1
00:00:02,010 --> 00:00:04,470
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,470 --> 00:00:10,530
Deze keer behandelen we Deuteronomium
hoofdstuk 13 tot en met 15.

3
00:00:10,530 --> 00:00:13,770
We gaan naar het dertiende
hoofdstuk van Deuteronomium.

4
00:00:13,770 --> 00:00:17,430
We bevinden ons nog steeds
midden in een lange redevoering,

5
00:00:17,430 --> 00:00:20,370
de tweede redevoering
van Mozes in dit boek.

6
00:00:20,370 --> 00:00:25,290
Die begon in hoofdstuk 5, waar hij hen
herinnerde aan de Tien Geboden die voor

7
00:00:25,290 --> 00:00:30,390
het eerst op de berg Sinaï waren
gegeven, in Exodus hoofdstuk 20.

8
00:00:30,390 --> 00:00:33,870
Daarna begon hij hun aanvullende
voorschriften te geven,

9
00:00:33,870 --> 00:00:38,430
afgewisseld met herinneringen aan hun
verleden en waarschuwingen om niet

10
00:00:38,430 --> 00:00:42,870
opnieuw dezelfde fouten te maken die
ze in het verleden hadden gemaakt.

11
00:00:42,870 --> 00:00:47,190
Vanaf hoofdstuk 12 begon hij
verordeningen en bepalingen te geven,

12
00:00:47,190 --> 00:00:51,870
zoals hij ze noemt — wij zouden ze
wetten noemen — over aanbidding,

13
00:00:51,870 --> 00:00:57,270
over de plaats van aanbidding, en over het
feit dat ze, als ze offers wilden brengen,

14
00:00:57,270 --> 00:01:01,410
die naar de plaats moesten brengen
die de Heere zou uitkiezen om daar

15
00:01:01,410 --> 00:01:03,210
Zijn Naam te vestigen.

16
00:01:03,210 --> 00:01:07,530
Uiteindelijk zou dat Jeruzalem
zijn, maar aanvankelijk niet.

17
00:01:07,530 --> 00:01:11,190
In de dagen van Jozua was die plaats Silo.

18
00:01:11,190 --> 00:01:16,650
Later was het Nob, en vervolgens,
in de dagen van David, Jeruzalem.

19
00:01:16,650 --> 00:01:21,630
In deze hele redevoering wordt krachtig
gewaarschuwd voor het gevaar om tot

20
00:01:21,630 --> 00:01:23,370
afgoderij te vervallen.

21
00:01:23,370 --> 00:01:27,930
Het lijkt misschien vreemd dat mensen
steeds opnieuw gewaarschuwd moeten worden

22
00:01:27,930 --> 00:01:31,410
om niet voor stukken hout
en steen neer te buigen.

23
00:01:31,410 --> 00:01:37,230
Het lijkt zo primitief en zo dwaas om
voor een rots of een boom neer te buigen.

24
00:01:37,230 --> 00:01:42,330
Maar de reden dat het ons zo voorkomt, is
dat wij zijn opgegroeid in een cultuur die

25
00:01:42,330 --> 00:01:44,190
de afgoderij heeft verlaten.

26
00:01:44,190 --> 00:01:47,490
En dat de afgoderij verlaten
is, is eerlijk gezegd

27
00:01:47,490 --> 00:01:52,830
te danken aan de invloed van Deuteronomium
en soortgelijke boeken in de Bijbel.

28
00:01:52,830 --> 00:01:56,010
Die vormden ook de grondslag
voor de leer van Jezus,

29
00:01:56,010 --> 00:01:59,070
en die leer vormde weer de
grondslag voor de ethiek

30
00:01:59,070 --> 00:02:02,250
en het wereldbeeld van
de westerse beschaving.

31
00:02:02,250 --> 00:02:05,970
Daarom lijkt het ons zo vreemd dat
mensen zich voor een rots of een

32
00:02:05,970 --> 00:02:07,650
boom zouden neerbuigen.

33
00:02:07,650 --> 00:02:10,590
Maar zonder de invloed van
het Koninkrijk van God,

34
00:02:10,590 --> 00:02:12,570
en zonder dat het Woord van God als

35
00:02:12,570 --> 00:02:16,470
zuurdeeg de cultuur had doortrokken
waarvan wij allemaal deel hebben

36
00:02:16,470 --> 00:02:21,030
uitgemaakt en waarvan onze voorouders
zoveel generaties lang deel hebben

37
00:02:21,030 --> 00:02:24,270
uitgemaakt, zou het
helemaal niet vreemd lijken.

38
00:02:24,270 --> 00:02:26,490
Blijkbaar zou er zelfs in ieder van ons

39
00:02:26,490 --> 00:02:30,210
een sterke neiging zijn om
voor afgoden neer te buigen,

40
00:02:30,210 --> 00:02:33,090
een neiging die we
zouden moeten weerstaan.

41
00:02:33,090 --> 00:02:36,510
Nogmaals, we vinden het
zo vaak vanzelfsprekend

42
00:02:36,510 --> 00:02:39,750
in welke mate het christendom
en het Woord van God

43
00:02:39,750 --> 00:02:43,650
ons van zulke dwaze vormen
van bijgeloof hebben bevrijd.

44
00:02:43,650 --> 00:02:48,090
Maar het feit dat Mozes zich gedrongen
voelde hen steeds opnieuw tegen

45
00:02:48,090 --> 00:02:52,170
afgoderij te waarschuwen, en dat
ze ondanks die waarschuwingen

46
00:02:52,170 --> 00:02:56,550
voortdurend tot afgoderij vervielen,
zou ons iets moeten zeggen

47
00:02:56,550 --> 00:03:00,690
over de verslaving van de
menselijke natuur aan afgoden.

48
00:03:00,690 --> 00:03:04,110
Verslaving is daar werkelijk
het juiste woord voor,

49
00:03:04,110 --> 00:03:07,410
want in onze tijd spreken
we over verslaafden.

50
00:03:07,410 --> 00:03:10,230
We spreken over drugsverslaafden.

51
00:03:10,230 --> 00:03:15,150
Tegenwoordig spreken ze zelfs over
seksverslaafden en gokverslavingen.

52
00:03:15,150 --> 00:03:18,390
Natuurlijk wordt alcoholisme ook
als een verslaving beschouwd.

53
00:03:18,390 --> 00:03:22,170
Dit woord is in onze samenleving
heel alledaags geworden,

54
00:03:22,170 --> 00:03:24,570
grotendeels door de herstelbeweging.

55
00:03:24,570 --> 00:03:29,430
Die beweging is de afgelopen tientallen
jaren zeer wijdverbreid geraakt.

56
00:03:29,430 --> 00:03:32,970
Ik ken de percentages niet,
maar in een doorsneegemeente

57
00:03:32,970 --> 00:03:36,630
tref je waarschijnlijk wel een half
dozijn mensen aan die vanwege een

58
00:03:36,630 --> 00:03:41,490
verslavingsprobleem op de een of andere
manier bij herstel betrokken zijn.

59
00:03:41,490 --> 00:03:47,070
Maar wat wij verslaving noemen, betekent
eenvoudigweg gebondenheid aan zonde,

60
00:03:47,070 --> 00:03:50,310
en wat het werkelijk
betekent, is afgoderij.

61
00:03:50,310 --> 00:03:53,610
Iemand die niet kan stoppen
met drinken of drugs gebruiken,

62
00:03:53,610 --> 00:03:56,970
heeft misschien een lichamelijke
afhankelijkheid ontwikkeld.

63
00:03:56,970 --> 00:03:59,490
Dat is iets wat enigszins anders ligt.

64
00:03:59,490 --> 00:04:04,410
Maar wanneer we spreken over iemand met
een gokverslaving, een seksverslaving,

65
00:04:04,410 --> 00:04:08,190
codependentie of dergelijke dingen,
hebben we het in werkelijkheid

66
00:04:08,190 --> 00:04:10,350
eenvoudigweg over gedrag.

67
00:04:10,350 --> 00:04:13,710
We hebben het niet over een
toestand die fysiologisch is.

68
00:04:13,710 --> 00:04:16,830
We hebben het niet over een
gen in hun lichamelijke aanleg

69
00:04:16,830 --> 00:04:19,050
waardoor ze die dingen wel moeten doen.

70
00:04:19,050 --> 00:04:20,790
Zo’n gen bestaat niet.

71
00:04:20,790 --> 00:04:25,530
Het is eenvoudigweg een kwestie van
bepaald gedrag boven God stellen.

72
00:04:25,530 --> 00:04:29,790
Wanneer iemand christen is — of
zelfs als diegene geen christen is,

73
00:04:29,790 --> 00:04:33,451
maar als diegene christen
is, is het des te erger —

74
00:04:33,451 --> 00:04:36,390
en merkt dat hij steeds
weer terugvalt in drinken,

75
00:04:36,390 --> 00:04:40,890
of steeds weer terugvalt in wat zijn
zogenaamde verslaving dan ook is,

76
00:04:40,890 --> 00:04:44,730
betekent dat in werkelijkheid
dat hij dit boven God stelt.

77
00:04:44,730 --> 00:04:49,350
Hij weet dat God niet wil dat hij
het doet, en dus maakt hij een keuze.

78
00:04:49,350 --> 00:04:52,050
Wanneer het doen van datgene
zijn levenswijze wordt,

79
00:04:52,050 --> 00:04:55,530
in plaats van dat het gehoorzamen
van God zijn levenswijze wordt,

80
00:04:55,530 --> 00:04:57,630
heeft hij een afgod in zijn leven.

81
00:04:57,630 --> 00:05:01,410
Onze samenleving heeft dus haar
eigen vormen van afgoderij.

82
00:05:01,410 --> 00:05:05,850
We geven ze alleen namen die therapeutisch
klinken, zoals verslavingsgedrag,

83
00:05:05,850 --> 00:05:09,570
een verslavingsgevoelige
persoonlijkheid, enzovoort.

84
00:05:09,570 --> 00:05:13,770
In hoofdstuk 13 vinden we nog meer
waarschuwingen tegen afgoderij

85
00:05:13,770 --> 00:05:16,290
en lezen we over zware straffen.

86
00:05:16,290 --> 00:05:20,850
Er wordt zeer sterk de nadruk gelegd
op de doodstraf voor afgoderij.

87
00:05:20,850 --> 00:05:23,730
Bedenk, als dit streng klinkt, dat God

88
00:05:23,730 --> 00:05:28,710
duidelijk maakt dat de enige reden waarom
Hij Israël überhaupt laat voortbestaan,

89
00:05:28,710 --> 00:05:31,950
is dat zij Zijn eigen
bijzondere volk zijn.

90
00:05:31,950 --> 00:05:34,530
Zo onderhoudt een man
zijn vrouw en kinderen

91
00:05:34,530 --> 00:05:37,290
omdat zij zijn vrouw en kinderen zijn.

92
00:05:37,290 --> 00:05:40,350
Misschien zou hij geen afkeer van
hen hebben als ze niet zijn vrouw

93
00:05:40,350 --> 00:05:41,790
en kinderen waren.

94
00:05:41,790 --> 00:05:45,990
Misschien zou hij hen niet haten, maar
hij zou zijn leven nauwelijks op dezelfde

95
00:05:45,990 --> 00:05:50,670
manier aan hen wijden als ze eenvoudigweg
een vrouw en kinderen uit een ander gezin

96
00:05:50,670 --> 00:05:52,110
waren die hij kent.

97
00:05:52,110 --> 00:05:56,610
Als ze van hemzelf zijn, neemt hij de
verantwoordelijkheid voor hen op zich.

98
00:05:56,610 --> 00:05:58,350
Hij zorgt voor hen.

99
00:05:58,350 --> 00:06:02,970
Ze worden de zijnen, en hij zal
zijn leven voor hen geven. En dus—

100
00:06:02,970 --> 00:06:04,710
God was met Israël.

101
00:06:04,710 --> 00:06:10,170
Hij liet hen voortbestaan, onderhield
hen, beschermde hen en beschouwde hen als

102
00:06:10,170 --> 00:06:14,910
Zijn eigendom, alleen omdat zij in
een verbondsrelatie met Hem stonden.

103
00:06:14,910 --> 00:06:18,510
Net zoals een man niet vaak dezelfde
soort relatie met zijn vrouw

104
00:06:18,510 --> 00:06:21,990
zal blijven onderhouden als zij
voortdurend met andere mannen naar bed

105
00:06:21,990 --> 00:06:26,610
gaat of aanhoudend affaires heeft
waarvan zij zich niet bekeert,

106
00:06:26,610 --> 00:06:32,010
zo zou God Zijn relatie met Israël
niet voortzetten als zij Hem bedrogen,

107
00:06:32,010 --> 00:06:35,190
als zij naast Hem andere
godheden aanbaden.

108
00:06:35,190 --> 00:06:37,950
Als Hij hen niet langer
zou laten voortbestaan,

109
00:06:37,950 --> 00:06:41,190
betekende dat dat hun natie
vernietigd zou worden.

110
00:06:41,190 --> 00:06:44,310
Dus degene die de natie
tot afgoderij brengt,

111
00:06:44,310 --> 00:06:47,310
leidt de natie naar haar eigen ondergang.

112
00:06:47,310 --> 00:06:50,730
Je zou net zo goed iemand kunnen
hebben die overal in het land

113
00:06:50,730 --> 00:06:55,950
bommen plaatst om alle hoofdsteden, alle
plaatsen en de hele infrastructuur van het

114
00:06:55,950 --> 00:06:59,790
land te vernietigen, en zo
het land te gronde richt.

115
00:06:59,790 --> 00:07:03,870
Dat zou tegenover de natie net
zo’n vernietigend gedrag zijn als

116
00:07:03,870 --> 00:07:06,210
Israël tot afgoderij brengen.

117
00:07:06,210 --> 00:07:08,250
Dus degenen die daarop betrapt werden,

118
00:07:08,250 --> 00:07:12,150
waren werkelijk verraders van
hun eigen volk en van de natie,

119
00:07:12,150 --> 00:07:14,010
en ook tegenover God.

120
00:07:14,010 --> 00:07:19,590
Want God boos maken op de natie betekent
de natie tot de ondergang bestemmen.

121
00:07:19,590 --> 00:07:23,790
Dat is vele malen duidelijk gemaakt in
de toespraken die Mozes heeft gehouden,

122
00:07:23,790 --> 00:07:26,730
en hij is er nog niet klaar
mee om dat duidelijk te maken.

123
00:07:26,730 --> 00:07:28,830
In hoofdstuk 13 zegt hij:

124
00:07:28,830 --> 00:07:32,670
Als in uw midden een profeet
opstaat of iemand die dromen heeft,

125
00:07:32,670 --> 00:07:35,610
en u een teken of wonder geeft, en dat

126
00:07:35,610 --> 00:07:40,710
teken of dat wonder waarvan hij tot
u gesproken had, komt en hij zegt:

127
00:07:40,710 --> 00:07:45,630
Laten we achter andere goden aan gaan,
die u niet kent, en laten we die dienen,

128
00:07:45,630 --> 00:07:50,610
luister dan niet naar de woorden van die
profeet of naar hem die die dromen heeft!

129
00:07:50,610 --> 00:07:56,790
Want de HEERE, uw God, stelt u dan op de
proef om te weten of u de HEERE, uw God,

130
00:07:56,790 --> 00:08:00,330
liefhebt met heel uw
hart en met heel uw ziel.

131
00:08:00,330 --> 00:08:04,530
Het woord ‘profeet’ wordt hier gebruikt,
en het is duidelijk een beschrijving van

132
00:08:04,530 --> 00:08:07,290
wat wij een valse profeet zouden noemen.

133
00:08:07,290 --> 00:08:13,110
Die uitdrukking vinden we in het Nieuwe
Testament: valse profeten. Jezus zei:

134
00:08:13,110 --> 00:08:16,650
want er zullen valse christussen
en valse profeten opstaan

135
00:08:16,650 --> 00:08:21,031
en zij zullen grote tekenen
en wonderen doen, zó dat zij —

136
00:08:21,031 --> 00:08:25,350
als het mogelijk zou zijn — ook
de uitverkorenen zouden misleiden.

137
00:08:25,350 --> 00:08:28,110
Johannes zei in Eerste Johannes 4:

138
00:08:28,110 --> 00:08:33,690
Geliefden, geloof niet elke geest, maar
beproef de geesten of zij uit God zijn;

139
00:08:33,690 --> 00:08:37,230
want er zijn veel valse
profeten in de wereld uitgegaan.

