1
00:00:02,070 --> 00:00:04,530
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,530 --> 00:00:11,250
Deze keer behandelen we 2 Petrus
1, vers 16 tot en met vers 21.

3
00:00:11,250 --> 00:00:15,750
We gaan nu naar 2 Petrus
hoofdstuk 1, vers 16.

4
00:00:15,750 --> 00:00:18,390
We lezen vers 16 en verder:

5
00:00:18,390 --> 00:00:21,870
Want wij zijn geen kunstig
bedachte verzinsels gevolgd,

6
00:00:21,870 --> 00:00:26,250
toen wij u de kracht en de komst van
onze Heere Jezus Christus bekendmaakten,

7
00:00:26,250 --> 00:00:29,790
maar wij zijn ooggetuigen
geweest van Zijn majesteit.

8
00:00:29,790 --> 00:00:33,810
Petrus begint dus met te zeggen: „We
proberen jullie niet een of ander bedrog

9
00:00:33,810 --> 00:00:35,070
op te dringen.”

10
00:00:35,070 --> 00:00:38,970
Hij zegt: „We volgen geen
kunstig bedachte verzinsels

11
00:00:38,970 --> 00:00:42,030
wanneer we jullie vertellen over
de kracht en de komst van onze

12
00:00:42,030 --> 00:00:43,710
Heere Jezus Christus.”

13
00:00:43,710 --> 00:00:46,770
Dat woord „over” vindt hij interessant.

14
00:00:46,770 --> 00:00:49,410
Hier volgt nogmaals de hele passage:

15
00:00:49,410 --> 00:00:52,770
Want wij zijn geen kunstig
bedachte verzinsels gevolgd,

16
00:00:52,770 --> 00:00:57,450
toen wij u de kracht en de komst van
onze Heere Jezus Christus bekendmaakten,

17
00:00:57,450 --> 00:01:01,170
maar wij zijn ooggetuigen
geweest van Zijn majesteit.

18
00:01:01,170 --> 00:01:04,830
Want Hij heeft van God de Vader
eer en heerlijkheid ontvangen,

19
00:01:04,830 --> 00:01:08,850
toen een stem als deze van de
verheven heerlijkheid tot Hem kwam:

20
00:01:08,850 --> 00:01:13,350
Dit is Mijn geliefde Zoon, in
Wie Ik Mijn welbehagen heb.

21
00:01:13,350 --> 00:01:17,430
En deze stem hebben wij gehoord,
toen deze vanuit de hemel kwam,

22
00:01:17,430 --> 00:01:20,610
terwijl wij met Hem op
de heilige berg waren.

23
00:01:20,610 --> 00:01:24,570
En wij hebben het profetische
woord, dat vast en zeker is,

24
00:01:24,570 --> 00:01:28,530
en u doet er goed aan daarop acht te
slaan als op een lamp die schijnt in een

25
00:01:28,530 --> 00:01:33,570
duistere plaats, totdat de dag aanbreekt
en de morgenster opgaat in uw hart.

26
00:01:33,570 --> 00:01:36,450
Dit moet u allereerst
weten, dat geen enkele

27
00:01:36,450 --> 00:01:39,750
profetie van de Schrift een
eigenmachtige uitleg toelaat;

28
00:01:39,750 --> 00:01:44,250
want de profetie is destijds niet
voortgebracht door de wil van een mens,

29
00:01:44,250 --> 00:01:49,590
maar heilige mensen van God, door de
Heilige Geest gedreven, hebben gesproken.

30
00:01:49,590 --> 00:01:53,430
Wanneer hij het heeft over de
komst van Christus, is dat lastig,

31
00:01:53,430 --> 00:01:56,730
want hij heeft het beslist
niet over de eerste komst.

32
00:01:56,730 --> 00:02:00,990
Het is niet zo dat hij moet
bevestigen dat Christus geboren is.

33
00:02:00,990 --> 00:02:02,730
Iedereen daar weet dat.

34
00:02:02,730 --> 00:02:04,710
Zelfs de heidenen weten dat.

35
00:02:04,710 --> 00:02:09,870
Onder geschiedkundigen bestaat er geen
twijfel over of Christus gekomen was,

36
00:02:09,870 --> 00:02:12,090
en zeker ook niet in die tijd.

37
00:02:12,090 --> 00:02:15,150
Wat bedoelt hij dan
met de komst? Hij zegt:

38
00:02:15,150 --> 00:02:18,330
We hebben jullie verteld
over de komst en de kracht.

39
00:02:18,330 --> 00:02:21,630
Veel mensen denken dat hij verwijst
naar de komst van Christus bij de

40
00:02:21,630 --> 00:02:25,470
verheerlijking op de berg, omdat
hij daar vervolgens over spreekt.

41
00:02:25,470 --> 00:02:29,790
Hij spreekt daar in vers 17 over
de verheerlijking op de berg:

42
00:02:29,790 --> 00:02:34,890
Hij kreeg eer en glorie van God de Vader
toen er vanuit die schitterende glorie

43
00:02:34,890 --> 00:02:40,650
een stem tegen Hem zei: Dit is Mijn
geliefde Zoon, Ik ben heel blij met Hem.

44
00:02:40,650 --> 00:02:44,190
Dat is de stem die sprak op
de berg van de verheerlijking.

45
00:02:44,190 --> 00:02:48,210
In vers 18 maakt hij heel duidelijk
dat hij het daarover heeft:

46
00:02:48,210 --> 00:02:53,250
We hebben die stem uit de hemel gehoord
toen we met Hem op de heilige berg waren.

47
00:02:53,250 --> 00:02:57,030
Met „wij” bedoelt hij
Petrus en twee anderen.

48
00:02:57,030 --> 00:03:01,290
Er waren er drie bij toen Jezus op
de berg van de verheerlijking was:

49
00:03:01,290 --> 00:03:03,570
Petrus en Jakobus en Johannes.

50
00:03:03,570 --> 00:03:06,990
De andere negen bleven achter
aan de voet van de berg,

51
00:03:06,990 --> 00:03:10,590
terwijl de andere drie met
Jezus naar boven gingen.

52
00:03:10,590 --> 00:03:15,750
Ze brachten de nacht door boven op de
berg, waar Mozes en Elia verschenen.

53
00:03:15,750 --> 00:03:19,950
Het is interessant hoe weinig
bijzonderheden er worden gegeven.

54
00:03:19,950 --> 00:03:22,890
Mozes en Elia worden hier niet genoemd.

55
00:03:22,890 --> 00:03:28,110
Sterker nog, zelfs de volledige uitspraak
uit de hemel wordt niet weergegeven.

56
00:03:28,110 --> 00:03:30,510
De volledige uitspraak was:

57
00:03:30,510 --> 00:03:36,630
Terwijl hij nog sprak, zie, een
lichtende wolk overschaduwde hen; en zie,

58
00:03:36,630 --> 00:03:40,950
een stem uit de wolk zei:
Dit is Mijn geliefde Zoon,

59
00:03:40,950 --> 00:03:44,970
in Wie Ik Mijn welbehagen
heb; luister naar Hem!

60
00:03:44,970 --> 00:03:48,990
Het gedeelte „luister naar
Hem” wordt hier weggelaten,

61
00:03:48,990 --> 00:03:51,570
maar het is een heel belangrijk gedeelte.

62
00:03:51,570 --> 00:03:56,190
Petrus en de anderen waren immers
gewend naar Mozes en Elia te luisteren,

63
00:03:56,190 --> 00:03:59,550
dat wil zeggen, naar
de Wet en de Profeten.

64
00:03:59,550 --> 00:04:04,530
Ze waren gewend de Thora te
volgen, die door Mozes gegeven was.

65
00:04:04,530 --> 00:04:10,530
Soms werd de Thora eenvoudigweg Mozes
genoemd: „Het staat geschreven in Mozes”,

66
00:04:10,530 --> 00:04:13,050
omdat Mozes de schrijver was.

67
00:04:13,050 --> 00:04:17,310
En Elia werd door de Joden beschouwd
als de voornaamste van de profeten,

68
00:04:17,310 --> 00:04:19,590
de vorst van de profeten.

69
00:04:19,590 --> 00:04:23,130
Daarom vertegenwoordigen
Mozes en Elia, die met

70
00:04:23,130 --> 00:04:25,950
Christus op de berg van de
verheerlijking verschijnen,

71
00:04:25,950 --> 00:04:29,610
het gezag van de Wet en
het gezag van de Profeten.

72
00:04:29,610 --> 00:04:33,450
Dit staat opgetekend in alle
drie de synoptische Evangeliën.

73
00:04:33,450 --> 00:04:39,031
Maar in Lukas hoofdstuk 9 staat dat zij
met Christus spraken over de exodus —

74
00:04:39,031 --> 00:04:44,010
zo staat het in het Grieks — de exodus
die Christus in Jeruzalem zou volbrengen.

75
00:04:44,010 --> 00:04:47,610
Daarmee erkenden zij dus het belang
van wat Christus daar kwam doen,

76
00:04:47,610 --> 00:04:52,350
en gaven zij duidelijk hun instemming
met wat Hij op het punt stond te doen.

77
00:04:52,350 --> 00:04:54,570
Petrus flapte er op de berg uit:

78
00:04:54,570 --> 00:05:00,570
Petrus antwoordde en zei tegen Jezus:
Heere, het is goed dat wij hier zijn;

79
00:05:00,570 --> 00:05:06,750
laten wij, als U wilt, hier drie tenten
maken, voor U een, voor Mozes een,

80
00:05:06,750 --> 00:05:08,670
en een voor Elia.

81
00:05:08,670 --> 00:05:12,690
De Evangelieschrijvers die deze
uitspraak van Petrus weergeven,

82
00:05:12,690 --> 00:05:16,410
voegen daar hun eigen
opmerking aan toe. Ze zeggen:

83
00:05:16,410 --> 00:05:20,790
Hij wist namelijk niet wat hij
zei, want zij waren zeer bevreesd.

84
00:05:20,790 --> 00:05:25,470
Petrus nam vaak het woord voordat hij
had nagedacht over wat hij wilde zeggen.

85
00:05:25,470 --> 00:05:30,390
Het is niet helemaal duidelijk waarom die
uitspraak verkeerd zou zijn. Waarom niet?

86
00:05:30,390 --> 00:05:33,270
Deze mannen gaan hier
de nacht doorbrengen.

87
00:05:33,270 --> 00:05:35,370
Laten we hier een paar hutten bouwen.

88
00:05:35,370 --> 00:05:39,030
Maar de gedachte lijkt te
zijn dat Petrus zegt: „Zo,

89
00:05:39,030 --> 00:05:41,370
we hebben hier drie zwaargewichten.

90
00:05:41,370 --> 00:05:43,650
Laten we een kampbijeenkomst houden.

91
00:05:43,650 --> 00:05:45,750
Laten we naar Mozes luisteren.

92
00:05:45,750 --> 00:05:48,150
Laten we naar Elia luisteren.

93
00:05:48,150 --> 00:05:50,850
Laten we naar Jezus luisteren.

94
00:05:50,850 --> 00:05:53,130
We houden gewoon een kampbijeenkomst.

95
00:05:53,130 --> 00:05:56,190
We bouwen hier een paar
afdakjes, een paar hutten,

96
00:05:56,190 --> 00:06:01,050
en dan houden we Mozes en
Elia en Jezus gewoon hier.”

97
00:06:01,050 --> 00:06:07,290
Maar toen Petrus dat zei, kwam er een wolk
naar beneden en verdwenen Mozes en Elia.

98
00:06:07,290 --> 00:06:11,070
Volgens de verslagen bleef
alleen Jezus daar over.

99
00:06:11,070 --> 00:06:13,470
En toen klonk de stem, die zei:

100
00:06:13,470 --> 00:06:17,850
Dit is Mijn Zoon, Ik ben heel
blij met Hem. Luister naar Hem.

101
00:06:17,850 --> 00:06:22,290
En natuurlijk betekent dat, nu Mozes
en Elia daar niet meer aanwezig zijn,

102
00:06:22,290 --> 00:06:24,750
dat je nu naar Hem moet luisteren.

103
00:06:24,750 --> 00:06:28,110
Je staat niet langer onder het
gezag van de Wet en de Profeten,

104
00:06:28,110 --> 00:06:30,030
zoals in de Joodse godsdienst.

105
00:06:30,030 --> 00:06:32,670
Je gaat nu naar Jezus luisteren.

106
00:06:32,670 --> 00:06:37,230
Jezus gaat in feite het gezag van
het Oude Testament overschaduwen.

107
00:06:37,230 --> 00:06:39,750
Dat is wat er volgens mij daar gebeurde.

108
00:06:39,750 --> 00:06:41,370
Dat was de boodschap.

109
00:06:41,370 --> 00:06:44,250
Petrus spreekt hier alsof hij erbij was.

110
00:06:44,250 --> 00:06:49,530
Hij is dus een van die drie, tenminste,
tenzij hij zich voor Petrus uitgeeft.

111
00:06:49,530 --> 00:06:52,470
Het is duidelijk dat het
idee dat hij op de berg was,

112
00:06:52,470 --> 00:06:56,430
overeenkomt met zijn bewering dat
hij Petrus is die dit schrijft.

113
00:06:56,430 --> 00:07:00,750
En hij zegt dat dit de verkondiging
was die hij deed over de komst en de

114
00:07:00,750 --> 00:07:02,370
kracht van Jezus.

115
00:07:02,370 --> 00:07:04,890
Waarom noemt hij dat de komst van Jezus?

116
00:07:04,890 --> 00:07:07,830
Ik weet niet zeker of ik
daar antwoord op kan geven.

117
00:07:07,830 --> 00:07:11,850
Maar in elk van de synoptische Evangeliën
die de verheerlijking op de berg

118
00:07:11,850 --> 00:07:15,630
beschrijven, wordt dit verhaal
onmiddellijk voorafgegaan door een

119
00:07:15,630 --> 00:07:17,670
voorspelling die Jezus deed.

120
00:07:17,670 --> 00:07:23,010
In Mattheüs hoofdstuk 16,
vers 27 en 28, zei Jezus:

121
00:07:23,010 --> 00:07:27,210
Want de Zoon des mensen zal komen
in de heerlijkheid van Zijn Vader,

122
00:07:27,210 --> 00:07:31,650
met Zijn engelen, en dan zal Hij
ieder vergelden naar zijn daden.

123
00:07:31,650 --> 00:07:35,730
Voorwaar, Ik zeg u: Er zijn
sommigen van hen die hier staan,

124
00:07:35,730 --> 00:07:39,930
die de dood niet zullen proeven voordat
zij de Zoon des mensen hebben zien komen

125
00:07:39,930 --> 00:07:41,550
in Zijn Koninkrijk.

126
00:07:41,550 --> 00:07:43,110
En dan staat er:

127
00:07:43,110 --> 00:07:48,510
En na zes dagen nam Jezus Petrus
en Jakobus en Johannes, zijn broer,

128
00:07:48,510 --> 00:07:52,770
met Zich mee en bracht hen
op een hoge berg, alleen hen.

129
00:07:52,770 --> 00:07:55,710
En dan volgt het verhaal van
de verheerlijking op de berg,

130
00:07:55,710 --> 00:07:59,490
waarop Petrus in 2 Petrus 1 zinspeelt.

131
00:07:59,490 --> 00:08:03,990
Let erop dat Jezus vlak vóór dit
verhaal voorspelt dat de Zoon

132
00:08:03,990 --> 00:08:07,050
des mensen zal komen. En Hij zei:

133
00:08:07,050 --> 00:08:11,490
Sommigen van jullie die hier staan, zullen
de Zoon des mensen zien komen in Zijn

134
00:08:11,490 --> 00:08:14,130
Koninkrijk voordat ze sterven.

