:18,390
Maar als u en uw kinderen zich
ooit van achter Mij afkeren en Mijn

333
00:20:18,390 --> 00:20:23,610
geboden en Mijn verordeningen, die Ik
u voorgehouden heb, niet in acht nemen,

334
00:20:23,610 --> 00:20:27,510
maar andere goden gaan dienen
en zich voor hen neerbuigen,

335
00:20:27,510 --> 00:20:31,950
dan zal Ik Israël uitroeien uit
het land dat Ik hun gegeven heb,

336
00:20:31,950 --> 00:20:35,430
en zal Ik het huis, dat Ik
voor Mijn Naam geheiligd heb,

337
00:20:35,430 --> 00:20:40,890
van voor Mijn aangezicht wegwerpen, en
zal Israël onder alle volken tot een

338
00:20:40,890 --> 00:20:44,070
spreekwoord en een
voorwerp van spot worden.

339
00:20:44,070 --> 00:20:47,010
En dit huis zal een ruïne worden.

340
00:20:47,010 --> 00:20:52,770
Ieder die er voorbijgaat, zal zich
ontzetten, sissen van afschuw en zeggen:

341
00:20:52,770 --> 00:20:57,210
Waarom heeft de HEERE zo gedaan
met dit land en met dit huis?

342
00:20:57,210 --> 00:21:02,370
Dan zal men zeggen: Omdat zij de
HEERE, hun God, hebben verlaten,

343
00:21:02,370 --> 00:21:05,190
Die hun vaderen uit het
land Egypte had geleid.

344
00:21:05,190 --> 00:21:09,330
Zij klampten zich vast aan andere goden
en gingen zich voor hen neerbuigen

345
00:21:09,330 --> 00:21:10,770
en hen dienen.

346
00:21:10,770 --> 00:21:14,370
Daarom heeft de HEERE al
dit kwaad over hen gebracht.

347
00:21:14,370 --> 00:21:16,230
Let er dus op dat Hij zegt:

348
00:21:16,230 --> 00:21:21,450
De HEERE zei tegen hem: Ik heb
uw gebed en uw smeekbede gehoord,

349
00:21:21,450 --> 00:21:24,150
die u voor Mijn aangezicht gesmeekt hebt.

350
00:21:24,150 --> 00:21:26,550
Ik heb dit huis dat u gebouwd hebt,

351
00:21:26,550 --> 00:21:30,630
geheiligd om Mijn Naam daar
tot in eeuwigheid te vestigen.

352
00:21:30,630 --> 00:21:34,470
Alle dagen zullen Mijn ogen
en Mijn hart daar zijn.

353
00:21:34,470 --> 00:21:39,150
Hij had ook soortgelijke dingen gezegd
over het land Israël. Maar Hij zegt:

354
00:21:39,150 --> 00:21:42,750
Als jullie niet gehoorzamen,
worden jullie het land uitgezet

355
00:21:42,750 --> 00:21:44,310
en wordt de tempel afgedankt.

356
00:21:44,310 --> 00:21:48,630
Iedereen zal zeggen: ‘Ik dacht
dat dit blijvend zou zijn.

357
00:21:48,630 --> 00:21:50,970
Wat is er met deze mensen gebeurd?

358
00:21:50,970 --> 00:21:53,190
Waarom zijn ze het land uit gezet?

359
00:21:53,190 --> 00:21:55,350
Waarom is hun tempel verlaten?’

360
00:21:55,350 --> 00:21:58,290
Het antwoord zal zijn dat
ze God hebben verlaten.

361
00:21:58,290 --> 00:22:01,350
Zijn beloften zijn dus voorwaardelijk.

362
00:22:01,350 --> 00:22:02,430
Vers 10:

363
00:22:02,430 --> 00:22:05,010
En het gebeurde na
verloop van twintig jaar,

364
00:22:05,010 --> 00:22:09,270
waarin Salomo de twee huizen
gebouwd had, het huis van de HEERE

365
00:22:09,270 --> 00:22:13,770
en het huis van de koning, dat
koning Salomo aan Hiram twintig

366
00:22:13,770 --> 00:22:16,290
steden in het land van Galilea gaf.

367
00:22:16,290 --> 00:22:21,390
Hiram, de koning van Tyrus, had
Salomo gesteund met cederhout,

368
00:22:21,390 --> 00:22:26,250
met cipressenhout en met goud,
overeenkomstig al zijn wensen.

369
00:22:26,250 --> 00:22:28,650
Dit is nogal treurig en grappig.

370
00:22:28,650 --> 00:22:33,870
En Hiram vertrok uit Tyrus om de steden
te bekijken die Salomo hem had gegeven,

371
00:22:33,870 --> 00:22:36,030
maar ze waren niet goed in zijn ogen.

372
00:22:36,030 --> 00:22:39,690
Het waren geen erg goede
steden. Dus zei hij:

373
00:22:39,690 --> 00:22:44,670
Daarom zei hij: Wat zijn dat voor steden
die u mij gegeven hebt, mijn broeder?

374
00:22:44,670 --> 00:22:48,930
En hij noemde ze het land Kabul,
zoals het tot op deze dag heet.

375
00:22:48,930 --> 00:22:51,990
Kabul betekent ‘nergens goed voor’.

376
00:22:51,990 --> 00:22:55,650
Hiram was dus heel vrijgevig
geweest tegenover Salomo.

377
00:22:55,650 --> 00:23:00,570
Hij gaf hem al het cederhout en alle
werklieden en al het goud dat hij wilde.

378
00:23:00,570 --> 00:23:03,690
Natuurlijk had Salomo hem
met voedsel terugbetaald.

379
00:23:03,690 --> 00:23:07,830
Het is niet zo dat deze steden het enige
waren wat Hiram terugkreeg voor alles wat

380
00:23:07,830 --> 00:23:12,030
hij had gegeven, maar dit was
blijkbaar een soort extra beloning.

381
00:23:12,030 --> 00:23:14,010
De afspraak was gemaakt dat deze

382
00:23:14,010 --> 00:23:18,030
materialen zouden worden geleverd
in ruil voor voedselvoorraden.

383
00:23:18,030 --> 00:23:23,010
Die heeft Salomo ongetwijfeld jaar na
jaar gestuurd, zoals hij had beloofd.

384
00:23:23,010 --> 00:23:26,190
Er was dus een betaling
gedaan die was overeengekomen.

385
00:23:26,190 --> 00:23:30,510
Maar het is alsof je iemand een fooi
geeft omdat hij goed werk heeft geleverd,

386
00:23:30,510 --> 00:23:34,770
of iemand een extra beloning geeft
omdat je tevreden over hem bent.

387
00:23:34,770 --> 00:23:39,930
Als extra beloning gaf Salomo de koning
van Tyrus blijkbaar deze twintig steden.

388
00:23:39,930 --> 00:23:43,050
Maar het waren blijkbaar
geen erg goede steden.

389
00:23:43,050 --> 00:23:45,930
Hiram noemde ze ‘nergens goed voor’.

390
00:23:45,930 --> 00:23:49,170
Dus misschien voelde hij zich
daardoor een beetje beledigd.

391
00:23:49,170 --> 00:23:51,870
Het leidde niet tot zoiets als oorlog.

392
00:23:51,870 --> 00:23:54,990
Maar tot op de dag van
vandaag, zegt de schrijver,

393
00:23:54,990 --> 00:23:58,470
worden ze de steden van
‘nergens goed voor’ genoemd.

394
00:23:58,470 --> 00:24:02,070
En Hiram stuurde de koning
honderdtwintig talent goud.

395
00:24:02,070 --> 00:24:04,410
Waarom? Dat weten we niet.

396
00:24:04,410 --> 00:24:08,670
Blijkbaar geven ze hier allebei iets
boven op wat ze al hadden beloofd.

397
00:24:08,670 --> 00:24:14,010
Ze sturen elkaar allebei extra beloningen,
omdat ze zo goed samenwerken en zulke

398
00:24:14,010 --> 00:24:15,270
goede partners zijn.

399
00:24:15,270 --> 00:24:18,090
Dit nu is de kwestie van de
lichting voor de herendienst,

400
00:24:18,090 --> 00:24:23,970
die koning Salomo liet opkomen om het huis
van de HEERE, zijn eigen huis, de Millo,

401
00:24:23,970 --> 00:24:29,670
de muur van Jeruzalem, Hazor,
Megiddo en Gezer te bouwen.

402
00:24:29,670 --> 00:24:33,750
Farao, de koning van Egypte,
was namelijk opgetrokken en had

403
00:24:33,750 --> 00:24:38,970
Gezer ingenomen en het met vuur verbrand,
de Kanaänieten die in de stad woonden,

404
00:24:38,970 --> 00:24:44,850
gedood, en het aan zijn dochter, de
vrouw van Salomo, als geschenk gegeven.

405
00:24:44,850 --> 00:24:47,490
Dus bouwde Salomo het natuurlijk op.

406
00:24:47,490 --> 00:24:52,590
Dat wil zeggen, hij verfraaide het
en verbeterde de bouwwerken ervan.

407
00:24:52,590 --> 00:24:57,330
Salomo heeft toen Gezer
herbouwd, en ook Laag-Beth-Horon,

408
00:24:57,330 --> 00:25:03,690
Baälath en Tamor in de woestijn, in dat
land, al de voorraadsteden die Salomo had,

409
00:25:03,690 --> 00:25:08,550
de wagensteden, de ruitersteden, al
wat hij maar verlangde te bouwen,

410
00:25:08,550 --> 00:25:13,710
in Jeruzalem, op de Libanon en in
heel het land van zijn heerschappij.

411
00:25:13,710 --> 00:25:16,710
Blijkbaar kende zijn budget geen grenzen.

412
00:25:16,710 --> 00:25:21,690
David was heel rijk geworden en had
veel geld voor Salomo achtergelaten.

413
00:25:21,690 --> 00:25:26,070
Vervolgens bleef Salomo schatting
ontvangen van de onderworpen volken die

414
00:25:26,070 --> 00:25:27,630
David had overwonnen.

415
00:25:27,630 --> 00:25:31,530
Dat betekende dat er voortdurend
veel inkomsten waren.

416
00:25:31,530 --> 00:25:34,230
Hij was dus niet beperkt
in wat hij kon doen.

417
00:25:34,230 --> 00:25:38,550
Hij kon gewoon de infrastructuur
zo ver uitbreiden als hij wilde

418
00:25:38,550 --> 00:25:42,450
en Israël tot het droomland
maken dat iedereen ter wereld zou

419
00:25:42,450 --> 00:25:44,430
bewonderen en bekijken.

420
00:25:44,430 --> 00:25:47,130
Het staat vol prachtige gebouwen.

421
00:25:47,130 --> 00:25:49,230
Er heerst vrede.