140
00:08:37,230 --> 00:08:42,690
In het boek Openbaring is er een personage
dat een valse profeet wordt genoemd.

141
00:08:42,690 --> 00:08:47,970
Maar in het Oude Testament vind je de
uitdrukking ‘valse profeet’ nergens.

142
00:08:47,970 --> 00:08:50,490
Je vindt alleen het woord ‘profeet’.

143
00:08:50,490 --> 00:08:55,110
Vervolgens moet je bepalen of hij
een ware of een valse profeet is.

144
00:08:55,110 --> 00:08:58,650
Iedereen die beweert een
profeet te zijn, is een profeet.

145
00:08:58,650 --> 00:09:02,430
Zo iemand is óf een ware
óf een valse profeet.

146
00:09:02,430 --> 00:09:06,390
Ik ben geen valse profeet, want ik
beweer niet dat ik een profeet ben.

147
00:09:06,390 --> 00:09:11,130
Ik zou een valse leraar kunnen zijn,
want ik beweer wel dat ik een leraar ben.

148
00:09:11,130 --> 00:09:14,130
Als ik het dus bij het verkeerde
eind heb in mijn onderwijs,

149
00:09:14,130 --> 00:09:16,890
zou ik een valse leraar
genoemd kunnen worden.

150
00:09:16,890 --> 00:09:21,870
Maar niemand kan mij een valse profeet
noemen, want ik ben helemaal geen profeet.

151
00:09:21,870 --> 00:09:24,090
Daar maak ik geen enkele aanspraak op.

152
00:09:24,090 --> 00:09:28,230
Maar als ik zou beweren een profeet
te zijn, dan ben ik er een, of,

153
00:09:28,230 --> 00:09:31,470
als ik er geen ben, ben
ik een valse profeet.

154
00:09:31,470 --> 00:09:33,750
Dan maak ik een valse aanspraak.

155
00:09:33,750 --> 00:09:37,710
Dus iedereen die beweert namens
God te spreken, is een profeet,

156
00:09:37,710 --> 00:09:41,310
en het Oude Testament gebruikt dat
woord gewoon voor iedereen die daar

157
00:09:41,310 --> 00:09:42,690
aanspraak op maakt.

158
00:09:42,690 --> 00:09:45,330
Het is echter belangrijk
dat Gods volk beseft

159
00:09:45,330 --> 00:09:50,310
dat niet iedereen die daar aanspraak op
maakt, een rechtmatige aanspraak maakt.

160
00:09:50,310 --> 00:09:53,670
Zo iemand is niet altijd
werkelijk een profeet van God.

161
00:09:53,670 --> 00:09:58,050
En als hij dat niet is, dan is hij wat
wij een valse profeet zouden noemen.

162
00:09:58,050 --> 00:10:02,250
Johannes zegt in de eerste brief
van Johannes, hoofdstuk 4, vers 1:

163
00:10:02,250 --> 00:10:05,070
Geliefden, geloof niet elke geest.

164
00:10:05,070 --> 00:10:09,090
Daarmee bedoelt hij elke profetische
uitspraak die wordt gedaan.

165
00:10:09,090 --> 00:10:13,230
Geloof die niet alsof ze van
God afkomstig is. Hij zegt:

166
00:10:13,230 --> 00:10:16,890
Maar stel de geesten op de proef
om te zien of ze van God komen.

167
00:10:16,890 --> 00:10:20,310
Want er zijn veel valse
profeten de wereld in getrokken.

168
00:10:20,310 --> 00:10:24,870
Christenen worden dus geacht de
aanspraken van profeten te toetsen.

169
00:10:24,870 --> 00:10:28,830
Deuteronomium spreekt over het
geval dat er een profeet opstaat,

170
00:10:28,830 --> 00:10:31,770
iemand die beweert namens God te spreken.

171
00:10:31,770 --> 00:10:34,830
Hij noemt ook iemand die dromen droomt.

172
00:10:34,830 --> 00:10:38,850
Natuurlijk heeft hij het niet over
dromen in het algemeen. Iedereen droomt.

173
00:10:38,850 --> 00:10:42,630
Het gaat over mensen die beweren
profetische dromen te hebben.

174
00:10:42,630 --> 00:10:45,870
Denk terug aan het boek
Numeri, hoofdstuk 12,

175
00:10:45,870 --> 00:10:49,290
toen Aäron en Mirjam over Mozes klaagden.

176
00:10:49,290 --> 00:10:51,510
God wees hen terecht en zei:

177
00:10:51,510 --> 00:10:57,570
Als Ik, de HEERE, een profeet doe opstaan,
zal Ik tot hem spreken in een visioen of

178
00:10:57,570 --> 00:10:59,010
in een droom.

179
00:10:59,010 --> 00:11:03,810
Dromen en visioenen waren de gebruikelijke
manieren waarop mensen inderdaad

180
00:11:03,810 --> 00:11:07,770
openbaring van God ontvingen
en beweerden die te ontvangen.

181
00:11:07,770 --> 00:11:12,810
Hier wordt dus een situatie geschetst
waarin iemand beweert een profeet te zijn

182
00:11:12,810 --> 00:11:15,150
en beweert een droom te hebben gehad.

183
00:11:15,150 --> 00:11:20,070
Daarom verwacht hij dat de mensen hem zien
als iemand met een bepaalde geestelijke

184
00:11:20,070 --> 00:11:25,170
autoriteit om de gemeente door middel
van deze profetieën en dromen te leiden.

185
00:11:25,170 --> 00:11:30,150
Deze profeet, of deze persoon die
beweert profetische dromen te hebben,

186
00:11:30,150 --> 00:11:34,770
kondigt daadwerkelijk een teken of
wonder aan dat vervolgens plaatsvindt.

187
00:11:34,770 --> 00:11:37,350
Er zijn twee passages in Deuteronomium

188
00:11:37,350 --> 00:11:40,470
waarin Mozes waarschuwt
voor valse profeten.

189
00:11:40,470 --> 00:11:44,130
Nogmaals, hij gebruikt de
term ‘valse profeet’ niet,

190
00:11:44,130 --> 00:11:46,710
maar hij gebruikt het woord ‘profeten’.

191
00:11:46,710 --> 00:11:51,570
En hij geeft twee verschillende maatstaven
om iemand te beoordelen die ten onrechte

192
00:11:51,570 --> 00:11:53,970
beweert een ware profeet te zijn.

193
00:11:53,970 --> 00:11:57,570
De andere plaats staat
in Deuteronomium 18.

194
00:11:57,570 --> 00:12:02,610
In Deuteronomium 18:15 staat
dat God een andere profeet

195
00:12:02,610 --> 00:12:04,950
zoals Mozes zal doen opstaan.

196
00:12:04,950 --> 00:12:07,290
Maar dan staat er in vers 19:

197
00:12:07,290 --> 00:12:12,090
En met de man die niet naar Mijn woorden
luistert, die Hij in Mijn Naam spreekt,

198
00:12:12,090 --> 00:12:15,750
zal het zó zijn: Ík zal
rekenschap van hem eisen.

199
00:12:15,750 --> 00:12:18,690
Met andere woorden: hoe
zullen we herkennen dat de

200
00:12:18,690 --> 00:12:21,990
profeet een valse profeet
is? Het antwoord luidt:

201
00:12:21,990 --> 00:12:24,930
Wanneer die profeet in de
Naam van de HEERE spreekt,

202
00:12:24,930 --> 00:12:27,270
en het gebeurt niet en het komt niet uit,

203
00:12:27,270 --> 00:12:30,810
dan is dat een woord dat de
HEERE niet gesproken heeft.

204
00:12:30,810 --> 00:12:36,030
In overmoed heeft die profeet dat
gesproken; wees niet bevreesd voor hem.

205
00:12:36,030 --> 00:12:40,290
Hier wordt ons dus verteld dat een valse
profeet in veel gevallen te herkennen is

206
00:12:40,290 --> 00:12:43,230
doordat hij iets voorspelt
en het niet gebeurt.

207
00:12:43,230 --> 00:12:47,490
Als Gods ware profeten voorspellingen
doen, zullen die uitkomen.

208
00:12:47,490 --> 00:12:51,390
God voorspelt niet iets om het
vervolgens niet te laten gebeuren,

209
00:12:51,390 --> 00:12:56,910
behalve natuurlijk in gevallen waarin de
profetie voorwaardelijk is. Zo zei Jona:

210
00:12:56,910 --> 00:13:00,990
En Jona begon de stad
in te gaan, één dagreis.

211
00:13:00,990 --> 00:13:06,750
Hij predikte en zei: Nog veertig dagen
en Ninevé wordt ondersteboven gekeerd!

212
00:13:06,750 --> 00:13:10,470
en vervolgens bekeerden ze zich,
waarna Ninevé niet binnen veertig

213
00:13:10,470 --> 00:13:11,910
dagen werd verwoest.

214
00:13:11,910 --> 00:13:15,810
Het is duidelijk dat Gods profetieën
altijd een element van voorwaardelijkheid

215
00:13:15,810 --> 00:13:20,070
toelaten, en dat zegt Hij
ook in Jeremia, hoofdstuk 18.

216
00:13:20,070 --> 00:13:22,710
Hij vermeldt dat dit het geval is.

217
00:13:22,710 --> 00:13:25,110
Telkens wanneer Hij
een oordeel profeteert,

218
00:13:25,110 --> 00:13:27,810
zal Hij het herroepen als ze zich bekeren.

219
00:13:27,810 --> 00:13:32,550
Telkens wanneer Hij een zegen profeteert,
zal Hij die herroepen als ze zich van Hem

220
00:13:32,550 --> 00:13:35,610
afkeren en tegen Hem in opstand komen.

221
00:13:35,610 --> 00:13:38,250
Dat element van voorwaardelijkheid is er.

222
00:13:38,250 --> 00:13:42,210
Soms zal een ware profeet iets
voorspellen en zal het niet gebeuren,

223
00:13:42,210 --> 00:13:46,110
omdat de voorspelling de gewenste
verandering bij de mensen teweegbracht.

224
00:13:46,110 --> 00:13:50,550
Maar in andere gevallen, wanneer er
eenvoudigweg wordt voorspeld dat er iets

225
00:13:50,550 --> 00:13:55,290
zal gebeuren en het gebeurt niet, en
er geen goede reden is waarom het niet

226
00:13:55,290 --> 00:13:59,130
gebeurde, dan weet je dat
dit geen ware profeet is.

227
00:13:59,130 --> 00:14:02,910
Maar in hoofdstuk 13 hebben
we die andere situatie.

228
00:14:02,910 --> 00:14:07,530
Een profeet geeft een teken of
wonder, en het gebeurt inderdaad.

229
00:14:07,530 --> 00:14:10,050
Hier hebben we dus een ander scenario.

230
00:14:10,050 --> 00:14:15,390
In het ene geval voorspelt een profeet dat
er iets zal gebeuren en gebeurt het niet.

231
00:14:15,390 --> 00:14:18,390
Dat bewijst dat hij een valse profeet is.

232
00:14:18,390 --> 00:14:22,830
Maar als hij voorspelt dat er iets
zal gebeuren en het gebeurt inderdaad,

233
00:14:22,830 --> 00:14:26,490
bewijst dat niet noodzakelijk
dat hij een ware profeet is.

234
00:14:26,490 --> 00:14:29,310
Hij kan nog steeds een valse profeet zijn.

235
00:14:29,310 --> 00:14:32,310
Dat wil zeggen: een profeet die vals is,

236
00:14:32,310 --> 00:14:34,650
kan iets voorspellen
wat niet zal gebeuren,

237
00:14:34,650 --> 00:14:37,410
of hij kan iets voorspellen
wat wel zal gebeuren.

238
00:14:37,410 --> 00:14:40,890
In het tweede geval weet je aan wat
hij zegt dat je moet doen dat hij een

239
00:14:40,890 --> 00:14:42,570
valse profeet is.

240
00:14:42,570 --> 00:14:45,270
Als hij tegen je zegt
dat je God moet verlaten,

241
00:14:45,270 --> 00:14:49,110
als hij tegen je zegt dat je
andere goden moet aanbidden, of,

242
00:14:49,110 --> 00:14:53,490
we zouden eenvoudigweg kunnen zeggen,
als hij je leert om God in het algemeen

243
00:14:53,490 --> 00:14:57,210
ongehoorzaam te zijn of tegen
God in opstand te komen,

244
00:14:57,210 --> 00:15:00,390
als hij iets leert wat tegen
de leer van de Schrift ingaat,

245
00:15:00,390 --> 00:15:03,030
dan is die persoon een valse profeet.

246
00:15:03,030 --> 00:15:06,270
Als er iemand langskomt
die dat doet, zegt vers 3:

247
00:15:06,270 --> 00:15:11,190
luister dan niet naar de woorden van die
profeet of naar hem die die dromen heeft!

248
00:15:11,190 --> 00:15:17,790
Want de HEERE, uw God, stelt u dan op de
proef om te weten of u de HEERE, uw God,

249
00:15:17,790 --> 00:15:21,330
liefhebt met heel uw
hart en met heel uw ziel.

250
00:15:21,330 --> 00:15:24,930
Dit is interessant: de
profeet om wie het hier gaat,

251
00:15:24,930 --> 00:15:27,810
heeft een teken of een wonder verricht.

252
00:15:27,810 --> 00:15:30,630
Hij zou een bedrieger
kunnen zijn, dat wil zeggen,

253
00:15:30,630 --> 00:15:33,030
hij zou een goochelaar kunnen zijn.

254
00:15:33,030 --> 00:15:37,650
Of hij zou zelfs een of andere
bovennatuurlijke macht kunnen hebben,

255
00:15:37,650 --> 00:15:39,030
maar niet van God.

256
00:15:39,030 --> 00:15:43,050
Wij zouden zeggen dat hij bovennatuurlijke
macht van de duivel heeft,

257
00:15:43,050 --> 00:15:46,470
want wij geloven wel degelijk
dat zulke dingen bestaan.

258
00:15:46,470 --> 00:15:51,510
Over de mens van de wetteloosheid staat
in 2 Thessalonicenzen, hoofdstuk 2,

259
00:15:51,510 --> 00:15:56,550
dat hij door de macht van satan te
werk gaat met allerlei leugenachtige

260
00:15:56,550 --> 00:15:58,290
tekenen en wonderen.

261
00:15:58,290 --> 00:16:03,030
Volgens 2 Thessalonicenzen, hoofdstuk
2, is het dus mogelijk dat er

262
00:16:03,030 --> 00:16:08,430
leugenachtige of misleidende tekenen
en wonderen zijn die door de macht van

263
00:16:08,430 --> 00:16:10,110
satan worden verricht.

264
00:16:10,110 --> 00:16:13,770
We zouden dus kunnen zeggen: ‘De
man die hier wordt beschreven,

265
00:16:13,770 --> 00:16:15,930
is een valse profeet.

266
00:16:15,930 --> 00:16:18,750
Hij heeft een teken of wonder verricht.

267
00:16:18,750 --> 00:16:22,590
Het gebeurde inderdaad, maar
hij is een valse profeet.

268
00:16:22,590 --> 00:16:24,870
Hij leidt mensen bij God vandaan.

269
00:16:24,870 --> 00:16:27,450
Hij wordt door satan bekrachtigd.’

270
00:16:27,450 --> 00:16:31,530
Dat kan inderdaad waar zijn,
maar dat is niet wat Mozes zegt.

271
00:16:31,530 --> 00:16:36,390
Hij ontkent niet dat het satan is,
maar hij zegt ook niet dat dit zo is.

272
00:16:36,390 --> 00:16:41,130
Hij geeft een andere reden waarom
die profeet dat kan doen. Hij zegt:

273
00:16:41,130 --> 00:16:44,910
De Heer, jullie God,
stelt jullie op de proef.

274
00:16:44,910 --> 00:16:48,210
Het kan inderdaad zijn dat
Hij je op de proef stelt door

275
00:16:48,210 --> 00:16:53,610
satan toe te laten wonderen te verrichten
om jouw trouw aan God te beproeven.

276
00:16:53,610 --> 00:16:58,170
Of het kan zelfs zo zijn dat God het
wonder door de profeet heen verricht,

277
00:16:58,170 --> 00:17:00,090
ook al is hij een valse profeet.

278
00:17:00,090 --> 00:17:05,670
Want we weten dat God kan werken door
mensen die geen echte gelovigen zijn.