135
00:08:14,130 --> 00:08:17,190
Hoewel het in Markus en Lukas
iets anders is verwoord,

136
00:08:17,190 --> 00:08:21,030
wordt deze voorspelling gedaan
en opgetekend onmiddellijk

137
00:08:21,030 --> 00:08:23,850
vóór het verhaal van de
verheerlijking op de berg.

138
00:08:23,850 --> 00:08:28,890
In alle drie deze Evangeliën wordt het in
de tijd zo met elkaar verbonden alsof het

139
00:08:28,890 --> 00:08:30,690
er onmiddellijk op volgt.

140
00:08:30,690 --> 00:08:34,830
Toch maken de Evangeliën allemaal
heel duidelijk dat dit ongeveer

141
00:08:34,830 --> 00:08:37,290
zes of zeven dagen later gebeurde.

142
00:08:37,290 --> 00:08:41,490
Maar die week wordt zonder commentaar
overgeslagen om over de verheerlijking op

143
00:08:41,490 --> 00:08:43,230
de berg te vertellen.

144
00:08:43,230 --> 00:08:47,190
Velen vinden dat dit een bewuste
literaire manier is om te zeggen dat de

145
00:08:47,190 --> 00:08:51,030
verheerlijking op de berg de
vervulling van die voorspelling was.

146
00:08:51,030 --> 00:08:54,690
Ter ondersteuning daarvan
wijst men erop dat Petrus zelf,

147
00:08:54,690 --> 00:08:57,510
wanneer hij over de
verheerlijking op de berg spreekt,

148
00:08:57,510 --> 00:09:01,710
dit de komst en de kracht van
onze Heere Jezus Christus noemt.

149
00:09:01,710 --> 00:09:05,850
Jezus voorspelde dus dat sommigen
de Zoon des mensen zouden zien komen

150
00:09:05,850 --> 00:09:07,530
in Zijn Koninkrijk.

151
00:09:07,530 --> 00:09:10,530
En dan vindt de verheerlijking
op de berg plaats.

152
00:09:10,530 --> 00:09:14,550
Wanneer Petrus over de verheerlijking
op de berg spreekt, zegt hij:

153
00:09:14,550 --> 00:09:18,090
Want wij zijn geen kunstig
bedachte verzinsels gevolgd,

154
00:09:18,090 --> 00:09:22,770
toen wij u de kracht en de komst van
onze Heere Jezus Christus bekendmaakten,

155
00:09:22,770 --> 00:09:26,010
maar wij zijn ooggetuigen
geweest van Zijn majesteit.

156
00:09:26,010 --> 00:09:30,930
Hij lijkt inderdaad over de verheerlijking
op de berg te spreken als, in zekere zin,

157
00:09:30,930 --> 00:09:32,730
een komst van Christus.

158
00:09:32,730 --> 00:09:35,310
Maar is dat de vervulling
van de voorspelling?

159
00:09:35,310 --> 00:09:40,110
Er zijn veel verschillende manieren waarop
de Bijbel de komst van de Heere voorspelt,

160
00:09:40,110 --> 00:09:42,990
en die hebben niet allemaal
betrekking op hetzelfde.

161
00:09:42,990 --> 00:09:46,710
Natuurlijk is de komst van Christus
die ons op dit moment allemaal sterk

162
00:09:46,710 --> 00:09:50,370
bezighoudt, de komst van Christus
aan het einde van de wereld

163
00:09:50,370 --> 00:09:53,490
om de doden op te wekken
en een nieuwe hemel,

164
00:09:53,490 --> 00:09:56,310
een nieuwe aarde en dat alles te brengen.

165
00:09:56,310 --> 00:09:59,790
De eschatologische,
uiteindelijke komst van Christus

166
00:09:59,790 --> 00:10:02,490
is de komst waarop wij ons richten.

167
00:10:02,490 --> 00:10:06,570
En heel vaak wanneer we in het Nieuwe
Testament verwijzingen naar de komst van

168
00:10:06,570 --> 00:10:10,770
Christus lezen, nemen we onmiddellijk
aan dat het om die komst gaat

169
00:10:10,770 --> 00:10:12,330
en niet om een andere.

170
00:10:12,330 --> 00:10:16,350
Maar uit de voorspelling in
Mattheüs 16 blijkt heel duidelijk:

171
00:10:16,350 --> 00:10:20,370
Voorwaar, Ik zeg u: Er zijn
sommigen van hen die hier staan,

172
00:10:20,370 --> 00:10:24,390
die de dood niet zullen proeven voordat
zij de Zoon des mensen hebben zien komen

173
00:10:24,390 --> 00:10:25,830
in Zijn Koninkrijk.

174
00:10:25,830 --> 00:10:28,890
dat dit geen verwijzing
naar de wederkomst kan zijn.

175
00:10:28,890 --> 00:10:31,230
Want natuurlijk zijn al die mensen dood en

176
00:10:31,230 --> 00:10:33,690
heeft de wederkomst nog
niet plaatsgevonden.

177
00:10:33,690 --> 00:10:37,830
En om die reden wordt vaak geopperd
dat Hij Zijn wederkomst niet voorspelt,

178
00:10:37,830 --> 00:10:40,050
maar de verheerlijking op de berg.

179
00:10:40,050 --> 00:10:42,150
En dat is heel goed mogelijk.

180
00:10:42,150 --> 00:10:46,170
Eén ding dat dit zou illustreren, is
het taalgebruik dat we aan het einde van

181
00:10:46,170 --> 00:10:47,790
Mattheüs 16 vinden:

182
00:10:47,790 --> 00:10:51,030
de Zoon des mensen Die
komt in Zijn Koninkrijk.

183
00:10:51,030 --> 00:10:53,670
Als dit op de verheerlijking
op de berg slaat,

184
00:10:53,670 --> 00:10:58,350
moeten we zeggen dat zulke bewoordingen
niet altijd op de wederkomst slaan.

185
00:10:58,350 --> 00:11:00,390
Het klinkt alsof dat wel zo is.

186
00:11:00,390 --> 00:11:03,270
Maar in dit geval is
dat duidelijk niet zo.

187
00:11:03,270 --> 00:11:05,130
En dat roept vragen op.

188
00:11:05,130 --> 00:11:09,930
Hoe zouden we weten op welke plaatsen de
komst van de Zoon des mensen wordt genoemd

189
00:11:09,930 --> 00:11:12,810
en daarmee de wederkomst wordt bedoeld?

190
00:11:12,810 --> 00:11:15,510
En wanneer zou het over
iets anders kunnen gaan?

191
00:11:15,510 --> 00:11:18,270
Dat is niet de gemakkelijkste
vraag om te beantwoorden,

192
00:11:18,270 --> 00:11:21,870
maar meestal heeft de context
daar veel mee te maken.

193
00:11:21,870 --> 00:11:25,650
Ook spreken natuurlijk veel
passages over de komst van Christus

194
00:11:25,650 --> 00:11:30,090
over de opstanding van de doden en
het opgenomen worden van de heiligen.

195
00:11:30,090 --> 00:11:32,370
Dat is beslist nog niet gebeurd.

196
00:11:32,370 --> 00:11:35,550
Wanneer je een passage
tegenkomt die dat bespreekt,

197
00:11:35,550 --> 00:11:39,570
kan het volgens mij beslist over
niets anders gaan dan de wederkomst.

198
00:11:39,570 --> 00:11:43,110
Maar er zijn andere plaatsen waar
gezegd wordt dat Christus komt,

199
00:11:43,110 --> 00:11:45,570
die niet over de wederkomst gaan.

200
00:11:45,570 --> 00:11:50,250
In Mattheüs 10 bijvoorbeeld zendt
Jezus de twaalf twee aan twee uit

201
00:11:50,250 --> 00:11:53,550
om in bepaalde dorpen het
Evangelie te verkondigen.

202
00:11:53,550 --> 00:11:55,830
En in vers 23 zegt Hij:

203
00:11:55,830 --> 00:12:01,170
Wanneer ze u in de ene stad vervolgen,
vlucht dan naar de andere, want voorwaar,

204
00:12:01,170 --> 00:12:06,330
Ik zeg u: U zult uw rondgang door de
steden van Israël niet geëindigd hebben,

205
00:12:06,330 --> 00:12:08,910
voordat de Zoon des mensen gekomen is.

206
00:12:08,910 --> 00:12:12,690
Hij heeft het heel duidelijk
gemaakt: treuzel hier niet.

207
00:12:12,690 --> 00:12:14,310
De tijd is beperkt.

208
00:12:14,310 --> 00:12:18,090
Verspil dus geen tijd in dorpen
die niet ontvankelijk zijn.

209
00:12:18,090 --> 00:12:22,770
Als ze jullie niet ontvangen, schud dan
het stof van je voeten en ga verder.

210
00:12:22,770 --> 00:12:25,710
Er zijn genoeg dorpen die
jullie moeten bereiken.

211
00:12:25,710 --> 00:12:28,890
En de gedachte is dat je
enige haast moet maken,

212
00:12:28,890 --> 00:12:33,150
in elk geval geen tijd moet verspillen,
omdat de tijd om al die dorpen te

213
00:12:33,150 --> 00:12:35,010
bereiken beperkt is.

214
00:12:35,010 --> 00:12:38,910
Als Hij het over Zijn wederkomst
heeft, zou dat vreemd lijken,

215
00:12:38,910 --> 00:12:43,590
want sinds dit werd uitgesproken
zijn er tweeduizend jaar verstreken.

216
00:12:43,590 --> 00:12:47,250
Dat is toch zeker genoeg tijd om
alle dorpen van een klein land als

217
00:12:47,250 --> 00:12:48,810
Israël te bereiken.

218
00:12:48,810 --> 00:12:52,650
Het Evangelie heeft inmiddels zelfs het
grootste deel van de wereld bereikt,

219
00:12:52,650 --> 00:12:55,770
om nog maar te zwijgen
van de dorpen van Israël.

220
00:12:55,770 --> 00:12:57,570
Dus wat bedoelt Hij daarmee?

221
00:12:57,570 --> 00:13:02,730
Het lijkt waarschijnlijk dat Hij,
zoals we in Mattheüs 16:28 zagen,

222
00:13:02,730 --> 00:13:05,610
kennelijk verwijst naar
iets wat dichterbij ligt,

223
00:13:05,610 --> 00:13:08,010
historisch gezien minder ver weg.

224
00:13:08,010 --> 00:13:11,970
De komst van de Zoon des mensen
zou in wezen kunnen betekenen:

225
00:13:11,970 --> 00:13:15,750
‘Ik zal jullie op die en die plaats
ontmoeten aan het einde van deze

226
00:13:15,750 --> 00:13:20,430
korte evangelisatietocht, op onze
afgesproken ontmoetingsplaats.

227
00:13:20,430 --> 00:13:23,970
Jullie zullen Mij daar ontmoeten,
en dat zal zo binnenkort zijn

228
00:13:23,970 --> 00:13:27,750
dat jullie nog niet alle dorpen
van Israël bereikt zullen hebben.’

229
00:13:27,750 --> 00:13:29,490
Dat zou Hij kunnen bedoelen.

230
00:13:29,490 --> 00:13:33,450
In elk geval zouden we dan nog een geval
hebben waarin Hij over de komst van de

231
00:13:33,450 --> 00:13:36,990
Zoon des mensen spreekt zonder dat
Hij het noodzakelijkerwijs over

232
00:13:36,990 --> 00:13:38,250
de wederkomst heeft.

233
00:13:38,250 --> 00:13:42,090
Een opvatting die is aangehangen,
is dat de komst van de Zoon

234
00:13:42,090 --> 00:13:47,850
des mensen kan verwijzen naar het oordeel
over Jeruzalem in het jaar 70 na Christus.

235
00:13:47,850 --> 00:13:51,450
Dat zou een einde maken aan de
mogelijkheden om nog verder in

236
00:13:51,450 --> 00:13:53,430
Israël te evangeliseren.

237
00:13:53,430 --> 00:13:57,090
Dat was namelijk de ontknoping
van de Joodse Oorlog,

238
00:13:57,090 --> 00:14:00,690
waarbij de Joden allemaal
uit Israël werden verbannen

239
00:14:00,690 --> 00:14:03,990
en over het hele Romeinse
Rijk werden verspreid.

240
00:14:03,990 --> 00:14:07,050
Als je de dorpen van
Israël hoopt te bereiken,

241
00:14:07,050 --> 00:14:09,870
kun je dat maar beter vóór die tijd doen.

242
00:14:09,870 --> 00:14:12,150
Maar er zijn verschillende opvattingen.

243
00:14:12,150 --> 00:14:15,090
Iemand opperde tijdens
mijn radio-uitzending

244
00:14:15,090 --> 00:14:20,310
dat het misschien verwijst naar de
opstanding van Christus, op paaszondag:

245
00:14:20,310 --> 00:14:26,370
Jezus Die in Zijn Koninkrijk komt, als het
ware, Die met kracht uit het graf komt.

246
00:14:26,370 --> 00:14:30,090
Anderen geloven dat het een
verwijzing naar Pinksteren is.

247
00:14:30,090 --> 00:14:35,070
Mijn gedachte is dat je in verschillende
contexten verwijzingen naar de komst van

248
00:14:35,070 --> 00:14:39,570
Christus zult tegenkomen, die kennelijk
verschillende dingen betekenen.

249
00:14:39,570 --> 00:14:43,590
In Johannes hoofdstuk 14
belooft Jezus bijvoorbeeld

250
00:14:43,590 --> 00:14:48,090
dat Hij de Heilige Geest zal zenden,
wat natuurlijk met Pinksteren gebeurde.

251
00:14:48,090 --> 00:14:50,250
Hij zei in vers 15:

252
00:14:50,250 --> 00:14:54,210
Als u Mij liefhebt, neem
dan Mijn geboden in acht.

253
00:14:54,210 --> 00:14:58,590
En Ik zal de Vader bidden, en Hij
zal u een andere Trooster geven,

254
00:14:58,590 --> 00:15:04,350
opdat Hij bij u blijft tot in eeuwigheid,
namelijk de Geest van de waarheid,

255
00:15:04,350 --> 00:15:09,150
Die de wereld niet kan ontvangen, want
zij ziet Hem niet en kent Hem niet,

256
00:15:09,150 --> 00:15:14,070
maar u kent Hem, want Hij
blijft bij u en zal in u zijn.

257
00:15:14,070 --> 00:15:17,910
Ik zal u niet als wezen
achterlaten; Ik kom weer naar u toe.

258
00:15:17,910 --> 00:15:21,570
‘Ik kom naar jullie toe’ lijkt
in deze context te betekenen:

259
00:15:21,570 --> 00:15:24,690
‘Ik zal tot jullie komen in
de Persoon van Mijn Geest.’

260
00:15:24,690 --> 00:15:28,710
Er zijn dus verschillende manieren
waarop er wordt gezegd dat Jezus komt.

261
00:15:28,710 --> 00:15:32,730
In het boek Openbaring spreekt Hij
tot de verschillende gemeenten,

262
00:15:32,730 --> 00:15:37,410
en tegen verscheidene daarvan zegt
Hij iets over Zijn komst tot hen.

263
00:15:37,410 --> 00:15:44,730
Bijvoorbeeld in Openbaring hoofdstuk 2,
tegen Efeze, in Openbaring 2:5, zegt Hij:

264
00:15:44,730 --> 00:15:48,990
Bedenk dan van welke hoogte u
bent gevallen en bekeer u en doe

265
00:15:48,990 --> 00:15:50,430
de eerste werken.

266
00:15:50,430 --> 00:15:55,710
Maar zo niet, dan kom Ik spoedig bij u en
zal uw kandelaar van zijn plaats wegnemen,

267
00:15:55,710 --> 00:15:57,570
als u zich niet bekeert.

