1
00:00:02,010 --> 00:00:04,530
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,530 --> 00:00:10,350
Deze keer behandelen we Genesis
hoofdstuk 40 tot en met 42.

3
00:00:10,350 --> 00:00:13,830
Ik geloof dat we nu, in
Genesis hoofdstuk 40,

4
00:00:13,830 --> 00:00:16,650
weer verdergaan met het verhaal van Jozef.

5
00:00:16,650 --> 00:00:22,050
Jozef heeft zijn integriteit getoond in
het huis van Potifar, waar hij slaaf was.

6
00:00:22,050 --> 00:00:25,710
Hij toonde niet alleen zijn integriteit
en bekwaamheid op het gebied van

7
00:00:25,710 --> 00:00:29,970
financieel beheer, maar weigerde ook
toe te geven aan de verleiding door de

8
00:00:29,970 --> 00:00:31,590
vrouw van Potifar.

9
00:00:31,590 --> 00:00:34,890
Dat maakte haar kwaad, en
ze beschuldigde hem vals,

10
00:00:34,890 --> 00:00:37,410
zodat hij in de gevangenis werd gezet.

11
00:00:37,410 --> 00:00:41,550
Zoals ik al zei, was de reden dat
hij in de gevangenis werd gezet dat

12
00:00:41,550 --> 00:00:44,730
Potifar haar verhaal
onmogelijk geloofd kan hebben.

13
00:00:44,730 --> 00:00:46,830
Hij moest in de gevangenis worden gezet,

14
00:00:46,830 --> 00:00:50,790
omdat Potifar de beschuldigingen
van zijn vrouw niet kon negeren.

15
00:00:50,790 --> 00:00:54,330
Dat zou een buitengewoon grote
belediging voor haar zijn.

16
00:00:54,330 --> 00:00:57,450
Aan de andere kant geloofde hij
die beschuldigingen ook niet,

17
00:00:57,450 --> 00:01:00,330
want anders zou hij Jozef hebben gedood.

18
00:01:00,330 --> 00:01:03,390
Iedere slaaf die de vrouw
van zijn meester aanviel,

19
00:01:03,390 --> 00:01:07,770
zou beslist zonder vorm van proces
met het zwaard worden gedood.

20
00:01:07,770 --> 00:01:11,910
Jozef werd niet alleen voor het zwaard
gespaard en in de gevangenis gezet,

21
00:01:11,910 --> 00:01:15,570
maar hij werd zelfs in een
gevangenis gezet waar hij de kans

22
00:01:15,570 --> 00:01:18,270
kreeg om een hogere positie te bereiken.

23
00:01:18,270 --> 00:01:21,810
De hoogste positie die een
gevangene in die tijd kon krijgen,

24
00:01:21,810 --> 00:01:25,470
was niet noodzakelijk een
erg comfortabele positie.

25
00:01:25,470 --> 00:01:29,790
Maar hij werd tenminste niet behandeld
alsof hij werkelijk een misdadiger was.

26
00:01:29,790 --> 00:01:33,930
Hij zat gevangen, maar werd behandeld
alsof hij misschien een betrouwbaar man

27
00:01:33,930 --> 00:01:37,890
was, een betrouwbare man aan
wie het hoofd van de gevangenis

28
00:01:37,890 --> 00:01:40,530
zelfs de leiding over
allerlei zaken kon geven.

29
00:01:40,530 --> 00:01:42,630
Dat is wat we hier aantreffen.

30
00:01:42,630 --> 00:01:48,810
Aan het einde van hoofdstuk 39 lezen
we opnieuw dat de HEERE met Jozef was.

31
00:01:48,810 --> 00:01:51,930
Dit speelt zich af terwijl
hij in de gevangenis zit.

32
00:01:51,930 --> 00:01:53,970
In vers 21 staat:

33
00:01:53,970 --> 00:01:59,370
Maar de HEERE was met Jozef en
bewees hem Zijn goedertierenheid;

34
00:01:59,370 --> 00:02:03,450
Hij gaf hem genade in de ogen
van het hoofd van de gevangenis.

35
00:02:03,450 --> 00:02:06,870
net zoals Hij hem gunst
had geschonken bij Potifar.

36
00:02:06,870 --> 00:02:08,430
Vervolgens staat er:

37
00:02:08,430 --> 00:02:13,830
En het hoofd van de gevangenis gaf al de
gevangenen die in de gevangenis waren,

38
00:02:13,830 --> 00:02:18,570
in de hand van Jozef; al het
werk dat men daar deed, deed hij.

39
00:02:18,570 --> 00:02:22,770
Hij moet dus hun werktaken,
hun etenstijden en alles wat ze

40
00:02:22,770 --> 00:02:24,570
deden hebben geregeld.

41
00:02:24,570 --> 00:02:30,210
Hij kreeg daar de leiding over, hoewel hij
zelf een gevangene was. Verder staat er:

42
00:02:30,210 --> 00:02:34,590
Het hoofd van de gevangenis zag
naar geen enkel ding meer om van

43
00:02:34,590 --> 00:02:38,730
wat in zijn hand was ,
omdat de HEERE met hem was.

44
00:02:38,730 --> 00:02:42,810
Alles wat hij deed, liet de
HEERE voorspoedig verlopen.

45
00:02:42,810 --> 00:02:44,610
Nu hoofdstuk 40:

46
00:02:44,610 --> 00:02:49,530
Na deze gebeurtenissen maakten de schenker
en de bakker van de koning van Egypte zich

47
00:02:49,530 --> 00:02:53,670
schuldig tegenover hun
heer, de koning van Egypte.

48
00:02:53,670 --> 00:02:56,670
De farao werd kwaad op
zijn twee hovelingen,

49
00:02:56,670 --> 00:03:00,330
het hoofd van de schenkers
en het hoofd van de bakkers.

50
00:03:00,330 --> 00:03:04,050
Hij liet hen gevangenzetten in het
huis van het hoofd van de lijfwacht,

51
00:03:04,050 --> 00:03:07,110
in de gevangenis waar Jozef gevangenzat.

52
00:03:07,110 --> 00:03:11,970
Het hoofd van de lijfwacht stelde
Jozef bij hen aan om hen te dienen.

53
00:03:11,970 --> 00:03:14,730
Zo zaten zij geruime tijd gevangen.

54
00:03:14,730 --> 00:03:19,230
De schenker en de bakker van de koning
van Egypte, die in de gevangenis zaten,

55
00:03:19,230 --> 00:03:22,230
hadden allebei in
dezelfde nacht een droom.

56
00:03:22,230 --> 00:03:24,690
Elke droom had zijn eigen betekenis.

57
00:03:24,690 --> 00:03:29,670
Toen Jozef ’s morgens bij hen kwam,
zag hij dat zij terneergeslagen waren.