422
00:25:49,230 --> 00:25:51,750
Salomo heeft het land werkelijk verfraaid.

423
00:25:51,750 --> 00:25:56,570
Al het volk dat overgebleven was van
de Amorieten, Hethieten, Ferezieten,

424
00:25:56,570 --> 00:26:02,670
Hevieten, en Jebusieten, die niet bij de
Israëlieten behoorden, hun nakomelingen,

425
00:26:02,670 --> 00:26:05,310
die na hen in het land waren overgebleven

426
00:26:05,310 --> 00:26:08,430
en die de Israëlieten niet met
de ban hadden kunnen slaan,

427
00:26:08,430 --> 00:26:13,650
hen liet Salomo opkomen om in
herendienst te werken, tot op deze dag.

428
00:26:13,650 --> 00:26:15,990
Nu is het interessant dat er staat:

429
00:26:15,990 --> 00:26:18,030
‘Zoals het nu nog steeds is.’

430
00:26:18,030 --> 00:26:21,390
Want de schrijver schrijft
honderden jaren later.

431
00:26:21,390 --> 00:26:25,590
Hij schrijft ongeveer vierhonderd
jaar na de tijd van Salomo.

432
00:26:25,590 --> 00:26:30,750
Dus blijkbaar waren die Kanaänieten, die
in de tijd van Jozua sterk genoeg waren

433
00:26:30,750 --> 00:26:33,630
geweest om zich tegen de
verovering te verzetten,

434
00:26:33,630 --> 00:26:38,610
in de dagen van Salomo niet langer
sterk genoeg om Israël te weerstaan.

435
00:26:38,610 --> 00:26:42,210
Allereerst waren er in de tijd van
Jozua waarschijnlijk maar ongeveer

436
00:26:42,210 --> 00:26:44,190
drie miljoen Israëlieten.

437
00:26:44,190 --> 00:26:49,170
In de tijd van Salomo waren het er
naar men denkt ongeveer vijf miljoen.

438
00:26:49,170 --> 00:26:51,570
Israël was dus veel machtiger.

439
00:26:51,570 --> 00:26:55,830
Bovendien had Israël een steviger
positie gekregen en waren de andere

440
00:26:55,830 --> 00:26:58,710
vijanden van Israël rondom overwonnen.

441
00:26:58,710 --> 00:27:02,790
Deze Kanaänieten hadden eenvoudigweg
minder hoop dat ze tegen

442
00:27:02,790 --> 00:27:04,590
hen stand konden blijven houden.

443
00:27:04,590 --> 00:27:10,290
Maar tegen de tijd van Salomo was er in de
dagen van David al genoeg bloed vergoten.

444
00:27:10,290 --> 00:27:13,290
Salomo kon het waarschijnlijk
niet over zijn hart verkrijgen

445
00:27:13,290 --> 00:27:16,890
om er zomaar op uit te trekken
en de Kanaänieten te doden.

446
00:27:16,890 --> 00:27:19,590
Dus dacht hij: ‘Er zijn er daar heel wat.

447
00:27:19,590 --> 00:27:22,410
We kunnen ze gebruiken voor dwangarbeid.’

448
00:27:22,410 --> 00:27:27,210
Blijkbaar bleven de Kanaänieten die niet
gedood waren, voorgoed dwangarbeiders,

449
00:27:27,210 --> 00:27:31,290
tot aan het einde van het koninkrijk,
toen deze boeken werden geschreven.

450
00:27:31,290 --> 00:27:36,270
Koningen werd geschreven in de tijd van
Jeremia, zo ongeveer toen Jeruzalem viel.

451
00:27:36,270 --> 00:27:39,870
Uit de Israëlieten echter
stelde Salomo geen slaaf aan.

452
00:27:39,870 --> 00:27:43,410
Zij waren immers strijdbare
mannen, zijn dienaren,

453
00:27:43,410 --> 00:27:48,030
zijn bevelhebbers en zijn
officieren: de bevelhebbers over zijn

454
00:27:48,030 --> 00:27:50,010
wagens en zijn ruiters.

455
00:27:50,010 --> 00:27:53,730
Dit waren de opzichters over
hen die aangesteld waren

456
00:27:53,730 --> 00:27:58,050
en die over het werk van Salomo
gingen, vijfhonderdvijftig man,

457
00:27:58,050 --> 00:28:01,830
die de leiding hadden over het
volk dat het werk verrichtte.

458
00:28:01,830 --> 00:28:06,630
Zodra de dochter van de farao vertrokken
was uit de stad van David naar haar huis,

459
00:28:06,630 --> 00:28:11,130
dat Salomo voor haar had gebouwd,
toen heeft hij de Millo gebouwd.

460
00:28:11,130 --> 00:28:13,830
De Millo wordt vaak in de Schrift genoemd.

461
00:28:13,830 --> 00:28:18,570
Ik weet niet echt zeker waarvoor de Millo
werd gebruikt, maar het was een wijk.

462
00:28:18,570 --> 00:28:23,070
Het was een wijk van Jeruzalem die
vaak als locatie wordt genoemd.

463
00:28:23,070 --> 00:28:27,930
Salomo bracht driemaal per jaar
brandoffers en dankoffers op het altaar

464
00:28:27,930 --> 00:28:32,370
dat hij voor de HEERE had gebouwd
en ook bracht hij er reukoffers,

465
00:28:32,370 --> 00:28:35,910
namelijk op het altaar dat voor
het aangezicht van de HEERE stond,

466
00:28:35,910 --> 00:28:38,070
toen hij het huis voltooid had.

467
00:28:38,070 --> 00:28:41,730
Er staat dat hij offers
bracht en reukwerk verbrandde.

468
00:28:41,730 --> 00:28:45,210
Ik weet niet of dit betekent
dat hij dat eigenhandig deed.

469
00:28:45,210 --> 00:28:49,710
Als dat zo is, dan stond God beslist
enige afwijking van de wet toe.

470
00:28:49,710 --> 00:28:54,870
Koning Saul werd door God verworpen omdat
hij zo aanmatigend was om de HEERE een

471
00:28:54,870 --> 00:28:59,730
dier te offeren, terwijl Samuel,
de priester, dat had moeten doen.

472
00:28:59,730 --> 00:29:03,510
Volgens de wet moesten de
priesters, de zonen van Aäron,

473
00:29:03,510 --> 00:29:06,750
de offers brengen en
het reukwerk verbranden.

474
00:29:06,750 --> 00:29:12,570
Dat Saul dit als koning had gedaan en door
God was verlaten, door God was verworpen,

475
00:29:12,570 --> 00:29:16,170
zou erop wijzen dat David
of Salomo of welke andere

476
00:29:16,170 --> 00:29:19,350
koning dan ook die voorrechten
evenmin zou hebben.

477
00:29:19,350 --> 00:29:22,710
In elk geval niet op grond
van zijn positie als koning,

478
00:29:22,710 --> 00:29:26,610
tenzij God daar bij hen gewoon
minder strikt mee omging.

479
00:29:26,610 --> 00:29:30,570
Misschien deed Hij dat bij David
omdat David een man naar Zijn hart was

480
00:29:30,570 --> 00:29:33,510
en leefde in een tijd
waarin er geen tempel was

481
00:29:33,510 --> 00:29:38,190
en veel van de voorschriften uit Exodus
eenvoudigweg niet werden nageleefd.

482
00:29:38,190 --> 00:29:41,130
God kneep gewoon een
oogje toe en stond David

483
00:29:41,130 --> 00:29:43,530
toe offers te brengen zoals hij dat deed.

484
00:29:43,530 --> 00:29:47,250
Misschien besloot Hij gewoon om die
soepele houding tegenover Salomo

485
00:29:47,250 --> 00:29:48,390
voort te zetten.

486
00:29:48,390 --> 00:29:52,470
Maar het is ook mogelijk dat,
wanneer er staat dat Salomo offerde,

487
00:29:52,470 --> 00:29:55,710
hij de offergaven uit zijn
eigen schatkist bekostigde,

488
00:29:55,710 --> 00:29:58,230
maar de priesters het offer liet brengen.

489
00:29:58,230 --> 00:30:00,510
Vaak wordt er gezegd dat iemand iets deed,

490
00:30:00,510 --> 00:30:04,110
terwijl hij het in werkelijkheid
door anderen liet uitvoeren.

491
00:30:04,110 --> 00:30:06,570
Dat zou hier het geval kunnen zijn.

492
00:30:06,570 --> 00:30:08,130
Vers 26:

493
00:30:08,130 --> 00:30:12,750
Koning Salomo bouwde ook een vloot
in Ezeon-Geber, dat bij Eloth ligt,

494
00:30:12,750 --> 00:30:16,230
aan de oever van de
Schelfzee, in het land Edom.

495
00:30:16,230 --> 00:30:21,750
En Hiram stuurde zijn dienaren mee met de
vloot: scheepslieden, kenners van de zee,

496
00:30:21,750 --> 00:30:23,850
samen met de dienaren van Salomo.

497
00:30:23,850 --> 00:30:27,810
Tyrus was een handelsstad aan de
kust, en dus waren de mensen uit Tyrus

498
00:30:27,810 --> 00:30:30,390
bekwame, ervaren zeelieden.

499
00:30:30,390 --> 00:30:32,310
Het waren zeevaarders.

500
00:30:32,310 --> 00:30:35,550
Israël heeft eigenlijk nooit
echt zeevaarders gehad.

501
00:30:35,550 --> 00:30:37,830
Israël trok niet vaak de zee op.

502
00:30:37,830 --> 00:30:40,350
Ze bleven zo veel mogelijk thuis.

503
00:30:40,350 --> 00:30:43,950
Zelfs toen ze eenmaal over de landen
van de heidenen verspreid waren,

504
00:30:43,950 --> 00:30:47,430
gingen ze zich niet echt veel
met de zeevaart bezighouden.

505
00:30:47,430 --> 00:30:50,670
Af en toe reisden ze met
handelsschepen om ergens te komen,

506
00:30:50,670 --> 00:30:53,250
zoals Paulus deed om Rome te bereiken.

507
00:30:53,250 --> 00:30:56,370
Maar de Israëlieten waren
nogal bang voor de zee.

508
00:30:56,370 --> 00:31:01,950
Voor hen stelde de zee de plaats voor waar
de monsters waren. Leviathan was daar.

509
00:31:01,950 --> 00:31:07,170
De zee is datgene waarmee de heidenen
werden vergeleken: de schuimende,

510
00:31:07,170 --> 00:31:11,910
onvoorspelbare, onbestendige
zee. Israël was het land.

511
00:31:11,910 --> 00:31:13,830
De heidenen waren de zee.

512
00:31:13,830 --> 00:31:18,510
De zee was eenvoudigweg iets waar
de Joden heel weinig voor voelden.