268
00:15:57,570 --> 00:16:01,710
Zijn komst om de kandelaar van de
gemeente van Efeze weg te nemen,

269
00:16:01,710 --> 00:16:03,870
is niet de wederkomst.

270
00:16:03,870 --> 00:16:08,550
Eén reden waarom ik dat weet, is dat de
wederkomst nog niet heeft plaatsgevonden,

271
00:16:08,550 --> 00:16:10,950
en Efeze is verdwenen.

272
00:16:10,950 --> 00:16:15,750
De stad en de gemeente zijn
verdwenen. Ze bestaan niet meer.

273
00:16:15,750 --> 00:16:17,730
Die kandelaar is weg.

274
00:16:17,730 --> 00:16:19,590
Hij is weggenomen.

275
00:16:19,590 --> 00:16:24,270
Kennelijk verwees het naar een gebeurtenis
waardoor de gemeente of de stad,

276
00:16:24,270 --> 00:16:27,030
of allebei tegelijk, verdween.

277
00:16:27,030 --> 00:16:30,810
Misschien de invasie van
moslims in dat gebied, Turkije.

278
00:16:30,810 --> 00:16:32,550
Ik weet het niet zeker.

279
00:16:32,550 --> 00:16:35,190
Maar het punt is dat Jezus soms zei:

280
00:16:35,190 --> 00:16:38,190
Ik kom naar je toe en
haal je kandelaar weg.

281
00:16:38,190 --> 00:16:43,290
Er zijn heel veel verschillende manieren
waarop er wordt gezegd dat Christus komt.

282
00:16:43,290 --> 00:16:46,830
Hetzelfde geldt in het
Oude Testament voor God.

283
00:16:46,830 --> 00:16:53,550
Jesaja 19:1 is een profetie over
de Assyrische invasie van Egypte.

284
00:16:53,550 --> 00:17:00,150
Het hele hoofdstuk, Jesaja 19, gaat over
de Assyriërs die Egypte binnenvallen.

285
00:17:00,150 --> 00:17:04,530
Zoals het in de dichterlijke taal van
het openingsvers is verwoord, staat er:

286
00:17:04,530 --> 00:17:06,930
De last over Egypte.

287
00:17:06,930 --> 00:17:11,790
Zie, de HEERE rijdt op een
snelle wolk en komt in Egypte.

288
00:17:11,790 --> 00:17:15,990
De afgoden van Egypte zullen
beven voor Zijn aangezicht

289
00:17:15,990 --> 00:17:20,190
en het hart van de Egyptenaren
zal smelten in hun binnenste.

290
00:17:20,190 --> 00:17:22,470
God komt naar Egypte.

291
00:17:22,470 --> 00:17:27,090
In werkelijkheid zijn het de Assyrische
legers die naar Egypte komen.

292
00:17:27,090 --> 00:17:28,830
God heeft hen gestuurd.

293
00:17:28,830 --> 00:17:33,450
Het is het oordeel van God,
en daarom is het God Die komt.

294
00:17:33,450 --> 00:17:38,430
We hebben deze manier van spreken in de
Schrift, en we hebben Jezus Die voorspelt:

295
00:17:38,430 --> 00:17:42,870
Want de Zoon des mensen zal komen
in de heerlijkheid van Zijn Vader,

296
00:17:42,870 --> 00:17:47,250
met Zijn engelen, en dan zal Hij
ieder vergelden naar zijn daden.

297
00:17:47,250 --> 00:17:51,390
Voorwaar, Ik zeg u: Er zijn
sommigen van hen die hier staan,

298
00:17:51,390 --> 00:17:55,710
die de dood niet zullen proeven voordat
zij de Zoon des mensen hebben zien komen

299
00:17:55,710 --> 00:17:56,790
in Zijn Koninkrijk.

300
00:17:56,790 --> 00:18:00,870
Dan is er deze verwijzing naar
de verheerlijking op de berg.

301
00:18:00,870 --> 00:18:03,090
Dit heeft veel christelijke geleerden,

302
00:18:03,090 --> 00:18:05,670
waarschijnlijk de meeste
evangelische geleerden,

303
00:18:05,670 --> 00:18:10,290
ertoe gebracht te geloven dat Jezus de
verheerlijking op de berg voorspelt.

304
00:18:10,290 --> 00:18:13,830
Ik denk dat een andere suggestie
misschien nog waarschijnlijker is,

305
00:18:13,830 --> 00:18:16,230
maar deze heeft wel iets voor zich.

306
00:18:16,230 --> 00:18:20,430
We zien dat Petrus in 2 Petrus
hoofdstuk 1 dat woord gebruikt:

307
00:18:20,430 --> 00:18:23,850
Want wij zijn geen kunstig
bedachte verzinsels gevolgd,

308
00:18:23,850 --> 00:18:28,230
toen wij u de kracht en de komst van
onze Heere Jezus Christus bekendmaakten,

309
00:18:28,230 --> 00:18:31,290
maar wij zijn ooggetuigen
geweest van Zijn majesteit.

310
00:18:31,290 --> 00:18:34,110
Vervolgens spreekt hij over
de verheerlijking op de berg,

311
00:18:34,110 --> 00:18:38,010
alsof hij daarmee verwijst naar de
verheerlijking op de berg als een soort

312
00:18:38,010 --> 00:18:39,570
komst van Christus.

313
00:18:39,570 --> 00:18:41,490
Het is niet de wederkomst.

314
00:18:41,490 --> 00:18:43,350
Er wordt in de Schriften op meer dan

315
00:18:43,350 --> 00:18:46,530
één manier over de komst
van Christus gesproken.

316
00:18:46,530 --> 00:18:49,170
Petrus gebruikt hier het woord ‘komst’

317
00:18:49,170 --> 00:18:53,490
zonder dat hij het noodzakelijkerwijs
over de eschatologische komst heeft.

318
00:18:53,490 --> 00:18:55,950
Terug naar 2 Petrus 1.

319
00:18:55,950 --> 00:18:58,710
Hij vertelt hoe Jezus verheerlijkt werd.

320
00:18:58,710 --> 00:19:02,010
Hij ontving van de Vader, in vers 17:

321
00:19:02,010 --> 00:19:06,510
Want Hij heeft van God de Vader
eer en heerlijkheid ontvangen,

322
00:19:06,510 --> 00:19:11,190
toen een stem als deze van de
verheven heerlijkheid tot Hem kwam:

323
00:19:11,190 --> 00:19:15,750
Dit is Mijn geliefde Zoon, in
Wie Ik Mijn welbehagen heb.

324
00:19:15,750 --> 00:19:19,410
De heerlijkheid hier zal
ongetwijfeld een lichtglans zijn,

325
00:19:19,410 --> 00:19:23,190
want in de beschrijving van de
verheerlijking op de berg vertellen alle

326
00:19:23,190 --> 00:19:27,750
Evangeliën die daarvan verslag
doen ons dat Jezus straalde.

327
00:19:27,750 --> 00:19:31,710
En Zijn kleren werden
blinkend, zeer wit, als sneeuw,

328
00:19:31,710 --> 00:19:35,070
zo wit als geen wolbewerker
op aarde ze kan maken.

329
00:19:35,070 --> 00:19:39,630
Dus de heerlijkheid wordt hier in elk
geval zichtbaar door stralend licht.

330
00:19:39,630 --> 00:19:44,370
Maar er is ook de stem die tot Hem
kwam vanuit de verheven heerlijkheid.

331
00:19:44,370 --> 00:19:46,410
Hij kon God natuurlijk niet zien.

332
00:19:46,410 --> 00:19:50,610
Ze zagen God daar niet, maar
blijkbaar is er dat stralende licht.

333
00:19:50,610 --> 00:19:53,370
En daarvandaan kwam de stem, die zei:

334
00:19:53,370 --> 00:19:57,330
Dit is Mijn geliefde Zoon, in
Wie Ik Mijn welbehagen heb.

335
00:19:57,330 --> 00:20:01,110
Diezelfde woorden werden natuurlijk
uitgesproken bij de doop van Jezus.

336
00:20:01,110 --> 00:20:06,090
Toen Jezus door Johannes de Doper werd
gedoopt, zei de stem uit de hemel:

337
00:20:06,090 --> 00:20:10,170
Dit is Mijn geliefde Zoon,
Ik ben heel blij met Hem.

338
00:20:10,170 --> 00:20:14,490
Petrus noemt dat niet, omdat de doop
blijkbaar niet in dezelfde mate een

339
00:20:14,490 --> 00:20:19,410
openbaring was van waar hij het over
heeft als de verheerlijking op de berg.

340
00:20:19,410 --> 00:20:24,090
Dat wil zeggen, God liet
zien dat Jezus Zijn Zoon was.

341
00:20:24,090 --> 00:20:28,710
Hij verklaarde dat Hij dat was, maar
gaf de discipelen ook iets te zien.

342
00:20:28,710 --> 00:20:31,770
Natuurlijk was er bij de
doop ook iets te zien.

343
00:20:31,770 --> 00:20:35,790
Daar was de Geest, Die
neerdaalde als een duif.

344
00:20:35,790 --> 00:20:41,730
En een stem uit de hemel deed dezelfde
uitspraak over Jezus als we hier lezen.

345
00:20:41,730 --> 00:20:44,670
Maar het is mogelijk dat
Petrus daar niet bij was,

346
00:20:44,670 --> 00:20:47,490
en hij geeft een ooggetuigenverslag.

347
00:20:47,490 --> 00:20:49,830
Dat is het punt dat hij maakt.

348
00:20:49,830 --> 00:20:53,370
„Wij zijn ooggetuigen
geweest van Zijn majesteit”,

349
00:20:53,370 --> 00:20:56,250
zegt hij aan het einde van vers 16.

350
00:20:56,250 --> 00:21:00,330
God mag dan bij de doop van
Christus een bovennatuurlijke,

351
00:21:00,330 --> 00:21:03,270
zichtbare bevestiging
van Hem hebben gegeven,

352
00:21:03,270 --> 00:21:07,350
vergezeld van dezelfde soort
uitspraak door een stem uit de hemel,

353
00:21:07,350 --> 00:21:11,730
maar Petrus vermeldt dat niet omdat
hij daar misschien niet bij was.

354
00:21:11,730 --> 00:21:15,870
Maar hier, op de berg van de
verheerlijking, was hij wel.

355
00:21:15,870 --> 00:21:18,510
Hij geeft het ooggetuigenverslag.

356
00:21:18,510 --> 00:21:22,590
Het is heel belangrijk om op te merken
dat wat we in de Schrift hebben,

357
00:21:22,590 --> 00:21:25,890
in de Evangeliën, een
ooggetuigenverslag is.

358
00:21:25,890 --> 00:21:30,450
Wanneer ik met atheïsten in debat
ben gegaan, op de radio en elders,

359
00:21:30,450 --> 00:21:36,270
en heb gezegd: ‘Ik geloof om één reden dat
de verslagen in de Evangeliën waar zijn:

360
00:21:36,270 --> 00:21:40,110
de schrijvers waren bereid te sterven
voor wat ze hadden opgetekend’,

361
00:21:40,110 --> 00:21:43,710
zegt de atheïst altijd:
‘Mensen zijn bereid te sterven

362
00:21:43,710 --> 00:21:45,870
voor allerlei godsdiensten.

363
00:21:45,870 --> 00:21:49,770
Moslimterroristen zijn ook bereid
te sterven voor hun godsdienst,

364
00:21:49,770 --> 00:21:51,510
voor hun overtuigingen.’

365
00:21:51,510 --> 00:21:55,830
En dan zeg ik: ‘Ik zei niet dat ze
voor hun overtuigingen stierven.

366
00:21:55,830 --> 00:21:59,250
Ik zei dat ze voor hun
getuigenis stierven.’

367
00:21:59,250 --> 00:22:01,950
Mensen kunnen de meest
dwaze dingen geloven,

368
00:22:01,950 --> 00:22:04,410
of ze daar nu een grond
voor hebben of niet.

369
00:22:04,410 --> 00:22:08,430
En sommigen zijn gek genoeg
om er zomaar voor te sterven.

370
00:22:08,430 --> 00:22:12,090
Maar deze mensen stierven
niet voor wat ze geloofden.

371
00:22:12,090 --> 00:22:14,670
Ze stierven voor wat ze hadden gezien.

372
00:22:14,670 --> 00:22:19,590
Elke moslim die in een straalvliegtuig
stapt en een gebouw binnenvliegt,

373
00:22:19,590 --> 00:22:24,750
gelooft misschien dat hij naar een bepaald
aantal maagden daarboven in de hemel gaat.

374
00:22:24,750 --> 00:22:30,810
En hij gelooft sterk genoeg in de islam om
ervoor te sterven. Maar hij weet het niet.

375
00:22:30,810 --> 00:22:36,270
Hij gaat uitsluitend af op zijn geloof
in zijn profeet. Hij heeft niets gezien.

376
00:22:36,270 --> 00:22:41,190
Hij kan niet getuigen dat dit waar is
alsof hij een getuige in de rechtszaal is.

377
00:22:41,190 --> 00:22:47,670
De apostelen die de Evangeliën schreven,
waren, zoals Petrus zegt, ooggetuigen.

378
00:22:47,670 --> 00:22:50,790
Je kunt heel goed misleid
zijn in wat je gelooft,

379
00:22:50,790 --> 00:22:54,090
en zozeer misleid dat je ervoor sterft.

380
00:22:54,090 --> 00:22:57,750
Dan bewijst je dood niets over
de juistheid van je uitspraak.

381
00:22:57,750 --> 00:23:00,090
Je bent oprecht, maar je hebt het mis.

382
00:23:00,090 --> 00:23:03,510
Maar als je ergens ooggetuige
van bent en je zegt:

383
00:23:03,510 --> 00:23:07,770
‘Ik sterf liever dan dat ik dit
ontken, want ik heb het gezien

384
00:23:07,770 --> 00:23:12,090
en ik weet dat het waar is’, dan is dat
niet hetzelfde als iemand die bereid is

385
00:23:12,090 --> 00:23:14,070
voor zijn geloof te sterven.

386
00:23:14,070 --> 00:23:19,890
Dan sterf je voor wat je als waarheid kent
en waarvan je, zoals in een rechtszaal,

387
00:23:19,890 --> 00:23:21,810
getuigt dat het waar is.

388
00:23:21,810 --> 00:23:25,530
In een rechtszaal worden vaak
allerlei soorten bewijs toegelaten,

389
00:23:25,530 --> 00:23:28,950
waaronder indirect bewijs enzovoort.

390
00:23:28,950 --> 00:23:32,550
Toch is niets zo goed als
bewijs van ooggetuigen.

391
00:23:32,550 --> 00:23:35,550
Als iemand het heeft gezien
en ervan kan getuigen,

392
00:23:35,550 --> 00:23:38,370
is dat het sterkste bewijs voor iets.

393
00:23:38,370 --> 00:23:41,130
Dat hebben wij: het leven van Jezus

394
00:23:41,130 --> 00:23:44,790
en deze bijzondere gebeurtenis
in het leven van Jezus,

395
00:23:44,790 --> 00:23:47,130
waarbij God Hem verheerlijkte.

396
00:23:47,130 --> 00:23:50,430
De bovennatuurlijke
heerlijkheid was op Hem te zien

397
00:23:50,430 --> 00:23:52,770
en er was de stem uit de hemel.

398
00:23:52,770 --> 00:23:55,590
Petrus benadrukt: ‘Ik was erbij.

399
00:23:55,590 --> 00:23:57,090
Ik heb dat gezien.’

400
00:23:57,090 --> 00:23:59,130
Hij zegt in vers 18:

401
00:23:59,130 --> 00:24:01,110
En we hebben die stem gehoord.

402
00:24:01,110 --> 00:24:04,530
Dus we hebben het niet alleen
gezien, we waren ooggetuigen,

403
00:24:04,530 --> 00:24:06,510
maar we hebben het ook gehoord.