58
00:03:29,670 --> 00:03:32,250
Daarom vroeg hij de
hovelingen van de farao

59
00:03:32,250 --> 00:03:35,490
die met hem in het huis van
zijn heer gevangenzaten:

60
00:03:35,490 --> 00:03:38,010
Waarom kijken jullie vandaag zo treurig?

61
00:03:38,010 --> 00:03:41,190
Ze zeiden tegen hem: We
hebben een droom gehad

62
00:03:41,190 --> 00:03:43,770
en er is niemand die hem kan uitleggen.

63
00:03:43,770 --> 00:03:47,370
Jozef zei tegen hen: Is
de uitleg niet aan God?

64
00:03:47,370 --> 00:03:48,990
Vertel ze toch aan mij.

65
00:03:48,990 --> 00:03:52,770
Toen antwoordde Jozef:
Dit is de uitleg ervan:

66
00:03:52,770 --> 00:03:55,530
de drie manden betekenen drie dagen.

67
00:03:55,530 --> 00:03:59,730
Nog binnen drie dagen zal de
farao uw hoofd van u wegnemen

68
00:03:59,730 --> 00:04:04,830
en u aan een paal hangen; de vogels
zullen uw vlees van u afeten.

69
00:04:04,830 --> 00:04:08,670
Eigenlijk zou er letterlijk moeten
staan: „uw hoofd verheffen”.

70
00:04:08,670 --> 00:04:13,290
De New King James heeft dit aangepast
om de betekenis weer te geven.

71
00:04:13,290 --> 00:04:18,450
In vers 13 staat dezelfde formulering,
maar daar heeft die een andere betekenis:

72
00:04:18,450 --> 00:04:22,710
Nog binnen drie dagen zal de
farao u een hoge plaats geven,

73
00:04:22,710 --> 00:04:27,390
en u in uw ambt herstellen; u zult
de beker van de farao in zijn hand

74
00:04:27,390 --> 00:04:32,190
geven overeenkomstig uw vroegere
positie, toen u zijn schenker was.

75
00:04:32,190 --> 00:04:36,570
Toch was dit geen verspilde episode,
want we weten dat de schenker zich hem

76
00:04:36,570 --> 00:04:39,750
uiteindelijk herinnerde,
en dat veranderde alles.

77
00:04:39,750 --> 00:04:43,230
We kunnen zien dat deze twee mannen
door de voorzienigheid van God in

78
00:04:43,230 --> 00:04:45,330
die gevangenis terechtkwamen.

79
00:04:45,330 --> 00:04:48,450
Jozef had daar gemakkelijk
voorgoed vergeten kunnen worden

80
00:04:48,450 --> 00:04:51,690
en nooit onder de aandacht van
de farao kunnen worden gebracht.

81
00:04:51,690 --> 00:04:55,170
Maar om ervoor te zorgen dat hij
uiteindelijk onder de aandacht van de

82
00:04:55,170 --> 00:05:00,090
farao zou komen, bepaalde God dat deze
twee mannen gearresteerd zouden worden,

83
00:05:00,090 --> 00:05:03,330
in de gevangenis gezet zouden
worden, onder het gezag van

84
00:05:03,330 --> 00:05:07,410
Jozef geplaatst zouden worden
en daar dromen zouden krijgen.

85
00:05:07,410 --> 00:05:11,790
Jozef zou zich bij hen kunnen aanbevelen
door hun dromen uit te leggen.

86
00:05:11,790 --> 00:05:15,990
Dat zou de schenker erop voorbereiden
om, toen de farao een droom kreeg,

87
00:05:15,990 --> 00:05:18,810
te beseffen dat Jozef die kon uitleggen.

88
00:05:18,810 --> 00:05:22,710
Dit alles was door God zo
opgezet, zoals we weten,

89
00:05:22,710 --> 00:05:26,490
want God had eerder in Jozefs
leven tegen hem geprofeteerd

90
00:05:26,490 --> 00:05:29,310
dat zijn broers voor hem zouden buigen.

91
00:05:29,310 --> 00:05:31,350
God wist hoe dat zou gebeuren.

92
00:05:31,350 --> 00:05:36,270
Het zou gebeuren doordat Jozef in
Egypte een hoge positie zou krijgen

93
00:05:36,270 --> 00:05:40,650
in een tijd van hongersnood, wanneer
zijn broers daarheen zouden moeten komen

94
00:05:40,650 --> 00:05:42,990
en hem hulde zouden moeten bewijzen.

95
00:05:42,990 --> 00:05:47,130
God wist dit alles al helemaal
aan het begin van Jozefs loopbaan,

96
00:05:47,130 --> 00:05:49,890
voordat hij ooit als slaaf werd verkocht.

97
00:05:49,890 --> 00:05:55,530
God wist dat Jozef verheven zou worden
tot een positie in het huis van de farao.

98
00:05:55,530 --> 00:06:00,150
Maar vanuit het huis van Potifar had hij
daar waarschijnlijk nooit kunnen komen.

99
00:06:00,150 --> 00:06:04,350
Het had natuurlijk gekund als hij
een droom voor Potifar had uitgelegd

100
00:06:04,350 --> 00:06:09,510
en Potifar in een positie had verkeerd
waarin hij kon horen dat de farao een

101
00:06:09,510 --> 00:06:12,750
droom had gehad die hij
uitgelegd wilde hebben.

102
00:06:12,750 --> 00:06:15,270
Misschien zou er dan iets gebeurd zijn.

103
00:06:15,270 --> 00:06:19,650
Maar de schenker verkeerde veel
meer in een positie om te horen

104
00:06:19,650 --> 00:06:25,770
welke zorgen de farao over de droom had,
omdat hij elke dag bij de farao was.

105
00:06:25,770 --> 00:06:27,330
Potifar waarschijnlijk niet.

106
00:06:27,330 --> 00:06:31,050
Potifar had misschien nooit iets
over de droom van de farao gehoord.

107
00:06:31,050 --> 00:06:34,830
In zekere zin was Jozefs stap
omlaag, de gevangenis in,

108
00:06:34,830 --> 00:06:37,230
dus de eerste stap terug omhoog.

109
00:06:37,230 --> 00:06:42,930
Uiteindelijk zou hij hoger komen dan ieder
ander in Egypte, behalve de farao zelf.

110
00:06:42,930 --> 00:06:47,250
Hij zou zo hoog verheven worden, maar
vanuit het huis van Potifar kon hij

111
00:06:47,250 --> 00:06:48,450
daar niet komen.

112
00:06:48,450 --> 00:06:52,890
Hij moest er vanuit de gevangenis komen,
want daar zou hij de schenker ontmoeten.

113
00:06:52,890 --> 00:06:56,550
En zoals zo vaak in detectiveverhalen
was het de schenker die de

114
00:06:56,550 --> 00:06:58,350
beslissende rol speelde.