513
00:31:18,510 --> 00:31:22,410
Daarom ontwikkelden ze nooit een
zeemacht en deden ze nooit veel

514
00:31:22,410 --> 00:31:24,390
vaardigheden in de zeevaart op.

515
00:31:24,390 --> 00:31:26,550
Maar de mensen uit Tyrus wel.

516
00:31:26,550 --> 00:31:29,730
Dus toen Salomo besloot zijn
projecten uit te breiden

517
00:31:29,730 --> 00:31:34,110
met waarschijnlijk een koopvaardijvloot,
waarmee hij eropuit zou trekken om dingen

518
00:31:34,110 --> 00:31:38,610
uit Afrika en andere plaatsen te
halen, zoals we lezen dat hij deed,

519
00:31:38,610 --> 00:31:43,770
had hij hulp nodig van mensen die meer
van de zee wisten dan hij en zijn volk.

520
00:31:43,770 --> 00:31:48,690
Dus stuurde Hiram dienaren met de
vloot mee, zeelieden die de zee kenden,

521
00:31:48,690 --> 00:31:51,810
om samen te werken met
de dienaren van Salomo.

522
00:31:51,810 --> 00:31:57,330
En zij kwamen in Ofir en haalden daar
goud vandaan, vierhonderdtwintig talent,

523
00:31:57,330 --> 00:31:59,370
en brachten het naar koning Salomo.

524
00:31:59,370 --> 00:32:01,890
Hoe ze eraan kwamen, weten we niet.

525
00:32:01,890 --> 00:32:04,530
Waarschijnlijk hebben ze het
niet met geweld meegenomen,

526
00:32:04,530 --> 00:32:08,430
zoals bijvoorbeeld Columbus deed, maar
misschien hebben ze daar wat handel

527
00:32:08,430 --> 00:32:11,430
gedreven en nog veel meer goud verkregen.

528
00:32:11,430 --> 00:32:15,990
Salomo haalde inderdaad heel wat
dingen uit andere landen en uit Afrika.

529
00:32:15,990 --> 00:32:20,370
Elders staan lijsten met enkele van de
producten die naar hem toe werden gebracht

530
00:32:20,370 --> 00:32:24,930
en die er in zijn tijd in Israël waren,
waaronder apen en dergelijke dingen,

531
00:32:24,930 --> 00:32:27,930
die niet uit Israël komen maar uit Afrika.

532
00:32:27,930 --> 00:32:31,830
Toch bleef het bedrijven van
koopvaardij in latere tijden in Israël

533
00:32:31,830 --> 00:32:33,630
niet erg succesvol.

534
00:32:33,630 --> 00:32:36,870
Israël is nooit echt een
zeevarend volk geworden.

535
00:32:36,870 --> 00:32:38,370
In hoofdstuk 10:

536
00:32:38,370 --> 00:32:42,090
Toen de koningin van Sjeba
het gerucht over Salomo

537
00:32:42,090 --> 00:32:44,610
in verband met de Naam
van de HEERE hoorde,

538
00:32:44,610 --> 00:32:47,790
kwam zij om hem met raadsels
op de proef te stellen.

539
00:32:47,790 --> 00:32:53,310
We kennen geen plaats die Sheba heet,
maar er is wel een plaats die Seba heet.

540
00:32:53,310 --> 00:32:57,210
Veel geleerden denken dat dit dezelfde
plaats is die hier wordt genoemd.

541
00:32:57,210 --> 00:33:00,390
Die zou in het zuidelijke deel
van Arabië hebben gelegen,

542
00:33:00,390 --> 00:33:02,850
op het Arabisch Schiereiland.

543
00:33:02,850 --> 00:33:07,950
Ze was dus waarschijnlijk een Arabische
vrouw en koningin van een Arabisch volk.

544
00:33:07,950 --> 00:33:11,910
Ze had, net als iedereen,
gehoord hoe wijs Salomo was.

545
00:33:11,910 --> 00:33:16,530
Hoewel haar koninkrijk op enige afstand
lag, lag het nog steeds in die regio en

546
00:33:16,530 --> 00:33:20,070
was het blijkbaar niet door
David of Salomo veroverd.

547
00:33:20,070 --> 00:33:23,790
Ze waren een onafhankelijk volk, maar
hadden belangstelling voor wat er in

548
00:33:23,790 --> 00:33:27,690
Israël gebeurde, dat zoveel
internationale aandacht kreeg.

549
00:33:27,690 --> 00:33:30,630
Ze besloot deze grote
koning te komen bezoeken,

550
00:33:30,630 --> 00:33:34,050
van wie werd gezegd dat
hij zoveel wijsheid bezat.

551
00:33:34,050 --> 00:33:38,310
Er staat dat ze kwam om hem met
moeilijke vragen op de proef te stellen.

552
00:33:38,310 --> 00:33:41,790
Koningen en koninginnen hadden
veel wijze mensen in hun raad,

553
00:33:41,790 --> 00:33:43,230
en dat waren filosofen.

554
00:33:43,230 --> 00:33:45,930
Het waren filosofen die
antwoorden probeerden te geven

555
00:33:45,930 --> 00:33:47,970
op moeilijke levensvragen.

556
00:33:47,970 --> 00:33:49,590
Waarom is er lijden?

557
00:33:49,590 --> 00:33:52,230
Wat gebeurt er wanneer mensen sterven?

558
00:33:52,230 --> 00:33:54,810
Wie weet welke vraagstukken er speelden?

559
00:33:54,810 --> 00:33:58,710
De vraagstukken die de gedachten
van mensen altijd hebben gekweld.

560
00:33:58,710 --> 00:34:02,250
Ze hadden wijze raadgevers
die ze raadpleegden.

561
00:34:02,250 --> 00:34:06,810
Naar alle waarschijnlijkheid waren er
vragen waarop haar eigen raadgevers

562
00:34:06,810 --> 00:34:09,630
nooit echt een goed
antwoord hadden gegeven.

563
00:34:09,630 --> 00:34:14,190
Er zijn vragen die mensen moeilijk
of onmogelijk kunnen beantwoorden.

564
00:34:14,190 --> 00:34:17,490
Ze had dus blijkbaar een
lijst met moeilijke vragen,

565
00:34:17,490 --> 00:34:21,570
vragen waarop ze nooit een
bevredigend antwoord had gekregen.

566
00:34:21,570 --> 00:34:26,430
Ze had over Salomo gehoord en dacht dat
ze hem eens op de proef zou stellen,

567
00:34:26,430 --> 00:34:29,670
om te zien of hij het
beter kon dan de anderen.

568
00:34:29,670 --> 00:34:34,650
Ze kwam om hem te beproeven, of
te testen, met moeilijke vragen.

569
00:34:34,650 --> 00:34:39,750
Zij kwam naar Jeruzalem met een
zeer groot gevolg, met kamelen,

570
00:34:39,750 --> 00:34:44,970
beladen met specerijen, met zeer
veel goud, en met edelstenen.

571
00:34:44,970 --> 00:34:50,010
Zij kwam bij Salomo en sprak tot hem
over alles wat zij op haar hart had.

572
00:34:50,010 --> 00:34:54,930
Met ‘alles wat zij op haar hart had’
worden alle moeilijke vragen bedoeld

573
00:34:54,930 --> 00:34:57,030
waarop ze antwoord nodig had.

574
00:34:57,030 --> 00:35:01,290
Salomo wordt dus steeds rijker
door deze geschenken die mensen hem

575
00:35:01,290 --> 00:35:03,270
als eerbetoon brengen.

576
00:35:03,270 --> 00:35:06,630
En Salomo verklaarde haar al haar vragen.

577
00:35:06,630 --> 00:35:11,070
Geen ding was voor de koning verborgen
dat hij haar niet kon verklaren.

578
00:35:11,070 --> 00:35:14,970
Hij had veel tijd besteed aan
het bestuderen van de natuur.

579
00:35:14,970 --> 00:35:19,710
We lezen dat hij niet alleen drieduizend
spreuken had geschreven of uitgesproken;

580
00:35:19,710 --> 00:35:21,750
hij bestudeerde ook de natuur.

581
00:35:21,750 --> 00:35:27,030
Hij bestudeerde planten, dieren,
grote dieren, kleine dieren,

582
00:35:27,030 --> 00:35:29,250
insecten, allerlei dingen.

583
00:35:29,250 --> 00:35:31,350
Hij was een natuuronderzoeker.

584
00:35:31,350 --> 00:35:35,970
Hij had een onverzadigbare geest en
verzamelde informatie waar hij die

585
00:35:35,970 --> 00:35:37,290
maar kon krijgen.

586
00:35:37,290 --> 00:35:41,250
Hij had ook het vermogen om informatie
tot een geheel samen te brengen,

587
00:35:41,250 --> 00:35:43,890
zoals je dat moet kunnen
om Spreuken te schrijven.

588
00:35:43,890 --> 00:35:49,110
Hij had wijsheid en kennis, en hij
had eenvoudigweg alles doorgrond.

589
00:35:49,110 --> 00:35:51,810
Daardoor kon hij al haar
vragen beantwoorden.

590
00:35:51,810 --> 00:35:54,330
Er was niets wat hij niet kon uitleggen.

591
00:35:54,330 --> 00:35:58,050
Toen de koningin van Sjeba
alle wijsheid van Salomo zag,

592
00:35:58,050 --> 00:36:01,650
en het huis dat hij had gebouwd,
het voedsel op zijn tafel,

593
00:36:01,650 --> 00:36:06,630
hoe zijn dienaren aanzaten, hoe zijn
bedienden klaarstonden, hun kleding,

594
00:36:06,630 --> 00:36:11,370
zijn schenkers, zijn brandoffers, die
hij bracht in het huis van de HEERE,

595
00:36:11,370 --> 00:36:13,410
was zij buiten zichzelf.

596
00:36:13,410 --> 00:36:16,950
[Vertalersnoot: Waar het Nederlandse
citaat ‘was zij buiten zichzelf’ heeft,

597
00:36:16,950 --> 00:36:19,710
leest de spreker in
zijn Engelse vertaling:

598
00:36:19,710 --> 00:36:21,930
‘er was geen adem meer in haar’.]

599
00:36:21,930 --> 00:36:23,970
Het benam haar de adem.

600
00:36:23,970 --> 00:36:26,310
Er was geen geest meer in haar.

601
00:36:26,310 --> 00:36:30,090
Geest en adem zijn in het
Hebreeuws hetzelfde woord.

602
00:36:30,090 --> 00:36:35,670
Het kan dus betekenen dat ze naar
adem hapte; het benam haar de adem.

603
00:36:35,670 --> 00:36:37,350
Ze was sprakeloos.

604
00:36:37,350 --> 00:36:39,570
Of het kan op haar geest slaan.

605
00:36:39,570 --> 00:36:41,790
Ze had geen geest meer in zich.