404
00:24:06,510 --> 00:24:09,570
Dus we vertellen niet
zomaar een verhaal door.

405
00:24:09,570 --> 00:24:13,530
We volgen niet de vernuftig bedachte
verzinsels van iemand anders.

406
00:24:13,530 --> 00:24:17,970
We hebben dit zelf gezien en we hebben
het met onze eigen oren gehoord.

407
00:24:17,970 --> 00:24:19,470
We waren erbij.

408
00:24:19,470 --> 00:24:24,390
Dit is een heel krachtig getuigenis, want
we hebben geen enkel dergelijk getuigenis

409
00:24:24,390 --> 00:24:26,550
over bijvoorbeeld het leven van Mohammed.

410
00:24:26,550 --> 00:24:31,470
Hoewel hij wel heeft geleefd, en we er
niet aan twijfelen dat hij heeft geleefd,

411
00:24:31,470 --> 00:24:34,650
hebben we geen ooggetuigen
die bijvoorbeeld hebben gezien

412
00:24:34,650 --> 00:24:39,210
dat hij de Koran van de engel
Gabriël ontving, zoals hij beweerde.

413
00:24:39,210 --> 00:24:41,310
Er was niemand bij om dat te zien.

414
00:24:41,310 --> 00:24:45,630
Joseph Smith kan beweren dat hij de
gouden platen van Moroni heeft gekregen.

415
00:24:45,630 --> 00:24:47,970
Maar er was niemand bij om dat te zien.

416
00:24:47,970 --> 00:24:52,710
Het is waar dat de mormonen hun getuigen
hebben die beweren dat ze de gouden

417
00:24:52,710 --> 00:24:54,270
platen hebben gezien.

418
00:24:54,270 --> 00:24:56,610
Ze hebben Moroni niet gezien.

419
00:24:56,610 --> 00:25:00,270
En veel van die getuigen kwamen
daar later op terug en zeiden:

420
00:25:00,270 --> 00:25:02,190
‘We hebben hem niet echt gezien.’

421
00:25:02,190 --> 00:25:06,690
Maar het punt hier is: als iemand
niet heeft gezien, kan hij geloven.

422
00:25:06,690 --> 00:25:09,690
Maar als je wel hebt
gezien, kun je getuigen.

423
00:25:09,690 --> 00:25:12,390
En Petrus legt een getuigenis af.

424
00:25:12,390 --> 00:25:16,230
Waarvan kon Boeddha getuigen?
Hij raakte verlicht.

425
00:25:16,230 --> 00:25:20,070
Er ging een lichtje aan in zijn
hoofd, en hij kreeg die ideeën.

426
00:25:20,070 --> 00:25:22,470
Prachtige, geweldige ideeën.

427
00:25:22,470 --> 00:25:25,890
Maar hoe zou iemand kunnen
getuigen of ze waar zijn of niet?

428
00:25:25,890 --> 00:25:27,750
Veel mensen hebben ideeën.

429
00:25:27,750 --> 00:25:29,430
Hoe zou je het kunnen weten?

430
00:25:29,430 --> 00:25:33,690
Maar het christendom is gebaseerd op
het ooggetuigenverslag van het leven van

431
00:25:33,690 --> 00:25:36,810
Christus, van de
verheerlijking van Christus.

432
00:25:36,810 --> 00:25:40,530
En Petrus benadrukt dat
dát is wat hij doorgeeft.

433
00:25:40,530 --> 00:25:43,110
Niet iets wat hij van
iemand anders heeft gehoord,

434
00:25:43,110 --> 00:25:46,230
of een of andere fabel die
de wereld in is geholpen

435
00:25:46,230 --> 00:25:48,450
en die hij alleen maar doorvertelt.

436
00:25:48,450 --> 00:25:50,250
Nu vers 19:

437
00:25:50,250 --> 00:25:54,090
En wij hebben het profetische
woord, dat vast en zeker is,

438
00:25:54,090 --> 00:25:58,170
en u doet er goed aan daarop acht te
slaan als op een lamp die schijnt in een

439
00:25:58,170 --> 00:26:03,150
duistere plaats, totdat de dag aanbreekt
en de morgenster opgaat in uw hart.

440
00:26:03,150 --> 00:26:07,830
Over de formulering van deze eerste
regel bestaat verschil van mening:

441
00:26:07,830 --> 00:26:12,030
„Wij hebben het profetische woord,
dat nog zekerder is geworden.”

442
00:26:12,030 --> 00:26:15,330
Moderne vertalingen geven het
weer zoals de New King James,

443
00:26:15,330 --> 00:26:17,670
die ik zojuist heb voorgelezen:

444
00:26:17,670 --> 00:26:20,190
De spreker leest de New King James

445
00:26:20,190 --> 00:26:25,110
en bespreekt het verschil tussen
‘the prophetic word made more sure’

446
00:26:25,110 --> 00:26:27,990
(het profetische woord dat
nog zekerder is geworden)

447
00:26:27,990 --> 00:26:34,230
en ‘the more sure word of prophecy’
(het nog zekerder profetische woord).

448
00:26:34,230 --> 00:26:40,410
De HSV formuleert hier ‘het profetische
woord, dat vast en zeker is’ en maakt deze

449
00:26:40,410 --> 00:26:42,570
vergelijking niet expliciet.

450
00:26:42,570 --> 00:26:46,710
Daardoor weten we nog zekerder dat
de profetische boodschap klopt.

451
00:26:46,710 --> 00:26:50,430
Het is alsof hij zegt: we
hadden het profetische woord al,

452
00:26:50,430 --> 00:26:53,490
en we waren er daarvoor
al behoorlijk zeker van.

453
00:26:53,490 --> 00:26:56,010
Maar nu we Christus
verheerlijkt hebben gezien,

454
00:26:56,010 --> 00:26:59,970
is het profetische woord over
Hem veel zekerder geworden.

455
00:26:59,970 --> 00:27:02,010
Het bevestigt het voor ons.

456
00:27:02,010 --> 00:27:05,850
De King James geeft deze eerste
regel eigenlijk anders weer,

457
00:27:05,850 --> 00:27:08,850
op een manier die volkomen
gerechtvaardigd is.

458
00:27:08,850 --> 00:27:11,430
Het is een andere mogelijke vertaling.

459
00:27:11,430 --> 00:27:13,350
In de King James staat:

460
00:27:13,350 --> 00:27:16,890
We hebben de nog betrouwbaardere
profetische boodschap.

461
00:27:16,890 --> 00:27:18,450
Zekerder dan wat?

462
00:27:18,450 --> 00:27:22,590
Zekerder dan het ooggetuigenverslag
dat hij zojuist heeft gegeven.

463
00:27:22,590 --> 00:27:25,230
Afhankelijk van wat
Petrus hiermee bedoelde,

464
00:27:25,230 --> 00:27:28,110
zou het op beide manieren
vertaald kunnen worden:

465
00:27:28,110 --> 00:27:32,550
Daardoor weten we nog zekerder dat
de profetische boodschap klopt.

466
00:27:32,550 --> 00:27:33,390
Of:

467
00:27:33,390 --> 00:27:37,050
We hebben de nog betrouwbaardere
profetische boodschap.

468
00:27:37,050 --> 00:27:39,150
Daar zit een iets andere nuance in.

469
00:27:39,150 --> 00:27:42,511
Als hij het zegt zoals het
in de New King James staat —

470
00:27:42,511 --> 00:27:46,351
„Wij hebben het profetische woord,
dat nog zekerder is geworden” —

471
00:27:46,351 --> 00:27:50,310
dan zegt hij eenvoudigweg dat
het Woord van God zeker was,

472
00:27:50,310 --> 00:27:54,090
maar dat het nog zekerder is doordat
we het voor onze ogen werkelijkheid

473
00:27:54,090 --> 00:27:55,470
hebben zien worden.

474
00:27:55,470 --> 00:28:00,750
De profetieën vertelden ons over Christus,
over de heerlijkheid die zou komen.

475
00:28:00,750 --> 00:28:02,790
Maar wij hebben het gezien.

476
00:28:02,790 --> 00:28:06,930
Daardoor zijn we nog zekerder van
de profetie dan we daarvoor waren.

477
00:28:06,930 --> 00:28:09,270
Maar zoals het in de King James staat:

478
00:28:09,270 --> 00:28:12,930
We hebben de nog betrouwbaardere
profetische boodschap.

479
00:28:12,930 --> 00:28:15,510
Betekent het dat het woord van de profetie

480
00:28:15,510 --> 00:28:19,890
zekerder is dan het ooggetuigenverslag
dat ik jullie zojuist heb gegeven.

481
00:28:19,890 --> 00:28:24,750
We hebben het ooggetuigenverslag,
en bovendien, nog zekerder dan dat,

482
00:28:24,750 --> 00:28:27,030
hebben we het woord van de profetie.

483
00:28:27,030 --> 00:28:29,910
Het is alsof hij zegt dat Gods Woord nog

484
00:28:29,910 --> 00:28:34,410
betrouwbaarder is dan wat wij met
onze eigen ogen beweren te zien.

485
00:28:34,410 --> 00:28:39,210
Gods profetie is nog zekerder dan
datgene waarvan wij met onze eigen

486
00:28:39,210 --> 00:28:41,070
ogen kunnen getuigen.

487
00:28:41,070 --> 00:28:43,650
Daarmee zou hij een heel
groot vertrouwen in de

488
00:28:43,650 --> 00:28:46,170
oudtestamentische Schriften uitspreken.

489
00:28:46,170 --> 00:28:51,090
Petrus gaat in de verzen 20 en 21
verder vertellen waarom hij zo'n groot

490
00:28:51,090 --> 00:28:54,270
vertrouwen in de
oudtestamentische Schriften heeft.

491
00:28:54,270 --> 00:28:57,870
Maar het is niet helemaal bekend
op welke manier Petrus het bedoelt,

492
00:28:57,870 --> 00:29:01,530
omdat de woorden op beide
manieren opgevat kunnen worden.

493
00:29:01,530 --> 00:29:05,610
Eén ding zegt hij in elk geval: we
hebben niet alleen het getuigenis van de

494
00:29:05,610 --> 00:29:09,510
ooggetuigen, maar we hebben ook
het getuigenis van de Schriften,

495
00:29:09,510 --> 00:29:11,430
de oudtestamentische profetieën.

496
00:29:11,430 --> 00:29:14,790
Hij zegt over de profetieën in vers 19:

497
00:29:14,790 --> 00:29:19,710
Daar kun je maar beter op letten, als op
een licht dat op een donkere plek schijnt.

498
00:29:19,710 --> 00:29:25,290
Het Woord van God is als een
licht. Dat zei David. Hij zei:

499
00:29:25,290 --> 00:29:30,030
Uw woord is een lamp voor mijn
voet en een licht op mijn pad.

500
00:29:30,030 --> 00:29:31,230
David zei:

501
00:29:31,230 --> 00:29:36,690
Het opengaan van Uw woorden geeft
licht, het schenkt eenvoudigen inzicht.

502
00:29:36,690 --> 00:29:38,910
Daar bestaat geen twijfel over.

503
00:29:38,910 --> 00:29:42,030
Gods Woord is een licht
op een donkere plaats.

504
00:29:42,030 --> 00:29:44,490
Maar let erop dat hij dit zegt.

505
00:29:44,490 --> 00:29:46,710
Je moet acht slaan op het woord van de

506
00:29:46,710 --> 00:29:50,010
profetie als op een licht
op een donkere plaats,

507
00:29:50,010 --> 00:29:53,490
totdat blijkbaar een ander
licht dat overstraalt:

508
00:29:53,490 --> 00:29:57,630
En wij hebben het profetische
woord, dat vast en zeker is,

509
00:29:57,630 --> 00:30:02,010
en u doet er goed aan daarop acht te
slaan als op een lamp die schijnt in een

510
00:30:02,010 --> 00:30:07,650
duistere plaats, totdat de dag aanbreekt
en de morgenster opgaat in uw hart.

511
00:30:07,650 --> 00:30:10,650
Dat is een heel, heel vreemde regel:

512
00:30:10,650 --> 00:30:17,070
„Totdat de dag aanbreekt en de dagster —
of de morgenster — opgaat in jullie hart.”

513
00:30:17,070 --> 00:30:21,390
In het boek Openbaring wordt
Jezus de Morgenster genoemd.

514
00:30:21,390 --> 00:30:23,310
Natuurlijk is Hij in ons hart.

515
00:30:23,310 --> 00:30:26,731
Maar zeggen dat de Morgenster
in ons hart zal opgaan —

516
00:30:26,731 --> 00:30:31,470
kijk eens naar Openbaring
22:16. Jezus zei:

517
00:30:31,470 --> 00:30:36,210
Ik, Jezus, heb Mijn engel gezonden
om bij u in de gemeenten van deze

518
00:30:36,210 --> 00:30:37,710
dingen te getuigen.

519
00:30:37,710 --> 00:30:43,110
Ik ben de Wortel en het Nageslacht
van David, de blinkende Morgenster.

520
00:30:43,110 --> 00:30:47,850
Morgenster, dagster — de
King James zegt ‘day star’.

521
00:30:47,850 --> 00:30:49,530
Dit is de ster van de morgen.

522
00:30:49,530 --> 00:30:53,790
De dagster, of de morgenster, is
een term die in de oudheid werd

523
00:30:53,790 --> 00:30:57,090
gebruikt voor de planeet
Venus, omdat je Venus

524
00:30:57,090 --> 00:31:01,350
soms rond het aanbreken van de dag
aan de horizon kunt zien schijnen.

525
00:31:01,350 --> 00:31:06,270
Die weerkaatst het licht van de zon op
zo'n manier dat je hem vaak kunt zien.

526
00:31:06,270 --> 00:31:10,530
Van hieruit lijkt het een ster,
maar het is eigenlijk Venus.

527
00:31:10,530 --> 00:31:15,210
Die schijnt bij het aanbreken van de
dag laag bij de oostelijke horizon.

528
00:31:15,210 --> 00:31:18,570
De mensen in de oudheid
noemden dat de morgenster.

529
00:31:18,570 --> 00:31:22,890
Het was niet hetzelfde als de
zon, maar hij vergezelde de zon.

530
00:31:22,890 --> 00:31:27,150
Hij ontving zijn licht van de zon
door het zonlicht te weerkaatsen.

531
00:31:27,150 --> 00:31:30,390
Jezus wordt in Openbaring
de Morgenster genoemd,

532
00:31:30,390 --> 00:31:35,370
maar hier zegt Petrus dat de
Morgenster in ons hart zal opgaan.

533
00:31:35,370 --> 00:31:38,550
Het is lastig, omdat er
nergens anders in de Schrift

534
00:31:38,550 --> 00:31:42,090
vergelijkbare bewoordingen staan
waaruit we kunnen afleiden wat

535
00:31:42,090 --> 00:31:43,590
hij hiermee bedoelt.

536
00:31:43,590 --> 00:31:47,730
Er is iets waar we naar uitzien:
het opgaan van de dagster,

537
00:31:47,730 --> 00:31:49,650
het aanbreken van de dag.

538
00:31:49,650 --> 00:31:52,950
Je zou denken dat dit de
wederkomst van Christus is,

539
00:31:52,950 --> 00:31:54,570
en ik ben er vrij zeker van

540
00:31:54,570 --> 00:31:58,590
dat het waarschijnlijk verband houdt
met de wederkomst van Christus.

541
00:31:58,590 --> 00:32:02,970
Maar hij zegt niet alleen:
totdat Christus komt. Hij zegt:

542
00:32:02,970 --> 00:32:05,910
totdat de morgenster opkomt in je hart.

543
00:32:05,910 --> 00:32:09,150
Er vindt iets binnen in je
plaats dat nog moet gebeuren.