279
00:17:05,670 --> 00:17:11,190
Hij sprak door Bileam, die geen echte
gelovige was, een ware profetie uit,

280
00:17:11,190 --> 00:17:13,770
en Hij profeteerde door Kajafas.

281
00:17:13,770 --> 00:17:16,650
De Bijbel zegt dat Hij door koning Saul

282
00:17:16,650 --> 00:17:19,830
profeteerde toen die
tegen God in opstand was.

283
00:17:19,830 --> 00:17:23,970
Het is mogelijk dat God door iemand
werkt die niet tot Zijn volk behoort,

284
00:17:23,970 --> 00:17:26,910
als God een bepaalde reden
heeft om dat te willen doen.

285
00:17:26,910 --> 00:17:30,870
Als Hij Zijn volk wil beproeven,
is het denkbaar dat God zelfs

286
00:17:30,870 --> 00:17:35,670
het teken of het wonder laat uitkomen
dat de valse profeet heeft voorspeld,

287
00:17:35,670 --> 00:17:38,490
zodat de beproeving overtuigend zou zijn.

288
00:17:38,490 --> 00:17:42,450
Maar ik ben van mening dat het
waarschijnlijk de duivel is die deze

289
00:17:42,450 --> 00:17:46,230
tekenen en wonderen door deze
valse profeten heen verricht,

290
00:17:46,230 --> 00:17:47,910
terwijl God het toestaat.

291
00:17:47,910 --> 00:17:51,870
Het punt dat Mozes naar voren brengt,
is dat hij het niet heeft over de rol

292
00:17:51,870 --> 00:17:53,250
van de duivel.

293
00:17:53,250 --> 00:17:55,830
Wij richten ons altijd
op de rol van de duivel,

294
00:17:55,830 --> 00:17:58,770
maar hier is de duivel
ongetwijfeld bij betrokken

295
00:17:58,770 --> 00:18:01,470
en de Bijbel negeert hem eenvoudigweg.

296
00:18:01,470 --> 00:18:06,270
Waar het werkelijk om gaat, is dat we
weten waarom God dit laat gebeuren.

297
00:18:06,270 --> 00:18:09,930
Waarom laat God dit teken
of dit wonder plaatsvinden,

298
00:18:09,930 --> 00:18:12,270
dat jou op een dwaalspoor zou brengen?

299
00:18:12,270 --> 00:18:14,370
Omdat God er een bedoeling mee heeft.

300
00:18:14,370 --> 00:18:17,730
Het is Zijn verlangen dat Zijn
volk op de proef wordt gesteld.

301
00:18:17,730 --> 00:18:20,370
Dit zagen we in de hof van Eden.

302
00:18:20,370 --> 00:18:25,110
Hij liet toe dat daar een valse
profeet was, die de slang werd genoemd.

303
00:18:25,110 --> 00:18:29,670
Die loog tegen hen en vertelde hun dingen
waarvan ze beter hadden moeten weten,

304
00:18:29,670 --> 00:18:32,310
omdat God hun iets anders had verteld.

305
00:18:32,310 --> 00:18:36,510
Maar ze luisterden naar de slang
en zakten voor die beproeving.

306
00:18:36,510 --> 00:18:41,490
Israël zou ook met gelegenheden te maken
krijgen waarbij de slang misschien een

307
00:18:41,490 --> 00:18:44,670
profeet zou inspireren
om tegen hen te liegen

308
00:18:44,670 --> 00:18:49,230
en hun overtuigende redenen te geven
waarom ze die leugen moesten geloven,

309
00:18:49,230 --> 00:18:51,450
maar niet overtuigend genoeg.

310
00:18:51,450 --> 00:18:56,490
Wat deze passage ons vertelt, is dat we
in veel omstandigheden van het leven Gods

311
00:18:56,490 --> 00:19:01,110
onderliggende doel moeten herkennen:
Hij wil onze trouw beproeven.

312
00:19:01,110 --> 00:19:04,470
Sommige mensen die volgens mij voor
zulke beproevingen zijn gezakt,

313
00:19:04,470 --> 00:19:06,690
waren mensen als Joseph Smith.

314
00:19:06,690 --> 00:19:10,050
Hij kan inderdaad een of andere
openbaring hebben ontvangen,

315
00:19:10,050 --> 00:19:12,030
maar niet van de ware God.

316
00:19:12,030 --> 00:19:17,070
Die openbaring leidde hem weg van de
ware God en weg van het Evangelie,

317
00:19:17,070 --> 00:19:19,770
en hij stichtte de mormoonse godsdienst.

318
00:19:19,770 --> 00:19:23,070
Hij werd beproefd en
zakte voor de beproeving.

319
00:19:23,070 --> 00:19:27,690
Daarnaast zijn er vele anderen geweest
die achter andere godsdiensten en

320
00:19:27,690 --> 00:19:30,210
sekten enzovoort aan zijn gegaan.

321
00:19:30,210 --> 00:19:32,610
Israël was hiervoor gewaarschuwd.

322
00:19:32,610 --> 00:19:35,850
Ze sloegen niet erg consequent
acht op die waarschuwing,

323
00:19:35,850 --> 00:19:39,390
en daardoor gingen ze vaak
toch achter andere goden aan

324
00:19:39,390 --> 00:19:41,850
en volgden ze valse profeten.

325
00:19:41,850 --> 00:19:45,990
In sommige gevallen hadden de
koningen van Israël en Juda zelfs

326
00:19:45,990 --> 00:19:47,910
valse profeten in dienst.

327
00:19:47,910 --> 00:19:51,630
De koningen van Israël hadden
in een latere tijd namelijk

328
00:19:51,630 --> 00:19:53,850
profeten als raadgevers.

329
00:19:53,850 --> 00:19:58,050
Ze werden geacht God te volgen
en moesten Gods wil kennen,

330
00:19:58,050 --> 00:20:00,450
dus hadden ze profeten in dienst.

331
00:20:00,450 --> 00:20:05,070
Maar in sommige perioden waren
hun profeten profeten van Baäl,

332
00:20:05,070 --> 00:20:08,790
of waren het om andere
redenen valse profeten.

333
00:20:08,790 --> 00:20:11,610
Israël bezweek helaas
voor deze misleidingen,

334
00:20:11,610 --> 00:20:15,390
hoewel het daar nadrukkelijk en
duidelijk tegen gewaarschuwd was.

335
00:20:15,390 --> 00:20:16,890
Vers 4 zegt:

336
00:20:16,890 --> 00:20:22,050
Achter de HEERE, uw God, moet
u aan gaan, Hem moet u vrezen,

337
00:20:22,050 --> 00:20:26,490
Zijn geboden moet u in acht
nemen en Zijn stem gehoorzamen;

338
00:20:26,490 --> 00:20:30,450
Hem moet u dienen en u aan Hem vasthouden.

339
00:20:30,450 --> 00:20:35,070
En die profeet of hij die die
dromen heeft, moet gedood worden,

340
00:20:35,070 --> 00:20:39,570
omdat hij heeft opgeroepen afvallig
te worden aan de HEERE, uw God,

341
00:20:39,570 --> 00:20:45,210
Die u uit het land Egypte heeft geleid
en u uit het slavenhuis verlost heeft;

342
00:20:45,210 --> 00:20:49,650
en omdat hij u wilde afbrengen
van de weg die de HEERE, uw God,

343
00:20:49,650 --> 00:20:52,530
u geboden heeft daarop te gaan.

344
00:20:52,530 --> 00:20:55,530
Zo moet u het kwaad uit uw midden wegdoen.

345
00:20:55,530 --> 00:20:59,970
Dat verwijderen van het kwaad uit je
midden is een formulering die ook in

346
00:20:59,970 --> 00:21:03,810
enkele latere passages in
Deuteronomium wordt gebruikt.

347
00:21:03,810 --> 00:21:09,030
Paulus citeerde die in 1 Korinthe
5:13, toen hij sprak over een man die

348
00:21:09,030 --> 00:21:13,590
openlijk in immoraliteit leefde
en toch lid van de gemeente bleef.

349
00:21:13,590 --> 00:21:16,290
Hij probeerde dus een
dubbelleven te leiden.

350
00:21:16,290 --> 00:21:19,590
Hij beweerde deel uit te maken
van het lichaam van Christus,

351
00:21:19,590 --> 00:21:23,430
terwijl hij door zijn levenswijze ook
liet zien dat hij een opstandeling

352
00:21:23,430 --> 00:21:25,050
tegen Christus was.

353
00:21:25,050 --> 00:21:30,450
In 1 Korinthe 5 beveelt Paulus aan dat de
gemeente tucht tegen deze man uitoefent.

354
00:21:30,450 --> 00:21:34,590
Die tuchtmaatregel wordt in vers
4 beschreven, waar hij zegt:

355
00:21:34,590 --> 00:21:40,290
in de Naam van onze Heere Jezus Christus,
als u en mijn geest bijeengekomen zijn,

356
00:21:40,290 --> 00:21:45,030
in de kracht van onze Heere Jezus
Christus, over te geven aan de satan,

357
00:21:45,030 --> 00:21:49,350
tot verderf van het vlees, opdat
de geest behouden zal worden

358
00:21:49,350 --> 00:21:51,750
op de dag van de Heere Jezus.

359
00:21:51,750 --> 00:21:55,170
Deze tuchtmaatregel is bedoeld
om hem terug te winnen,

360
00:21:55,170 --> 00:21:57,810
om hem terug te brengen tot bekering.

361
00:21:57,810 --> 00:22:01,830
Maar ondertussen moeten ze hem aan
satan overleveren tot vernietiging

362
00:22:01,830 --> 00:22:03,330
van zijn vlees.

363
00:22:03,330 --> 00:22:07,950
Aan het einde van dit hoofdstuk,
aan het einde van vers 13, zegt hij:

364
00:22:07,950 --> 00:22:11,010
Maar hen die buiten zijn, oordeelt God.

365
00:22:11,010 --> 00:22:13,590
En doe de kwaaddoener uit uw midden weg.

366
00:22:13,590 --> 00:22:18,030
Die uitspraak is een echo
van Deuteronomium 13:5

367
00:22:18,030 --> 00:22:21,270
en van verscheidene andere
plaatsen in Deuteronomium

368
00:22:21,270 --> 00:22:28,350
die dezelfde gedachte verwoorden:
Deuteronomium 17, vers 7 en vers 12,

369
00:22:28,350 --> 00:22:32,010
en ook Deuteronomium 19:19.

370
00:22:32,010 --> 00:22:36,330
Daar gaat het om het wegdoen van
het kwaad uit het midden van Israël.

371
00:22:36,330 --> 00:22:39,030
Paulus grijpt op die formulering terug.

372
00:22:39,030 --> 00:22:42,390
Het is interessant dat het in
Deuteronomium gaat over het

373
00:22:42,390 --> 00:22:44,190
doden van die persoon.

374
00:22:44,190 --> 00:22:47,190
Paulus pleit er niet voor
om die persoon te doden,

375
00:22:47,190 --> 00:22:51,750
maar om hem aan satan over te leveren
tot vernietiging van zijn vlees.

376
00:22:51,750 --> 00:22:55,710
Wat die vernietiging van zijn
vlees kan inhouden, weten we niet.

377
00:22:55,710 --> 00:22:59,370
Maar ze kwam niet voort uit
kwaadwilligheid. Het doel was

378
00:22:59,370 --> 00:23:03,030
over te geven aan de satan,
tot verderf van het vlees,

379
00:23:03,030 --> 00:23:06,750
opdat de geest behouden zal worden
op de dag van de Heere Jezus.

380
00:23:06,750 --> 00:23:11,610
Mijn veronderstelling is dat die persoon,
doordat hij uit de gemeente werd gezet,

381
00:23:11,610 --> 00:23:15,090
eenvoudigweg in het machtsgebied
van de duivel werd geworpen,

382
00:23:15,090 --> 00:23:18,390
zodat de duivel hem naar
believen kon afranselen.

383
00:23:18,390 --> 00:23:22,830
Hopelijk zou die persoon na zo’n pak
slaag van de duivel naar God terugrennen.

384
00:23:22,830 --> 00:23:25,530
Waarschijnlijk ging het om
een geestelijk pak slaag,

385
00:23:25,530 --> 00:23:27,870
maar misschien ook om een lichamelijk.

386
00:23:27,870 --> 00:23:30,330
Hij zou dan op Gods
voorwaarden terugkeren,

387
00:23:30,330 --> 00:23:32,490
als iemand die zich had bekeerd.

388
00:23:32,490 --> 00:23:36,090
Maar het is duidelijk dat het voor
Israël absoluut essentieel was

389
00:23:36,090 --> 00:23:39,330
om de slechte persoon uit
hun midden te verwijderen.

390
00:23:39,330 --> 00:23:43,290
Ze moesten zich ontdoen van de mensen
die hen geestelijk zouden vernietigen.

391
00:23:43,290 --> 00:23:47,430
In het geval van Israël betekende
dit dat ze hen moesten doden.

392
00:23:47,430 --> 00:23:51,570
De gemeente moet eveneens bereid zijn
degenen uit haar midden te verwijderen van

393
00:23:51,570 --> 00:23:54,870
wie de activiteiten de trouw
van de gemeente aan Christus,

394
00:23:54,870 --> 00:23:57,870
de heiligheid van de gemeente
en het getuigenis van de

395
00:23:57,870 --> 00:23:59,970
gemeente zullen vernietigen.

396
00:23:59,970 --> 00:24:01,890
Toch doden we hen niet.

397
00:24:01,890 --> 00:24:05,850
Hen uit de gemeente zetten is kennelijk
volgens Paulus de tegenhanger van het

398
00:24:05,850 --> 00:24:08,790
verwijderen van die slechte
persoon uit je midden.

399
00:24:08,790 --> 00:24:13,050
Deuteronomium 13:6 beschrijft
een ander scenario.

400
00:24:13,050 --> 00:24:16,410
Iemand anders probeert je op
een dwaalspoor te brengen.

401
00:24:16,410 --> 00:24:21,990
Geen valse profeet, maar iemand die dicht
bij je staat, een vriend of familielid.

402
00:24:21,990 --> 00:24:27,210
Wanneer uw broer, de zoon van uw
moeder, of uw zoon, of uw dochter,

403
00:24:27,210 --> 00:24:32,070
of uw innig geliefde vrouw, of
uw boezemvriend u in het geheim

404
00:24:32,070 --> 00:24:37,170
aanspoort door te zeggen: Laten we andere
goden gaan dienen, die u niet kent,

405
00:24:37,170 --> 00:24:42,270
u niet en ook uw vaderen niet, uit de
goden van de volken die rondom u zijn,

406
00:24:42,270 --> 00:24:47,190
dicht bij u of ver bij u vandaan, van
het ene einde van de aarde tot het andere

407
00:24:47,190 --> 00:24:51,870
einde van de aarde, bewillig er dan
niet in en luister niet naar hem!

408
00:24:51,870 --> 00:24:57,030
Laat uw oog hem niet ontzien, heb geen
medelijden en houd hem niet verborgen.

409
00:24:57,030 --> 00:25:00,090
Integendeel, u moet hem zeker doden.

410
00:25:00,090 --> 00:25:04,290
Eerst moet uw eigen hand zich tegen
hem keren om hem ter dood te brengen,

411
00:25:04,290 --> 00:25:06,510
daarna de hand van heel het volk.

412
00:25:06,510 --> 00:25:09,750
U moet hem met stenen
stenigen zodat hij sterft,

413
00:25:09,750 --> 00:25:13,710
omdat hij heeft geprobeerd u af
te brengen van de HEERE, uw God,

414
00:25:13,710 --> 00:25:18,030
Die u uit het land Egypte, uit
het slavenhuis, heeft geleid.

415
00:25:18,030 --> 00:25:20,790
Heel Israël zal het
horen en bevreesd zijn,

416
00:25:20,790 --> 00:25:24,450
en een dergelijke wandaad niet
meer in uw midden verrichten.

417
00:25:24,450 --> 00:25:28,590
Voor zover bekend werd dit in Israël
eigenlijk niet in praktijk gebracht.

418
00:25:28,590 --> 00:25:32,430
Voor zover ik weet, was de enige
keer waarvan is opgetekend dat dit

419
00:25:32,430 --> 00:25:37,110
daadwerkelijk werd uitgevoerd, nadat
de profeet Elia op de berg Karmel

420
00:25:37,110 --> 00:25:40,770
zijn krachtmeting met de
profeten van Baäl had gehouden.