606
00:36:41,790 --> 00:36:45,870
Dat wil zeggen, misschien was ze
daar met enige scepsis gekomen,

607
00:36:45,870 --> 00:36:50,430
met de bedoeling te bewijzen dat hij niet
alles was wat er over hem werd beweerd.

608
00:36:50,430 --> 00:36:54,750
Ze bracht haar moeilijke vragen mee
om te zien of ze hem kon vastpinnen

609
00:36:54,750 --> 00:36:58,110
en met zijn mond vol tanden
kon laten staan, enzovoort.

610
00:36:58,110 --> 00:37:01,170
Het is mogelijk, hoewel
het niet noodzakelijk is,

611
00:37:01,170 --> 00:37:05,370
om aan te nemen dat ze met een wat
vijandiger houding was gekomen,

612
00:37:05,370 --> 00:37:09,630
enigszins strijdlustig, en
dat ze van houding veranderde.

613
00:37:09,630 --> 00:37:11,430
Haar geest veranderde.

614
00:37:11,430 --> 00:37:15,510
Er was geen geest meer in haar, zoals
bij een vurig paard dat moet worden

615
00:37:15,510 --> 00:37:17,250
gebroken en getemd.

616
00:37:17,250 --> 00:37:21,870
Haar afkeer of vijandigheid, of wat
er ook gesuggereerd zou kunnen zijn,

617
00:37:21,870 --> 00:37:25,170
was verdwenen, zoals bij een getemd paard.

618
00:37:25,170 --> 00:37:29,550
Je hoeft het niet zo op te vatten,
want geest kan adem betekenen.

619
00:37:29,550 --> 00:37:32,730
Als het alleen betekent
dat het haar de adem benam,

620
00:37:32,730 --> 00:37:36,570
dan is er eigenlijk geen reden om te
geloven dat ze een vijandige houding

621
00:37:36,570 --> 00:37:38,010
tegenover hem had.

622
00:37:38,010 --> 00:37:41,310
Maar dat zou kunnen, en
we weten het gewoon niet.

623
00:37:41,310 --> 00:37:44,730
Het punt is dat het een
enorme indruk op haar maakte

624
00:37:44,730 --> 00:37:48,030
en haar tot een bewonderaar
van Salomo maakte.

625
00:37:48,030 --> 00:37:51,210
Zij zei tegen de koning:
Het was de waarheid,

626
00:37:51,210 --> 00:37:56,490
wat ik in mijn land over uw woorden
en over uw wijsheid gehoord heb.

627
00:37:56,490 --> 00:38:02,190
Maar ik geloofde die woorden niet, totdat
ik kwam en mijn eigen ogen het zagen.

628
00:38:02,190 --> 00:38:05,130
Zie, nog niet de helft was mij verteld.

629
00:38:05,130 --> 00:38:09,090
U hebt wat uw wijsheid en welstand
betreft het gerucht dat ik

630
00:38:09,090 --> 00:38:11,550
gehoord had, overtroffen.

631
00:38:11,550 --> 00:38:15,570
Gelukkig zijn uw mannen,
gelukkig deze dienaren van u,

632
00:38:15,570 --> 00:38:20,250
die voortdurend in uw dienst
staan en uw wijsheid horen!

633
00:38:20,250 --> 00:38:25,350
Geloofd zij de HEERE, uw God,
Die behagen in u heeft gehad,

634
00:38:25,350 --> 00:38:28,710
door u op de troon van Israël te zetten!

635
00:38:28,710 --> 00:38:32,310
Omdat de HEERE Israël
voor eeuwig liefheeft,

636
00:38:32,310 --> 00:38:37,830
daarom heeft Hij u tot koning aangesteld,
om recht en gerechtigheid te doen.

637
00:38:37,830 --> 00:38:41,490
Dit kan haar afscheidsverklaring
zijn geweest toen ze vertrok.

638
00:38:41,490 --> 00:38:45,930
Ze wilde gewoon zeggen: ‘Nou, ik
ben buitengewoon onder de indruk.

639
00:38:45,930 --> 00:38:48,270
Het is veel beter dan ik had verwacht.’

640
00:38:48,270 --> 00:38:51,270
Maar ze zei het duidelijk
met echte bewondering.

641
00:38:51,270 --> 00:38:54,810
Ze zegt: ‘Ik had geweldige
berichten over je gehoord,

642
00:38:54,810 --> 00:38:57,510
maar het is veel meer dan ik had gehoord.’

643
00:38:57,510 --> 00:39:00,030
Ze hadden me nog niet
eens de helft verteld.

644
00:39:00,030 --> 00:39:03,930
Ook in een ander opzicht was haar
ongetwijfeld de helft niet verteld.

645
00:39:03,930 --> 00:39:06,870
Dat is de helft waarover
je in Prediker leest.

646
00:39:06,870 --> 00:39:10,110
Wat zij zag, was Salomo's heerlijkheid.

647
00:39:10,110 --> 00:39:12,390
Jezus gebruikte die uitdrukking:

648
00:39:12,390 --> 00:39:16,590
en Ik zeg u dat zelfs Salomo in al
zijn heerlijkheid niet gekleed ging als

649
00:39:16,590 --> 00:39:17,970
één van deze.

650
00:39:17,970 --> 00:39:23,010
De heerlijkheid van Salomo die zij zag,
bestond uit het voedsel op zijn tafel,

651
00:39:23,010 --> 00:39:27,030
het huis dat hij had gebouwd, de
zitplaatsen van zijn dienaren,

652
00:39:27,030 --> 00:39:32,550
hun kleding, zijn schenkers, de
toegang en al die pracht en praal.

653
00:39:32,550 --> 00:39:36,390
Al die rijkdom en al die
verbazingwekkende dingen die veel

654
00:39:36,390 --> 00:39:40,530
indrukwekkender waren dan ze
had gedacht. Dat was de helft.

655
00:39:40,530 --> 00:39:43,050
De andere helft was haar niet verteld.

656
00:39:43,050 --> 00:39:46,650
Dat was de helft waarover Salomo
schrijft wanneer hij zegt:

657
00:39:46,650 --> 00:39:53,310
Een en al vluchtigheid, zegt Prediker,
een en al vluchtigheid, alles is vluchtig.

658
00:39:53,310 --> 00:39:54,330
Hij zegt:

659
00:39:54,330 --> 00:39:57,930
Ik onderzocht mijn hart door mijn
lichaam te verkwikken met wijn

660
00:39:57,930 --> 00:40:03,210
(mijn hart echter behield in wijsheid de
leiding) en door dwaasheid aan te grijpen,

661
00:40:03,210 --> 00:40:06,690
totdat ik zou zien wat het beste
is voor de mensenkinderen om

662
00:40:06,690 --> 00:40:10,110
onder de hemel te doen tijdens
het getal van hun levensdagen.

663
00:40:10,110 --> 00:40:14,790
Ik heb voor mijzelf grootse dingen tot
stand gebracht: Ik bouwde mij huizen,

664
00:40:14,790 --> 00:40:16,470
ik plantte mij wijngaarden.

665
00:40:16,470 --> 00:40:21,510
Ik legde mij tuinen en boomgaarden aan
en plantte daarin allerlei vruchtbomen.

666
00:40:21,510 --> 00:40:26,850
Ik legde mij waterbekkens aan om daaruit
een bos met jonge bomen te bevochtigen.

667
00:40:26,850 --> 00:40:32,430
Ik verwierf slaven en slavinnen en de in
huis geboren kinderen behoorden mij toe.

668
00:40:32,430 --> 00:40:35,790
Ook had ik grote kudden
runderen en kleinvee,

669
00:40:35,790 --> 00:40:39,510
meer dan allen die vóór mij
in Jeruzalem geweest zijn.

670
00:40:39,510 --> 00:40:45,030
Ik vergaarde mij ook zilver en goud,
kostbaarheden van koningen en gewesten.

671
00:40:45,030 --> 00:40:50,010
Ik zorgde voor zangers en zangeressen,
en de genoegens van de mensenkinderen:

672
00:40:50,010 --> 00:40:51,810
genot in overvloed.

673
00:40:51,810 --> 00:40:57,990
Ik werd groter en nam toe, meer dan allen
die vóór mij in Jeruzalem geweest zijn.

674
00:40:57,990 --> 00:41:00,450
Ook bleef mijn wijsheid bij mij.

675
00:41:00,450 --> 00:41:03,690
Al wat mijn ogen verlangden,
onthield ik ze niet.

676
00:41:03,690 --> 00:41:06,450
Ik ontzegde mijn hart
geen enkele blijdschap,

677
00:41:06,450 --> 00:41:09,810
want mijn hart werd verblijd
vanwege al mijn zwoegen.

678
00:41:09,810 --> 00:41:12,630
Dat was mijn deel voor al mijn zwoegen.

679
00:41:12,630 --> 00:41:17,670
En hij zegt dat telkens wanneer hij naar
betekenis en het hoogste goed zocht,

680
00:41:17,670 --> 00:41:20,190
alles waarin hij het zocht leeg was.

681
00:41:20,190 --> 00:41:21,930
Het was allemaal leegte.

682
00:41:21,930 --> 00:41:24,450
Het was als het najagen van de wind.

683
00:41:24,450 --> 00:41:27,390
Dat is iets wat niet
iedereen kon waarnemen.

684
00:41:27,390 --> 00:41:30,630
Als mensen Salomo in al
zijn heerlijkheid zagen,

685
00:41:30,630 --> 00:41:35,970
wisten ze misschien niet dat het Salomo in
al zijn frustratie, in al zijn leegte was.

686
00:41:35,970 --> 00:41:39,990
Want uiteindelijk keerde hij
zich inderdaad van de HEERE af.

687
00:41:39,990 --> 00:41:44,430
Daar hebben we nog niet over gelezen, maar
dat doen we in het volgende hoofdstuk.

688
00:41:44,430 --> 00:41:46,890
Salomo's koninkrijk had dus twee kanten.

689
00:41:46,890 --> 00:41:49,890
De koningin van Sjeba kon
daar een deel van zien.

690
00:41:49,890 --> 00:41:54,210
De andere helft was haar niet verteld,
maar die wordt ons wel verteld.

691
00:41:54,210 --> 00:41:59,730
Want wij hebben het boek Prediker, dat
ons vertelt dat rijk zijn, machtig zijn,

692
00:41:59,730 --> 00:42:05,190
bewonderd worden en beroemd zijn geen
voldoening geeft zonder iets meer.

693
00:42:05,190 --> 00:42:08,310
Er is nog iets anders wat de
menselijke ziel nodig heeft,

694
00:42:08,310 --> 00:42:10,290
en die dingen vullen haar niet.

695
00:42:10,290 --> 00:42:12,630
Als dat dus alles is wat een mens heeft,

696
00:42:12,630 --> 00:42:16,170
is het niet genoeg en zal
het nooit genoeg zijn.