544
00:32:09,150 --> 00:32:12,870
Het aanbreken van de dag moet
binnen in je plaatsvinden.

545
00:32:12,870 --> 00:32:16,830
Er is één manier om de ongemakkelijke
formulering te vermijden,

546
00:32:16,830 --> 00:32:20,430
al geven geleerden daar niet
noodzakelijk de voorkeur aan.

547
00:32:20,430 --> 00:32:24,510
Het is alleen een voorstel dat
sommigen doen omdat ze de formulering

548
00:32:24,510 --> 00:32:25,890
hier vreemd vinden.

549
00:32:25,890 --> 00:32:27,930
Zij zouden een punt zetten na:

550
00:32:27,930 --> 00:32:30,390
totdat de morgenster opkomt.

551
00:32:30,390 --> 00:32:34,170
Dan maken ze van de woorden ‘in
jullie harten’ een inleiding op

552
00:32:34,170 --> 00:32:35,730
het volgende vers:

553
00:32:35,730 --> 00:32:39,210
„… totdat de dag aanbreekt
en de morgenster opgaat.

554
00:32:39,210 --> 00:32:43,231
In jullie harten moeten
jullie allereerst dit weten …”

555
00:32:43,231 --> 00:32:47,670
Dit geeft de alternatieve zinsindeling
weer die de spreker bespreekt:

556
00:32:47,670 --> 00:32:50,370
‘In your hearts knowing this first’.

557
00:32:50,370 --> 00:32:55,770
Het is geen HSV-citaat en ook geen
keuze van de spreker voor deze lezing.

558
00:32:55,770 --> 00:32:58,590
Ze nemen dus de woorden ‘in jullie harten’

559
00:32:58,590 --> 00:33:01,350
en zetten die aan het
begin van de volgende zin,

560
00:33:01,350 --> 00:33:05,370
in plaats van aan het einde van de
zin, waar ze in onze Bijbels staan.

561
00:33:05,370 --> 00:33:09,450
Toch blijft er die verwijzing naar
iets wat het opgaan van de morgenster

562
00:33:09,450 --> 00:33:11,910
en het aanbreken van de dag wordt genoemd.

563
00:33:11,910 --> 00:33:14,730
De Bijbel spreekt op verschillende
plaatsen over de eerste

564
00:33:14,730 --> 00:33:17,430
komst van Christus en Zijn wederkomst.

565
00:33:17,430 --> 00:33:21,750
Over beide wordt gesproken alsof
ze het aanbreken van de dag zijn.

566
00:33:21,750 --> 00:33:26,850
In Jesaja hoofdstuk 60 wordt bijvoorbeeld
het beeld van de dageraad gebruikt

567
00:33:26,850 --> 00:33:29,310
in verband met de komst van Christus.

568
00:33:29,310 --> 00:33:32,070
Sommigen zeggen dat het
Zijn eerste komst is;

569
00:33:32,070 --> 00:33:34,770
anderen zeggen dat het Zijn wederkomst is.

570
00:33:34,770 --> 00:33:37,350
Ik denk dat voor beide
iets te zeggen valt.

571
00:33:37,350 --> 00:33:41,970
Maar het interessante eraan
staat in Jesaja 60, vers 1:

572
00:33:41,970 --> 00:33:45,030
Sta op, word verlicht, want uw licht komt

573
00:33:45,030 --> 00:33:48,330
en de heerlijkheid van
de HEERE gaat over u op.

574
00:33:48,330 --> 00:33:50,670
Dit is dus als een zonsopgang.

575
00:33:50,670 --> 00:33:55,350
Het is alsof de heerlijkheid van de Heere
opgaat en het licht op je zal vallen.

576
00:33:55,350 --> 00:33:59,190
Hij zal over je opgaan en de
heidenen zullen je licht zien.

577
00:33:59,190 --> 00:34:03,870
Dat de heerlijkheid van de Heere over
je opgaat, maakt jou dus tot licht.

578
00:34:03,870 --> 00:34:08,250
Je weerkaatst dat licht, en de heidenen
zullen naar je licht komen en koningen

579
00:34:08,250 --> 00:34:12,510
naar de glans van je opgang.
Wie gaat er op? Gods volk.

580
00:34:12,510 --> 00:34:14,610
Ook dit is iets heel vreemds.

581
00:34:14,610 --> 00:34:18,630
Persoonlijk denk ik dat Jesaja hoofdstuk
60 waarschijnlijk over de eerste

582
00:34:18,630 --> 00:34:20,370
komst van Christus spreekt.

583
00:34:20,370 --> 00:34:23,190
Maar het wordt heel vaak opgevat
als een beschrijving van de

584
00:34:23,190 --> 00:34:24,930
wederkomst van Christus.

585
00:34:24,930 --> 00:34:28,470
Ik weet niet honderd procent
zeker welke van de twee het is.

586
00:34:28,470 --> 00:34:32,670
Maar het is beslist een komst van
Christus die hier wordt voorzegd.

587
00:34:32,670 --> 00:34:37,950
In Lukas hoofdstuk 1 profeteerde
Zacharias, de vader van Johannes de Doper,

588
00:34:37,950 --> 00:34:39,870
toen Johannes geboren werd.

589
00:34:39,870 --> 00:34:41,790
Dit staat midden in een zin.

590
00:34:41,790 --> 00:34:45,450
Hij spreekt dit profetische woord
over de geboorte van Johannes

591
00:34:45,450 --> 00:34:48,030
de Doper en de betekenis daarvan.

592
00:34:48,030 --> 00:34:51,690
In Lukas 1:78 zegt Zacharias:

593
00:34:51,690 --> 00:34:54,870
door de innige gevoelens van
barmhartigheid van onze God,

594
00:34:54,870 --> 00:34:58,050
waarmee de Opgang uit de
hoogte naar ons omgezien heeft,

595
00:34:58,050 --> 00:35:00,450
Dat betekent ‘dageraad’.

596
00:35:00,450 --> 00:35:04,830
Licht geven aan hen die in duisternis
zitten, dat is wat Jezus deed.

597
00:35:04,830 --> 00:35:08,670
Het is een toespeling
op Jesaja 9, waar staat:

598
00:35:08,670 --> 00:35:13,110
Het volk dat in duisternis
wandelt, zal een groot licht zien.

599
00:35:13,110 --> 00:35:16,170
Zij die wonen in het land
van de schaduw van de dood,

600
00:35:16,170 --> 00:35:18,210
over hen zal een licht schijnen.

601
00:35:18,210 --> 00:35:23,970
Dat vers, Jesaja 9:1, wordt ook in
Mattheüs aangehaald met betrekking tot

602
00:35:23,970 --> 00:35:26,190
Christus’ bediening in Galilea.

603
00:35:26,190 --> 00:35:28,290
Er staat werkelijk dat het vervuld werd.

604
00:35:28,290 --> 00:35:30,630
Dit licht dat in de duisternis schijnt,

605
00:35:30,630 --> 00:35:33,210
het licht dat over een
duister land opgaat,

606
00:35:33,210 --> 00:35:37,530
wordt dus in elk geval in Mattheüs
toegepast op de eerste komst van Christus

607
00:35:37,530 --> 00:35:39,930
en Zijn bediening in Galilea.

608
00:35:39,930 --> 00:35:45,690
Zodat je weet over welke passage ik
het heb: het is Mattheüs hoofdstuk 4.

609
00:35:45,690 --> 00:35:48,390
In vers 13 van Mattheüs 4 staat:

610
00:35:48,390 --> 00:35:53,730
Hij verliet Nazareth en ging wonen
in Kapernaüm, dat aan de zee lag,

611
00:35:53,730 --> 00:35:56,490
in het gebied van Zebulon en Naftali,

612
00:35:56,490 --> 00:35:59,310
Dit is natuurlijk waar Hij
met Zijn bediening begon.

613
00:35:59,310 --> 00:36:03,090
opdat vervuld zou worden wat door
de profeet Jesaja gesproken werd

614
00:36:03,090 --> 00:36:03,990
toen hij zei:

615
00:36:03,990 --> 00:36:06,750
Dit kwam uit Jesaja 9:

616
00:36:06,750 --> 00:36:13,050
Land Zebulon en land Naftali, gebied aan
de weg naar de zee en over de Jordaan,

617
00:36:13,050 --> 00:36:16,770
Galilea van de volken, het
volk dat in duisternis zat,

618
00:36:16,770 --> 00:36:21,990
heeft een groot licht gezien; en voor hen
die zaten in het land en de schaduw van de

619
00:36:21,990 --> 00:36:24,450
dood, is een licht opgegaan.

620
00:36:24,450 --> 00:36:27,450
Van Jezus’ prediking
in Galilea wordt gezegd

621
00:36:27,450 --> 00:36:29,970
dat die het aanbreken van een licht is.

622
00:36:29,970 --> 00:36:32,430
De vader van Johannes de Doper zei:

623
00:36:32,430 --> 00:36:35,670
door de innige gevoelens van
barmhartigheid van onze God,

624
00:36:35,670 --> 00:36:38,850
waarmee de Opgang uit de
hoogte naar ons omgezien heeft,

625
00:36:38,850 --> 00:36:42,150
De komst van Christus is
het opgaan van de zon.

626
00:36:42,150 --> 00:36:46,530
Jezus zei werkelijk — we zullen
niet al deze passages opzoeken,

627
00:36:46,530 --> 00:36:48,450
maar je herkent ze misschien:

628
00:36:48,450 --> 00:36:52,290
Zolang Ik in de wereld ben,
ben Ik het Licht der wereld.

629
00:36:52,290 --> 00:36:55,770
Maar Hij zei ook tegen Zijn
discipelen in Mattheüs 5:

630
00:36:55,770 --> 00:36:57,990
U bent het licht van de wereld.

631
00:36:57,990 --> 00:37:01,590
Een stad die boven op een berg
ligt, kan niet verborgen zijn.

632
00:37:01,590 --> 00:37:04,650
Bijbelleraren hebben vaak
de vergelijking gemaakt,

633
00:37:04,650 --> 00:37:08,070
volgens mij waarschijnlijk terecht,
dat je Christus en de gemeente

634
00:37:08,070 --> 00:37:12,990
uitgebeeld kunt zien in de zon en de
maan en de verhouding tussen die twee.

635
00:37:12,990 --> 00:37:16,470
Wanneer de zon zichtbaar aan
de hemel staat, is het dag.

636
00:37:16,470 --> 00:37:19,170
Wanneer de zon aan het
einde van de dag ondergaat,

637
00:37:19,170 --> 00:37:22,950
is het nacht en kan de
wereld de zon niet meer zien.

638
00:37:22,950 --> 00:37:24,810
Maar de maan is er wel.

639
00:37:24,810 --> 00:37:29,670
Omdat de maan niet op de aarde is, maar
boven in de hemelse gewesten met Christus,

640
00:37:29,670 --> 00:37:33,990
als het ware, met de zon, ziet zij
de zon nog steeds wanneer de wereld

641
00:37:33,990 --> 00:37:35,250
die niet ziet.

642
00:37:35,250 --> 00:37:38,730
En zij weerkaatst het licht
van de zon naar de wereld.

643
00:37:38,730 --> 00:37:42,270
Zo is er ’s nachts licht voor
de wereld, dat de maan geeft.

644
00:37:42,270 --> 00:37:44,130
Het is niet haar eigen licht.

645
00:37:44,130 --> 00:37:49,050
Het is eenvoudig een weerkaatsing van
het licht van de zon naar de wereld.

646
00:37:49,050 --> 00:37:52,530
Maar natuurlijk wordt de nacht
gevolgd door een nieuwe dageraad,

647
00:37:52,530 --> 00:37:56,730
een nieuwe dag waarop de zon
weer verschijnt. Christus zei:

648
00:37:56,730 --> 00:38:00,330
Zolang Ik in de wereld ben,
ben Ik het licht van de wereld.

649
00:38:00,330 --> 00:38:02,670
Toen Hij hier was, was het dag.

650
00:38:02,670 --> 00:38:08,070
Toen Hij geboren werd, was dat een
zonsopgang, een aanbreken van de dag.

651
00:38:08,070 --> 00:38:10,770
Dat was het aanbreken van een dag.

652
00:38:10,770 --> 00:38:17,190
Land Zebulon en land Naftali, gebied aan
de weg naar de zee en over de Jordaan,

653
00:38:17,190 --> 00:38:20,850
Galilea van de volken, het
volk dat in duisternis zat,

654
00:38:20,850 --> 00:38:25,530
heeft een groot licht gezien; en
voor hen die zaten in het land

655
00:38:25,530 --> 00:38:28,950
en de schaduw van de dood,
is een licht opgegaan.

656
00:38:28,950 --> 00:38:33,570
zei Jesaja. Maar toen ging Hij
weg, en wij zien Hem niet meer.

657
00:38:33,570 --> 00:38:36,090
De wereld ziet Hem tenminste niet meer.

658
00:38:36,090 --> 00:38:39,330
Maar wij zitten met Christus
in de hemelse gewesten.

659
00:38:39,330 --> 00:38:41,550
De schrijver van Hebreeën zegt:

660
00:38:41,550 --> 00:38:43,170
We zien Jezus.

661
00:38:43,170 --> 00:38:47,970
En doordat wij Jezus zien, kunnen wij
Hem naar de wereld toe weerspiegelen.

662
00:38:47,970 --> 00:38:49,710
Wij hebben zelf geen licht in ons,

663
00:38:49,710 --> 00:38:52,830
maar wij weerspiegelen het licht
van Christus naar de wereld

664
00:38:52,830 --> 00:38:58,410
gedurende deze tijd waarin Hij niet
zichtbaar is, waarin Hij uit het zicht is.

665
00:38:58,410 --> 00:38:59,850
Dit is de nacht.

666
00:38:59,850 --> 00:39:03,090
Denk eraan, Paulus zei in Romeinen 13:

667
00:39:03,090 --> 00:39:07,890
De nacht is ver gevorderd
en de dag is nabijgekomen.

668
00:39:07,890 --> 00:39:11,550
Laten wij dus de werken van de
duisternis afleggen en de wapens van

669
00:39:11,550 --> 00:39:12,990
het licht aandoen.

670
00:39:12,990 --> 00:39:15,930
De dag is wanneer Jezus terugkomt.

671
00:39:15,930 --> 00:39:17,670
Jezus was hier.

672
00:39:17,670 --> 00:39:20,790
Dat was dag één. Nu is het nacht.

673
00:39:20,790 --> 00:39:23,910
Er komt een tweede dag
wanneer Jezus terugkomt.

674
00:39:23,910 --> 00:39:26,490
Er zal opnieuw een dag aanbreken.

675
00:39:26,490 --> 00:39:29,190
Wat gebeurt er wanneer de dageraad nadert?

676
00:39:29,190 --> 00:39:32,790
Als je na een donkere nacht
toevallig naar de horizon kijkt,

677
00:39:32,790 --> 00:39:37,110
zie je dat de hemel al wat lichter
wordt, lang voordat de zon verschijnt,

678
00:39:37,110 --> 00:39:39,990
omdat de zon op het
punt staat op te komen.

679
00:39:39,990 --> 00:39:44,910
Je ziet de zwarte hemel veranderen
in een blauwe hemel: donkerblauw,

680
00:39:44,910 --> 00:39:47,490
dan van blauw naar lichtblauw.

681
00:39:47,490 --> 00:39:52,710
Terwijl je dit bekijkt, wordt de
horizon wat oranje en dan zelfs geel.

682
00:39:52,710 --> 00:39:56,430
Vrijwel onmiddellijk daarna
zie je de zon zelf verschijnen.

683
00:39:56,430 --> 00:40:01,890
De horizon wordt geleidelijk lichter,
en dan wordt de zon zelf zichtbaar.