115
00:06:58,350 --> 00:07:03,570
De schenker had in dit geval feitelijk
niets verkeerd gedaan. Hij was onschuldig.

116
00:07:03,570 --> 00:07:07,290
Het was de bakker die het had
gedaan. Wat had hij gedaan?

117
00:07:07,290 --> 00:07:11,850
Volgens de Joodse traditie, en ik denk dat
het een redelijke gevolgtrekking is dat ze

118
00:07:11,850 --> 00:07:15,750
het bij het rechte eind hebben,
werden deze twee mannen gearresteerd

119
00:07:15,750 --> 00:07:18,690
omdat de verjaardag van
de farao eraan kwam.

120
00:07:18,690 --> 00:07:23,430
Dat weten we omdat zijn verjaardag drie
dagen hierna was en er uitdrukkelijk wordt

121
00:07:23,430 --> 00:07:25,890
vermeld dat het zijn verjaardag was.

122
00:07:25,890 --> 00:07:30,570
Dat hoeft niet vermeld te worden, maar
de verjaardag van de farao kwam eraan.

123
00:07:30,570 --> 00:07:33,570
Blijkbaar waren de schenker en
de bakker om de een of andere

124
00:07:33,570 --> 00:07:37,470
reden allebei verdacht geworden tijdens
de voorbereidingen voor de bijzondere

125
00:07:37,470 --> 00:07:40,530
maaltijden en dergelijke die
voor dat verjaardagsfeest

126
00:07:40,530 --> 00:07:42,330
klaargemaakt zouden worden.

127
00:07:42,330 --> 00:07:46,050
Misschien was er in de keuken een
voorraad van een giftige stof gevonden

128
00:07:46,050 --> 00:07:48,690
en was het duidelijk dat er
een complot bestond om de

129
00:07:48,690 --> 00:07:51,330
farao op zijn verjaardag
uit de weg te ruimen.

130
00:07:51,330 --> 00:07:55,110
Daarom wist men niet of de
schenker of de bakker schuldig was,

131
00:07:55,110 --> 00:07:59,430
dus werden ze allebei gevangengezet
totdat het onderzocht kon worden.

132
00:07:59,430 --> 00:08:03,510
De bakker bleek de schuldige te
zijn, dus werd hij opgehangen.

133
00:08:03,510 --> 00:08:08,610
De schenker bleek onschuldig te zijn,
dus werd hij in zijn ambt hersteld.

134
00:08:08,610 --> 00:08:11,490
De schenker was de
wijnproever van de farao.

135
00:08:11,490 --> 00:08:14,670
Er waren altijd mensen
die koningen wilden doden.

136
00:08:14,670 --> 00:08:19,110
Zelfs hun zonen en andere mensen
wilden hun de troon afnemen.

137
00:08:19,110 --> 00:08:23,370
Vergiftiging was dus iets waartegen
ze altijd op hun hoede moesten zijn.

138
00:08:23,370 --> 00:08:27,690
Daarom dronken ze de wijn die
rechtstreeks uit de keuken werd gebracht

139
00:08:27,690 --> 00:08:29,670
gewoonlijk niet zomaar op.

140
00:08:29,670 --> 00:08:32,730
Ze lieten de schenker,
feitelijk de wijnproever,

141
00:08:32,730 --> 00:08:35,070
in hun bijzijn van de wijn proeven.

142
00:08:35,070 --> 00:08:38,790
Als hij niet begon te
kokhalzen, neerviel en stierf,

143
00:08:38,790 --> 00:08:43,290
werd de wijn veilig genoeg geacht
om aan de farao te serveren.

144
00:08:43,290 --> 00:08:48,210
Dat was wat Nehemia deed aan het
hof van Artaxerxes in Perzië.

145
00:08:48,210 --> 00:08:52,530
Nehemia was de schenker van de
koning, en deze man was de schenker,

146
00:08:52,530 --> 00:08:54,570
de hofmeester van de koning.

147
00:08:54,570 --> 00:08:56,910
Hij was dus de wijnproever.

148
00:08:56,910 --> 00:09:00,810
Het ligt misschien voor de hand dat de
wijnproever de farao niet zou willen

149
00:09:00,810 --> 00:09:03,810
vergiftigen, in elk
geval niet via de wijn,

150
00:09:03,810 --> 00:09:08,610
omdat dat ook zijn eigen leven zou kosten:
hij moest er immers zelf van proeven.

151
00:09:08,610 --> 00:09:10,410
Maar het was niet duidelijk.

152
00:09:10,410 --> 00:09:12,750
Ik lees hier tussen de regels door.

153
00:09:12,750 --> 00:09:16,590
Dit is in wezen de manier waarop de
rabbijnen hebben gereconstrueerd wat er

154
00:09:16,590 --> 00:09:19,650
achter het verhaal zat,
maar het klinkt logisch.

155
00:09:19,650 --> 00:09:23,250
Het verklaart alles: deze
beide mannen werden verdacht.

156
00:09:23,250 --> 00:09:28,050
Ze werkten allebei in de keuken —
nee, ze werkten niet in de keuken;

157
00:09:28,050 --> 00:09:30,090
ze hadden allebei de leiding.

158
00:09:30,090 --> 00:09:34,890
De een had de leiding over de wijn en
de ander had de leiding over het brood.

159
00:09:34,890 --> 00:09:38,070
Een van hen was blijkbaar
betrokken geweest bij een complot

160
00:09:38,070 --> 00:09:40,470
om de farao uit de weg te ruimen.

161
00:09:40,470 --> 00:09:43,590
Omdat ze allebei betrokken
waren bij de voedselvoorziening,

162
00:09:43,590 --> 00:09:45,930
ging het waarschijnlijk om vergiftiging.

163
00:09:45,930 --> 00:09:49,770
Ze werden gevangengezet terwijl
de zaak uitgezocht kon worden.

164
00:09:49,770 --> 00:09:54,090
In die tijd kregen ze door de
voorzienigheid van God ieder een droom.

165
00:09:54,090 --> 00:09:56,550
Jozef kwam ’s morgens binnen en zei:

166
00:09:56,550 --> 00:09:58,830
Waarom ben je vandaag zo verdrietig?

167
00:09:58,830 --> 00:10:00,270
Is dat niet grappig?

168
00:10:00,270 --> 00:10:03,150
Ze zaten in een kerker. Hij zei:

169
00:10:03,150 --> 00:10:04,950
Waarom ben je verdrietig?

170
00:10:04,950 --> 00:10:07,830
Hoe hoor je je te voelen
als je in een kerker zit?

171
00:10:07,830 --> 00:10:13,170
Jozef moet ongewoon opgewekt zijn geweest
voor een gevangene in een gevangenis in de

172
00:10:13,170 --> 00:10:15,630
derde wereld. Maar hij zegt:

173
00:10:15,630 --> 00:10:19,890
Toen Jozef 's morgens bij hen
kwam, keek hij hen aan, en zie,

174
00:10:19,890 --> 00:10:21,870
zij waren terneergeslagen.