697
00:42:16,170 --> 00:42:20,070
Zij gaf de koning honderdtwintig
talent goud en zeer veel

698
00:42:20,070 --> 00:42:22,230
specerijen en edelstenen.

699
00:42:22,230 --> 00:42:25,890
Zo'n grote hoeveelheid specerijen
als die de koningin van

700
00:42:25,890 --> 00:42:29,850
Sjeba aan koning Salomo gaf,
is er nooit meer gekomen.

701
00:42:29,850 --> 00:42:32,070
Hij had allerlei andere dingen ontvangen,

702
00:42:32,070 --> 00:42:36,570
waarschijnlijk in grotere aantallen
of hoeveelheden dan wat zij meebracht.

703
00:42:36,570 --> 00:42:41,250
Maar specerijen — blijkbaar was haar
koninkrijk gespecialiseerd in de handel

704
00:42:41,250 --> 00:42:43,410
in Arabische specerijen.

705
00:42:43,410 --> 00:42:47,370
Daarom bracht zij meer specerijen
mee dan wie dan ook ooit naar koning

706
00:42:47,370 --> 00:42:48,810
Salomo kon brengen.

707
00:42:48,810 --> 00:42:51,630
De Joden en de Ethiopiërs
hebben een aantal

708
00:42:51,630 --> 00:42:54,150
legenden over de koningin van Sjeba.

709
00:42:54,150 --> 00:42:58,890
De Ethiopiërs hebben een legende dat een
van hun vroegere koningen voortkwam uit

710
00:42:58,890 --> 00:43:02,610
een relatie tussen Salomo
en de koningin van Sjeba.

711
00:43:02,610 --> 00:43:06,390
Dat lijkt niet vanuit de geschiedenis
bevestigd te kunnen worden.

712
00:43:06,390 --> 00:43:09,990
Historische bronnen lijken hun
koningen zelfs een andere afstamming

713
00:43:09,990 --> 00:43:10,890
toe te schrijven.

714
00:43:10,890 --> 00:43:16,050
Maar om de een of andere reden hebben de
Ethiopiërs al heel lang deze overlevering:

715
00:43:16,050 --> 00:43:21,330
Salomo en de koningin van Sjeba hadden
een seksuele relatie, kregen een kind,

716
00:43:21,330 --> 00:43:26,790
en uit dat kind kwamen de dynastieën voort
die in de oudheid over Ethiopië regeerden.

717
00:43:26,790 --> 00:43:30,930
De Joden zelf hebben hierover
overleveringen in de Talmoed.

718
00:43:30,930 --> 00:43:36,330
Ook zij zijn het ermee eens dat Salomo en
de koningin van Sjeba een relatie hadden.

719
00:43:36,330 --> 00:43:38,970
Er is geen bijzondere
reden om dit te geloven,

720
00:43:38,970 --> 00:43:44,790
want de Talmoed bevat overleveringen die
honderden jaren na Salomo zijn ontstaan

721
00:43:44,790 --> 00:43:47,130
en daarvoor waarschijnlijk niet bestonden.

722
00:43:47,130 --> 00:43:51,510
Daarom kunnen ze zijn voortgekomen
uit de levendige seksuele fantasieën

723
00:43:51,510 --> 00:43:52,830
van de rabbijnen.

724
00:43:52,830 --> 00:43:57,870
Maar volgens hun verhalen bleef de
koningin van Sjeba een tijdje in Jeruzalem

725
00:43:57,870 --> 00:44:03,270
voordat ze terugkeerde, en verzette ze
zich tegen Salomo's toenaderingspogingen.

726
00:44:03,270 --> 00:44:08,430
Hij had met haar afgesproken dat ze 's
nachts geen water zou drinken, of zoiets.

727
00:44:08,430 --> 00:44:09,930
Ik weet het niet meer.

728
00:44:09,930 --> 00:44:13,830
Ik heb het gehoord; ik herinner
me de details niet meer.

729
00:44:13,830 --> 00:44:17,670
Hij liet haar in haar vertrekken
heel zout eten brengen.

730
00:44:17,670 --> 00:44:22,890
Dus dronk ze stiekem wat water en moest
ze zich vervolgens aan hem onderwerpen.

731
00:44:22,890 --> 00:44:25,590
Ze hadden seks en ze kreeg een kind.

732
00:44:25,590 --> 00:44:30,330
Als ze geen getrouwde vrouw was, zou
dat niet iets bijzonder immoreels zijn,

733
00:44:30,330 --> 00:44:34,890
aangezien Salomo met koninginnen of
prinsessen uit veel landen trouwde.

734
00:44:34,890 --> 00:44:37,830
Ze zou beslist niet de enige zijn geweest.

735
00:44:37,830 --> 00:44:41,250
Al bleef ze niet bij hem,
dus trouwden ze niet.

736
00:44:41,250 --> 00:44:43,890
Dus dat zou het immoreel hebben gemaakt.

737
00:44:43,890 --> 00:44:47,490
Maar als hij haar tot vrouw had
genomen, als ze geen andere man had,

738
00:44:47,490 --> 00:44:49,950
zou dat niet immoreel zijn geweest.

739
00:44:49,950 --> 00:44:53,850
De Bijbel stelt het duidelijk niet voor
alsof ze met hem trouwde of kinderen met

740
00:44:53,850 --> 00:44:56,730
hem kreeg, of zelfs maar bij hem bleef.

741
00:44:56,730 --> 00:45:01,050
Jezus verwees naar de koningin
van Sjeba en vergeleek haar

742
00:45:01,050 --> 00:45:05,070
in gunstige zin met de mensen
van Israël in Zijn eigen tijd.

743
00:45:05,070 --> 00:45:08,130
Toen Hij sprak over veel van de
steden die Hem niet ontvingen

744
00:45:08,130 --> 00:45:12,090
zoals ze dat hadden moeten doen,
zei Hij dat de koningin van Sjeba

745
00:45:12,090 --> 00:45:16,890
in het oordeel tegen hen zou opstaan
en gunstiger beoordeeld zou worden

746
00:45:16,890 --> 00:45:19,590
dan de inwoners van Kapernaüm.

747
00:45:19,590 --> 00:45:24,630
We zien dit in Mattheüs 12:42. Jezus zei:

748
00:45:24,630 --> 00:45:29,430
De koningin van het Zuiden zal opstaan
in het oordeel samen met dit geslacht

749
00:45:29,430 --> 00:45:33,930
en het veroordelen, want zij is gekomen
van de einden van de aarde om de

750
00:45:33,930 --> 00:45:39,270
wijsheid van Salomo te horen;
en zie, meer dan Salomo is hier!

751
00:45:39,270 --> 00:45:41,730
Hij bedoelt de koningin van Sjeba.

752
00:45:41,730 --> 00:45:45,750
Dus Hij zegt dat de koningin van
Sjeba van de einden van de aarde kwam,

753
00:45:45,750 --> 00:45:47,910
of van de einden van het land.

754
00:45:47,910 --> 00:45:52,050
Het landgebied daar bij de zuidpunt
van het Arabisch Schiereiland

755
00:45:52,050 --> 00:45:54,570
was natuurlijk het
uiteinde van het landgebied

756
00:45:54,570 --> 00:45:56,910
dat wij het Midden-Oosten zouden noemen.

757
00:45:56,910 --> 00:46:01,110
Met andere woorden, ze kwam van een
behoorlijke afstand om naar Salomo te

758
00:46:01,110 --> 00:46:04,230
luisteren, omdat ze de
waarheid wilde kennen.

759
00:46:04,230 --> 00:46:08,610
Toch willen de mensen van Jezus' generatie
blijkbaar de waarheid niet kennen,

760
00:46:08,610 --> 00:46:13,350
want er staat Iemand Die meer is
dan Salomo bij hen voor de deur.

761
00:46:13,350 --> 00:46:17,490
Ze hoeven niet een heel eind door de
woestijn te trekken om Hem te vinden.

762
00:46:17,490 --> 00:46:23,070
Hij is daar, vlakbij, en ze willen
niet naar Hem luisteren. Dus Hij zegt:

763
00:46:23,070 --> 00:46:28,170
Hier is Iemand Die groter is dan
Salomo, en jullie willen niet luisteren.

764
00:46:28,170 --> 00:46:30,750
Zij had alleen Salomo om naartoe te gaan,

765
00:46:30,750 --> 00:46:33,990
en ze moest een behoorlijke
afstand afleggen om daar te komen.

766
00:46:33,990 --> 00:46:37,350
Toch deed ze dat, omdat ze
de waarheid wilde kennen.

767
00:46:37,350 --> 00:46:41,190
Jezus had dus in elk geval iets
positiefs over haar te zeggen.

768
00:46:41,190 --> 00:46:44,370
Terug naar 1 Koningen
hoofdstuk 10, vers 11:

769
00:46:44,370 --> 00:46:48,570
Ook bracht de vloot van Hiram,
die goud uit Ofir vervoerde,

770
00:46:48,570 --> 00:46:51,990
zeer veel sandelhout
en edelstenen uit Ofir.

771
00:46:51,990 --> 00:46:55,950
De koning maakte van dit sandelhout
steunbalken voor het huis van de HEERE

772
00:46:55,950 --> 00:47:00,690
en voor het huis van de koning, en
luiten en harpen voor de zangers.

773
00:47:00,690 --> 00:47:05,130
Zulk sandelhout is er niet meer
gekomen of gezien tot op deze dag.

774
00:47:05,130 --> 00:47:07,590
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker gebruikt,

775
00:47:07,590 --> 00:47:10,710
noemt hier ‘trappen’ van ‘almuggimhout’,

776
00:47:10,710 --> 00:47:16,350
waar het Nederlandse citaat
‘steunbalken’ van ‘sandelhout’ heeft.]

777
00:47:16,350 --> 00:47:19,350
Ik wilde altijd al een trap
van almuggimhout hebben,

778
00:47:19,350 --> 00:47:22,710
maar ik kon er nooit achter
komen wat almuggimhout was.

779
00:47:22,710 --> 00:47:27,870
Het moet wel iets prachtigs zijn geweest,
want de koning maakte er zijn trap van.

780
00:47:27,870 --> 00:47:32,850
Koning Salomo gaf de koningin van
Sjeba overeenkomstig al haar wensen,

781
00:47:32,850 --> 00:47:37,230
alles waar zij om vroeg, meer dan
wat Salomo haar al gegeven had,

782
00:47:37,230 --> 00:47:40,650
overeenkomstig het vermogen van de koning.

783
00:47:40,650 --> 00:47:46,110
Daarna keerde zij terug en ging naar
haar land, zij en haar dienaren.