684
00:40:01,890 --> 00:40:03,690
Zo breekt een dag aan.

685
00:40:03,690 --> 00:40:07,530
Kijk eens naar Spreuken
hoofdstuk 4 en vers 18.

686
00:40:07,530 --> 00:40:09,810
Spreuken 4:18 zegt:

687
00:40:09,810 --> 00:40:13,530
maar het pad van rechtvaardigen
is als een schijnend licht,

688
00:40:13,530 --> 00:40:18,270
dat gaandeweg helderder gaat schijnen
tot het volledig dag is geworden.

689
00:40:18,270 --> 00:40:22,290
Volle dag. In de New American
Standard staat het zo:

690
00:40:22,290 --> 00:40:27,330
Het pad van mensen die rechtvaardig
leven is als het licht bij zonsopgang,

691
00:40:27,330 --> 00:40:31,110
dat steeds helderder wordt
totdat het helemaal dag is.

692
00:40:31,110 --> 00:40:34,710
Het is natuurlijk volle dag wanneer
de zon werkelijk zichtbaar is.

693
00:40:34,710 --> 00:40:36,510
Wat gebeurt er daarvoor?

694
00:40:36,510 --> 00:40:41,310
Het licht van de dageraad wordt steeds
helderder totdat de zon verschijnt.

695
00:40:41,310 --> 00:40:44,490
Wanneer de zon verschijnt,
is het volle dag.

696
00:40:44,490 --> 00:40:47,250
Maar daarvóór wordt het steeds helderder.

697
00:40:47,250 --> 00:40:50,010
Het licht van de dageraad neemt toe.

698
00:40:50,010 --> 00:40:53,310
Wat wordt met dat licht
van de dageraad vergeleken?

699
00:40:53,310 --> 00:40:55,470
Het pad van de rechtvaardigen.

700
00:40:55,470 --> 00:40:58,590
Het leven en het pad van de christen.

701
00:40:58,590 --> 00:41:03,750
Denk met dat in gedachten eens aan de
woorden van Petrus in 2 Petrus 1 en vers

702
00:41:03,750 --> 00:41:06,090
19, waar hij zegt:

703
00:41:06,090 --> 00:41:10,110
En wij hebben het profetische
woord, dat vast en zeker is,

704
00:41:10,110 --> 00:41:12,510
en u doet er goed aan daarop acht te slaan

705
00:41:12,510 --> 00:41:15,810
als op een lamp die schijnt
in een duistere plaats,

706
00:41:15,810 --> 00:41:20,310
totdat de dag aanbreekt en de
morgenster opgaat in uw hart.

707
00:41:20,310 --> 00:41:23,430
Petrus ziet uit naar het
aanbreken van een dag.

708
00:41:23,430 --> 00:41:27,930
Wat mij betreft is het de wederkomst
van Christus waarnaar hij uitziet.

709
00:41:27,930 --> 00:41:31,470
De dag brak aan toen Jezus geboren werd.

710
00:41:31,470 --> 00:41:34,170
Die dag eindigde toen Hij wegging.

711
00:41:34,170 --> 00:41:38,670
De nacht is hier, maar er zal
opnieuw een dag aanbreken.

712
00:41:38,670 --> 00:41:42,690
Wanneer Jezus terugkomt, zal
de zon weer zichtbaar zijn.

713
00:41:42,690 --> 00:41:45,090
De wereld zal dan niet, zoals nu,

714
00:41:45,090 --> 00:41:47,550
afhankelijk zijn van
het licht van de maan,

715
00:41:47,550 --> 00:41:50,490
van het weerkaatste licht
dat de gemeente geeft,

716
00:41:50,490 --> 00:41:54,030
maar wij zullen Hem
kunnen zien zoals Hij is.

717
00:41:54,030 --> 00:41:56,790
De zon zal in volle kracht schijnen.

718
00:41:56,790 --> 00:41:58,770
Het zal volle dag zijn.

719
00:41:58,770 --> 00:42:01,470
Maar wat gebeurt er
voordat het volle dag is?

720
00:42:01,470 --> 00:42:06,150
Het licht van de dageraad wordt steeds
helderder totdat het volle dag is.

721
00:42:06,150 --> 00:42:08,130
Er is een dageraad gaande.

722
00:42:08,130 --> 00:42:12,210
En misschien brengt Petrus dat in verband
met iets wat zich in ons afspeelt.

723
00:42:12,210 --> 00:42:15,210
Zoals Spreuken 4:18 zegt:

724
00:42:15,210 --> 00:42:19,590
Het pad van mensen die rechtvaardig
leven is als het licht bij zonsopgang.

725
00:42:19,590 --> 00:42:23,370
Het wordt steeds helderder
totdat het helemaal dag is.

726
00:42:23,370 --> 00:42:25,050
Er komt iets in ons op.

727
00:42:25,050 --> 00:42:28,230
Er rijst iets op in ons hart. Wat is het?

728
00:42:28,230 --> 00:42:30,570
Het is de heerlijkheid van de Heere.

729
00:42:30,570 --> 00:42:32,850
Denk aan Jesaja 60:

730
00:42:32,850 --> 00:42:36,270
Sta op, word verlicht, want uw licht komt

731
00:42:36,270 --> 00:42:39,390
en de heerlijkheid van
de HEERE gaat over u op.

732
00:42:39,390 --> 00:42:43,830
Paulus zegt dat de heerlijkheid van
de Heere in ons te zien moet zijn.

733
00:42:43,830 --> 00:42:48,750
Wij allen nu, die met onbedekt gezicht
de heerlijkheid van de Heere als in een

734
00:42:48,750 --> 00:42:53,370
spiegel aanschouwen, worden van
gedaante veranderd naar hetzelfde beeld,

735
00:42:53,370 --> 00:42:57,450
van heerlijkheid tot heerlijkheid,
zoals dit door de Geest van de

736
00:42:57,450 --> 00:42:59,430
Heere bewerkt wordt.

737
00:42:59,430 --> 00:43:02,790
zegt 2 Korinthe 3:18.

738
00:43:02,790 --> 00:43:06,660
Paulus zegt in Romeinen 8,
ik denk dat het vers 18 is:

739
00:43:06,660 --> 00:43:10,590
Want ik ben ervan overtuigd dat het
lijden van de tegenwoordige tijd niet

740
00:43:10,590 --> 00:43:14,790
opweegt tegen de heerlijkheid die
aan ons geopenbaard zal worden.

741
00:43:14,790 --> 00:43:17,250
Het beeld van Christus in ons.

742
00:43:17,250 --> 00:43:22,770
De spreker redeneert hier vanuit de
Engelse formulering van Romeinen 8:18:

743
00:43:22,770 --> 00:43:27,210
‘revealed in us’, oftewel
‘in ons geopenbaard’.

744
00:43:27,210 --> 00:43:31,230
De HSV formuleert ‘aan ons geopenbaard’.

745
00:43:31,230 --> 00:43:35,130
Ik weet niet precies wat ik hier van
de woorden van Petrus moet denken.

746
00:43:35,130 --> 00:43:36,570
Het zijn unieke woorden.

747
00:43:36,570 --> 00:43:40,350
Hij gebruikt beeldspraak die
elders in de Schrift voorkomt,

748
00:43:40,350 --> 00:43:44,550
maar niets anders in de Schrift
lijkt helemaal op deze uitspraak.

749
00:43:44,550 --> 00:43:48,210
En wij hebben het profetische
woord, dat vast en zeker is,

750
00:43:48,210 --> 00:43:52,410
en u doet er goed aan daarop acht te
slaan als op een lamp die schijnt in een

751
00:43:52,410 --> 00:43:58,050
duistere plaats, totdat de dag aanbreekt
en de morgenster opgaat in uw hart.

752
00:43:58,050 --> 00:43:59,910
En Christus, misschien.

753
00:43:59,910 --> 00:44:03,930
Het is zoals Paulus zei in Galaten 4:19:

754
00:44:03,930 --> 00:44:07,830
mijn lieve kinderen, van wie
ik opnieuw in barensnood ben

755
00:44:07,830 --> 00:44:10,470
totdat Christus gestalte in u krijgt.

756
00:44:10,470 --> 00:44:13,350
Paulus beschrijft de
groei van de gemeente zo:

757
00:44:13,350 --> 00:44:16,650
totdat wij allen komen tot
de eenheid van het geloof

758
00:44:16,650 --> 00:44:20,430
en van de kennis van de Zoon
van God, tot een volwassen man,

759
00:44:20,430 --> 00:44:23,670
tot de maat van de grootte
van de volheid van Christus,

760
00:44:23,670 --> 00:44:27,390
En dus hoort de gemeente meer
op Christus te gaan lijken.

761
00:44:27,390 --> 00:44:31,770
Wanneer het licht steeds helderder
wordt, zie je iets van de zon zelf,

762
00:44:31,770 --> 00:44:34,050
maar de zon is niet zichtbaar.

763
00:44:34,050 --> 00:44:38,790
Terwijl de dag nadert, weet ik niet wat
ik van de woorden van Petrus moet denken,

764
00:44:38,790 --> 00:44:42,390
maar het klinkt alsof hij iets
ziet wat in ons plaatsvindt,

765
00:44:42,390 --> 00:44:46,590
iets wat in de gemeente plaatsvindt
naarmate het einde nadert.

766
00:44:46,590 --> 00:44:51,090
Niet dat we steeds verdorvener worden
en steeds meer compromissen sluiten,

767
00:44:51,090 --> 00:44:55,950
maar dat ons pad steeds helderder
wordt totdat het volle dag is.

768
00:44:55,950 --> 00:44:58,950
Steeds meer van de
gelijkenis met Christus,

769
00:44:58,950 --> 00:45:02,730
steeds meer van de heerlijkheid
van de Heere rijst op.

770
00:45:02,730 --> 00:45:04,830
Deze begrippen zijn abstract.

771
00:45:04,830 --> 00:45:07,890
Als je dus zegt: ‘Wat bedoel je precies?’,

772
00:45:07,890 --> 00:45:11,010
moet ik zeggen dat ik niet
precies weet wat ik bedoel.

773
00:45:11,010 --> 00:45:13,530
Ik weet niet precies wat Petrus bedoelt.

774
00:45:13,530 --> 00:45:18,090
Maar hij lijkt te spreken over onze
afhankelijkheid van de Schriften als een

775
00:45:18,090 --> 00:45:22,470
licht dat ons tot die tijd licht
geeft op een donkere plaats.

776
00:45:22,470 --> 00:45:26,670
Wanneer zullen de Schriften voor
ons als licht overbodig zijn?

777
00:45:26,670 --> 00:45:28,590
Pas wanneer Jezus hier is.

778
00:45:28,590 --> 00:45:32,430
Ik zal de Schriften blijven
volgen totdat Jezus verschijnt.

779
00:45:32,430 --> 00:45:37,590
Dan zullen we de Schriften niet nodig
hebben; dan hebben we Hem. Maar hij zegt:

780
00:45:37,590 --> 00:45:41,730
Totdat de dag aanbreekt en de
morgenster opkomt in je hart.

781
00:45:41,730 --> 00:45:45,090
Petrus heeft iets in gedachten
wat hij niet nader uitlegt.

782
00:45:45,090 --> 00:45:48,270
Maar het klinkt alsof hij een
heerlijk beeld voor ogen heeft

783
00:45:48,270 --> 00:45:52,110
van wat er in het hart en het
leven van de gelovigen zal gebeuren

784
00:45:52,110 --> 00:45:55,290
naarmate het aanbreken van
de dag dichterbij komt:

785
00:45:55,290 --> 00:46:00,270
dat de gemeente steeds meer op Hem gaat
lijken voordat Jezus Zelf te zien is.

786
00:46:00,270 --> 00:46:03,510
Het licht van Christus
wordt steeds meer zichtbaar

787
00:46:03,510 --> 00:46:06,750
naarmate het aanbreken van
de dag dichterbij komt.

788
00:46:06,750 --> 00:46:11,130
Misschien zie ik meer dan Petrus zegt,
maar ik vermoed dat ik minder zie.

789
00:46:11,130 --> 00:46:15,570
Ik vermoed dat hij eigenlijk op
meer zinspeelt dan waar ik aan denk.

790
00:46:15,570 --> 00:46:17,070
Maar ik ben nieuwsgierig.

791
00:46:17,070 --> 00:46:19,530
Ik moet zeggen dat ik nieuwsgierig ben.

792
00:46:19,530 --> 00:46:21,810
Nu zegt hij in vers 20:

793
00:46:21,810 --> 00:46:23,791
„Dit allereerst wetend …”

794
00:46:23,791 --> 00:46:27,150
De spreker citeert ‘Knowing this first’.

795
00:46:27,150 --> 00:46:31,350
Hij verbindt deze woorden
grammaticaal met het acht slaan op de

796
00:46:31,350 --> 00:46:33,510
profetie in het vorige vers.

797
00:46:33,510 --> 00:46:38,550
De HSV formuleert zelfstandig:
‘Dit moet u allereerst weten’.

798
00:46:38,550 --> 00:46:44,070
Dat wil zeggen, dit houdt verband met het
feit dat we acht slaan op de profetie,

799
00:46:44,070 --> 00:46:48,810
deze profetie van de Schrift waarop
je er goed aan doet acht te slaan.

800
00:46:48,810 --> 00:46:52,350
Waarom zou ik daar acht op
slaan? Omdat ik dit weet.

801
00:46:52,350 --> 00:46:55,650
Als je dit weet, zul je er acht op slaan:

802
00:46:55,650 --> 00:46:59,310
Besef dat geen enkele profetie
uit de Schrift voortkomt

803
00:46:59,310 --> 00:47:01,410
uit iemands eigen uitleg.

804
00:47:01,410 --> 00:47:06,270
Want profetieën zijn nooit voortgekomen
uit wat mensen zelf wilden,

805
00:47:06,270 --> 00:47:09,030
maar mensen die aan God waren toegewijd,

806
00:47:09,030 --> 00:47:11,610
spraken onder leiding
van de Heilige Geest.

807
00:47:11,610 --> 00:47:14,430
Nu is deze uitspraak slecht uitgelegd:

808
00:47:14,430 --> 00:47:19,170
„Geen enkele profetie uit de Schrift
is van enige persoonlijke uitleg.”

809
00:47:19,170 --> 00:47:24,390
De spreker bespreekt de Engelse
formulering ‘No prophecy of Scripture is

810
00:47:24,390 --> 00:47:26,910
of any private interpretation’.

811
00:47:26,910 --> 00:47:31,590
Hij leest ‘is of’ als ‘is afkomstig van’:

812
00:47:31,590 --> 00:47:34,890
het gaat volgens hem om
de oorsprong van profetie.

813
00:47:34,890 --> 00:47:39,630
De HSV formuleert anders: ‘geen
enkele profetie van de Schrift

814
00:47:39,630 --> 00:47:42,090
een eigenmachtige uitleg toelaat’.

815
00:47:42,090 --> 00:47:46,770
De letterlijke Nederlandse weergave
hierboven dient om zijn bespreking van de

816
00:47:46,770 --> 00:47:48,930
Engelse woorden te kunnen volgen.

817
00:47:48,930 --> 00:47:52,770
Zoals het geformuleerd is, klinkt
het, tenminste voor sommige mensen,

818
00:47:52,770 --> 00:47:56,730
alsof er staat: ‘Leg de
Bijbel niet zelf uit.

819
00:47:56,730 --> 00:47:59,430
Die is niet bedoeld voor
persoonlijke uitleg.’

820
00:47:59,430 --> 00:48:03,450
Zo heeft de Rooms-Katholieke Kerk
dit vers eeuwenlang gebruikt.

821
00:48:03,450 --> 00:48:07,710
Ze voerden in wezen aan dat de
leek de Schrift niet moest lezen.