175
00:10:21,870 --> 00:10:26,310
Hij vroeg aan de hovelingen van de farao,
die met hem in het huis van zijn heer in

176
00:10:26,310 --> 00:10:30,750
hechtenis zaten: Waarom staan
uw gezichten vandaag zo treurig?

177
00:10:30,750 --> 00:10:32,190
En zij zeiden:

178
00:10:32,190 --> 00:10:35,250
Ze zeiden tegen hem: We
hebben een droom gehad

179
00:10:35,250 --> 00:10:37,890
en er is niemand die hem kan uitleggen.

180
00:10:37,890 --> 00:10:41,610
Jozef zei tegen hen: Is
de uitleg niet aan God?

181
00:10:41,610 --> 00:10:43,290
Vertel ze toch aan mij.

182
00:10:43,290 --> 00:10:47,970
Voor zover we weten, had Jozef geen
ervaring met het uitleggen van dromen,

183
00:10:47,970 --> 00:10:51,990
hoewel zijn broers en zijn vader
zijn dromen hadden uitgelegd en niet

184
00:10:51,990 --> 00:10:54,090
blij waren geweest met die uitleg.

185
00:10:54,090 --> 00:10:56,550
Hij was dus op zijn minst
vertrouwd met het idee

186
00:10:56,550 --> 00:11:01,410
dat een droom iets zou kunnen betekenen,
dat er een uitleg voor zou kunnen zijn.

187
00:11:01,410 --> 00:11:02,910
Maar Jozef zei:

188
00:11:02,910 --> 00:11:07,470
Het uitleggen van dromen
is Gods zaak. God kan dat.

189
00:11:07,470 --> 00:11:09,690
Vertel me dus maar wat je hebt gedroomd.

190
00:11:09,690 --> 00:11:13,410
Het is interessant hoe die twee
dingen samengaan. Hij zegt:

191
00:11:13,410 --> 00:11:17,550
Is het niet God die dromen
uitlegt? Vertel ze maar aan mij.

192
00:11:17,550 --> 00:11:21,570
Daarmee zegt hij eigenlijk:
„Ik sta in contact met God.

193
00:11:21,570 --> 00:11:25,890
Als God wil dat jullie de uitleg weten,
kan Hij mij vertellen wat die is.”

194
00:11:25,890 --> 00:11:28,530
En inderdaad, dat deed Hij.

195
00:11:28,530 --> 00:11:31,830
De dromen bevatten elementen
die verband hielden met het werk

196
00:11:31,830 --> 00:11:34,230
waarmee deze mannen de kost verdienden.

197
00:11:34,230 --> 00:11:38,910
De bakker en de schenker hadden allebei
dromen die met hun taken te maken hadden.

198
00:11:38,910 --> 00:11:40,770
De schenker sprak als eerste.

199
00:11:40,770 --> 00:11:43,710
Hij had drie ranken aan
een wijnstok gezien.

200
00:11:43,710 --> 00:11:46,050
Van wijnstokken komt natuurlijk de wijn.

201
00:11:46,050 --> 00:11:50,550
Hij verzamelde dus druiventrossen,
perste ze uit in de beker en gaf die weer

202
00:11:50,550 --> 00:11:51,930
aan de farao.

203
00:11:51,930 --> 00:11:54,630
We zien dus dat hij weer
terug is op zijn post.

204
00:11:54,630 --> 00:11:57,570
Het enige wat hier echt
moeilijk aan uit te leggen is,

205
00:11:57,570 --> 00:12:01,050
is dat de drie ranken
drie dagen voorstellen.

206
00:12:01,050 --> 00:12:04,230
En dat is trouwens het
indrukwekkendste kenmerk ervan.

207
00:12:04,230 --> 00:12:08,670
Iedereen had immers kunnen raden —
het is een kans van vijftig procent —

208
00:12:08,670 --> 00:12:11,730
dat deze man in zijn
functie hersteld zou worden.

209
00:12:11,730 --> 00:12:15,570
Maar een tijdsaanduiding geven voor
de vervulling is ongebruikelijk,

210
00:12:15,570 --> 00:12:18,390
zelfs voor profeten in het Oude Testament.

211
00:12:18,390 --> 00:12:23,130
Ze geven maar heel zelden het precieze
tijdsbestek waarbinnen iets zal gebeuren.

212
00:12:23,130 --> 00:12:28,110
Maar Jozef wist aan de drie ranken dat
die drie dagen voorstelden en dat dit het

213
00:12:28,110 --> 00:12:29,790
moment van de vervulling zou zijn.

214
00:12:29,790 --> 00:12:33,510
Nadat hij die uitleg heeft
gegeven en beseft dat deze

215
00:12:33,510 --> 00:12:38,250
schenker weer in de aanwezigheid van
de farao zal komen, beseft hij dat hij,

216
00:12:38,250 --> 00:12:41,250
Jozef, nu een vriend
aan het hof zal hebben.

217
00:12:41,250 --> 00:12:43,530
Een schenker is niet bepaald het soort

218
00:12:43,530 --> 00:12:46,650
dienaar van de farao dat
de farao werkelijk kan

219
00:12:46,650 --> 00:12:49,170
overhalen om te doen wat hij wil.

220
00:12:49,170 --> 00:12:53,970
Daarmee bedoel ik dat hij niet iemand
is naar wie de farao luistert voor

221
00:12:53,970 --> 00:12:58,470
strategisch advies over wat hij met
zijn gevangenen en dergelijke moet doen.

222
00:12:58,470 --> 00:13:01,590
Maar toch was hij de
beste kans die Jozef had.

223
00:13:01,590 --> 00:13:06,870
Hij was de enige man aan het hof die Jozef
kende en met wie hij echt had gesproken.

224
00:13:06,870 --> 00:13:11,670
Misschien voelde de schenker zich vanwege
deze uitleg iets aan hem verplicht.

225
00:13:11,670 --> 00:13:16,530
Bovendien wist Jozef dat deze man
geregeld bij de farao zou komen.

226
00:13:16,530 --> 00:13:19,290
Dus deed hij een beroep op hem en zei:

227
00:13:19,290 --> 00:13:22,590
Maar denk aan mij, wanneer
het u goed zal gaan;

228
00:13:22,590 --> 00:13:27,210
bewijs mij toch goedertierenheid
en vertel over mij aan de farao,

229
00:13:27,210 --> 00:13:29,490
en maak dat ik uit dit huis kom.

230
00:13:29,490 --> 00:13:33,090
Want ik ben met geweld ontvoerd
uit het land van de Hebreeën;

231
00:13:33,090 --> 00:13:38,310
en ook hier heb ik niets gedaan waarvoor
men mij in deze kerker zou moeten zetten.