421
00:25:40,770 --> 00:25:47,310
Toen was aangetoond dat God, Jahweh,
de ware God was en dat Baäl vals was.

422
00:25:47,310 --> 00:25:51,510
Het volk was toen plotseling
korte tijd zeer trouw aan God.

423
00:25:51,510 --> 00:25:55,650
Elia maakte op dat moment gebruik
van hun enthousiasme en zei:

424
00:25:55,650 --> 00:25:59,850
Elia zei tegen hen: Grijp
de profeten van de Baäl!

425
00:25:59,850 --> 00:26:01,650
Laat niemand van hen ontkomen.

426
00:26:01,650 --> 00:26:07,530
Zij grepen hen, en Elia voerde hen af naar
de beek Kison en slachtte hen daar af.

427
00:26:07,530 --> 00:26:08,970
en dat deden ze.

428
00:26:08,970 --> 00:26:13,230
Natuurlijk hadden de profeten van
Baäl veel eerder gedood moeten worden,

429
00:26:13,230 --> 00:26:17,430
zodra bekend was dat ze in
Israël profeten van Baäl waren.

430
00:26:17,430 --> 00:26:21,030
Er hadden in Israël geen
profeten van Baäl mogen zijn.

431
00:26:21,030 --> 00:26:25,110
Maar ze waren in feite de raadgevers
van koningin Izebel geweest,

432
00:26:25,110 --> 00:26:27,930
die zelf een aanbidster van Baäl was.

433
00:26:27,930 --> 00:26:31,770
Zij had dus ook gedood moeten worden,
en uiteindelijk is zij dat ook.

434
00:26:31,770 --> 00:26:34,410
Maar Israël had dit te lang geduld.

435
00:26:34,410 --> 00:26:38,850
Voor zover wij weten, was dit volgens
mij de enige opgetekende gelegenheid

436
00:26:38,850 --> 00:26:42,450
waarbij valse profeten
daadwerkelijk werden terechtgesteld.

437
00:26:42,450 --> 00:26:45,990
Misschien was één reden waarom ze
niet vaker werden terechtgesteld,

438
00:26:45,990 --> 00:26:50,670
dat mensen waarschijnlijk heel vaak
bang waren om afgoderij aan te bevelen.

439
00:26:50,670 --> 00:26:53,250
Ik weet niet precies hoe die binnensloop.

440
00:26:53,250 --> 00:26:57,810
Volgens mij sloop die gewoonlijk
binnen via de overheid, via koningen.

441
00:26:57,810 --> 00:27:02,850
De koningen leken er tamelijk goed tegen
beschermd te zijn dat ze werden gestenigd.

442
00:27:02,850 --> 00:27:07,590
Niet dat ze daar rechtmatig van waren
vrijgesteld, maar zij hadden de macht.

443
00:27:07,590 --> 00:27:11,490
Daarom was het voor iemand niet
gemakkelijk om hen uit de weg te ruimen.

444
00:27:11,490 --> 00:27:12,930
Vers 12 zegt:

445
00:27:12,930 --> 00:27:17,670
Als u over een van uw steden die de
HEERE, uw God, u geeft om er te wonen,

446
00:27:17,670 --> 00:27:20,850
hoort zeggen: Er zijn
mannen, verdorven lieden,

447
00:27:20,850 --> 00:27:25,230
uit uw midden voortgekomen en zij hebben
de inwoners van hun stad verleid door te

448
00:27:25,230 --> 00:27:29,190
zeggen: Laten we andere goden
gaan dienen, die u niet kent,

449
00:27:29,190 --> 00:27:33,210
dan moet u het onderzoeken,
grondig uitzoeken en goed navragen.

450
00:27:33,210 --> 00:27:36,390
En zie, is het de waarheid,
staat de zaak vast,

451
00:27:36,390 --> 00:27:39,090
is zo'n gruwelijke daad
in uw midden gedaan,

452
00:27:39,090 --> 00:27:41,610
dan moet u de inwoners van die stad geheel

453
00:27:41,610 --> 00:27:46,230
en al slaan met de scherpte van het
zwaard, door haar met alles wat erin is,

454
00:27:46,230 --> 00:27:50,610
ook haar vee, met de scherpte van
het zwaard met de ban te slaan.

455
00:27:50,610 --> 00:27:54,930
Dit wordt in het Oude Testament het onder
de ban stellen van een stad genoemd.

456
00:27:54,930 --> 00:27:58,710
Onder de ban betekende dat de stad
volledig zou worden weggevaagd,

457
00:27:58,710 --> 00:28:00,990
zodat er niets van overbleef.

458
00:28:00,990 --> 00:28:04,770
Jericho werd in de beginfase
van de verovering van Kanaän

459
00:28:04,770 --> 00:28:06,450
onder de ban gesteld.

460
00:28:06,450 --> 00:28:09,150
Bij andere steden gebeurde
dat gewoonlijk niet.

461
00:28:09,150 --> 00:28:12,510
Maar als een Joodse stad
zich tot afgoderij keerde,

462
00:28:12,510 --> 00:28:14,970
moest die onder de ban worden gesteld.

463
00:28:14,970 --> 00:28:18,330
Zij moest volledig worden
weggevaagd, vernietigd.

464
00:28:18,330 --> 00:28:20,610
Dan staat er in vers 16:

465
00:28:20,610 --> 00:28:24,330
Al haar buit moet u op het midden
van haar marktplein bijeenbrengen,

466
00:28:24,330 --> 00:28:28,530
en vervolgens moet u de stad en
al haar buit met vuur verbranden,

467
00:28:28,530 --> 00:28:33,090
als een offer dat geheel verteerd
wordt voor de HEERE, uw God.

468
00:28:33,090 --> 00:28:37,350
Ze moet eeuwig een ruïne blijven
en mag nooit herbouwd worden,

469
00:28:37,350 --> 00:28:41,670
en niets van datgene waarop de
ban rust, mag u zelf houden.

470
00:28:41,670 --> 00:28:47,010
Dan zal de HEERE Zijn brandende toorn
laten varen en u barmhartigheid geven,

471
00:28:47,010 --> 00:28:50,370
Zich over u ontfermen en u talrijk maken,

472
00:28:50,370 --> 00:28:55,770
zoals Hij aan uw vaderen gezworen heeft
te zullen doen als u de stem van de HEERE,

473
00:28:55,770 --> 00:29:02,250
uw God, gehoorzaamt, door al Zijn geboden
die ik u heden gebied, in acht te nemen,

474
00:29:02,250 --> 00:29:06,330
en door te doen wat juist is in
de ogen van de HEERE, uw God.

475
00:29:06,330 --> 00:29:08,970
We zullen zien dat ze zo’n stad
niet alleen op grond van een

476
00:29:08,970 --> 00:29:10,770
gerucht mochten vernietigen.

477
00:29:10,770 --> 00:29:15,030
Als ze een gerucht hoorden, moesten
ze volgens deze tekst onderzoek doen,

478
00:29:15,030 --> 00:29:18,870
de zaak uitzoeken en er
nauwgezet naar vragen.

479
00:29:18,870 --> 00:29:23,190
Deze zin geeft aan dat de zaak heel
eerlijk onderzocht moest worden.

480
00:29:23,190 --> 00:29:28,050
Ze mochten niet zomaar op grond van
geroddel overhaaste conclusies trekken.

481
00:29:28,050 --> 00:29:31,350
Je moet het nagaan en zien of het waar is.

482
00:29:31,350 --> 00:29:36,630
Doe nauwgezet onderzoek, stel vragen aan
mensen die ervan op de hoogte zijn en zorg

483
00:29:36,630 --> 00:29:38,490
dat je getuigen krijgt.

484
00:29:38,490 --> 00:29:41,430
De wet die vaak in
Deuteronomium wordt herhaald,

485
00:29:41,430 --> 00:29:45,390
is dat je niet tot een oordeel over
iemand mag overgaan op grond van

486
00:29:45,390 --> 00:29:47,130
slechts één getuige.

487
00:29:47,130 --> 00:29:49,890
Je moet minstens twee getuigen hebben.

488
00:29:49,890 --> 00:29:53,610
Hoewel het vanuit ons gezichtspunt
dus streng lijkt om een stad

489
00:29:53,610 --> 00:29:56,670
en iedereen die erin woont
volledig te vernietigen,

490
00:29:56,670 --> 00:29:59,610
gebeurt het alleen met
grote voorzichtigheid.

491
00:29:59,610 --> 00:30:04,230
Het gebeurt pas wanneer vaststaat
dat die stad afgoderij heeft geduld,

492
00:30:04,230 --> 00:30:07,830
iets wat geen enkele stad
in Israël ooit mocht doen.

493
00:30:07,830 --> 00:30:09,990
In zekere zin is dit strenger dan

494
00:30:09,990 --> 00:30:14,070
wij op grond van onze natuurlijke
gevoeligheden zouden willen goedkeuren.

495
00:30:14,070 --> 00:30:17,790
Maar aan de andere kant is het
rechtvaardiger dan wat wij vaak doen,

496
00:30:17,790 --> 00:30:22,710
want wij nemen beschuldigingen tegen
mensen vaak aan zonder twee getuigen.

497
00:30:22,710 --> 00:30:25,410
We horen gewoon geroddel over iemand.

498
00:30:25,410 --> 00:30:28,350
We horen een gerucht over iemand en zonder

499
00:30:28,350 --> 00:30:32,310
zorgvuldig onderzoek te doen om
erachter te komen of het waar is,

500
00:30:32,310 --> 00:30:34,050
nemen we aan dat het waar is.

501
00:30:34,050 --> 00:30:36,270
Hoewel we mensen er niet om doden,

502
00:30:36,270 --> 00:30:39,510
behandelen we hen vaak alsof
ze ergens schuldig aan zijn,

503
00:30:39,510 --> 00:30:43,170
zonder dat we al hebben ontdekt
of ze het werkelijk hebben gedaan.

504
00:30:43,170 --> 00:30:45,450
We hebben er alleen
maar iets over gehoord.

505
00:30:45,450 --> 00:30:48,870
De regel in Israël was dat ze
iemand alleen mochten veroordelen

506
00:30:48,870 --> 00:30:52,710
als er voldoende rechtsgeldig
getuigenis tegen die persoon was.

507
00:30:52,710 --> 00:30:56,250
God vond het heel belangrijk
dat er geen onrecht werd gedaan.

508
00:30:56,250 --> 00:31:00,870
God ontstak niet zomaar in woede en wilde
ook niet dat Israël bij het bericht dat er

509
00:31:00,870 --> 00:31:05,070
in een stad afgoderij was,
zomaar in woede zou ontsteken.

510
00:31:05,070 --> 00:31:08,970
Maar als ze onderzoek konden doen en
konden vaststellen dat dit inderdaad waar

511
00:31:08,970 --> 00:31:12,210
was, dan verdiende die
stad wat haar overkwam.

512
00:31:12,210 --> 00:31:16,350
In vers 16, waar staat dat ze alle buit
bijeen moeten brengen en verbranden,

513
00:31:16,350 --> 00:31:20,370
kan deze bepaling in de gedachten zijn
geweest van de christenen in Efeze,

514
00:31:20,370 --> 00:31:22,890
in hoofdstuk 19 van Handelingen.

515
00:31:22,890 --> 00:31:25,530
Daar waren verschillende
mensen die zich hadden bekeerd

516
00:31:25,530 --> 00:31:30,270
en die zwarte magie hadden beoefend en
zich met het occulte hadden ingelaten.

517
00:31:30,270 --> 00:31:33,570
In Handelingen 19:19 staat:

518
00:31:33,570 --> 00:31:36,630
Velen ook van hen die
toverkunsten uitgeoefend hadden,

519
00:31:36,630 --> 00:31:41,010
brachten hun boeken bijeen en verbrandden
die in tegenwoordigheid van allen.

520
00:31:41,010 --> 00:31:46,410
En men berekende de waarde ervan en kwam
uit op vijftigduizend zilverstukken.

521
00:31:46,410 --> 00:31:51,210
Daarbij maakten ze blijkbaar van een
groot aantal boeken een groot vreugdevuur.

522
00:31:51,210 --> 00:31:54,750
Ik zou niet weten hoe ik dat aantal
zilverstukken moet omrekenen naar een

523
00:31:54,750 --> 00:31:56,370
werkelijk aantal boeken.

524
00:31:56,370 --> 00:31:58,650
Maar het feit dat de waarde wordt genoemd,

525
00:31:58,650 --> 00:32:02,670
lijkt erop te wijzen dat het om een
behoorlijk groot aantal boeken ging,

526
00:32:02,670 --> 00:32:07,830
die eenvoudigweg op een grote hoop, in
een groot vreugdevuur, werden verbrand.

527
00:32:07,830 --> 00:32:12,210
Ze waren namelijk een gruwel en ze
wegdoen was wat er moest gebeuren,

528
00:32:12,210 --> 00:32:16,710
net zoals al het puin van deze stad,
die bij deze gruwel betrokken was,

529
00:32:16,710 --> 00:32:18,330
moest worden verbrand.

530
00:32:18,330 --> 00:32:23,310
Aan het einde van vers 16 staat in
Deuteronomium dat de stad nooit meer

531
00:32:23,310 --> 00:32:26,430
herbouwd mag worden. Er staat niet waarom.

532
00:32:26,430 --> 00:32:29,490
Misschien moest zij een
blijvend gedenkteken zijn

533
00:32:29,490 --> 00:32:33,390
van wat er met steden zal
gebeuren als ze de Heere verlaten.

534
00:32:33,390 --> 00:32:37,770
Het kan ook zijn dat, doordat ze
bij afgoderij betrokken raakten,

535
00:32:37,770 --> 00:32:41,010
demonische machten met die
plek verbonden raakten.

536
00:32:41,010 --> 00:32:45,690
Dan zou het niet verstandig zijn om op
die plek opnieuw een stad te bouwen.

537
00:32:45,690 --> 00:32:48,750
Hoewel de Bijbel hier
niet expliciet over is,

538
00:32:48,750 --> 00:32:53,370
lijkt het er wel op dat demonische
machten, wanneer ze eenmaal in een huis,

539
00:32:53,370 --> 00:32:56,910
een plaats of zelfs een
persoon zijn binnengelaten,

540
00:32:56,910 --> 00:33:00,630
soms het gevoel hebben dat
dit hun territorium is.

541
00:33:00,630 --> 00:33:05,070
Zelfs als ze uitgedreven zijn,
komen ze soms terug, zei Jezus.

542
00:33:05,070 --> 00:33:08,850
In een gebied waar mensen zich
tot demonenverering hebben gewend,

543
00:33:08,850 --> 00:33:13,470
kan het zijn dat ze een toegangspoort voor
demonen tot dat gebied hebben geopend.

544
00:33:13,470 --> 00:33:16,950
Een andere stad op die plek
bouwen zou dan eenvoudigweg tot

545
00:33:16,950 --> 00:33:18,990
dezelfde problemen leiden.

546
00:33:18,990 --> 00:33:24,210
Denk eraan dat de wet op de melaatsheid
in hoofdstuk 14 van Leviticus spreekt over

547
00:33:24,210 --> 00:33:26,130
melaatsheid in een huis.

548
00:33:26,130 --> 00:33:28,770
Als je melaatsheid in een huis aantreft,

549
00:33:28,770 --> 00:33:31,770
wat waarschijnlijk schimmelgroei
op de muren zou zijn,

550
00:33:31,770 --> 00:33:34,710
verwijder je eerst alle aangetaste stenen.

551
00:33:34,710 --> 00:33:38,310
Je brengt ze naar een onreine
plaats en laat ze daar achter.

552
00:33:38,310 --> 00:33:42,150
Vervolgens schrob je het huis
schoon, veeg je het stof eruit

553
00:33:42,150 --> 00:33:44,430
en haal je alles het huis uit.

554
00:33:44,430 --> 00:33:48,030
Daarna vervang je de stenen door
goede nieuwe stenen en breng je

555
00:33:48,030 --> 00:33:49,830
nieuw pleisterwerk aan.

556
00:33:49,830 --> 00:33:52,170
Hopelijk ben je dan van het probleem af.

557
00:33:52,170 --> 00:33:56,070
Maar als het terugkomt, moet
het hele huis worden afgebroken.

558
00:33:56,070 --> 00:33:58,830
Het hele huis moet worden neergehaald.