822
00:48:07,710 --> 00:48:10,170
Dat zou hem alleen maar
in verwarring brengen.

823
00:48:10,170 --> 00:48:14,250
De Schriften moeten door geschoolde
theologen worden behandeld.

824
00:48:14,250 --> 00:48:17,850
Er zijn te veel dingen die
moeilijk te begrijpen zijn.

825
00:48:17,850 --> 00:48:22,650
Zei Petrus in hoofdstuk 3 immers niet dat
sommige dingen die Paulus schreef moeilijk

826
00:48:22,650 --> 00:48:24,210
te begrijpen zijn?

827
00:48:24,210 --> 00:48:27,210
Zelfs Petrus vond ze blijkbaar
moeilijk te begrijpen.

828
00:48:27,210 --> 00:48:30,930
Als Petrus dat al vond, wat
moet de doorsnee sukkel,

829
00:48:30,930 --> 00:48:34,350
die gewoon een doodgewone
christen is, dan beginnen

830
00:48:34,350 --> 00:48:38,670
wanneer hij die moeilijk te begrijpen
dingen leest? Het is gevaarlijk.

831
00:48:38,670 --> 00:48:41,670
Dan krijg je allerlei
ketterijen die de ronde doen.

832
00:48:41,670 --> 00:48:46,890
Dus zei de Rooms-Katholieke Kerk: ‘Laat
de kerk de Schrift voor je uitleggen.

833
00:48:46,890 --> 00:48:50,310
Laat de pausen en de bisschoppen
je vertellen wat die betekent.

834
00:48:50,310 --> 00:48:52,290
Anders kom je in de problemen.’

835
00:48:52,290 --> 00:48:55,890
En ter ondersteuning daarvan
citeerden ze dit vers.

836
00:48:55,890 --> 00:49:01,590
Dit is een rooms-katholieke bewijstekst
hiervoor: ‘Lees de Bijbel niet zelf.

837
00:49:01,590 --> 00:49:04,290
Die is niet bedoeld voor
persoonlijke uitleg.

838
00:49:04,290 --> 00:49:09,510
Het is aan ambtsdragers om die voor je
uit te leggen, kerkelijke ambtsdragers.’

839
00:49:09,510 --> 00:49:11,970
Nu zijn protestanten het
uiteraard niet eens met die

840
00:49:11,970 --> 00:49:13,830
katholieke opvatting daarover.

841
00:49:13,830 --> 00:49:17,310
Maar in sommige gevallen toch
ook weer wel, heb ik gemerkt.

842
00:49:17,310 --> 00:49:21,150
Ze zijn het er allemaal over eens dat
Luther het volste recht had om zelf de

843
00:49:21,150 --> 00:49:24,930
Bijbel te lezen en die anders
uit te leggen dan de katholieken.

844
00:49:24,930 --> 00:49:29,250
Als hij dat niet had gedaan, zouden
we geen Reformatie hebben gehad.

845
00:49:29,250 --> 00:49:31,530
En we zijn blij dat we die hebben gehad.

846
00:49:31,530 --> 00:49:35,070
Dus de Schrift anders uitleggen
dan de rooms-katholieken deden,

847
00:49:35,070 --> 00:49:39,330
was duidelijk iets wat we in Luther
en de andere hervormers waarderen.

848
00:49:39,330 --> 00:49:43,110
Maar nu we gereformeerde en
protestantse kerkgenootschappen hebben,

849
00:49:43,110 --> 00:49:47,130
zeggen de leiders soms: ‘Laat
ons het denkwerk voor je doen.’

850
00:49:47,130 --> 00:49:51,090
Geloof het of niet, precies hetzelfde
als wat de katholieken zeiden.

851
00:49:51,090 --> 00:49:54,930
Ik weet niet of je ooit in zo'n
gemeente hebt gezeten. Ik wel.

852
00:49:54,930 --> 00:49:59,190
Als je iets anders in de Schrift ziet
dan wat hun kerkgenootschap leert,

853
00:49:59,190 --> 00:50:03,210
zeggen de voorgangers gewoon:
‘Nou, de Schrift is niet bedoeld

854
00:50:03,210 --> 00:50:04,710
voor persoonlijke uitleg.’

855
00:50:04,710 --> 00:50:08,790
Nu weten protestanten, wanneer ze
proberen hier wijs uit te worden,

856
00:50:08,790 --> 00:50:14,190
vaak dat het protestantisme gelooft dat we
zelf de Bijbel moeten lezen en bestuderen.

857
00:50:14,190 --> 00:50:17,550
En hoe zou je dat kunnen
doen zonder te interpreteren?

858
00:50:17,550 --> 00:50:21,030
Hoe kun je iets lezen
zonder het te interpreteren?

859
00:50:21,030 --> 00:50:24,690
Als je een krantenartikel leest,
moet je de woorden interpreteren,

860
00:50:24,690 --> 00:50:27,390
wat ze betekenen, de zinsdelen.

861
00:50:27,390 --> 00:50:31,770
Als de schrijver beeldspraak gebruikt,
moet je dat uitzoeken en vaststellen:

862
00:50:31,770 --> 00:50:34,170
‘Goed, dit is wat hij zegt.’

863
00:50:34,170 --> 00:50:38,670
Interpreteren doe je telkens wanneer je
iets leest, als je het wilt begrijpen.

864
00:50:38,670 --> 00:50:41,190
Interpreteren is eigenlijk
gewoon het proces

865
00:50:41,190 --> 00:50:45,570
waarbij je letters op een bladzijde
omzet in begrippen die betekenis hebben,

866
00:50:45,570 --> 00:50:48,030
die met die letters bedoeld worden.

867
00:50:48,030 --> 00:50:52,230
In gesprekken met Jehovah's Getuigen
heb ik hen vaak horen zeggen:

868
00:50:52,230 --> 00:50:56,610
‘Wij interpreteren de Schrift niet;
we nemen die gewoon letterlijk.’

869
00:50:56,610 --> 00:50:59,850
Nou, dat betekent dat je die
letterlijk interpreteert.

870
00:50:59,850 --> 00:51:01,950
Het is nog steeds een interpretatie.

871
00:51:01,950 --> 00:51:06,390
Ik denk niet dat je dat doet, of soms
denk ik dat je niet zo strikt letterlijk

872
00:51:06,390 --> 00:51:07,590
zou moeten zijn.

873
00:51:07,590 --> 00:51:12,690
Maar het is nu eenmaal zo dat er een
proces nodig is dat interpreteren heet om

874
00:51:12,690 --> 00:51:16,950
gedrukte letters op een bladzijde om
te zetten in gedachten en begrippen

875
00:51:16,950 --> 00:51:18,150
in je hoofd.

876
00:51:18,150 --> 00:51:21,810
Het kan zijn dat je er een
letterlijke interpretatie aan geeft,

877
00:51:21,810 --> 00:51:26,610
of een figuurlijke interpretatie,
of een ander soort interpretatie,

878
00:51:26,610 --> 00:51:28,650
maar het is interpreteren.

879
00:51:28,650 --> 00:51:33,150
Hoe zou het iemand verboden kunnen worden
om zelf de Schrift te interpreteren?

880
00:51:33,150 --> 00:51:36,990
En dus is een van de benaderingen
die mensen soms gebruiken die van

881
00:51:36,990 --> 00:51:39,570
de ‘eigenmachtige uitleg’.

882
00:51:39,570 --> 00:51:43,830
Soms vervangen protestanten dat
door het woord ‘geïsoleerd’.

883
00:51:43,830 --> 00:51:49,170
Daarmee bedoelen ze dat je de Schrift niet
in een geïsoleerde context moet uitleggen.

884
00:51:49,170 --> 00:51:53,250
Ofwel bedoelen ze dat je dat
niet in je eentje moet doen,

885
00:51:53,250 --> 00:51:57,690
maar dat je het lichaam van Christus
nodig hebt om je bij de uitleg te helpen.

886
00:51:57,690 --> 00:52:00,630
De uitleg van de Schrift
is dan een gezamenlijke

887
00:52:00,630 --> 00:52:02,970
inspanning van het lichaam van Christus.

888
00:52:02,970 --> 00:52:07,890
Of soms bedoelen ze dat je geen enkele
Schrifttekst afzonderlijk moet nemen en

889
00:52:07,890 --> 00:52:11,730
uitleggen zonder andere
Schriftteksten erbij te betrekken.

890
00:52:11,730 --> 00:52:14,910
Je moet die in de context
van de hele Bijbel nemen.

891
00:52:14,910 --> 00:52:18,210
Je legt dus geen enkele
profetie van de Schrift uit,

892
00:52:18,210 --> 00:52:21,570
los van de verdere context in
de Bijbel over dat onderwerp.

893
00:52:21,570 --> 00:52:24,450
Ik heb nu zo’n vier
verschillende manieren besproken

894
00:52:24,450 --> 00:52:26,610
waarop mensen dit hebben opgevat.

895
00:52:26,610 --> 00:52:30,510
Ze zijn allemaal verkeerd, want Petrus
heeft het niet over de vraag of het

896
00:52:30,510 --> 00:52:32,970
geoorloofd is om de Schrift uit te leggen.

897
00:52:32,970 --> 00:52:35,850
Hij heeft het niet over wie dat
wel of niet zou moeten doen,

898
00:52:35,850 --> 00:52:38,610
of hoe ze die wel of niet
zouden moeten uitleggen.

899
00:52:38,610 --> 00:52:41,250
Hij heeft het niet over het
uitleggen van de Schrift.

900
00:52:41,250 --> 00:52:46,110
Hij zegt niet dat profetie ‘for
anyone’s private interpretation’ is:

901
00:52:46,110 --> 00:52:48,570
bedoeld voor iemands persoonlijke uitleg.

902
00:52:48,570 --> 00:52:53,430
Hij zegt dat geen profetie ‘of
any private interpretation’ is:

903
00:52:53,430 --> 00:52:56,070
afkomstig uit iemands eigen uitleg.

904
00:52:56,070 --> 00:52:59,670
Het Engelse ‘of’ betekent
hier ‘afkomstig van’.

905
00:52:59,670 --> 00:53:02,970
Hij heeft het niet over wat je wel of
niet met de Schrift zou moeten doen.

906
00:53:02,970 --> 00:53:06,390
Hij zegt waar de Schrift
niet vandaan is gekomen.

907
00:53:06,390 --> 00:53:11,130
[Vertalersnoot: Gregg bespreekt de Engelse
formulering “no prophecy of Scripture is

908
00:53:11,130 --> 00:53:13,710
of any private interpretation”.

909
00:53:13,710 --> 00:53:18,870
Hij leest “is of” als een uitspraak
over de oorsprong van profetie.

910
00:53:18,870 --> 00:53:24,390
De HSV formuleert dit anders: “dat
geen enkele profetie van de Schrift een

911
00:53:24,390 --> 00:53:26,790
eigenmachtige uitleg toelaat”.

912
00:53:26,790 --> 00:53:31,230
De bovenstaande uitleg geeft zijn
lezing van de Engelse tekst weer.]

913
00:53:31,230 --> 00:53:36,690
Je ziet dat hij daar in het volgende
vers meteen verder op ingaat. Hij zegt:

914
00:53:36,690 --> 00:53:41,070
want de profetie is destijds niet
voortgebracht door de wil van een mens,

915
00:53:41,070 --> 00:53:42,870
Zo is die niet gekomen.

916
00:53:42,870 --> 00:53:47,490
Het was niet zo dat de profeet Jesaja
zelf de dingen uitlegde op basis van de

917
00:53:47,490 --> 00:53:50,250
richting waarin hij
dacht dat ze zouden gaan.

918
00:53:50,250 --> 00:53:55,530
Het is niet alsof Ezechiël of Jeremia keek
hoe de dingen zich ontwikkelden en zei:

919
00:53:55,530 --> 00:53:59,610
‘Zoals ik het uitleg, denk ik
dat het hierop zal uitlopen’,

920
00:53:59,610 --> 00:54:02,490
en vervolgens zijn uitleg opschreef.

921
00:54:02,490 --> 00:54:06,210
Wat daar werd opgeschreven,
was geen menselijke uitleg.

922
00:54:06,210 --> 00:54:10,350
In de uitspraak ‘Geen enkele
profetie uit de Schrift is van

923
00:54:10,350 --> 00:54:16,470
enige eigenmachtige uitleg’ betekent
het Engelse ‘of’ hier ‘afkomstig van’.

924
00:54:16,470 --> 00:54:20,010
De profetie komt dus niet voort
uit een menselijke uitleg,

925
00:54:20,010 --> 00:54:22,830
een eigen interpretatie van de schrijver.

926
00:54:22,830 --> 00:54:27,210
De vraag of je die zou moeten uitleggen,
is dus helemaal niet aan de orde.

927
00:54:27,210 --> 00:54:29,130
Die wordt niet eens behandeld.

928
00:54:29,130 --> 00:54:33,150
De vraag is hier: waar
kwam de Schrift vandaan?

929
00:54:33,150 --> 00:54:35,070
Let erop dat hij zegt:

930
00:54:35,070 --> 00:54:36,990
Besef dit om te beginnen.

931
00:54:36,990 --> 00:54:40,050
En dat slaat op de uitspraak
in het vorige vers:

932
00:54:40,050 --> 00:54:44,130
Je moet goed op de profetieën
letten, als op een licht dat schijnt.

933
00:54:44,130 --> 00:54:47,010
Je slaat er acht op, terwijl je wat weet?

934
00:54:47,010 --> 00:54:49,830
Niet terwijl je weet dat
je ze niet mag uitleggen.

935
00:54:49,830 --> 00:54:52,350
Terwijl je weet waar ze vandaan kwamen.

936
00:54:52,350 --> 00:54:55,710
Je slaat er acht op vanwege hun oorsprong.

937
00:54:55,710 --> 00:54:59,910
Je slaat er acht op omdat ze
geen menselijke oorsprong hebben.

938
00:54:59,910 --> 00:55:02,730
Ze hebben een goddelijke oorsprong.

939
00:55:02,730 --> 00:55:04,950
Daarom sla je er acht op.

940
00:55:04,950 --> 00:55:10,110
Hoe zou de uitspraak: ‘Terwijl je weet dat
je de Schrift niet zelf mag uitleggen’,

941
00:55:10,110 --> 00:55:14,190
deel kunnen uitmaken van de reden
waarom je er licht in zou zoeken?

942
00:55:14,190 --> 00:55:18,390
Hij zegt dat je de Schriften als een
licht volgt omdat je weet dat God

943
00:55:18,390 --> 00:55:20,310
die heeft geïnspireerd.

944
00:55:20,310 --> 00:55:23,130
Ze zijn niet afkomstig van iemands uitleg.

945
00:55:23,130 --> 00:55:27,090
Dit is een heel bekende bewijstekst
voor de inspiratie van de Schrift.

946
00:55:27,090 --> 00:55:32,970
De andere bekendste is natuurlijk
2 Timotheus 3, vers 16 en 17.

947
00:55:32,970 --> 00:55:36,450
In 2 Timotheus 3:16 zei Paulus:

948
00:55:36,450 --> 00:55:41,310
Heel de Schrift is door God ingegeven
en is nuttig om daarmee te onderwijzen,

949
00:55:41,310 --> 00:55:45,570
te weerleggen, te verbeteren en op
te voeden in de rechtvaardigheid,

950
00:55:45,570 --> 00:55:49,770
Dus de hele Schrift is door
God ingegeven, zegt Paulus.

951
00:55:49,770 --> 00:55:52,230
Petrus zegt hier iets vergelijkbaars:

952
00:55:52,230 --> 00:55:56,910
want de profetie is destijds niet
voortgebracht door de wil van een mens,

953
00:55:56,910 --> 00:56:01,770
maar heilige mensen van God, door de
Heilige Geest gedreven, hebben gesproken.