232
00:13:38,310 --> 00:13:40,290
Het was dus een kleine kans.

233
00:13:40,290 --> 00:13:43,710
Maar Jozef, die wel enig
profetisch inzicht had,

234
00:13:43,710 --> 00:13:48,630
kan heel goed de voorzienigheid van God
in deze omstandigheid hebben gezien:

235
00:13:48,630 --> 00:13:50,670
„Dit kan mijn uitweg zijn.

236
00:13:50,670 --> 00:13:53,370
Deze man gaat terug naar de farao.

237
00:13:53,370 --> 00:13:57,390
Wie anders dan de farao zou mij uit
de gevangenis kunnen vrijlaten?”

238
00:13:57,390 --> 00:13:59,610
En dus doet hij zijn verzoek.

239
00:13:59,610 --> 00:14:03,510
Natuurlijk duurt het hierna nog twee
jaar voordat er iets uit voortkomt.

240
00:14:03,510 --> 00:14:07,770
Het geloof van Jozef wordt dus nog
twee jaar lang op de proef gesteld.

241
00:14:07,770 --> 00:14:13,170
Trouwens, één jaar in een gevangenis in de
derde wereld is waarschijnlijk moeilijk.

242
00:14:13,170 --> 00:14:15,570
Twee jaar is twee keer zo moeilijk.

243
00:14:15,570 --> 00:14:19,290
Maar de bakker zag dat de
uitleg een goede was en dacht:

244
00:14:19,290 --> 00:14:21,510
„Misschien krijg ik ook een goede uitleg.”

245
00:14:21,510 --> 00:14:23,730
Dus vertelde hij zijn droom.

246
00:14:23,730 --> 00:14:26,430
Er stonden drie manden
met brood op zijn hoofd,

247
00:14:26,430 --> 00:14:29,730
die ongetwijfeld voor
de farao bestemd waren.

248
00:14:29,730 --> 00:14:33,990
De vogels in de lucht kwamen en
aten het brood van zijn hoofd.

249
00:14:33,990 --> 00:14:37,170
Met andere woorden, het was onbeschermd.

250
00:14:37,170 --> 00:14:39,390
Hij is verantwoordelijk voor dat brood.

251
00:14:39,390 --> 00:14:42,390
Hij hoort de vogels er
niet bij te laten komen.

252
00:14:42,390 --> 00:14:44,490
Het is het brood van de koning.

253
00:14:44,490 --> 00:14:48,570
Er is hier duidelijk sprake van
enige nalatigheid van zijn kant,

254
00:14:48,570 --> 00:14:50,910
en daarom is het iets negatiefs.

255
00:14:50,910 --> 00:14:55,410
Dat de schenker druiven in een beker
uitperst en die aan de farao geeft,

256
00:14:55,410 --> 00:14:57,030
is iets positiefs.

257
00:14:57,030 --> 00:14:58,890
Dat is zijn gewone werk.

258
00:14:58,890 --> 00:15:00,570
Dat is wat hij wil doen.

259
00:15:00,570 --> 00:15:03,210
Maar de bakker schiet
hier tekort in zijn taak

260
00:15:03,210 --> 00:15:08,010
en laat de vogels bij het brood
van de koning komen. En Jozef zei:

261
00:15:08,010 --> 00:15:12,270
Toen antwoordde Jozef en
zei: Dit is de uitleg ervan:

262
00:15:12,270 --> 00:15:15,030
de drie manden betekenen drie dagen.

263
00:15:15,030 --> 00:15:19,710
Nog binnen drie dagen zal de
farao u een hoge plaats geven:

264
00:15:19,710 --> 00:15:24,810
hij zal u aan een paal hangen, en de
vogels zullen uw vlees van u afeten.

265
00:15:24,810 --> 00:15:29,010
We zien dat het precies zo
uitpakte als Jozef had gezegd.

266
00:15:29,010 --> 00:15:33,750
De bakker wordt dus opgehangen en de
schenker wordt in zijn functie hersteld,

267
00:15:33,750 --> 00:15:35,610
maar hij vergat Jozef meteen.

268
00:15:35,610 --> 00:15:37,950
Nu hoofdstuk 41:

269
00:15:37,950 --> 00:15:44,550
En het gebeurde, na verloop van twee
volle jaren, dat de farao droomde, en zie,

270
00:15:44,550 --> 00:15:46,470
hij stond aan de Nijl.

271
00:15:46,470 --> 00:15:52,350
En zie, uit de Nijl kwamen zeven koeien
op, mooi van uiterlijk en vet van vlees,

272
00:15:52,350 --> 00:15:54,750
en ze graasden in het rietgras.

273
00:15:54,750 --> 00:15:59,070
Maar zie, na hen kwamen uit de
Nijl zeven andere koeien op,

274
00:15:59,070 --> 00:16:03,390
lelijk van uiterlijk en mager van vlees,
en ze gingen bij de andere koeien aan de

275
00:16:03,390 --> 00:16:05,190
oever van de Nijl staan.

276
00:16:05,190 --> 00:16:09,151
En de koeien die lelijk van
uiterlijk en mager van vlees waren ,

277
00:16:09,151 --> 00:16:12,990
aten de zeven koeien die mooi
van uiterlijk en vet waren op.

278
00:16:12,990 --> 00:16:15,150
Toen werd de farao wakker.

279
00:16:15,150 --> 00:16:17,190
Dat zou verontrustend zijn.

280
00:16:17,190 --> 00:16:19,110
Koeien eten elkaar niet op.

281
00:16:19,110 --> 00:16:21,030
Koeien eten geen vlees.

282
00:16:21,030 --> 00:16:25,350
En in deze droom komen er van
die angstaanjagende, magere,

283
00:16:25,350 --> 00:16:27,810
skeletachtige koeien tevoorschijn.

284
00:16:27,810 --> 00:16:32,010
Het zijn net vleeseters en
ze eten die vette koeien op.

285
00:16:32,010 --> 00:16:33,810
Het is een vreemde droom.

286
00:16:33,810 --> 00:16:37,650
Hij wordt verontrust wakker, maar
slaagt erin weer in slaap te vallen,

287
00:16:37,650 --> 00:16:40,890
waarna hij door een andere
droom verontrust wordt.

288
00:16:40,890 --> 00:16:44,490
Daarna sliep hij weer in en
droomde voor de tweede maal.

289
00:16:44,490 --> 00:16:49,530
En zie, zeven aren kwamen
op in één halm, dik en mooi.

290
00:16:49,530 --> 00:16:54,990
En zie, daarna kwamen er zeven dunne en
door de oostenwind verschroeide aren op.

291
00:16:54,990 --> 00:16:58,950
De dunne aren verslonden de
zeven dikke en volle aren.