784
00:47:46,110 --> 00:47:51,210
Ze bracht hem dus grote geschenken,
vooral een grote hoeveelheid specerijen,

785
00:47:51,210 --> 00:47:54,570
maar er worden ook goud
en andere dingen genoemd.

786
00:47:54,570 --> 00:47:57,330
Vervolgens gaf hij haar
een heleboel dingen terug.

787
00:47:57,330 --> 00:48:00,750
Ik weet niet of het uiteindelijk
ongeveer tegen elkaar opwoog,

788
00:48:00,750 --> 00:48:04,410
of wat zij gaf evenveel
waard was als wat hij gaf.

789
00:48:04,410 --> 00:48:08,070
Maar het is gewoon een manier om
respect te tonen voor je medevorsten.

790
00:48:08,070 --> 00:48:11,730
Het gewicht van het goud dat in
één jaar voor Salomo binnenkwam,

791
00:48:11,730 --> 00:48:14,730
was zeshonderdzesenzestig talent goud,

792
00:48:14,730 --> 00:48:19,770
Vanwege het getal 666 in Openbaring
zoekt iedereen natuurlijk naar

793
00:48:19,770 --> 00:48:22,350
aanwijzingen over die 666.

794
00:48:22,350 --> 00:48:25,110
Ik niet, maar heel veel mensen wel.

795
00:48:25,110 --> 00:48:29,250
Het lijkt wel alsof ik mijn hele leven
al mensen ken die theorieën proberen te

796
00:48:29,250 --> 00:48:33,570
opperen en speculeren: ‘Wat
is dit mysterieuze getal?’

797
00:48:33,570 --> 00:48:37,710
Er zijn inderdaad mensen geweest die
geprobeerd hebben hier terug te kijken.

798
00:48:37,710 --> 00:48:44,070
Dit is de enige plaats buiten Openbaring
13 waar het getal 666 voorkomt.

799
00:48:44,070 --> 00:48:47,910
Dus zeggen ze: ‘Kijk, het
is een verwijzing hiernaar.

800
00:48:47,910 --> 00:48:49,710
Waar heeft het mee te maken?

801
00:48:49,710 --> 00:48:53,010
Nou, het is de hoeveelheid
goud die Salomo ontving.

802
00:48:53,010 --> 00:48:57,330
Dus misschien heeft het iets te maken
met bankieren of het bankwezen.’

803
00:48:57,330 --> 00:49:01,290
Mensen laten hun verbeelding heel ver gaan
om verbanden te proberen te leggen die

804
00:49:01,290 --> 00:49:02,550
er niet zijn.

805
00:49:02,550 --> 00:49:06,450
Er is helemaal geen reden om te
veronderstellen dat de 666 hier iets

806
00:49:06,450 --> 00:49:12,150
anders is dan een statistische opgave
van het gewicht aan goud. Heel veel goud.

807
00:49:12,150 --> 00:49:15,270
afgezien van de inkomsten
van de rondtrekkende kooplui

808
00:49:15,270 --> 00:49:19,170
en de winst van de handelaars,
van alle koningen van Arabië

809
00:49:19,170 --> 00:49:21,270
en van de landvoogden van het land.

810
00:49:21,270 --> 00:49:26,250
Ook maakte koning Salomo tweehonderd
grote schilden van gedreven goud.

811
00:49:26,250 --> 00:49:29,310
Zeshonderd sikkel goud
ging op aan één schild.

812
00:49:29,310 --> 00:49:32,310
De meeste van die prachtige
dingen die Salomo maakte,

813
00:49:32,310 --> 00:49:36,810
werden later aan de Assyriërs afgestaan
om hen te proberen te laten vertrekken,

814
00:49:36,810 --> 00:49:40,710
toen de Assyriërs het gebied
binnentrokken en Jeruzalem bedreigden.

815
00:49:40,710 --> 00:49:45,870
Op verschillende momenten namen koningen
zoals Achaz gouden schilden en dergelijke

816
00:49:45,870 --> 00:49:51,210
en gaven die aan de Assyriërs om hen af
te kopen en hen naar huis te laten gaan.

817
00:49:51,210 --> 00:49:55,950
Veel van die prachtige spullen, die
200 gouden schilden en dergelijke,

818
00:49:55,950 --> 00:49:58,470
die een vermogen waard
moeten zijn geweest,

819
00:49:58,470 --> 00:50:03,870
gingen dus verloren doordat latere
koningen dwaas waren en God niet dienden.

820
00:50:03,870 --> 00:50:04,950
Er staat:

821
00:50:04,950 --> 00:50:08,910
Hij maakte ook 300
schilden van gehamerd goud.

822
00:50:08,910 --> 00:50:11,610
Ik dacht dat het er 200 waren.

823
00:50:11,610 --> 00:50:15,930
[Vertalersnoot: De spreker leest bij de
driehonderd schilden alleen ‘schilden’;

824
00:50:15,930 --> 00:50:20,370
het Nederlandse citaat onderscheidt
hier ‘kleine schilden’ van de eerder

825
00:50:20,370 --> 00:50:22,830
genoemde ‘grote schilden’.]

826
00:50:22,830 --> 00:50:27,150
Verder driehonderd kleine
schilden van gedreven goud;

827
00:50:27,150 --> 00:50:30,630
drie pond goud liet hij
opgaan aan één schild.

828
00:50:30,630 --> 00:50:34,290
De koning legde ze in het huis
van het Woud van de Libanon.

829
00:50:34,290 --> 00:50:40,110
Ook maakte de koning een grote ivoren
troon en overtrok die met zuiver goud.

830
00:50:40,110 --> 00:50:42,270
Ivoor is duur spul.

831
00:50:42,270 --> 00:50:44,250
Het groeit niet aan de bomen.

832
00:50:44,250 --> 00:50:46,350
Je delft het niet uit de grond.

833
00:50:46,350 --> 00:50:48,630
Je moet het van olifanten halen.

834
00:50:48,630 --> 00:50:54,030
Een slagtand van een olifant kan heel
groot zijn en veel ivoor opleveren.

835
00:50:54,030 --> 00:50:57,870
Maar hoe je van een heleboel
olifantenslagtanden een troon maakt,

836
00:50:57,870 --> 00:50:59,370
weet ik niet precies.

837
00:50:59,370 --> 00:51:01,830
Ik stel me voor dat je het kunt smelten.

838
00:51:01,830 --> 00:51:03,570
Ik weet het eigenlijk niet.

839
00:51:03,570 --> 00:51:07,830
Opnieuw vormen, bewerken — ik weet
eigenlijk niet precies hoe je een

840
00:51:07,830 --> 00:51:10,770
olifantenslagtand neemt
en die verandert in

841
00:51:10,770 --> 00:51:13,110
materiaal waarvan je een troon kunt maken.

842
00:51:13,110 --> 00:51:17,610
Pianotoetsen kan ik me voorstellen,
want pianotoetsen zijn kleine dingen.

843
00:51:17,610 --> 00:51:22,950
Dus ivoren pianotoetsen, daar kun je
er heel wat van maken uit één slagtand.

844
00:51:22,950 --> 00:51:26,310
Maar als je een koningstroon maakt,
lijkt het me dat je heel veel

845
00:51:26,310 --> 00:51:27,990
slagtanden nodig hebt.

846
00:51:27,990 --> 00:51:31,590
Die moeten op de een of andere manier
op een logische manier aan elkaar worden

847
00:51:31,590 --> 00:51:34,230
gezet, en ze hebben een vreemde vorm.

848
00:51:34,230 --> 00:51:38,850
Ik weet echt niet of je uit slagtanden
planken van ivoor kunt snijden of zoiets.

849
00:51:38,850 --> 00:51:40,170
Maar hij deed het.

850
00:51:40,170 --> 00:51:42,690
Het was misschien moeilijk,
maar hij deed het.

851
00:51:42,690 --> 00:51:44,970
Hij kon doen wat hij maar wilde.

852
00:51:44,970 --> 00:51:49,890
Dat was het met Salomo. Hij kon
alles doen. Alles wat hij wilde.

853
00:51:49,890 --> 00:51:55,170
Daarom is het zo leerzaam als je Prediker
leest en ontdekt hoe onvoldaan hij was.

854
00:51:55,170 --> 00:51:58,170
De meesten van ons kunnen
niet alles doen wat we willen.

855
00:51:58,170 --> 00:52:01,710
We stellen ons alleen maar voor
dat het ons voldoening zou geven

856
00:52:01,710 --> 00:52:05,670
als we daar meer van konden doen
of daar meer van konden krijgen.

857
00:52:05,670 --> 00:52:10,650
Of als we iets konden nastreven waarvan
we dromen dat het geluk zou brengen.

858
00:52:10,650 --> 00:52:12,090
Maar dat kunnen we niet.

859
00:52:12,090 --> 00:52:14,370
We hebben niet al het geld van de wereld.

860
00:52:14,370 --> 00:52:17,430
We hebben niet alle
mogelijkheden van de wereld.

861
00:52:17,430 --> 00:52:20,970
Salomo had in wezen alle
mogelijkheden ter wereld.

862
00:52:20,970 --> 00:52:24,750
Er was niets wat hij wilde
doen dat hij niet kon doen.

863
00:52:24,750 --> 00:52:27,270
Het feit dat hij alles deed wat hij wilde

864
00:52:27,270 --> 00:52:32,070
en er toch geen geluk of voldoening
in vond, is een heel goede les.

865
00:52:32,070 --> 00:52:36,810
Misschien is dat zelfs wel waarom
God Salomo zoveel mogelijkheden gaf,

866
00:52:36,810 --> 00:52:38,790
zodat hij Prediker kon schrijven.

867
00:52:38,790 --> 00:52:42,450
Niemand kan zeggen: ‘Nou, als hij
daar maar iets meer van had gehad,

868
00:52:42,450 --> 00:52:44,490
dan zou dat geholpen hebben.’

869
00:52:44,490 --> 00:52:49,410
Nou, hij had van alles iets
meer, van alles veel meer.

870
00:52:49,410 --> 00:52:55,350
Dus liet hij een troon van ivoor
maken en overtrok die met zuiver goud.

871
00:52:55,350 --> 00:52:59,250
Ivoor is prachtig materiaal,
en toch overtrekt hij het,

872
00:52:59,250 --> 00:53:01,890
zodat je het ivoor niet eens kunt zien.

873
00:53:01,890 --> 00:53:06,570
Het ivoor zit er alleen maar
zodat Salomo weet dat het er zit.

874
00:53:06,570 --> 00:53:10,530
Waarom zou je geen troon van hout
maken en die met goud overtrekken,

875
00:53:10,530 --> 00:53:12,510
als je het toch niet gaat zien?

876
00:53:12,510 --> 00:53:17,310
In plaats daarvan doet hij al die moeite
om al die olifanten te doden en zijn

877
00:53:17,310 --> 00:53:21,690
werklieden op de een of andere manier
van slagtanden meubels te laten maken.