954
00:56:01,770 --> 00:56:05,250
Wanneer mensen zeggen,
zoals sommige sceptici doen:

955
00:56:05,250 --> 00:56:09,810
‘De Bijbel is maar door mensen
geschreven’, dan is de eerste vraag:

956
00:56:09,810 --> 00:56:12,930
door wie zou je dan willen
dat die geschreven was?

957
00:56:12,930 --> 00:56:16,950
Ik herinner me dat David Hunt vertelde
dat hij tijdens zijn studie een

958
00:56:16,950 --> 00:56:18,630
sceptische docent had.

959
00:56:18,630 --> 00:56:21,870
En die docent zei: ‘Die
dingen die Jezus zei,

960
00:56:21,870 --> 00:56:24,810
dat zijn maar de meningen van één man.’

961
00:56:24,810 --> 00:56:27,510
Dave zei dat hij zijn hand opstak en zei:

962
00:56:27,510 --> 00:56:31,590
‘Kun je me vertellen wiens meningen
die dingen zijn die je ons vertelt?

963
00:56:31,590 --> 00:56:35,010
Waar komen jouw meningen
vandaan? Van een engel?

964
00:56:35,010 --> 00:56:37,710
Van een buitenaardse geest of zo?’

965
00:56:37,710 --> 00:56:43,050
Natuurlijk, wat ik je vertel is
mijn mening. Ik ben een mens.

966
00:56:43,050 --> 00:56:46,650
En ja, de Schriften zijn
door mensen geschreven,

967
00:56:46,650 --> 00:56:49,530
maar ze schreven niet
zomaar hun meningen op.

968
00:56:49,530 --> 00:56:52,590
Iemand die zegt: ‘Ik
geloof de Schrift niet,

969
00:56:52,590 --> 00:56:57,390
want die is maar door mensen geschreven’ —
door wie wil je dan dat die geschreven is?

970
00:56:57,390 --> 00:56:58,590
Door vrouwen?

971
00:56:58,590 --> 00:57:00,270
Door chimpansees?

972
00:57:00,270 --> 00:57:02,430
Wie wil je dat deze dingen opschrijft?

973
00:57:02,430 --> 00:57:05,910
De vraag is niet wie de
schrijver was die ze opschreef.

974
00:57:05,910 --> 00:57:10,110
De vraag is wie daarin Zijn
gedachten tot uitdrukking brengt.

975
00:57:10,110 --> 00:57:12,750
Er staat dat dit heilige mensen waren.

976
00:57:12,750 --> 00:57:16,890
Het waren niet zomaar mensen;
het waren heilige mensen.

977
00:57:16,890 --> 00:57:20,730
Er is een verschil tussen een
heilig mens en de gemiddelde mens.

978
00:57:20,730 --> 00:57:24,270
Het woord ‘heilig’ is eigenlijk
bijna het tegenovergestelde van

979
00:57:24,270 --> 00:57:26,130
het woord ‘gemiddeld’.

980
00:57:26,130 --> 00:57:29,190
De gemiddelde mens is een gewoon mens.

981
00:57:29,190 --> 00:57:34,050
Een heilig mens is door God voor Zichzelf
afgezonderd van de gemiddelde mens,

982
00:57:34,050 --> 00:57:35,610
van het gewone.

983
00:57:35,610 --> 00:57:38,730
Alles wat heilig is, is
door God afgezonderd.

984
00:57:38,730 --> 00:57:43,590
Dus de mensen die de Schriften schreven,
waren door God voor die taak afgezonderd.

985
00:57:43,590 --> 00:57:47,790
Of God maakte een goede keuze,
of Hij maakte een slechte keuze,

986
00:57:47,790 --> 00:57:49,710
maar Hij maakte de keuze.

987
00:57:49,710 --> 00:57:52,590
Als je wilt zeggen dat God
een slechte keuze maakte,

988
00:57:52,590 --> 00:57:56,790
dan kun je denken dat deze mannen niet
bekwaam waren om Hem te vertegenwoordigen

989
00:57:56,790 --> 00:57:59,370
en op te schrijven wat Hij hun vertelde.

990
00:57:59,370 --> 00:58:03,990
Of je kunt wat redelijker zijn en zeggen
dat God wist wie Hij kon vertrouwen.

991
00:58:03,990 --> 00:58:06,870
Hij koos de mannen die
Hij wilde gebruiken.

992
00:58:06,870 --> 00:58:09,450
Hij zonderde hen af voor dat doel.

993
00:58:09,450 --> 00:58:11,910
Dit waren heilige mensen van God.

994
00:58:11,910 --> 00:58:16,350
Bovendien spraken ze terwijl ze door
de Heilige Geest gedreven werden.

995
00:58:16,350 --> 00:58:21,210
Dit Griekse woord voor
‘gedreven’ betekent ‘meegevoerd’.

996
00:58:21,210 --> 00:58:23,910
Meegevoerd door de Heilige Geest.

997
00:58:23,910 --> 00:58:27,030
Er wordt vaak op gewezen
dat ditzelfde woord wordt

998
00:58:27,030 --> 00:58:31,410
gebruikt in Handelingen hoofdstuk
27, wanneer Paulus op het schip is

999
00:58:31,410 --> 00:58:36,270
en de storm op het schip beukt, en ze
het scheepstuig overboord gooiden en de

1000
00:58:36,270 --> 00:58:39,090
lading lichter maakten, enzovoort.

1001
00:58:39,090 --> 00:58:41,490
Er staat dat ze werden meegevoerd.

1002
00:58:41,490 --> 00:58:46,230
En omdat het schip daardoor meegesleurd
werd en de kop niet in de wind kon houden,

1003
00:58:46,230 --> 00:58:48,990
gaven wij het op en dreven weg.

1004
00:58:48,990 --> 00:58:52,230
Er staat dat het schip door
de storm werd meegevoerd.

1005
00:58:52,230 --> 00:58:56,310
Het idee is natuurlijk dat het schip
niet bepaalde waar het naartoe ging.

1006
00:58:56,310 --> 00:58:58,890
De storm bepaalde waar het naartoe ging.

1007
00:58:58,890 --> 00:59:02,730
Ze werden meegevoerd zoals een schip
in een storm door de kracht van de

1008
00:59:02,730 --> 00:59:04,470
storm wordt meegevoerd.

1009
00:59:04,470 --> 00:59:06,750
Hier staat hetzelfde werkwoord.

1010
00:59:06,750 --> 00:59:10,890
Deze mannen spraken terwijl ze werden
meegevoerd door de Heilige Geest,

1011
00:59:10,890 --> 00:59:12,330
door de wind van de Geest.

1012
00:59:12,330 --> 00:59:16,410
Het was de Heilige Geest Die
bepaalde wat ze zouden schrijven.

1013
00:59:16,410 --> 00:59:18,390
Ze verzonnen dit niet zelf.

1014
00:59:18,390 --> 00:59:22,650
Dit waren niet hun eigen persoonlijke
meningen en interpretaties van dingen.

1015
00:59:22,650 --> 00:59:25,950
Dit was wat God hun ingaf om te schrijven.

1016
00:59:25,950 --> 00:59:30,270
Ze werden meegevoerd door de
Geest, en ze waren heilige mannen.

1017
00:59:30,270 --> 00:59:32,250
Nu waren het wel mannen.

1018
00:59:32,250 --> 00:59:36,030
En als je denkt dat ze daardoor niet
in aanmerking komen, dan vraag ik,

1019
00:59:36,030 --> 00:59:39,990
zoals ik al zei: van welke
soort wezens zijn de opvattingen

1020
00:59:39,990 --> 00:59:42,270
afkomstig waarop jij vertrouwt?

1021
00:59:42,270 --> 00:59:45,090
Waar kwam de atheïstische
filosofie vandaan?

1022
00:59:45,090 --> 00:59:48,210
Of de boeddhistische of de hindoeïstische?

1023
00:59:48,210 --> 00:59:51,210
Zijn die geschriften niet
afkomstig van mensen?

1024
00:59:51,210 --> 00:59:53,790
Is Richard Dawkins geen mens?

1025
00:59:53,790 --> 00:59:56,970
Waarom hechten mensen geloof
aan wat hij te zeggen heeft?

1026
00:59:56,970 --> 00:59:58,590
Hij is maar een mens.

1027
00:59:58,590 --> 01:00:01,470
Het is alleen maar door
een mens geschreven.

1028
01:00:01,470 --> 01:00:03,630
En hij is geen heilige man.

1029
01:00:03,630 --> 01:00:06,810
En hij wordt niet meegevoerd
door de Heilige Geest.

1030
01:00:06,810 --> 01:00:10,650
Er is allerlei literatuur waarin
opvattingen worden verwoord

1031
01:00:10,650 --> 01:00:14,850
die van mij vragen dat ik
ze geloof en trouw volg.

1032
01:00:14,850 --> 01:00:18,090
Geef mij dan maar altijd de
dingen die geschreven zijn door

1033
01:00:18,090 --> 01:00:21,630
heilige mannen die door de
Heilige Geest werden gedreven.

1034
01:00:21,630 --> 01:00:26,490
Die verkies ik boven de geschriften
van mensen die maar gewone mensen zijn,

1035
01:00:26,490 --> 01:00:30,750
die niet door de Heilige Geest worden
gedreven en meestal alleen maar

1036
01:00:30,750 --> 01:00:35,610
door hun eigen onwetendheid en hun
eigen vooroordelen worden gedreven.

1037
01:00:35,610 --> 01:00:40,530
Of misschien zijn ze niet zo onwetend,
maar nog steeds niet geïnspireerd.

1038
01:00:40,530 --> 01:00:44,010
Petrus zegt dus dat we de
Schriften trouw moeten volgen,

1039
01:00:44,010 --> 01:00:47,130
in het besef dat ze door
God geïnspireerd zijn.

1040
01:00:47,130 --> 01:00:50,310
Nu noemt Petrus, om het
technisch nauwkeurig te zeggen,

1041
01:00:50,310 --> 01:00:55,230
niet specifiek de geschreven Schriften,
hoewel hij die zeker in gedachten heeft.

1042
01:00:55,230 --> 01:00:58,110
Hij heeft het eigenlijk
over het profetische woord,

1043
01:00:58,110 --> 01:01:01,950
dat natuurlijk al werd uitgesproken
voordat het werd opgeschreven.

1044
01:01:01,950 --> 01:01:06,270
Jesaja sprak zijn profetie
mondeling uit. Jeremia ook.

1045
01:01:06,270 --> 01:01:08,550
Ze spraken hun profetieën uit.

1046
01:01:08,550 --> 01:01:11,370
En hij zegt in vers 21 wel specifiek:

1047
01:01:11,370 --> 01:01:17,190
maar heilige mensen van God, door de
Heilige Geest gedreven, hebben gesproken.

1048
01:01:17,190 --> 01:01:19,770
Strikt genomen zegt hij
niet dat ze schreven

1049
01:01:19,770 --> 01:01:24,030
terwijl ze door de Heilige Geest
werden gedreven, maar dat ze spraken.

1050
01:01:24,030 --> 01:01:26,730
Wat ze spraken, werd echter opgeschreven,

1051
01:01:26,730 --> 01:01:31,830
naar we aannemen door bekwame
schrijvers of zelfs later door henzelf.

1052
01:01:31,830 --> 01:01:35,610
De vraag of de geschreven
Schriften het Woord van God zijn,

1053
01:01:35,610 --> 01:01:38,790
maakt hier dus voor het
betoog geen verschil.

1054
01:01:38,790 --> 01:01:44,490
Welnu, ze waren het Woord van God dat door
de mond van de profeten werd gesproken.

1055
01:01:44,490 --> 01:01:48,750
En voor zover ze nauwkeurig werden
opgeschreven zoals ze werden uitgesproken,

1056
01:01:48,750 --> 01:01:50,610
is er hier geen probleem.

1057
01:01:50,610 --> 01:01:54,210
De geschreven Schriften zijn
niet zozeer het Woord van God

1058
01:01:54,210 --> 01:01:56,910
als wel het op schrift
gestelde Woord van God.

1059
01:01:56,910 --> 01:02:00,570
Het Woord van God kwam door
de mond van de profeten.

1060
01:02:00,570 --> 01:02:03,930
Die woorden werden opgeschreven,
op schrift gesteld.

1061
01:02:03,930 --> 01:02:08,790
En zo hebben we het op schrift gestelde
Woord van God, zouden we kunnen zeggen.

1062
01:02:08,790 --> 01:02:10,410
Dat is wat we de Schrift noemen.

1063
01:02:10,410 --> 01:02:14,250
Maar waar het om gaat, is dat Petrus
niet eens zozeer de nadruk legt op het

1064
01:02:14,250 --> 01:02:19,170
schrijven, maar op het spreken:
dat God mensen, heilige mannen,

1065
01:02:19,170 --> 01:02:21,570
als Zijn spreekbuizen gebruikte.

1066
01:02:21,570 --> 01:02:25,530
Zijn Heilige Geest dreef
hen, bewoog hun gedachten,

1067
01:02:25,530 --> 01:02:28,530
beïnvloedde wat ze geloofden en zeiden.

1068
01:02:28,530 --> 01:02:31,470
En dus is wat ze zeiden betrouwbaar.

1069
01:02:31,470 --> 01:02:34,410
Het komt van God, niet van de mens.

1070
01:02:34,410 --> 01:02:38,670
En daarop ligt de nadruk in die
laatste twee verzen van dit hoofdstuk.

1071
01:02:38,670 --> 01:02:42,750
Nu zul je in hoofdstuk 2 zien
dat hij begint met te zeggen:

1072
01:02:42,750 --> 01:02:45,930
Maar er zijn ook valse profeten
onder het volk geweest,

1073
01:02:45,930 --> 01:02:48,870
zoals er ook onder u
valse leraars zullen zijn,

1074
01:02:48,870 --> 01:02:53,190
die heimelijk verderfelijke
afwijkingen in de leer zullen invoeren.

1075
01:02:53,190 --> 01:02:57,030
Daarmee verloochenen zij zelfs
de Heere, Die hen gekocht heeft,

1076
01:02:57,030 --> 01:03:00,030
en brengen zij een snel
verderf over zichzelf.

1077
01:03:00,030 --> 01:03:03,870
Dat wil zeggen, we hebben het
over de ware profeten gehad.

1078
01:03:03,870 --> 01:03:07,470
De heilige profeten, de
heilige mannen van God,

1079
01:03:07,470 --> 01:03:10,890
spraken terwijl ze door de
Heilige Geest werden gedreven.

1080
01:03:10,890 --> 01:03:14,250
Maar zij waren niet de
enige profeten in Israël.

1081
01:03:14,250 --> 01:03:16,650
Er waren ook valse profeten.

1082
01:03:16,650 --> 01:03:21,630
Op dezelfde manier, zegt hij, zullen
er onder jullie valse leraren zijn.

1083
01:03:21,630 --> 01:03:24,690
En vervolgens gaat hij verder
met de beschrijving daarvan.

1084
01:03:24,690 --> 01:03:29,670
Maar zo maakt hij de overgang van het
einde van hoofdstuk 1 naar hoofdstuk 2.

1085
01:03:29,670 --> 01:03:33,450
Ik heb het gehad over de profeten
die de ware profeten zijn.

1086
01:03:33,450 --> 01:03:36,390
Welnu, er waren ook valse profeten.

1087
01:03:36,390 --> 01:03:40,590
En je moet oppassen voor mensen, want niet
iedereen die zegt dat hij een profeet of

1088
01:03:40,590 --> 01:03:44,010
een leraar is, is dat ook
echt of is betrouwbaar.

1089
01:03:44,010 --> 01:03:48,390
En daarom geeft hij in hoofdstuk 2
manieren om de valse leraren te herkennen.