559
00:33:58,830 --> 00:34:03,030
Dat betekent het einde van dat
huis, omdat het een chronische,

560
00:34:03,030 --> 00:34:05,430
telkens terugkerende aandoening heeft.

561
00:34:05,430 --> 00:34:10,170
Ik heb gezegd dat deze wet misschien van
toepassing is op het huis van Israël,

562
00:34:10,170 --> 00:34:15,210
dat een telkens terugkerende,
chronische aandoening van afgoderij had.

563
00:34:15,210 --> 00:34:19,110
Zelfs wanneer God die uitzuivert,
lijkt ze dus terug te komen.

564
00:34:19,110 --> 00:34:22,530
Dat kan in het bijzonder het
geval zijn geweest bij bepaalde

565
00:34:22,530 --> 00:34:26,370
steden die afgoderij binnen
hun muren hadden toegelaten.

566
00:34:26,370 --> 00:34:30,210
Misschien werden dit in veel gevallen
plaatsen waar een kwaadaardige

567
00:34:30,210 --> 00:34:34,110
geestelijke macht heerste, die
de melaatsheid van de afgoderij

568
00:34:34,110 --> 00:34:37,230
op dezelfde plek opnieuw
zou laten groeien.

569
00:34:37,230 --> 00:34:42,030
Daarom moest alles worden afgebroken en
als een onreine plaats worden beschouwd,

570
00:34:42,030 --> 00:34:45,330
niet als een plaats om
een nieuwe stad te bouwen.

571
00:34:45,330 --> 00:34:47,010
Hoofdstuk 14 zegt:

572
00:34:47,010 --> 00:34:50,130
U bent kinderen van de HEERE, uw God.

573
00:34:50,130 --> 00:34:53,010
U mag uw lichaam vanwege
een dode niet kerven

574
00:34:53,010 --> 00:34:55,710
of een kale plek maken tussen uw ogen.

575
00:34:55,710 --> 00:35:00,390
Het is ongebruikelijk om over
Israël als Gods kinderen te spreken.

576
00:35:00,390 --> 00:35:04,950
Het komt wel voor, maar het is
ongebruikelijk in het Oude Testament.

577
00:35:04,950 --> 00:35:08,850
Denk eraan dat Jezus dat tot het
voornaamste accent van Zijn bediening

578
00:35:08,850 --> 00:35:13,410
maakte: dat wij Gods kinderen
zijn en dat God onze Vader is.

579
00:35:13,410 --> 00:35:16,110
Zo horen we over God te denken.

580
00:35:16,110 --> 00:35:18,210
Zo denkt God over ons.

581
00:35:18,210 --> 00:35:21,450
Maar zo dacht Israël
doorgaans niet over God.

582
00:35:21,450 --> 00:35:26,010
Zij zagen Hem echter als iemand die
verder van hen afstond dan een vader.

583
00:35:26,010 --> 00:35:29,670
Toch herinnerde Jezus hen,
toen Hij dit naar voren bracht,

584
00:35:29,670 --> 00:35:34,890
alleen maar aan wat het Oude Testament
zelf zegt, al zegt het dit niet erg vaak.

585
00:35:34,890 --> 00:35:37,050
Soms zegt het dit wel.

586
00:35:37,050 --> 00:35:41,790
Dit aspect van Gods relatie met Zijn
volk moest volgens Jezus in alle

587
00:35:41,790 --> 00:35:46,350
omgang met Hem worden benadrukt
en in gedachten worden gehouden:

588
00:35:46,350 --> 00:35:51,930
dat Hij als een vader is en dat Hij
Zijn kinderen als een gezin beschouwt.

589
00:35:51,930 --> 00:35:57,030
Uit Jezus’ onderwijs begrijpen we vaak
dat het idee dat God een Vader is,

590
00:35:57,030 --> 00:36:00,330
iets zegt over hoe vriendelijk
Hij tegenover ons staat,

591
00:36:00,330 --> 00:36:03,330
zoals een vader tegenover
zijn kinderen staat.

592
00:36:03,330 --> 00:36:06,870
Zelfs in het Oude Testament
staat in Psalm 103:

593
00:36:06,870 --> 00:36:10,170
Zoals een vader zich
ontfermt over zijn kinderen,

594
00:36:10,170 --> 00:36:14,370
zo ontfermt de HEERE
Zich over wie Hem vrezen.

595
00:36:14,370 --> 00:36:19,050
Mensen die God vrezen, worden vergeleken
met de kinderen van een vader die

596
00:36:19,050 --> 00:36:20,790
medelijden met hen heeft.

597
00:36:20,790 --> 00:36:23,670
Dat is Psalm 103:13:

598
00:36:23,670 --> 00:36:26,850
Zoals een vader medelijden
heeft met zijn kinderen,

599
00:36:26,850 --> 00:36:30,930
zo heeft de Heer medelijden
met wie ontzag voor Hem hebben.

600
00:36:30,930 --> 00:36:36,210
Jezus spreekt erover hoe aardse vaders
er genoegen in scheppen hun kinderen

601
00:36:36,210 --> 00:36:38,010
goede gaven te geven:

602
00:36:38,010 --> 00:36:42,990
Als u, die slecht bent, uw kinderen
dan goede gaven weet te geven,

603
00:36:42,990 --> 00:36:46,950
hoeveel te meer zal uw
Vader, Die in de hemelen is,

604
00:36:46,950 --> 00:36:50,070
goede gaven geven aan
hen die tot Hem bidden.

605
00:36:50,070 --> 00:36:53,490
Jezus benadrukt dat God
aan jouw kant staat,

606
00:36:53,490 --> 00:36:57,210
zoals een vader aan de kant
van zijn eigen gezin staat.

607
00:36:57,210 --> 00:37:00,030
Misschien is dit het
enige aspect van een vader

608
00:37:00,030 --> 00:37:04,110
waaraan we denken wanneer we God
als Vader beschouwen: Hij is een

609
00:37:04,110 --> 00:37:06,870
toegeeflijke, meelevende God.

610
00:37:06,870 --> 00:37:11,130
Sommige mensen hebben precies de
tegenovergestelde indruk van God

611
00:37:11,130 --> 00:37:14,490
en denken dat Hij totaal
niet meelevend is.

612
00:37:14,490 --> 00:37:17,550
Maar we kunnen ook te ver
de andere kant op gaan.

613
00:37:17,550 --> 00:37:22,410
Dat God een Vader is, zegt inderdaad
iets over Zijn zorg voor ons,

614
00:37:22,410 --> 00:37:27,090
Zijn medeleven met ons en Zijn
liefde voor ons als kinderen.

615
00:37:27,090 --> 00:37:29,190
Maar het heeft ook een andere kant.

616
00:37:29,190 --> 00:37:33,090
Hij is een Vader; wij zijn Zijn kinderen.

617
00:37:33,090 --> 00:37:36,630
Hij is Degene aan Wie
wij trouw moeten zijn.

618
00:37:36,630 --> 00:37:40,350
Hij is Degene Die wij
behoren te gehoorzamen,

619
00:37:40,350 --> 00:37:42,990
zoals kinderen een vader gehoorzamen.

620
00:37:42,990 --> 00:37:45,930
We moeten onthouden tot
wiens gezin we behoren,

621
00:37:45,930 --> 00:37:51,510
en dat onze Vader Degene is Die
bepaalt hoe wij ons moeten gedragen.

622
00:37:51,510 --> 00:37:54,390
Dat is het punt dat Mozes hier maakt.

623
00:37:54,390 --> 00:37:58,710
Jullie zijn de kinderen van God,
dus gedraag je daar ook naar.

624
00:37:58,710 --> 00:38:01,950
Doe niet zoals de priesters
van de valse godsdiensten,

625
00:38:01,950 --> 00:38:05,190
die hun haar in een
bepaald patroon afscheren.

626
00:38:05,190 --> 00:38:10,050
Waarschijnlijk wordt hiermee een soort
haarlijn in de vorm van een punt bedoeld,

627
00:38:10,050 --> 00:38:12,870
zoals sommige demonische
priesters die hadden.

628
00:38:12,870 --> 00:38:17,310
Dit is een stereotype geworden
in kunstwerken waarop satan,

629
00:38:17,310 --> 00:38:22,710
satanisten en soms vampiers en andere
demonische wezens worden afgebeeld.

630
00:38:22,710 --> 00:38:26,970
Mensen worden met zo’n kapsel afgebeeld:
het voorste deel van hun hoofd is

631
00:38:26,970 --> 00:38:31,050
kaalgeschoren, maar in het midden
is een punt haar blijven staan.

632
00:38:31,050 --> 00:38:33,690
Dat deden de Kanaänitische priesters.

633
00:38:33,690 --> 00:38:34,830
God zegt:

634
00:38:34,830 --> 00:38:37,770
U bent kinderen van de HEERE, uw God.

635
00:38:37,770 --> 00:38:41,790
U mag uw lichaam vanwege een dode
niet kerven of een kale plek maken

636
00:38:41,790 --> 00:38:43,230
tussen uw ogen.

637
00:38:43,230 --> 00:38:46,650
Dat is ook iets wat valse
profeten en priesters deden.

638
00:38:46,650 --> 00:38:49,470
Weet je nog dat Elia
en de profeten van Baäl

639
00:38:49,470 --> 00:38:52,470
op de berg Karmel
tegenover elkaar stonden?

640
00:38:52,470 --> 00:38:56,670
Er staat dat de profeten van Baäl
zichzelf sneden om te proberen

641
00:38:56,670 --> 00:38:58,770
Baäls aandacht te trekken.

642
00:38:58,770 --> 00:39:00,810
Zo moet God niet aanbeden worden.

643
00:39:00,810 --> 00:39:05,070
Omdat jullie Gods kinderen zijn, doen
jullie daarom niet de dingen die andere

644
00:39:05,070 --> 00:39:06,870
goden van hun mensen eisen.

645
00:39:06,870 --> 00:39:10,770
Jullie snijden jezelf niet en scheren
voor een dode het voorste deel van je

646
00:39:10,770 --> 00:39:12,390
hoofd niet kaal.

647
00:39:12,390 --> 00:39:14,070
Zo rouwen jullie niet.

648
00:39:14,070 --> 00:39:15,810
Zo aanbidden jullie niet.

649
00:39:15,810 --> 00:39:19,650
Jullie zijn een heilig volk
voor de HEERE, jullie God.

650
00:39:19,650 --> 00:39:20,670
Vers 3:

651
00:39:20,670 --> 00:39:23,370
U mag niets eten wat een gruwel is.

652
00:39:23,370 --> 00:39:28,950
Dit zijn de dieren die u eten mag: het
rund, het schaap, de geit, het hert,

653
00:39:28,950 --> 00:39:34,950
de gazelle, de reebok, de steenbok,
de spiesbok, de antilope en de gems.

654
00:39:34,950 --> 00:39:38,550
Het ziet ernaar uit dat hier tien
of elf dieren worden genoemd.

655
00:39:38,550 --> 00:39:42,210
De regels die vanaf dit vers
tot en met vers 21 volgen,

656
00:39:42,210 --> 00:39:45,990
geven dezelfde voorschriften voor
rein en onrein voedsel die we in

657
00:39:45,990 --> 00:39:48,030
Leviticus 11 aantroffen.

658
00:39:48,030 --> 00:39:50,430
Het is bijna volledig een herhaling.

659
00:39:50,430 --> 00:39:54,630
Dat bepaalde reine dieren hier in vers
4 en 5 afzonderlijk worden genoemd,

660
00:39:54,630 --> 00:39:59,730
is ongebruikelijk, want Leviticus 11
noemt de reine dieren niet bij naam.

661
00:39:59,730 --> 00:40:03,030
Daar wordt alleen gezegd waaraan
een rein dier te herkennen is.

662
00:40:03,030 --> 00:40:06,090
Dat is hetzelfde wat we
hier in vers 6 lezen:

663
00:40:06,090 --> 00:40:11,070
Alle dieren die gespleten hoeven hebben,
waarvan de hoef in tweeën gespleten is,

664
00:40:11,070 --> 00:40:15,510
en die bovendien bij de dieren
horen die herkauwen, mag u eten.

665
00:40:15,510 --> 00:40:19,230
Met andere woorden: het
dier moet herkauwen.

666
00:40:19,230 --> 00:40:21,270
Dat is de algemene regel.

667
00:40:21,270 --> 00:40:23,790
We hebben die al in Leviticus gezien.

668
00:40:23,790 --> 00:40:27,150
Een dier is rein als het
beide kenmerken heeft:

669
00:40:27,150 --> 00:40:31,710
het herkauwt en heeft hoeven
die in tweeën gespleten zijn.

670
00:40:31,710 --> 00:40:36,570
Wanneer die twee kenmerken bij hetzelfde
dier voorkomen, maken ze het rein.

671
00:40:36,570 --> 00:40:41,070
Het is eigenlijk uniek voor Deuteronomium
dat er een lijst wordt gegeven van dieren

672
00:40:41,070 --> 00:40:42,690
die rein zijn.

673
00:40:42,690 --> 00:40:45,150
Zo’n lijst heb je niet echt nodig.

674
00:40:45,150 --> 00:40:50,850
Zolang je deze twee vereisten kent, kun
je bepalen welk dier rein is en welk niet.

675
00:40:50,850 --> 00:40:54,030
Vervolgens geeft hij voorbeelden
van dieren die herkauwen,

676
00:40:54,030 --> 00:40:58,110
of lijken te herkauwen, maar
geen gespleten hoeven hebben

677
00:40:58,110 --> 00:41:00,930
en daarom niet aan de vereisten voldoen.

678
00:41:00,930 --> 00:41:04,110
In vers 8 noemt hij opnieuw
het voorbeeld van het zwijn,

679
00:41:04,110 --> 00:41:07,410
dat wel gespleten hoeven
heeft maar niet herkauwt.

680
00:41:07,410 --> 00:41:10,530
Hoewel deze dieren dus een
van de twee kenmerken hebben,

681
00:41:10,530 --> 00:41:12,390
hebben ze ze niet allebei.

682
00:41:12,390 --> 00:41:14,370
Daarom zijn ze niet rein.

683
00:41:14,370 --> 00:41:18,870
In vers 9 spreekt hij over de
reine dieren die in de zee leven.

684
00:41:18,870 --> 00:41:24,210
Net als in Leviticus 11 geldt hetzelfde:
ze moeten vinnen en schubben hebben.

685
00:41:24,210 --> 00:41:27,630
Als ze geen vinnen en schubben
hebben, zijn ze onrein.

686
00:41:27,630 --> 00:41:30,270
Dan zijn er in vers 11 de vogels:

687
00:41:30,270 --> 00:41:32,670
Alle reine vogels mag u eten.

688
00:41:32,670 --> 00:41:35,910
Maar vervolgens noemt
hij de onreine vogels.

689
00:41:35,910 --> 00:41:38,070
Zo was het ook in Leviticus.

690
00:41:38,070 --> 00:41:40,650
Er is geen lijst van reine vogels.

691
00:41:40,650 --> 00:41:43,350
Er zijn vogels die gegeten mogen worden.

692
00:41:43,350 --> 00:41:48,030
Blijkbaar mogen de meeste vogels zelfs
gegeten worden, maar sommige niet.

693
00:41:48,030 --> 00:41:51,810
De vogels die genoemd
worden, eten rottend vlees,

694
00:41:51,810 --> 00:41:54,990
eten aas of zijn geneigd dat te doen.

695
00:41:54,990 --> 00:41:58,050
Ze leven daar niet
noodzakelijkerwijs uitsluitend van,

696
00:41:58,050 --> 00:42:01,950
maar het zijn vleesetende
vogels en ze zijn onrein.

697
00:42:01,950 --> 00:42:04,230
Dan staat er in vers 19:

698
00:42:04,230 --> 00:42:09,690
Ook alle gevleugelde insecten zijn voor
u onrein; ze mogen niet gegeten worden.

699
00:42:09,690 --> 00:42:13,950
De ruimere Engelse formulering
‘kruipende dieren die vliegen’

700
00:42:13,950 --> 00:42:16,590
kan een verwijzing zijn
naar vliegende insecten,

701
00:42:16,590 --> 00:42:21,090
hoewel we weten dat er in Leviticus
11 één voorbehoud wordt gemaakt.