878
00:53:21,690 --> 00:53:26,070
Vervolgens bedekt hij alles met goud,
zodat je niet eens kunt zien dat het

879
00:53:26,070 --> 00:53:28,890
ivoor is. Heel weelderig.

880
00:53:28,890 --> 00:53:33,690
Deze troon had zes treden en de bovenzijde
van de troon was vanachteren rond,

881
00:53:33,690 --> 00:53:36,570
aan beide zijden van de
zitplaats zaten leuningen,

882
00:53:36,570 --> 00:53:39,510
en bij die leuningen stonden twee leeuwen.

883
00:53:39,510 --> 00:53:44,250
Er stonden daar dus twaalf leeuwen
op de zes treden, aan beide zijden.

884
00:53:44,250 --> 00:53:47,970
Zoiets werd er voor geen
enkel koninkrijk ooit gemaakt.

885
00:53:47,970 --> 00:53:50,910
Ik kan me voorstellen
dat dat best waar is.

886
00:53:50,910 --> 00:53:53,670
Dat is een bijzonder indrukwekkende troon.

887
00:53:53,670 --> 00:53:57,570
Je gaat die zes treden op, en
aan weerszijden van elke trede

888
00:53:57,570 --> 00:53:58,830
staat een leeuw.

889
00:53:58,830 --> 00:54:02,010
Laat ik dit nog even zeggen
over de troon van Salomo.

890
00:54:02,010 --> 00:54:06,030
Het is eigenlijk best belangrijk als
het gaat om een van de beweringen die

891
00:54:06,030 --> 00:54:08,850
aanhangers van de
bedelingenleer vaak doen.

892
00:54:08,850 --> 00:54:12,990
Dat is de bewering dat Jezus
Zijn plaats op de troon van David

893
00:54:12,990 --> 00:54:14,430
nog niet heeft ontvangen.

894
00:54:14,430 --> 00:54:18,690
Zowel aanhangers van de bedelingenleer
als alle andere christenen

895
00:54:18,690 --> 00:54:22,590
gaan ervan uit dat de Messias op
de troon van David zou zitten.

896
00:54:22,590 --> 00:54:24,690
Dat was aan David beloofd.

897
00:54:24,690 --> 00:54:32,070
Dat wordt al beloofd in 2 Samuel hoofdstuk
7, vers 12 tot en met ongeveer vers 15.

898
00:54:32,070 --> 00:54:37,770
Maar vooral in vers twaalf, in het
tweede boek Samuel, hoofdstuk zeven:

899
00:54:37,770 --> 00:54:42,270
Wanneer uw dagen voorbij zijn en
u met uw vaderen ontslapen bent,

900
00:54:42,270 --> 00:54:46,410
zal Ik uw nakomeling na u,
die uit uw lichaam voortkomt,

901
00:54:46,410 --> 00:54:50,430
doen opstaan en Ik zal zijn
koningschap bevestigen.

902
00:54:50,430 --> 00:54:54,990
Die zal voor Mijn Naam een huis bouwen,
en Ik zal de troon van zijn koningschap

903
00:54:54,990 --> 00:54:56,970
voor eeuwig bevestigen.

904
00:54:56,970 --> 00:54:58,110
enzovoort.

905
00:54:58,110 --> 00:55:00,390
Daarna gaat het verder over hoe...

906
00:55:00,390 --> 00:55:04,890
Ik geloof dat het woord ‘troon’ misschien
niet in deze passage wordt gebruikt,

907
00:55:04,890 --> 00:55:09,450
maar er wordt vaak gezegd dat de Messias
op de troon van David zou zitten.

908
00:55:09,450 --> 00:55:11,250
Dat staat in de Psalmen.

909
00:55:11,250 --> 00:55:15,150
Dat staat op sommige plaatsen waar
deze belofte die God aan David

910
00:55:15,150 --> 00:55:17,010
deed, wordt herhaald.

911
00:55:17,010 --> 00:55:21,090
Dus sommige mensen zeggen dat dit
nog vervuld moet worden, omdat Jezus,

912
00:55:21,090 --> 00:55:25,350
toen Hij op aarde was, nooit op
de troon van David heeft gezeten.

913
00:55:25,350 --> 00:55:29,430
Als Hij op de troon van David gaat
zitten, moet dat in Jeruzalem zijn,

914
00:55:29,430 --> 00:55:31,710
want daar stond de troon van David.

915
00:55:31,710 --> 00:55:34,650
Dus dat moet in het
duizendjarig rijk gebeuren.

916
00:55:34,650 --> 00:55:38,910
Dat gaat gebeuren wanneer Jezus terugkomt,
want dat is het enige moment waarop het

917
00:55:38,910 --> 00:55:40,590
vervuld zou kunnen worden.

918
00:55:40,590 --> 00:55:44,430
Nu geeft het Nieuwe Testament te
kennen dat Jezus de troon van David

919
00:55:44,430 --> 00:55:47,970
al heeft ingenomen in de hemel,
aan de rechterhand van God.

920
00:55:47,970 --> 00:55:51,930
Maar een aanhanger van de
bedelingenleer zou zeggen:

921
00:55:51,930 --> 00:55:55,110
‘Maar de troon van David
staat niet in de hemel.

922
00:55:55,110 --> 00:55:58,050
De troon van David staat op aarde.’

923
00:55:58,050 --> 00:56:01,230
Dus hoewel Jezus in de
hemel op de troon zit,

924
00:56:01,230 --> 00:56:03,870
is dat niet hetzelfde
als de troon van David,

925
00:56:03,870 --> 00:56:07,650
want Hij moet letterlijk op de
stoel zitten waarop David zat.

926
00:56:07,650 --> 00:56:12,810
Maar de troon van David betekent niet
noodzakelijkerwijs dezelfde stoel.

927
00:56:12,810 --> 00:56:16,710
Van Salomo wordt gezegd dat
hij op de troon van David zat.

928
00:56:16,710 --> 00:56:21,450
Maar Salomo maakte een andere
stoel, van ivoor en goud.

929
00:56:21,450 --> 00:56:24,270
David heeft niet op die stoel gezeten.

930
00:56:24,270 --> 00:56:28,350
Op de troon van Israël zitten,
dat is de troon van David,

931
00:56:28,350 --> 00:56:30,690
ongeacht welke stoel er staat.

932
00:56:30,690 --> 00:56:34,290
De troon van David zou
inmiddels allang verdwenen zijn.

933
00:56:34,290 --> 00:56:36,510
Die zou uit elkaar zijn gevallen.

934
00:56:36,510 --> 00:56:40,650
Elke stoel waarop David drieduizend
jaar geleden heeft gezeten,

935
00:56:40,650 --> 00:56:44,190
zou vandaag niet meer
geschikt zijn om op te zitten.

936
00:56:44,190 --> 00:56:46,830
Die zou verrot en kapot zijn.

937
00:56:46,830 --> 00:56:48,870
Die zou niet eens meer bestaan.

938
00:56:48,870 --> 00:56:50,610
En die bestaat ook niet.

939
00:56:50,610 --> 00:56:54,570
Het is onmogelijk dat Jezus op
de werkelijke stoel gaat zitten

940
00:56:54,570 --> 00:56:56,190
waarop David zat.

941
00:56:56,190 --> 00:57:00,270
Dus op de troon van David
zitten betekent dat niet.

942
00:57:00,270 --> 00:57:03,630
Salomo zat in die zin niet
op de troon van David.

943
00:57:03,630 --> 00:57:05,670
Hij zat op zijn eigen troon.

944
00:57:05,670 --> 00:57:08,370
Maar het was de troon van David in die zin

945
00:57:08,370 --> 00:57:13,590
dat het de troon van hetzelfde
koninkrijk was, het Koninkrijk van God.

946
00:57:13,590 --> 00:57:16,770
Israël was het Koninkrijk van God.

947
00:57:16,770 --> 00:57:24,210
David regeerde over het Koninkrijk van
God. Salomo ook. Anderen ook. Jezus ook.

948
00:57:24,210 --> 00:57:28,290
Jezus heeft Zijn troon over het
Koninkrijk van God ingenomen,

949
00:57:28,290 --> 00:57:30,690
en dat is de troon van David.

950
00:57:30,690 --> 00:57:33,870
Zo zouden we ook kunnen zeggen dat
de huidige vorsten van Engeland

951
00:57:33,870 --> 00:57:37,410
op de troon van een vroegere
koning van Engeland zitten.

952
00:57:37,410 --> 00:57:41,670
Het is misschien niet dezelfde
stoel, die kan vervangen zijn,

953
00:57:41,670 --> 00:57:45,930
maar ze zitten op dezelfde troon
en regeren over hetzelfde volk.

954
00:57:45,930 --> 00:57:50,490
Zoals David de koning was die
God over Gods volk aanstelde,

955
00:57:50,490 --> 00:57:54,810
zo is Jezus de Koning die God
over Zijn volk heeft aangesteld.

956
00:57:54,810 --> 00:58:00,210
Dat is de troon innemen, de positie
innemen die David ooit bekleedde.

957
00:58:00,210 --> 00:58:02,250
Dus we kunnen zien dat er in het geval van

958
00:58:02,250 --> 00:58:06,810
Salomo weliswaar altijd wordt gezegd
dat hij op de troon van David zat,

959
00:58:06,810 --> 00:58:11,250
maar dat de werkelijke stoel waarop
hij zat een andere stoel was.

960
00:58:11,250 --> 00:58:13,470
Hij maakte zijn eigen stoel.

961
00:58:13,470 --> 00:58:15,750
Daarom zegt op de troon van David

962
00:58:15,750 --> 00:58:19,230
zitten niet noodzakelijkerwijs
iets over de werkelijke stoel,

963
00:58:19,230 --> 00:58:22,830
of zelfs maar over de
plaats waar die stoel staat.

964
00:58:22,830 --> 00:58:28,170
Want Salomo maakte een troonzaal
voor zijn troon. David had die niet.

965
00:58:28,170 --> 00:58:30,510
Dus het was zelfs een andere plaats.

966
00:58:30,510 --> 00:58:33,270
Een andere stoel, een andere plaats.

967
00:58:33,270 --> 00:58:34,890
Dezelfde monarchie.

968
00:58:34,890 --> 00:58:37,470
Dezelfde eigenlijke positie.

969
00:58:37,470 --> 00:58:41,070
Verder was al het drinkgerei
van koning Salomo van goud,

970
00:58:41,070 --> 00:58:46,110
en alle voorwerpen in het huis van het
Woud van de Libanon waren van bladgoud.

971
00:58:46,110 --> 00:58:48,030
Er was niets van zilver.

972
00:58:48,030 --> 00:58:51,270
Dat werd in de dagen van
Salomo als niets geacht.