292
00:16:58,950 --> 00:17:03,090
Toen werd de farao wakker,
en zie, het was een droom!

293
00:17:03,090 --> 00:17:07,230
En het gebeurde de volgende morgen
dat zijn geest verontrust was.

294
00:17:07,230 --> 00:17:12,450
Hij stuurde boden en liet al de magiërs
van Egypte en al zijn wijzen roepen,

295
00:17:12,450 --> 00:17:15,150
en de farao vertelde hun zijn droom.

296
00:17:15,150 --> 00:17:18,630
Er was echter niemand die hem
aan de farao kon uitleggen.

297
00:17:18,630 --> 00:17:22,230
Denk eraan dat ik, toen we
het eerder over dromen hadden,

298
00:17:22,230 --> 00:17:25,770
zei dat beslist niet alle
dromen profetisch zijn,

299
00:17:25,770 --> 00:17:30,810
niet alle dromen van God komen en niet
alle dromen een boodschap bevatten.

300
00:17:30,810 --> 00:17:34,710
Maar wanneer mensen in de Bijbel
dromen hebben die van God komen,

301
00:17:34,710 --> 00:17:37,770
lijken ze het te weten
wanneer ze wakker worden.

302
00:17:37,770 --> 00:17:40,110
Hun geest is verontrust.

303
00:17:40,110 --> 00:17:43,470
Ik zei al dat ik maar heel
weinig dromen heb gehad die

304
00:17:43,470 --> 00:17:45,630
werkelijk van God bleken te komen.

305
00:17:45,630 --> 00:17:49,410
In elk van die gevallen werd
ik diep verontrust wakker.

306
00:17:49,410 --> 00:17:53,130
Het had me echt aangegrepen en
ik was me er sterk van bewust

307
00:17:53,130 --> 00:17:56,310
dat er met die dromen iets
bijzonders aan de hand was.

308
00:17:56,310 --> 00:17:58,350
Dat zien we ook bij de farao.

309
00:17:58,350 --> 00:18:02,250
Nebukadnezar had een soortgelijke
ervaring in Daniël 2.

310
00:18:02,250 --> 00:18:06,150
Hij had iets gedroomd, maar hij
was vergeten wat de droom was,

311
00:18:06,150 --> 00:18:08,610
of deed alsof hij het vergeten was.

312
00:18:08,610 --> 00:18:11,310
Hij vroeg zijn wijzen
niet alleen om de uitleg,

313
00:18:11,310 --> 00:18:16,110
maar ook om hem zonder enige aanwijzing
te vertellen wat de droom zelf was.

314
00:18:16,110 --> 00:18:17,550
Dat konden ze niet.

315
00:18:17,550 --> 00:18:21,330
Het verbaast me echter dat de wijzen
van de farao hier de droom niet konden

316
00:18:21,330 --> 00:18:23,730
uitleggen nadat die hun verteld was.

317
00:18:23,730 --> 00:18:26,850
Ze konden op zijn minst toch
een of andere uitleg geven,

318
00:18:26,850 --> 00:18:29,010
of die nu verzonnen was of niet.

319
00:18:29,010 --> 00:18:31,410
Deze mannen deden dit voor hun beroep.

320
00:18:31,410 --> 00:18:34,650
Alleen al door te raden kun
je het bijna goed hebben.

321
00:18:34,650 --> 00:18:39,150
Het gaat over koeien en koren,
dus over voedsel, nietwaar?

322
00:18:39,150 --> 00:18:44,430
Er zijn dikke exemplaren en daarna worden
die verslonden door magere exemplaren.

323
00:18:44,430 --> 00:18:49,350
Een fantasierijke wijze van de farao
had dit gemakkelijk kunnen oppikken.

324
00:18:49,350 --> 00:18:54,030
Dikke koeien en volle korenaren
duiden op voedsel in overvloed.

325
00:18:54,030 --> 00:18:58,230
Magere koeien en verschroeid koren
lijken op hongersnood te duiden.

326
00:18:58,230 --> 00:19:01,890
Wat zij misschien niet konden
achterhalen, was het aantal jaren.

327
00:19:01,890 --> 00:19:04,290
Ook hier kon Jozef uitblinken.

328
00:19:04,290 --> 00:19:07,950
Wat hij namelijk uit deze dromen
opmaakte en wat anderen misschien niet

329
00:19:07,950 --> 00:19:14,490
konden opmaken, was dat deze zeven aren en
deze zeven koeien zeven jaar voorstellen.

330
00:19:14,490 --> 00:19:17,310
Daarmee wordt dus een
tijdselement geopenbaard.

331
00:19:17,310 --> 00:19:21,511
Maar je zou denken dat deze wijzen, als ze
dit soort dingen voor hun beroep deden —

332
00:19:21,511 --> 00:19:23,850
en ik weet zeker dat ze bedriegers waren

333
00:19:23,850 --> 00:19:27,451
en hierover geen werkelijke
openbaring van God ontvingen —

334
00:19:27,451 --> 00:19:30,330
hadden geleerd om goede
bedriegers te zijn.

335
00:19:30,330 --> 00:19:33,870
Meestal konden ze de farao ervan
overtuigen dat ze wisten waar

336
00:19:33,870 --> 00:19:35,070
het over ging.

337
00:19:35,070 --> 00:19:38,430
Er zou niet verschrikkelijk veel
verbeeldingskracht nodig zijn om hier

338
00:19:38,430 --> 00:19:39,810
iets te bedenken.

339
00:19:39,810 --> 00:19:43,410
Maar misschien heeft zelfs
God Zelf hen gewoon verblind,

340
00:19:43,410 --> 00:19:45,990
zodat Jozef zijn kans zou krijgen.

341
00:19:45,990 --> 00:19:49,230
Ze konden de dromen niet
voor de farao uitleggen.

342
00:19:49,230 --> 00:19:50,430
Vers 9:

343
00:19:50,430 --> 00:19:53,670
Toen zei het hoofd van de
schenkers tegen de farao:

344
00:19:53,670 --> 00:19:56,850
Vandaag moet ik mijn zonden
in herinnering brengen.

345
00:19:56,850 --> 00:20:00,270
De farao was indertijd
erg kwaad op zijn dienaren

346
00:20:00,270 --> 00:20:04,530
en liet mij in hechtenis nemen in het
huis van het hoofd van de lijfwacht,

347
00:20:04,530 --> 00:20:06,750
mij en het hoofd van de bakkers.

348
00:20:06,750 --> 00:20:10,950
In dezelfde nacht hadden wij
allebei een droom, ik en hij;

349
00:20:10,950 --> 00:20:14,730
wij hadden elk onze eigen
droom met zijn eigen betekenis.

350
00:20:14,730 --> 00:20:17,250
En er was daar een
Hebreeuwse jongen bij ons,

351
00:20:17,250 --> 00:20:19,890
een slaaf van het hoofd van de lijfwacht.