702
00:42:21,090 --> 00:42:24,750
Je mag een insect eten als
het gelede achterpoten heeft

703
00:42:24,750 --> 00:42:27,690
waarvan het gewricht boven
het lichaam uitsteekt,

704
00:42:27,690 --> 00:42:31,650
zoals de achterpoten van een
sprinkhaan of van een krekel.

705
00:42:31,650 --> 00:42:35,970
Die vliegen wel, maar ze hebben nog
een ander bijzonder kenmerk waardoor ze

706
00:42:35,970 --> 00:42:37,710
gegeten mogen worden.

707
00:42:37,710 --> 00:42:41,010
Alle andere insecten
mogen niet gegeten worden.

708
00:42:41,010 --> 00:42:45,690
Tot de andere kruipende dieren die vliegen
zou mogelijk ook de vliegende eekhoorn

709
00:42:45,690 --> 00:42:50,730
gerekend kunnen worden, als een kruipend
dier dat vliegt, al zweeft die eigenlijk.

710
00:42:50,730 --> 00:42:53,970
Hij vliegt niet echt zoals
een vogel of een insect.

711
00:42:53,970 --> 00:42:58,290
Maar ik denk dat het waarschijnlijk een
verwijzing is naar vliegende insecten.

712
00:42:58,290 --> 00:43:03,210
Hier wordt de nadere bepaling weggelaten
over de insecten met gelede poten die in

713
00:43:03,210 --> 00:43:04,950
Leviticus worden genoemd.

714
00:43:04,950 --> 00:43:08,010
Dat herinnert ons aan de
uitlegregel die we bij andere

715
00:43:08,010 --> 00:43:11,130
gelegenheden hebben opgemerkt
bij het uitleggen van de Schrift.

716
00:43:11,130 --> 00:43:13,770
Wanneer er twee passages
over hetzelfde gaan,

717
00:43:13,770 --> 00:43:18,510
en de ene geen uitzondering op de
regel noemt maar de andere passage wel,

718
00:43:18,510 --> 00:43:22,890
dan beschouwen we de passage die
de uitzondering geeft als juist

719
00:43:22,890 --> 00:43:27,090
en als een passage die ons informatie
geeft die de andere weglaat.

720
00:43:27,090 --> 00:43:30,630
Hier lijken alle vliegende
insecten verboden te worden.

721
00:43:30,630 --> 00:43:35,430
In Leviticus wordt een uitzondering
gegeven: de insecten die springen,

722
00:43:35,430 --> 00:43:39,270
zoals sprinkhanen en treksprinkhanen.

723
00:43:39,270 --> 00:43:42,630
Zij vormen een uitzondering
op deze algemene regel.

724
00:43:42,630 --> 00:43:46,410
Hier wordt de algemene regel
zonder de uitzondering vermeld,

725
00:43:46,410 --> 00:43:49,230
maar dat maakt de
uitzondering niet ongedaan.

726
00:43:49,230 --> 00:43:53,430
Dus voel je vrij om sprinkhanen
te eten als je dat wilt.

727
00:43:53,430 --> 00:43:55,350
Aan het einde hiervan staat:

728
00:43:55,350 --> 00:43:57,870
U mag geen enkel kadaver eten.

729
00:43:57,870 --> 00:44:02,370
Aan de vreemdeling die binnen uw poorten
is, mag u het geven om het te eten,

730
00:44:02,370 --> 00:44:04,710
of verkoop het aan een buitenlander.

731
00:44:04,710 --> 00:44:08,790
Want u bent een heilig
volk voor de HEERE, uw God.

732
00:44:08,790 --> 00:44:11,970
U mag een bokje niet koken
in de melk van zijn moeder.

733
00:44:11,970 --> 00:44:20,190
We zagen dat deze regel eerder ook werd
gegeven in Exodus 23:19 en Exodus 34:26.

734
00:44:20,190 --> 00:44:22,470
Toch is het een vreemde regel.

735
00:44:22,470 --> 00:44:25,770
Waarom zou het een probleem zijn om
een geitenbokje in de melk van zijn

736
00:44:25,770 --> 00:44:27,210
moeder te koken?

737
00:44:27,210 --> 00:44:29,970
Zoals ik zei toen we dit
in Exodus behandelden,

738
00:44:29,970 --> 00:44:33,330
denk ik dat het komt doordat
dit een heidens gebruik was,

739
00:44:33,330 --> 00:44:36,330
en het lijkt gewoon een
verdraaiing van de natuur.

740
00:44:36,330 --> 00:44:40,470
Het is duidelijk dat God een geit
melk geeft om haar jongen te voeden en

741
00:44:40,470 --> 00:44:41,670
groot te brengen.

742
00:44:41,670 --> 00:44:45,210
Dat haar jong uiteindelijk in de
melk van zijn moeder wordt gekookt,

743
00:44:45,210 --> 00:44:48,030
lijkt gewoon een
verdraaiing van de dingen.

744
00:44:48,030 --> 00:44:51,690
Strikt genomen is het niet immoreel;
het lijkt gewoon een verdraaiing

745
00:44:51,690 --> 00:44:53,070
van de natuur.

746
00:44:53,070 --> 00:44:56,010
Als heidenen dat in de
dienst van hun goden deden,

747
00:44:56,010 --> 00:44:58,950
kwam dat waarschijnlijk
doordat ze goden dienden die

748
00:44:58,950 --> 00:45:01,290
behagen scheppen in
verdraaiingen van de natuur.

749
00:45:01,290 --> 00:45:05,550
Maar onze God schept geen behagen
in verdraaiingen van de natuur.

750
00:45:05,550 --> 00:45:10,710
Hij heeft de natuur geschapen, en het
zijn de demonen die haar graag verdraaien.

751
00:45:10,710 --> 00:45:14,730
Het was dus ongetwijfeld een heidens
gebruik dat Israël bij de andere

752
00:45:14,730 --> 00:45:19,170
godsdiensten om hen heen zou waarnemen,
maar dat zij niet mochten nadoen.

753
00:45:19,170 --> 00:45:24,990
Dan worden er in vers 22 bepaalde nieuwe
regels gegeven over het geven van tienden.

754
00:45:24,990 --> 00:45:28,410
Het geven van tienden was
natuurlijk al eerder geboden,

755
00:45:28,410 --> 00:45:30,870
maar hier staan enkele nieuwe gedachten:

756
00:45:30,870 --> 00:45:35,610
Van heel de opbrengst van uw zaad,
wat het veld jaar op jaar voortbrengt,

757
00:45:35,610 --> 00:45:38,430
moet u getrouw het tiende deel geven.

758
00:45:38,430 --> 00:45:43,710
Voor het aangezicht van de HEERE, uw God,
op de plaats die Hij zal uitkiezen om Zijn

759
00:45:43,710 --> 00:45:47,550
Naam daar te laten wonen, moet
u de tienden van uw koren,

760
00:45:47,550 --> 00:45:52,770
van uw nieuwe wijn en van uw olie,
en de eerstgeborenen van uw runderen

761
00:45:52,770 --> 00:45:59,370
en van uw kleinvee eten, om de HEERE,
uw God, te leren vrezen, alle dagen.

762
00:45:59,370 --> 00:46:03,510
Als de weg voor u te lang is, zodat
u dat alles niet kunt meenemen,

763
00:46:03,510 --> 00:46:09,690
omdat de plaats die de HEERE, uw God, zal
uitkiezen om Zijn Naam daar te vestigen,

764
00:46:09,690 --> 00:46:14,490
te ver bij u vandaan is, dan
moet u, wanneer de HEERE, uw God,

765
00:46:14,490 --> 00:46:19,470
u gezegend heeft, het te gelde maken,
het geld in een buidel meenemen

766
00:46:19,470 --> 00:46:23,850
en naar de plaats gaan die de
HEERE, uw God, zal uitkiezen.

767
00:46:23,850 --> 00:46:27,870
Daar moet u dat geld besteden
aan alles wat uw ziel verlangt:

768
00:46:27,870 --> 00:46:34,410
runderen en kleinvee, wijn en sterkedrank,
ja, alles wat uw ziel maar wenst.

769
00:46:34,410 --> 00:46:39,390
Dan kunt u daar eten voor het aangezicht
van de HEERE, uw God, en u verblijden,

770
00:46:39,390 --> 00:46:40,890
u en uw gezin.

771
00:46:40,890 --> 00:46:45,570
Daarbij mag u de Leviet die binnen uw
poorten is, niet in de steek laten.

772
00:46:45,570 --> 00:46:49,590
Hij heeft immers geen aandeel
of erfelijk bezit samen met u.

773
00:46:49,590 --> 00:46:53,790
Wat we hieruit leren, is dat de
Israëlieten een tiende van de opbrengst

774
00:46:53,790 --> 00:46:57,210
van hun land en van hun
dieren en kudden moesten nemen

775
00:46:57,210 --> 00:47:00,330
en die aan de Heere moesten
offeren, dat wil zeggen:

776
00:47:00,330 --> 00:47:03,390
aan de Levieten geven
voor hun levensonderhoud.

777
00:47:03,390 --> 00:47:07,470
Wanneer zij hun tienden naar de tempel
of de tabernakel brachten om die aan de

778
00:47:07,470 --> 00:47:12,990
Levieten te overhandigen, zouden zij bij
die gelegenheid zelf samen met de Levieten

779
00:47:12,990 --> 00:47:16,230
deelnemen aan een feestelijke
maaltijd van aanbidding.

780
00:47:16,230 --> 00:47:18,930
Ze zouden daadwerkelijk
van hun tienden eten.

781
00:47:18,930 --> 00:47:23,430
Ze zouden er niet veel van eten, want
een tiende van de oogst van een heel jaar

782
00:47:23,430 --> 00:47:27,330
zou veel te veel zijn om
tijdens één maaltijd op te eten.

783
00:47:27,330 --> 00:47:32,430
Het zou in feite genoeg moeten zijn om de
Levieten het hele jaar van te laten leven.

784
00:47:32,430 --> 00:47:36,570
Maar je zou er in elk geval genoeg van
nemen om er één maaltijd voor je gezin

785
00:47:36,570 --> 00:47:37,950
van te bereiden.

786
00:47:37,950 --> 00:47:41,910
Je tiende meenemen kon een
probleem zijn als je bijvoorbeeld

787
00:47:41,910 --> 00:47:45,990
meerdere wagenladingen graan
had die samen je tiende vormden.

788
00:47:45,990 --> 00:47:49,650
In plaats van met een karavaan
naar Jeruzalem of Silo te trekken,

789
00:47:49,650 --> 00:47:54,570
of naar welke plaats ze het ook brachten,
kon je je tiende omzetten in echt geld,

790
00:47:54,570 --> 00:47:57,150
dat in een buidel kon worden meegenomen.

791
00:47:57,150 --> 00:48:00,330
Wanneer je de plaats bereikte
waar de tabernakel stond,

792
00:48:00,330 --> 00:48:02,790
kon je het weer omzetten in voedsel.

793
00:48:02,790 --> 00:48:05,310
Dat kon om allerlei soorten voedsel gaan.

794
00:48:05,310 --> 00:48:09,930
Je tiende kon uit tarwe hebben bestaan,
maar nadat je die in geld had omgezet

795
00:48:09,930 --> 00:48:13,110
en bij de tempel of de
tabernakel was aangekomen,

796
00:48:13,110 --> 00:48:16,110
kon je welk eetbaar product dan ook kopen.

797
00:48:16,110 --> 00:48:19,830
Het hoefde geen tarwe te zijn,
maar kon ieder eetbaar product van

798
00:48:19,830 --> 00:48:21,450
gelijke waarde zijn.

799
00:48:21,450 --> 00:48:23,970
Je kon vee kopen of wat je maar wilde,

800
00:48:23,970 --> 00:48:28,050
daar een feestmaal houden en de
rest ervan aan de Levieten geven.

801
00:48:28,050 --> 00:48:31,890
Er staat in vers 28, en
dit is iets waarvan veel

802
00:48:31,890 --> 00:48:35,730
commentatoren niet helemaal zeker
weten wat ze ermee aan moeten:

803
00:48:35,730 --> 00:48:40,530
Om de drie jaar moet u alle tienden van
uw opbrengst van dat jaar brengen en

804
00:48:40,530 --> 00:48:42,570
opslaan binnen uw poorten.

805
00:48:42,570 --> 00:48:47,190
In vers 22 staat dat ze jaar
na jaar de tiende brengen.

806
00:48:47,190 --> 00:48:48,930
Dat betekent jaarlijks.

807
00:48:48,930 --> 00:48:52,410
Maar hier lezen we over een
tiende van het derde jaar.

808
00:48:52,410 --> 00:48:56,790
Elk derde jaar wordt deze tiende
enigszins anders behandeld.

809
00:48:56,790 --> 00:48:59,790
Blijkbaar wordt hij niet
naar de tabernakel gebracht.

810
00:48:59,790 --> 00:49:02,310
Hij wordt binnen je poorten opgeslagen.

811
00:49:02,310 --> 00:49:06,690
Dat wil zeggen dat er in elke stad
een graanopslagplaats zou zijn,

812
00:49:06,690 --> 00:49:11,250
die gebruikt zou worden om de Levieten
die in de omgeving woonden te voeden,

813
00:49:11,250 --> 00:49:13,830
evenals de armen en de vreemdelingen.

814
00:49:13,830 --> 00:49:16,410
Het was een soort
voedselbank voor de armen,

815
00:49:16,410 --> 00:49:19,470
in plaats van een stelsel
van sociale bijstand.

816
00:49:19,470 --> 00:49:23,370
Blijkbaar ging men ervan uit dat de
tiende van de opbrengst van het land van

817
00:49:23,370 --> 00:49:27,870
één bepaald jaar genoeg zou zijn om
de armen drie jaar lang te voeden.

818
00:49:27,870 --> 00:49:30,450
Daarom hoefden ze dit maar
eens in de drie jaar te doen.

819
00:49:30,450 --> 00:49:33,150
Waarover de geleerden het
niet helemaal eens zijn,

820
00:49:33,150 --> 00:49:37,530
is of dit eenvoudigweg de manier was
waarop de gewone tiende van het derde jaar

821
00:49:37,530 --> 00:49:42,210
werd gebruikt, of dat dit elk derde
jaar een aanvullende tiende was.

822
00:49:42,210 --> 00:49:47,070
In dat geval werd er, naast de gewone
tiende die naar de priesters in Silo

823
00:49:47,070 --> 00:49:52,110
of waar dan ook werd gebracht, om de drie
jaar nog eens tien procent afgedragen:

824
00:49:52,110 --> 00:49:53,670
een tweede tiende.

825
00:49:53,670 --> 00:49:57,630
Die moesten ze voor de armen apart zetten
en niet naar de tabernakel brengen,

826
00:49:57,630 --> 00:49:59,790
maar binnen hun poorten bewaren.

827
00:49:59,790 --> 00:50:03,870
Ik geloof dat de traditie van de rabbijnen
in de periode tussen het Oude en het

828
00:50:03,870 --> 00:50:09,090
Nieuwe Testament inhield dat dit een
tweede tiende was, boven op de eerste.

829
00:50:09,090 --> 00:50:13,410
In het derde jaar zouden ze dus in
werkelijkheid twintig procent geven.

830
00:50:13,410 --> 00:50:17,310
Ze zouden zoals gewoonlijk tien
procent naar de tabernakel brengen

831
00:50:17,310 --> 00:50:20,070
en nog eens tien procent
binnen hun eigen poorten

832
00:50:20,070 --> 00:50:25,050
opslaan voor de plaatselijke Levieten die
daar woonden, voor de armen, enzovoort.

833
00:50:25,050 --> 00:50:29,910
Nogmaals, dat staat niet vast, maar
zo zijn de Joden het gaan begrijpen.

834
00:50:29,910 --> 00:50:33,390
In hoofdstuk 15 hebben we
de wet van de sabbatsjaren,

835
00:50:33,390 --> 00:50:36,330
die op enkele andere
plaatsen al besproken is.

836
00:50:36,330 --> 00:50:39,870
In Exodus 21, vers 2 tot en met 6,

837
00:50:39,870 --> 00:50:44,610
hadden we al een wet over het vrijlaten
van Hebreeuwse slaven in het zevende jaar.

838
00:50:44,610 --> 00:50:47,250
Het werd het jaar van vrijlating genoemd.

839
00:50:47,250 --> 00:50:50,070
Elk zevende jaar was een sabbatsjaar.