973
00:58:51,270 --> 00:58:55,170
Dat wil zeggen, zilver
stelde eigenlijk niets voor.

974
00:58:55,170 --> 00:59:00,090
Er was zoveel goud, en goud is
zoveel meer waard dan zilver,

975
00:59:00,090 --> 00:59:03,330
dat zilver niet als
bijzonder zou zijn beschouwd.

976
00:59:03,330 --> 00:59:06,330
Terwijl zilver gewoonlijk
toch wordt gezien als

977
00:59:06,330 --> 00:59:09,750
materiaal om luxe bekers
en dergelijke van te maken.

978
00:59:09,750 --> 00:59:12,810
Zilver stelt niets voor. Er staat:

979
00:59:12,810 --> 00:59:18,270
De koning had namelijk een Tarsisvloot
op zee, samen met de vloot van Hiram.

980
00:59:18,270 --> 00:59:24,330
Eens in de drie jaar liep de Tarsisvloot
binnen, beladen met goud, zilver, ivoor,

981
00:59:24,330 --> 00:59:26,190
apen en pauwen.

982
00:59:26,190 --> 00:59:29,670
Zo werd koning Salomo, wat
rijkdom en wijsheid betrof,

983
00:59:29,670 --> 00:59:32,550
aanzienlijker dan alle
koningen van de aarde.

984
00:59:32,550 --> 00:59:36,270
En de hele wereld zocht Salomo
op, om zijn wijsheid te horen,

985
00:59:36,270 --> 00:59:38,790
die God hem in zijn hart had gegeven.

986
00:59:38,790 --> 00:59:44,190
Ieder van hen bracht zijn geschenk mee:
zilveren voorwerpen, gouden voorwerpen,

987
00:59:44,190 --> 00:59:49,050
kleding, wapens, specerijen,
paarden en muildieren,

988
00:59:49,050 --> 00:59:51,510
jaar op jaar het toegezegde geschenk.

989
00:59:51,510 --> 00:59:56,310
Dit waren natuurlijk de onderworpen volken
die David had veroverd en die nog steeds

990
00:59:56,310 --> 00:59:58,470
schatting aan de troon afdroegen.

991
00:59:58,470 --> 01:00:00,870
Dit waren de dingen die ze brachten:

992
01:00:00,870 --> 01:00:05,550
zilver en goud en kleding en
wapenrustingen, enzovoort.

993
01:00:05,550 --> 01:00:07,350
Dat deden ze jaarlijks.

994
01:00:07,350 --> 01:00:10,050
Ze betaalden hun schatting ieder jaar.

995
01:00:10,050 --> 01:00:13,590
Verder verzamelde Salomo
strijdwagens en ruiters.

996
01:00:13,590 --> 01:00:17,970
Hij had veertienhonderd strijdwagens
en twaalfduizend ruiters.

997
01:00:17,970 --> 01:00:22,170
Hij bracht ze onder in de wagensteden
en bij de koning in Jeruzalem.

998
01:00:22,170 --> 01:00:26,430
De koning maakte het zilver in
Jeruzalem zo overvloedig als stenen,

999
01:00:26,430 --> 01:00:30,150
en de ceders maakte hij zo talrijk
als de wilde vijgenbomen die in

1000
01:00:30,150 --> 01:00:32,070
het Laagland voorkomen.

1001
01:00:32,070 --> 01:00:33,930
Daarom was het niet veel waard.

1002
01:00:33,930 --> 01:00:35,850
Het was niet zeldzaam.

1003
01:00:35,850 --> 01:00:41,850
Moerbeivijgenbomen zijn de inheemse bomen
van Israël die er in overvloed groeiden.

1004
01:00:41,850 --> 01:00:45,990
Ceders waren zeldzamer, omdat ze wat
andere omstandigheden nodig hadden,

1005
01:00:45,990 --> 01:00:48,990
die je in het noorden,
in Libanon, aantrof.

1006
01:00:48,990 --> 01:00:53,130
Maar hij haalde zoveel ceders naar het
zuiden dat ze in Israël even algemeen

1007
01:00:53,130 --> 01:00:56,550
werden als de moerbeivijgenbomen
waren geweest.

1008
01:00:56,550 --> 01:01:01,770
En de aanvoer van de paarden die Salomo
had, kwam uit Egypte en uit Kewe.

1009
01:01:01,770 --> 01:01:06,090
Kooplieden van de koning namen ze
tegen een bepaalde prijs uit Kewe mee.

1010
01:01:06,090 --> 01:01:08,730
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker gebruikt,

1011
01:01:08,730 --> 01:01:13,170
heeft hier ‘tegen de gangbare
prijs’, waar het Nederlandse citaat

1012
01:01:13,170 --> 01:01:15,450
‘tegen een bepaalde prijs’ heeft.]

1013
01:01:15,450 --> 01:01:18,930
Dat wil zeggen, hij kreeg
geen speciale korting.

1014
01:01:18,930 --> 01:01:21,330
Hij betaalde er de volle prijs voor.

1015
01:01:21,330 --> 01:01:24,450
Hij had er geen enkele
moeite mee om ze te betalen.

1016
01:01:24,450 --> 01:01:27,150
Een wagen werd uit Egypte uitgevoerd voor

1017
01:01:27,150 --> 01:01:30,750
zeshonderd zilverstukken en
een paard voor honderdvijftig.

1018
01:01:30,750 --> 01:01:33,810
Ook voerden ze die door hun
tussenkomst uit naar alle

1019
01:01:33,810 --> 01:01:37,170
koningen van de Hethieten en
naar de koningen van Syrië.

1020
01:01:37,170 --> 01:01:41,130
Hij begon een in- en uitvoerhandel
in deze strijdwagens.

1021
01:01:41,130 --> 01:01:45,750
Hij kocht ze tegen een bepaalde prijs
en verkocht ze kennelijk met winst.

1022
01:01:45,750 --> 01:01:48,150
Zo bleef hij de rijkdom vergroten.

1023
01:01:48,150 --> 01:01:52,590
Hij was een wijs heerser en wist hoe
hij met geld moest omgaan en hoe hij

1024
01:01:52,590 --> 01:01:54,030
zaken moest doen.

1025
01:01:54,030 --> 01:01:57,030
Over sommige van die dingen
schreef hij in Spreuken.

1026
01:01:57,030 --> 01:02:01,290
Maar het interessante is dat hij er
geen moeite mee had om strijdwagens aan

1027
01:02:01,290 --> 01:02:02,850
heidenen te verkopen.

1028
01:02:02,850 --> 01:02:06,810
Je zou kunnen denken dat die daarmee
misschien een legermacht zouden opbouwen

1029
01:02:06,810 --> 01:02:10,050
en hem zouden aanvallen.
Maar hij was veilig.

1030
01:02:10,050 --> 01:02:13,890
Hij had zelf duizenden
strijdwagens. Hij was heel veilig.

1031
01:02:13,890 --> 01:02:17,670
We zien hier, en bij de latere
vermelding van zijn vrouwen,

1032
01:02:17,670 --> 01:02:20,550
die we in het volgende
hoofdstuk zullen tegenkomen,

1033
01:02:20,550 --> 01:02:26,010
dat Salomo zich niet hield aan wat de
wet van God een koning van Israël gebood.

1034
01:02:26,010 --> 01:02:30,150
In Deuteronomium hoofdstuk
17 had God de regels voor

1035
01:02:30,150 --> 01:02:34,770
koningen in Israël uiteengezet, voor
wanneer ze koningen zouden hebben.

1036
01:02:34,770 --> 01:02:40,410
Er staat uitdrukkelijk in
vers 16, Deuteronomium 17:16:

1037
01:02:40,410 --> 01:02:43,950
Maar hij mag voor zichzelf
niet veel paarden aanschaffen

1038
01:02:43,950 --> 01:02:48,810
en het volk niet laten terugkeren naar
Egypte om veel paarden aan te schaffen,

1039
01:02:48,810 --> 01:02:54,810
omdat de HEERE tegen u gezegd heeft: U
mag nooit meer langs deze weg terugkeren.

1040
01:02:54,810 --> 01:03:00,510
Ons wordt uitdrukkelijk verteld dat
Salomo wel paarden uit Egypte invoerde.

1041
01:03:00,510 --> 01:03:02,130
Vers 17 zegt:

1042
01:03:02,130 --> 01:03:05,070
Ook mag hij voor zichzelf
niet veel vrouwen nemen,

1043
01:03:05,070 --> 01:03:07,350
anders zal zijn hart afwijken.

1044
01:03:07,350 --> 01:03:11,550
Hij mag voor zichzelf ook niet
al te veel zilver en goud nemen.

1045
01:03:11,550 --> 01:03:13,590
Dit deed Salomo wel.

1046
01:03:13,590 --> 01:03:16,290
Hij nam inderdaad veel
vrouwen voor zichzelf,

1047
01:03:16,290 --> 01:03:18,750
en zijn hart keerde zich inderdaad af.

1048
01:03:18,750 --> 01:03:22,710
We zien dus dat God niet veel
voorschriften voor koningen gaf.

1049
01:03:22,710 --> 01:03:26,850
Het zou niet moeilijk zijn geweest om
ze allemaal uit het hoofd te leren.

1050
01:03:26,850 --> 01:03:30,690
Toch vergat Salomo ze
kennelijk, of hij negeerde ze.

1051
01:03:30,690 --> 01:03:33,330
Dit was natuurlijk het
begin van zijn einde.

1052
01:03:33,330 --> 01:03:37,830
God gaf hem alles wat hij wilde, maar
gaf er ongetwijfeld de voorkeur aan

1053
01:03:37,830 --> 01:03:43,050
dat hij de dingen zou willen die in
overeenstemming waren met de wil van God.

1054
01:03:43,050 --> 01:03:48,510
Veel paarden willen, veel vrouwen willen,
zou daar niet mee in overeenstemming zijn.

1055
01:03:48,510 --> 01:03:53,490
Net als bij Israël in een eerdere tijd
gaf God hun dus waar ze om vroegen,

1056
01:03:53,490 --> 01:03:56,070
en daarbij verschraling van hun ziel.

1057
01:03:56,070 --> 01:04:01,530
[Vertalersnoot: De spreker verwijst naar
Psalm 106:15 met de Engelse formulering

1058
01:04:01,530 --> 01:04:06,030
‘leanness of soul’, letterlijk
‘verschraling van de ziel’.

1059
01:04:06,030 --> 01:04:10,590
De HSV heeft hier ‘henzelf
deed Hij uitteren’.]

1060
01:04:10,590 --> 01:04:15,750
Zo gaf Hij ook Salomo alles wat hij
wilde, en daarbij verschraalde zijn ziel.

1061
01:04:15,750 --> 01:04:19,590
Uiteindelijk verloor hij zelfs zijn
geloof, in ieder geval voor een tijd.