352
00:20:19,890 --> 00:20:24,090
Wij vertelden ze aan hem, en hij
legde onze dromen aan ons uit;

353
00:20:24,090 --> 00:20:27,150
aan ieder gaf hij uitleg
overeenkomstig zijn droom.

354
00:20:27,150 --> 00:20:30,990
En zoals hij ze ons
uitlegde, zo is het gebeurd:

355
00:20:30,990 --> 00:20:36,030
mij heeft de farao in mijn ambt
hersteld en hem heeft hij opgehangen.

356
00:20:36,030 --> 00:20:39,870
Het is interessant dat hij,
wanneer hij dit verhaal vertelt,

357
00:20:39,870 --> 00:20:42,630
vermeldt dat Jozef een Hebreeuwse man was,

358
00:20:42,630 --> 00:20:45,330
een dienaar van de
overste van de lijfwacht.

359
00:20:45,330 --> 00:20:47,790
Hij vermeldt niet dat
hij een gevangene is,

360
00:20:47,790 --> 00:20:52,110
een politieke gevangene of
een veroordeelde misdadiger.

361
00:20:52,110 --> 00:20:56,430
In plaats daarvan noemt hij hem een
dienaar van de gevangenbewaarder.

362
00:20:56,430 --> 00:21:00,750
Hij brengt niet ter sprake dat Jozef
daar de status van een misdadiger heeft,

363
00:21:00,750 --> 00:21:04,770
maar laat de mogelijkheid open dat
hij misschien gewoon een werknemer van

364
00:21:04,770 --> 00:21:06,210
de gevangenis is.

365
00:21:06,210 --> 00:21:10,410
Toen stuurde de farao
boden en liet Jozef roepen.

366
00:21:10,410 --> 00:21:15,390
Zij haalden hem snel uit de kerker; men
schoor hem, verwisselde zijn kleren,

367
00:21:15,390 --> 00:21:17,550
en hij kwam bij de farao.

368
00:21:17,550 --> 00:21:21,030
Dat scheren is hier gewoon een klein
detail dat de authenticiteit van

369
00:21:21,030 --> 00:21:22,950
het verhaal onderstreept.

370
00:21:22,950 --> 00:21:26,130
Jozef had zich in de gevangenis
natuurlijk niet geschoren.

371
00:21:26,130 --> 00:21:29,250
Om te beginnen scheren Hebreeën zich niet,

372
00:21:29,250 --> 00:21:31,950
zelfs niet wanneer ze niet
in de gevangenis zitten.

373
00:21:31,950 --> 00:21:35,130
Het is de Hebreeuwse gewoonte
om een baard te dragen,

374
00:21:35,130 --> 00:21:37,770
maar dat is niet de Egyptische gewoonte.

375
00:21:37,770 --> 00:21:41,130
De Egyptenaren schoren
hun hoofd en hun baard.

376
00:21:41,130 --> 00:21:43,410
Dit wordt alleen terloops vermeld.

377
00:21:43,410 --> 00:21:46,590
Het had weggelaten kunnen
worden, maar het is duidelijk een

378
00:21:46,590 --> 00:21:50,730
authentiek detail van de voorbereiding
die hij moest ondergaan om voor de

379
00:21:50,730 --> 00:21:51,990
farao te verschijnen.

380
00:21:51,990 --> 00:21:55,530
De farao zei tegen Jozef:
Ik heb een droom gehad,

381
00:21:55,530 --> 00:22:00,150
en er is niemand die hem kan uitleggen,
maar ik heb over u horen zeggen dat u,

382
00:22:00,150 --> 00:22:02,970
als u een droom hoort, hem kunt uitleggen.

383
00:22:02,970 --> 00:22:05,370
Jozef antwoordde de farao dus:

384
00:22:05,370 --> 00:22:09,210
Jozef antwoordde de farao:
Dat is niet aan mij,

385
00:22:09,210 --> 00:22:13,651
maar God zal antwoorden wat het
welzijn van de farao dient .

386
00:22:13,651 --> 00:22:16,770
Opnieuw zorgt Jozef ervoor
dat hij God de eer geeft.

387
00:22:16,770 --> 00:22:20,610
Hij had de uitleg kunnen geven
zonder dat hardop te zeggen.

388
00:22:20,610 --> 00:22:23,670
In zijn eigen hart had
hij kunnen zeggen: ‘God,

389
00:22:23,670 --> 00:22:26,670
ik vertrouw erop dat U
mij de uitleg geeft.’

390
00:22:26,670 --> 00:22:31,830
Maar hij zorgde ervoor dat de farao
wist dat het niet uit hemzelf kwam.

391
00:22:31,830 --> 00:22:34,110
In die zin doet hij bijna een stap opzij,

392
00:22:34,110 --> 00:22:36,990
zodat hem hiervoor geen
enkele eer toekomt.

393
00:22:36,990 --> 00:22:39,810
Dat betekent dat hij
ook een stap opzij doet,

394
00:22:39,810 --> 00:22:43,710
zodat de farao hem hiervoor geen
enkele dank verschuldigd is.

395
00:22:43,710 --> 00:22:47,670
Hij zegt in feite: ‘Als je krijgt
wat je wilt, moet je God daarvoor

396
00:22:47,670 --> 00:22:49,470
danken, niet mij.’

397
00:22:49,470 --> 00:22:55,110
Toch zal Jozefs vrijheid ervan afhangen
dat de farao Jozef zelf dankbaar is.

398
00:22:55,110 --> 00:22:58,050
Maar Jozef let hier niet
op zijn eigen belang.

399
00:22:58,050 --> 00:23:02,370
Hij zorgt ervoor dat God er
de eer voor krijgt. Hij zei:

400
00:23:02,370 --> 00:23:06,930
Ik niet. God zal de farao
een gunstig antwoord geven.

401
00:23:06,930 --> 00:23:09,450
Toen zei de farao tegen Jozef:

402
00:23:09,450 --> 00:23:14,910
Toen sprak de farao tot Jozef: Zie,
in mijn droom stond ik aan de oever

403
00:23:14,910 --> 00:23:16,170
van de Nijl.

404
00:23:16,170 --> 00:23:22,410
En zie, uit de Nijl kwamen zeven koeien
op, vet van vlees en mooi van gestalte,

405
00:23:22,410 --> 00:23:24,810
en ze graasden in het rietgras.

406
00:23:24,810 --> 00:23:29,550
Maar zie, na hen kwamen er
zeven andere koeien op, zwak,

407
00:23:29,550 --> 00:23:33,270
zeer lelijk van gestalte
en mager van vlees.

408
00:23:33,270 --> 00:23:37,230
Ik heb in heel het land Egypte
nog nooit zoiets lelijks gezien.