840
00:50:50,070 --> 00:50:52,590
Het werd ook het jaar
van vrijlating genoemd,

841
00:50:52,590 --> 00:50:57,690
en de Hebreeuwse slaven kregen in het
zevende jaar hun vrijheid aangeboden.

842
00:50:57,690 --> 00:51:02,130
Als ze hun vrijheid niet wilden, konden
ze de rest van hun leven slaaf blijven.

843
00:51:02,130 --> 00:51:05,850
Ze konden die beslissing nemen als
ze dat wilden, en als ze dat deden,

844
00:51:05,850 --> 00:51:07,710
werd hun oor doorboord.

845
00:51:07,710 --> 00:51:10,950
De rest van hun leven betekende
waarschijnlijk tot het jubeljaar,

846
00:51:10,950 --> 00:51:14,130
als er tijdens hun leven
toevallig een jubeljaar viel.

847
00:51:14,130 --> 00:51:16,890
Het jubeljaar kwam om de vijftig jaar.

848
00:51:16,890 --> 00:51:20,970
Sommige mensen konden hun hele leven
lang nooit een jubeljaar meemaken.

849
00:51:20,970 --> 00:51:24,270
Of het kon plaatsvinden toen
ze nog jonge kinderen waren,

850
00:51:24,270 --> 00:51:28,290
waarna ze niet lang genoeg zouden
leven om het volgende mee te maken.

851
00:51:28,290 --> 00:51:31,470
Maar ik denk dat zelfs iemand
die levenslang slaaf was,

852
00:51:31,470 --> 00:51:35,910
in het jubeljaar moest worden vrijgelaten,
al wilde hij dat misschien niet.

853
00:51:35,910 --> 00:51:40,890
Nogmaals, ik neem aan dat een slaaf in
het jubeljaar nog steeds opnieuw zijn

854
00:51:40,890 --> 00:51:44,430
wens kon uitspreken om
voorgoed slaaf te blijven.

855
00:51:44,430 --> 00:51:47,370
Ik denk niet dat hij
verplicht vrij moest worden.

856
00:51:47,370 --> 00:51:50,310
Het belangrijkste hier
is dat het zevende jaar,

857
00:51:50,310 --> 00:51:55,050
zoals het werd beschreven in
Exodus 21, vers 2 tot en met 6,

858
00:51:55,050 --> 00:51:58,890
een jaar van vrijlating van
Hebreeuwse slaven werd genoemd.

859
00:51:58,890 --> 00:52:04,950
Ook Leviticus 25 had dit in
vers 39 tot en met 55 besproken.

860
00:52:04,950 --> 00:52:09,570
Dit is dus niet de eerste keer dat we een
bespreking van het zevende jaar hebben.

861
00:52:09,570 --> 00:52:13,770
We zien dat we in hoofdstuk
15, vers 12 tot en met 18,

862
00:52:13,770 --> 00:52:17,970
een herhaling hebben van de wet over
het vrijlaten van de Hebreeuwse slaaf in

863
00:52:17,970 --> 00:52:19,410
het zevende jaar.

864
00:52:19,410 --> 00:52:23,010
Een verschil dat in de eerdere
passages niet wordt genoemd,

865
00:52:23,010 --> 00:52:27,270
is dat vers 12 een Hebreeuwse man
of een Hebreeuwse vrouw noemt.

866
00:52:27,270 --> 00:52:31,590
De eerdere passages spraken alleen
over een mannelijke Hebreeuwse slaaf,

867
00:52:31,590 --> 00:52:33,210
maar hier wordt vermeld dat ook

868
00:52:33,210 --> 00:52:36,510
vrouwelijke slaven onder
deze wetgeving zouden vallen.

869
00:52:36,510 --> 00:52:38,730
Voor hen geldt hetzelfde.

870
00:52:38,730 --> 00:52:42,810
Aan het einde van zes jaar krijgen
ze hun vrijheid aangeboden.

871
00:52:42,810 --> 00:52:46,350
In het zevende jaar krijgen
ze hun vrijheid aangeboden,

872
00:52:46,350 --> 00:52:50,370
maar ze kunnen levenslang slaven
blijven als ze daarvoor kiezen.

873
00:52:50,370 --> 00:52:53,730
Er staat ook dat je de slaaf,
wanneer je hem vrijlaat,

874
00:52:53,730 --> 00:52:57,810
niet met lege handen moet
wegsturen. Vers 14 zegt:

875
00:52:57,810 --> 00:53:03,330
U moet hem overvloedig geven van uw
kleinvee, uw dorsvloer en uw perskuip;

876
00:53:03,330 --> 00:53:08,790
van dat waarmee de HEERE, uw God,
u gezegend heeft, moet u hem geven.

877
00:53:08,790 --> 00:53:13,770
Wanneer ze hun slaaf vrijlieten, ging
hij dus niet zomaar met lege handen weg.

878
00:53:13,770 --> 00:53:16,470
Zeven jaar eerder was zijn
probleem dat hij arm was

879
00:53:16,470 --> 00:53:20,010
en zijn rekeningen niet kon
betalen, en daarom had hij zichzelf

880
00:53:20,010 --> 00:53:21,810
als slaaf verkocht.

881
00:53:21,810 --> 00:53:26,610
Als je hem weer even arm vrijlaat,
begint de cyclus gewoon opnieuw.

882
00:53:26,610 --> 00:53:29,550
Hij is net zo afhankelijk
als voordat hij bij je kwam,

883
00:53:29,550 --> 00:53:32,430
en hij zal zichzelf
opnieuw moeten verkopen.

884
00:53:32,430 --> 00:53:37,470
Het idee is dus dat je hem, nadat hij zes
jaar zonder loon voor je heeft gewerkt,

885
00:53:37,470 --> 00:53:39,570
wat achterstallig loon geeft.

886
00:53:39,570 --> 00:53:42,930
Je helpt hem financieel op
weg, zodat hij een tijdlang

887
00:53:42,930 --> 00:53:47,550
zonder verdere steun van jou kan leven
en weer op eigen benen kan komen.

888
00:53:47,550 --> 00:53:49,050
Dat is het idee.

889
00:53:49,050 --> 00:53:51,270
Je stuurt hem niet gewoon arm weg.

890
00:53:51,270 --> 00:53:55,530
Je stuurt hem weg terwijl hij er beter
aan toe is dan toen hij bij je kwam.

891
00:53:55,530 --> 00:53:58,230
Die regels in vers 12 tot en met 18

892
00:53:58,230 --> 00:54:00,990
zijn een aanvulling op wat
daar eerder over is gezegd.

893
00:54:00,990 --> 00:54:06,090
De verzen 1 tot en met 11 voegen nog
een bepaling toe voor het zevende jaar.

894
00:54:06,090 --> 00:54:10,410
Het is niet alleen een jaar waarin zij
hun Hebreeuwse slaven moeten vrijlaten,

895
00:54:10,410 --> 00:54:13,770
maar ook een jaar waarin zij
schulden moeten kwijtschelden.

896
00:54:13,770 --> 00:54:16,710
‘Kwijtschelding van schulden’
is hoe het wordt vertaald,

897
00:54:16,710 --> 00:54:19,410
maar sommige geleerden
denken dat dit eenvoudigweg

898
00:54:19,410 --> 00:54:22,290
uitstel van de betaling
van een schuld betekent.

899
00:54:22,290 --> 00:54:25,830
Dat wil zeggen: als iemand je
iets schuldig is wat in het

900
00:54:25,830 --> 00:54:29,910
zevende jaar betaald moet worden, dan laat
je hem niet betalen wanneer de schuld in

901
00:54:29,910 --> 00:54:32,370
dat zevende jaar opeisbaar wordt.

902
00:54:32,370 --> 00:54:36,150
Je geeft hem een jaar uitstel.
De schuld wordt dus niet

903
00:54:36,150 --> 00:54:38,790
noodzakelijkerwijs
volledig kwijtgescholden,

904
00:54:38,790 --> 00:54:41,430
maar de betaling wordt uitgesteld.

905
00:54:41,430 --> 00:54:45,630
Geleerden zijn het hierover niet eens,
hoewel Jezus leek aan te geven dat

906
00:54:45,630 --> 00:54:49,650
volledige kwijtschelding van
schulden de christelijke reactie is

907
00:54:49,650 --> 00:54:52,470
wanneer iemand bij jou in de schuld staat.

908
00:54:52,470 --> 00:54:56,370
In Lukas 6:35 zegt Jezus:

909
00:54:56,370 --> 00:55:01,110
Maar heb uw vijanden lief en doe goed,
en leen zonder te hopen iets terug

910
00:55:01,110 --> 00:55:02,251
te krijgen .

911
00:55:02,251 --> 00:55:06,870
Dan zal uw loon groot zijn en zult
u kinderen van de Allerhoogste zijn,

912
00:55:06,870 --> 00:55:10,950
want Hij is goedertieren over
de ondankbaren en slechten.

913
00:55:10,950 --> 00:55:15,390
Dat wil zeggen: je leent iets uit,
maar je doet dat met de bereidheid

914
00:55:15,390 --> 00:55:17,310
de schuld kwijt te schelden.

915
00:55:17,310 --> 00:55:21,570
De persoon die van je leent, hoort
van plan te zijn je terug te betalen

916
00:55:21,570 --> 00:55:24,570
en hoort dat plan zo veel
mogelijk uit te voeren,

917
00:55:24,570 --> 00:55:28,830
want je hoort geen geld te lenen en
het vervolgens niet terug te betalen.

918
00:55:28,830 --> 00:55:32,490
Maar als je wel geld leent en
het niet kunt terugbetalen,

919
00:55:32,490 --> 00:55:37,410
hoort de christelijke geldschieter bereid
te zijn het verlies zelf te dragen.

920
00:55:37,410 --> 00:55:42,270
Dat is wat Jezus leek te leren, en dat
zou misschien Zijn toepassing van deze

921
00:55:42,270 --> 00:55:43,590
algemene regel zijn.

922
00:55:43,590 --> 00:55:47,370
Alleen zegt Jezus niet dat je dit
in het zevende jaar moet doen.

923
00:55:47,370 --> 00:55:51,390
Hij zegt in feite dat je dit
als levenswijze moet doen.

924
00:55:51,390 --> 00:55:54,510
Het zevende jaar zou
eenvoudigweg een tijd zijn

925
00:55:54,510 --> 00:55:58,350
waarin dit beginsel eens in de
zeven jaar wordt uitgebeeld.

926
00:55:58,350 --> 00:56:00,210
Hoofdstuk 15 zegt:

927
00:56:00,210 --> 00:56:04,170
Na verloop van zeven jaar moet
u kwijtschelding verlenen.

928
00:56:04,170 --> 00:56:07,111
Dit nu is wat de kwijtschelding inhoudt :

929
00:56:07,111 --> 00:56:10,890
iedere schuldeiser die iets
aan zijn naaste geleend heeft,

930
00:56:10,890 --> 00:56:13,110
moet hem dat kwijtschelden.

931
00:56:13,110 --> 00:56:17,250
Hij mag van zijn naaste of zijn
broeder geen betaling eisen,

932
00:56:17,250 --> 00:56:21,450
aangezien men een kwijtschelding
heeft uitgeroepen voor de HEERE.

933
00:56:21,450 --> 00:56:26,550
Van een buitenlander mag u betaling eisen,
maar wat er van u bij uw broeder is,

934
00:56:26,550 --> 00:56:28,410
moet u kwijtschelden.

935
00:56:28,410 --> 00:56:31,530
Overigens hoeft er onder
u geen arme te zijn,

936
00:56:31,530 --> 00:56:37,410
want de HEERE zal u overvloedig zegenen
in het land dat de HEERE, uw God,

937
00:56:37,410 --> 00:56:41,310
u als erfelijk bezit geeft
om dat in bezit te nemen,

938
00:56:41,310 --> 00:56:45,510
Als er ooit een tijd kwam waarin
er geen armen onder jullie waren,

939
00:56:45,510 --> 00:56:48,990
dan zouden er geen schulden
zijn om kwijt te schelden.

940
00:56:48,990 --> 00:56:51,330
We zullen echter in vers 11 zien:

941
00:56:51,330 --> 00:56:55,650
Want armen zullen binnen
uw land nooit ontbreken.

942
00:56:55,650 --> 00:57:00,270
Daarom gebied ik u: U moet uw hand
wijd opendoen voor uw broeder,

943
00:57:00,270 --> 00:57:03,570
de onderdrukte en de arme in uw land.

944
00:57:03,570 --> 00:57:06,450
Er zullen altijd armen onder jullie zijn.

945
00:57:06,450 --> 00:57:11,250
Maar als er geen armen onder jullie waren,
dan zou dit niet van toepassing zijn.

946
00:57:11,250 --> 00:57:14,670
Dit gaat over het helpen van
de armen. Daar gaat het om.

947
00:57:14,670 --> 00:57:18,990
Als er een tijd komt waarin er geen
armen onder jullie zijn, wat hypothetisch

948
00:57:18,990 --> 00:57:20,490
is, zegt hij:

949
00:57:20,490 --> 00:57:23,730
Overigens hoeft er onder
u geen arme te zijn,

950
00:57:23,730 --> 00:57:29,070
want de HEERE zal u overvloedig zegenen
in het land dat de HEERE, uw God,

951
00:57:29,070 --> 00:57:32,910
u als erfelijk bezit geeft
om dat in bezit te nemen,

952
00:57:32,910 --> 00:57:38,130
als u tenminste de stem van de
HEERE, uw God, nauwgezet gehoorzaamt,

953
00:57:38,130 --> 00:57:43,590
door al deze geboden die ik u heden
gebied, nauwlettend in acht te nemen.

954
00:57:43,590 --> 00:57:49,170
Wanneer de HEERE, uw God, u gezegend
heeft, zoals Hij tot u gesproken heeft,

955
00:57:49,170 --> 00:57:52,290
dan zult u aan vele volken
leningen verstrekken,

956
00:57:52,290 --> 00:57:57,810
maar zelf zult u niets hoeven te lenen;
en u zult over vele volken heersen,

957
00:57:57,810 --> 00:58:00,750
maar over u zullen zij niet heersen.

958
00:58:00,750 --> 00:58:01,950
Er staat:

959
00:58:01,950 --> 00:58:03,750
Jullie zullen niet lenen.

960
00:58:03,750 --> 00:58:05,490
Dat is geen gebod.

961
00:58:05,490 --> 00:58:10,590
Nergens in de Schrift staat een gebod om
niet te lenen, maar het is een belofte.

962
00:58:10,590 --> 00:58:15,630
Er wordt in feite gezegd dat je natuurlijk
niet zou lenen als dat niet nodig was.

963
00:58:15,630 --> 00:58:18,270
Niemand zou schulden
willen hebben, uiteraard.

964
00:58:18,270 --> 00:58:22,110
Zij konden zich geen voorstelling
maken van onze moderne samenleving,

965
00:58:22,110 --> 00:58:25,050
waarin mensen voor hun
plezier schulden aangaan om

966
00:58:25,050 --> 00:58:27,990
luxeartikelen en dergelijke te kopen, zich

967
00:58:27,990 --> 00:58:30,930
onnodig een luxere
levensstijl aan te meten

968
00:58:30,930 --> 00:58:33,750
en zichzelf met schulden op te zadelen.

969
00:58:33,750 --> 00:58:36,870
Onze hele samenleving leeft op die manier.

970
00:58:36,870 --> 00:58:40,590
In die tijd zou iemand zich ervoor
schamen schulden aan te gaan.

971
00:58:40,590 --> 00:58:43,110
Wie wil de last van een schuld dragen?

972
00:58:43,110 --> 00:58:44,730
Die is verpletterend.

973
00:58:44,730 --> 00:58:49,470
Het is al moeilijk genoeg om te leven
zonder ook nog betalingen te moeten doen

974
00:58:49,470 --> 00:58:51,930
voor een bedrag dat je
al eerder schuldig was.

975
00:58:51,930 --> 00:58:56,370
De veronderstelling was dat je
schulden had omdat je arm was.

976
00:58:56,370 --> 00:58:57,930
Je kon er niets aan doen.

977
00:58:57,930 --> 00:59:01,110
Je moest schulden aangaan om te overleven.

978
00:59:01,110 --> 00:59:05,370
Het idee was daarom dat je niet
zult lenen als God je zegent,

979
00:59:05,370 --> 00:59:07,590
omdat dat niet nodig zal zijn.

980
00:59:07,590 --> 00:59:11,490
En je zou het beslist niet doen
als het niet nodig was, toch?

981
00:59:11,490 --> 00:59:14,790
Men neemt aan dat niemand
schulden zou willen aangaan.

982
00:59:14,790 --> 00:59:19,170
Wij doen dat wel, omdat we er ten
onrechte van uitgaan dat we de toekomst in

983
00:59:19,170 --> 00:59:20,430
de hand hebben.

984
00:59:20,430 --> 00:59:25,110
We zijn niet bereid te leven binnen de
grenzen van de middelen die God verschaft,

985
00:59:25,110 --> 00:59:29,850
en we brengen onszelf in slavernij die
we niet eens als slavernij beschouwen.

986
00:59:29,850 --> 00:59:34,050
Misschien komt dat doordat we in
ons achterhoofd hebben dat we altijd

987
00:59:34,050 --> 00:59:38,250
faillissement kunnen aanvragen en er zo
onderuit kunnen komen als we de schuld

988
00:59:38,250 --> 00:59:39,930
niet kunnen afbetalen.

989
00:59:39,930 --> 00:59:44,370
Er zijn mensen die dat in gedachten
als mogelijkheid achter de hand houden.

990
00:59:44,370 --> 00:59:48,690
Ze denken: ‘Waarschijnlijk kunnen we
dit afbetalen, maar als dat niet lukt,

991
00:59:48,690 --> 00:59:51,570
kunnen we gewoon faillissement aanvragen.’

992
00:59:51,570 --> 00:59:55,470
Zo kunnen we er royaal van
leven, boven onze stand leven,

993
00:59:55,470 --> 01:00:00,510
van het geld van andere mensen profiteren
om onze levensstandaard te verhogen en

994
01:00:00,510 --> 01:00:05,490
vervolgens, als we het niet kunnen
afbetalen, gewoon in gebreke blijven.

995
01:00:05,490 --> 01:00:08,190
We kunnen faillissement aanvragen.

996
01:00:08,190 --> 01:00:10,770
Zo leven mensen in deze maatschappij.

997
01:00:10,770 --> 01:00:13,050
Zo ging het niet in die maatschappij.

998
01:00:13,050 --> 01:00:16,170
Zij leenden niet van banken
om ondernemingen en dergelijke

999
01:00:16,170 --> 01:00:19,110
van kapitaal te voorzien,
zoals wij dat doen.

1000
01:00:19,110 --> 01:00:23,730
Zij erfden hun huizen van hun voorouders,
dus hadden zij geen hypotheken.

1001
01:00:23,730 --> 01:00:27,630
Zij financierden geen
ondernemingen met durfkapitaal.

1002
01:00:27,630 --> 01:00:30,330
Eerlijk gezegd is er
niets mis met kapitalisme,

1003
01:00:30,330 --> 01:00:34,590
maar het idee dat je schulden aangaat
om een bedrijf van kapitaal te voorzien,

1004
01:00:34,590 --> 01:00:37,770
was iets wat zij eenvoudigweg
niet zouden doen.

1005
01:00:37,770 --> 01:00:41,190
Wie van anderen moest lenen, werd
beschouwd als iemand die onder

1006
01:00:41,190 --> 01:00:42,750
een vloek verkeerde.

1007
01:00:42,750 --> 01:00:47,370
Niet dat je zondigde door te lenen, maar
je moest lenen omdat er eerder in je leven

1008
01:00:47,370 --> 01:00:49,410
iets zondigs was gebeurd.

1009
01:00:49,410 --> 01:00:53,970
Het feit dat je in een situatie verkeerde
waarin je moest lenen, was een vloek,

1010
01:00:53,970 --> 01:00:57,150
iets wat je niet zou
willen. Wanneer hij zegt:

1011
01:00:57,150 --> 01:01:00,990
Jullie zullen aan veel volken
uitlenen en zelf niet lenen,

1012
01:01:00,990 --> 01:01:05,670
dan zegt hij in wezen dat je voorspoedig
genoeg zult zijn om vrij te zijn van de

1013
01:01:05,670 --> 01:01:09,510
noodzaak om te lenen als
je Gods wetten gehoorzaamt.

1014
01:01:09,510 --> 01:01:11,370
Het volk zal dat zijn.

1015
01:01:11,370 --> 01:01:13,170
Er staat in vers 7:

1016
01:01:13,170 --> 01:01:17,370
Maar als er onder u een arme zal
zijn, iemand uit uw broeders,

1017
01:01:17,370 --> 01:01:23,670
binnen een van uw poorten, in uw land,
dat de HEERE, uw God, u geven zal,

1018
01:01:23,670 --> 01:01:29,370
dan mag u uw hart niet verstokken, of uw
hand sluiten voor uw broeder die arm is.

1019
01:01:29,370 --> 01:01:34,770
Integendeel, u moet uw hand wijd voor
hem opendoen en hem overvloedig lenen,

1020
01:01:34,770 --> 01:01:36,810
genoeg voor wat hem ontbreekt.

1021
01:01:36,810 --> 01:01:41,670
Wees op uw hoede dat niet de verderfelijke
gedachte in uw hart opkomt dat het

1022
01:01:41,670 --> 01:01:45,931
zevende jaar, het jaar van de
kwijtschelding, naderbij komt —

1023
01:01:45,931 --> 01:01:50,190
waardoor u uw broeder die arm is
niets gunt en hem niets geeft,

1024
01:01:50,190 --> 01:01:54,090
en hij over u tot de HEERE
roept en er zonde in u is.

1025
01:01:54,090 --> 01:01:56,850
Hij houdt rekening met
menselijke hebzucht.

1026
01:01:56,850 --> 01:02:01,530
Normaal gesproken zou je de armen helpen,
maar dan besef je: wacht eens even.

1027
01:02:01,530 --> 01:02:06,750
Als ik hem nu geld leen, is het over een
paar maanden het jaar van kwijtschelding.

1028
01:02:06,750 --> 01:02:09,030
Ik zal de schuld moeten kwijtschelden.

1029
01:02:09,030 --> 01:02:13,110
Ik krijg mijn geld niet terug,
dus ik ga hem geen geld lenen.

1030
01:02:13,110 --> 01:02:16,710
God zegt dat je niet aan die
manier van denken moet toegeven.

1031
01:02:16,710 --> 01:02:19,710
Wees niet hebzuchtig, maar vrijgevig.

1032
01:02:19,710 --> 01:02:24,330
De HSV vertaalt dit beeld
verklarend met ‘niets gunnen’.

1033
01:02:24,330 --> 01:02:27,090
Letterlijk staat er een ‘boos oog’,

1034
01:02:27,090 --> 01:02:30,510
een Hebreeuwse uitdrukking
voor hebzuchtig zijn.

1035
01:02:30,510 --> 01:02:33,270
Hij zegt dat jullie
daarmee zouden zondigen.

1036
01:02:33,270 --> 01:02:34,290
Vers 10:

1037
01:02:34,290 --> 01:02:39,990
U moet hem overvloedig geven, en laat uw
hart niet verdrietig zijn als u hem geeft.

1038
01:02:39,990 --> 01:02:44,010
Want vanwege deze zaak
zal de HEERE, uw God,

1039
01:02:44,010 --> 01:02:48,930
u zegenen in al uw werk en in
alles wat u ter hand neemt.

1040
01:02:48,930 --> 01:02:52,770
Want armen zullen binnen
uw land nooit ontbreken.

1041
01:02:52,770 --> 01:02:57,330
Daarom gebied ik u: U moet uw hand
wijd opendoen voor uw broeder,

1042
01:02:57,330 --> 01:03:00,810
de onderdrukte en de arme in uw land.

1043
01:03:00,810 --> 01:03:05,490
is zonder twijfel het vers dat
Jezus aanhaalde toen Maria de olie,

1044
01:03:05,490 --> 01:03:10,110
of het parfum, over Jezus
uitgoot en Judas klaagde:

1045
01:03:10,110 --> 01:03:12,810
Dit had aan de armen
gegeven moeten worden.

1046
01:03:12,810 --> 01:03:14,130
Jezus zei:

1047
01:03:14,130 --> 01:03:19,110
Want de armen hebt u altijd bij u en
wanneer u wilt, kunt u hun weldoen,

1048
01:03:19,110 --> 01:03:21,630
maar Mij hebt u niet altijd.

1049
01:03:21,630 --> 01:03:24,390
Hij haalde blijkbaar deze uitspraak aan:

1050
01:03:24,390 --> 01:03:27,570
De armen zullen er altijd bij jullie zijn.

1051
01:03:27,570 --> 01:03:29,670
Sommige christenen die ik heb gekend,

1052
01:03:29,670 --> 01:03:33,330
hebben die uitdrukking gebruikt om
te zeggen dat we niet moeten proberen

1053
01:03:33,330 --> 01:03:36,990
armoede te verlichten, omdat
de Bijbel zegt dat er altijd

1054
01:03:36,990 --> 01:03:38,250
arme mensen zullen zijn.

1055
01:03:38,250 --> 01:03:43,830
Met andere woorden, proberen een einde te
maken aan armoede is een verloren strijd.

1056
01:03:43,830 --> 01:03:47,850
Waarom zou je de armen helpen als
er altijd arme mensen zullen zijn?

1057
01:03:47,850 --> 01:03:49,830
Je kunt ze niet allemaal helpen.

1058
01:03:49,830 --> 01:03:52,410
Het lijkt op het verhaal
over de zeesterren,

1059
01:03:52,410 --> 01:03:55,470
dat inmiddels waarschijnlijk
iedereen wel heeft gehoord.

1060
01:03:55,470 --> 01:03:58,590
Er was een man op het
strand, en die nacht waren

1061
01:03:58,590 --> 01:04:02,190
duizenden zeesterren aangespoeld
en op het strand gestrand.

1062
01:04:02,190 --> 01:04:04,950
De man gooide ze als frisbees het water in

1063
01:04:04,950 --> 01:04:08,130
en stuurde ze zo van het
strand terug naar huis.

1064
01:04:08,130 --> 01:04:11,790
Maar er waren er nog steeds
duizenden waar hij niet aan toekwam.

1065
01:04:11,790 --> 01:04:16,770
Een voorbijganger zei: ‘Wat heeft het
voor zin? Het maakt geen verschil.

1066
01:04:16,770 --> 01:04:19,170
Al deze dieren zullen omkomen.

1067
01:04:19,170 --> 01:04:21,390
Waarom gooi je deze dan in het water?

1068
01:04:21,390 --> 01:04:23,250
Het zal geen verschil maken.’

1069
01:04:23,250 --> 01:04:26,370
De man slingerde er één
het water in en zei:

1070
01:04:26,370 --> 01:04:28,530
‘Voor die ene maakte het wel verschil.’

1071
01:04:28,530 --> 01:04:31,650
Je kunt misschien niet volledig
een einde maken aan armoede,

1072
01:04:31,650 --> 01:04:34,350
maar je kunt iemand helpen
die in armoede leeft,

1073
01:04:34,350 --> 01:04:37,230
en voor die persoon
zal dat verschil maken.

1074
01:04:37,230 --> 01:04:39,570
Het kan zijn hele leven veranderen.

1075
01:04:39,570 --> 01:04:42,510
Hij zegt dus dat er altijd
arme mensen zullen zijn,

1076
01:04:42,510 --> 01:04:44,550
maar dat je hun iets moet geven.

1077
01:04:44,550 --> 01:04:47,490
Hij zei niet dat er altijd
arme mensen zullen zijn,

1078
01:04:47,490 --> 01:04:50,970
dus waarom zou je de moeite
nemen om te proberen te helpen?

1079
01:04:50,970 --> 01:04:54,270
Zo leggen sommige mensen
het uit, zelfs christenen.

1080
01:04:54,270 --> 01:04:59,250
Ik heb mensen horen zeggen: ‘Jezus zei
dat je de armen altijd bij je zult hebben,

1081
01:04:59,250 --> 01:05:01,230
dus waarom zou je er moeite voor doen?

1082
01:05:01,230 --> 01:05:04,110
Waarom zou je de omstandigheden
willen veranderen?’

1083
01:05:04,110 --> 01:05:08,730
Misschien zul je nooit een einde maken aan
armoede, maar je kunt er voor één gezin,

1084
01:05:08,730 --> 01:05:12,390
of twee, of drie, een einde aan maken.

1085
01:05:12,390 --> 01:05:16,350
Sommigen van ons zouden in staat
zijn om veel arme gezinnen te helpen,

1086
01:05:16,350 --> 01:05:18,030
zelfs in andere landen.

1087
01:05:18,030 --> 01:05:21,870
Het punt is dat God wil dat je
medelijden hebt met de armen.

1088
01:05:21,870 --> 01:05:25,350
Vervolgens gaat hij over tot de
beschrijving van het vrijlaten van de

1089
01:05:25,350 --> 01:05:27,210
slaaf in het zevende jaar.

1090
01:05:27,210 --> 01:05:29,850
Daarna staat er in vers 19:

1091
01:05:29,850 --> 01:05:35,130
Alle mannelijke eerstgeborenen die bij uw
runderen en uw kleinvee geboren worden,

1092
01:05:35,130 --> 01:05:38,550
moet u voor de HEERE, uw God, heiligen.

1093
01:05:38,550 --> 01:05:42,330
U mag met de eerstgeborene van
uw rund geen arbeid verrichten,

1094
01:05:42,330 --> 01:05:46,110
en de eerstgeborene van uw
kleinvee mag u niet scheren.

1095
01:05:46,110 --> 01:05:50,730
Dat wil zeggen: je eigent jezelf niets
van de opbrengst van dat dier toe.

1096
01:05:50,730 --> 01:05:53,490
Het is niet van jou, het is van God.

1097
01:05:53,490 --> 01:05:58,350
U moet het eten voor het aangezicht
van de HEERE, uw God, jaar op jaar,

1098
01:05:58,350 --> 01:06:02,730
op de plaats die de HEERE
zal uitkiezen, u en uw gezin.

1099
01:06:02,730 --> 01:06:05,550
Je mag er dus wel één maaltijd van eten

1100
01:06:05,550 --> 01:06:08,550
wanneer je het bij de
tabernakel aan de Heere offert,

1101
01:06:08,550 --> 01:06:12,510
maar je krijgt niet de financiële
voordelen van het bezit van het dier.

1102
01:06:12,510 --> 01:06:16,050
Maar als er een gebrek aan
is, als het mank is of blind,

1103
01:06:16,050 --> 01:06:22,350
of als het enig ernstig gebrek heeft, mag
u het niet aan de HEERE, uw God, offeren.

1104
01:06:22,350 --> 01:06:27,210
Binnen uw poorten mag u het eten,
of u nu onrein bent of rein,

1105
01:06:27,210 --> 01:06:29,970
net als bij een gazelle en een hert.

1106
01:06:29,970 --> 01:06:34,650
Alleen zijn bloed mag u niet eten; u moet
het als water over de aarde uitgieten.

1107
01:06:34,650 --> 01:06:38,970
Dit zegt in wezen dat het eerstgeboren
dier aan de Heere toebehoort,

1108
01:06:38,970 --> 01:06:42,930
maar dat je het niet als offer aan de
Heere mag aanbieden als het niet aan de

1109
01:06:42,930 --> 01:06:45,690
eisen voldoet, als het gebreken heeft.

1110
01:06:45,690 --> 01:06:49,090
Je mag het thuis eten, maar
de veronderstelling is —

1111
01:06:49,090 --> 01:06:53,790
en dat staat eerder in andere wetten
— dat je het pas thuis mag eten

1112
01:06:53,790 --> 01:06:55,830
nadat je het hebt vrijgekocht.

1113
01:06:55,830 --> 01:06:58,110
Het behoort aan de Heere toe.

1114
01:06:58,110 --> 01:07:01,110
Het is niet van jou,
dus je moet het kopen.

1115
01:07:01,110 --> 01:07:06,750
Je moet de Heere de geldwaarde ervan
geven, plus natuurlijk twintig procent.

1116
01:07:06,750 --> 01:07:11,850
Dat is wat de wet in Numeri duidelijk
maakte: je kunt bepaalde heilige zaken,

1117
01:07:11,850 --> 01:07:16,950
zoals het eerstgeborene, alleen vrijkopen
door de geldwaarde ervan te betalen,

1118
01:07:16,950 --> 01:07:20,970
plus twintig procent rente,
of eigenlijk meer een boete.

1119
01:07:20,970 --> 01:07:23,850
Daarmee zijn we aan het einde
van hoofdstuk 15 gekomen.