409
00:23:37,230 --> 00:23:42,990
Die magere en lelijke koeien aten
die zeven eerste, vette koeien op.

410
00:23:42,990 --> 00:23:46,890
Die kwamen in hun buik, maar het was
niet te merken dat ze in hun buik waren

411
00:23:46,890 --> 00:23:50,790
gekomen, want hun uiterlijk was
even lelijk als in het begin.

412
00:23:50,790 --> 00:23:52,410
Toen werd ik wakker.

413
00:23:52,410 --> 00:23:58,650
Vervolgens zag ik in mijn droom, en
zie, zeven aren kwamen op in één halm,

414
00:23:58,650 --> 00:24:00,270
vol en mooi.

415
00:24:00,270 --> 00:24:04,110
En zie, daarna kwamen
er zeven dorre, dunne,

416
00:24:04,110 --> 00:24:06,810
door de oostenwind verschroeide aren op.

417
00:24:06,810 --> 00:24:11,190
En de zeven dunne aren
verslonden die zeven mooie aren.

418
00:24:11,190 --> 00:24:13,470
Dit heb ik ook tegen de magiërs gezegd,

419
00:24:13,470 --> 00:24:16,590
maar er was niemand die mij
de betekenis kon vertellen.

420
00:24:16,590 --> 00:24:18,930
Toen zei Jozef tegen de farao:

421
00:24:18,930 --> 00:24:24,330
Toen zei Jozef tegen de farao:
De dromen van de farao zijn één.

422
00:24:24,330 --> 00:24:27,510
God heeft de farao
bekendgemaakt wat Hij gaat doen.

423
00:24:27,510 --> 00:24:31,170
Die zeven mooie koeien
betekenen zeven jaren,

424
00:24:31,170 --> 00:24:37,170
die zeven mooie aren betekenen ook
zeven jaren; de dromen zijn één.

425
00:24:37,170 --> 00:24:40,830
Ze hebben allebei maar
één betekenis. Hij zei:

426
00:24:40,830 --> 00:24:47,070
Die zeven magere en lelijke koeien,
die na hen opkwamen, zijn zeven jaren;

427
00:24:47,070 --> 00:24:51,330
die zeven lege, door de oostenwind
verschroeide aren zullen

428
00:24:51,330 --> 00:24:53,430
zeven jaren van honger zijn.

429
00:24:53,430 --> 00:24:57,330
Dit is het woord dat ik zojuist
tot de farao gesproken heb:

430
00:24:57,330 --> 00:25:01,050
God heeft aan de farao laten
zien wat Hij gaat doen.

431
00:25:01,050 --> 00:25:07,290
Zie, de komende zeven jaren zal er in heel
het land Egypte een grote overvloed zijn.

432
00:25:07,290 --> 00:25:11,430
Maar daarna zullen er zeven
jaren van hongersnood aanbreken;

433
00:25:11,430 --> 00:25:15,210
dan zal al die overvloed in
het land Egypte vergeten zijn,

434
00:25:15,210 --> 00:25:17,610
en de honger zal het land verwoesten.

435
00:25:17,610 --> 00:25:21,510
Ook zal er niets meer van de
overvloed te merken zijn in het land,

436
00:25:21,510 --> 00:25:27,030
vanwege de honger die daarna zal
komen, want die zal zeer zwaar zijn.

437
00:25:27,030 --> 00:25:30,330
Dat de farao deze droom
twee keer gekregen heeft,

438
00:25:30,330 --> 00:25:35,910
is omdat de zaak bij God vaststaat en
God Zich haast om die uit te voeren.

439
00:25:35,910 --> 00:25:38,430
God had dit beginsel
nog niet bekendgemaakt,

440
00:25:38,430 --> 00:25:41,490
maar in Deuteronomium
komt het tweemaal voor:

441
00:25:41,490 --> 00:25:45,270
Eén enkele getuige mag tegen
niemand opstaan met betrekking tot

442
00:25:45,270 --> 00:25:49,770
enige ongerechtigheid of tot enige
zonde, bij elke zonde die men ook

443
00:25:49,770 --> 00:25:51,090
zou kunnen doen.

444
00:25:51,090 --> 00:25:55,830
Op de verklaring van twee getuigen
of op de verklaring van drie getuigen

445
00:25:55,830 --> 00:25:57,390
staat de zaak vast.

446
00:25:57,390 --> 00:26:01,170
Dat vers in Deuteronomium wordt
vijf keer in het Nieuwe Testament

447
00:26:01,170 --> 00:26:05,010
aangehaald of wordt daar
vijf keer op gezinspeeld.

448
00:26:05,010 --> 00:26:08,010
Het is dus blijkbaar een
heel belangrijk beginsel.

449
00:26:08,010 --> 00:26:11,310
Iets mag niet als vaststaande
waarheid worden beschouwd,

450
00:26:11,310 --> 00:26:14,250
tenzij er meer dan één getuige voor is.

451
00:26:14,250 --> 00:26:18,870
Jozef kende dat beginsel blijkbaar al
voordat het ooit in de wet werd gegeven.

452
00:26:18,870 --> 00:26:19,950
Hij zei:

453
00:26:19,950 --> 00:26:23,190
God heeft je hierover twee
keer hetzelfde laten zien,

454
00:26:23,190 --> 00:26:27,390
zodat je weet dat het vaststaat
bij God en zeker zal gebeuren.

455
00:26:27,390 --> 00:26:32,610
Nu dan, laat de farao naar een verstandige
en wijze man uitzien en die over het

456
00:26:32,610 --> 00:26:34,530
land Egypte aanstellen.

457
00:26:34,530 --> 00:26:39,630
Ik vraag me af in hoeverre Jozef op dit
punt zijn eigen kansen begon te vergroten.

458
00:26:39,630 --> 00:26:44,610
Zoek een verstandig en wijs man,
zoals deze Egyptische magiërs?

459
00:26:44,610 --> 00:26:47,430
Nee, zij konden je droom niet uitleggen.

460
00:26:47,430 --> 00:26:49,830
Ik denk dat ze toch niet zo wijs zijn.

461
00:26:49,830 --> 00:26:53,490
Maar misschien kun je iemand
vinden die wijs genoeg is.

462
00:26:53,490 --> 00:26:57,630
Er zou ergens in het land een wijs
en verstandig man kunnen zijn.

463
00:26:57,630 --> 00:27:01,590
Zoek zo iemand en stel hem
aan over het land Egypte.

464
00:27:01,590 --> 00:27:06,630
Laat de farao het volgende doen: Laat
hij opzichters over het land aanstellen

465
00:27:06,630 --> 00:27:09,690
en tijdens de zeven
jaren van overvloed het

466
00:27:09,690 --> 00:27:12,810
vijfde deel van de opbrengst
van het land Egypte opeisen.

467
00:27:12,810 --> 00:27:17,010
Laten zij alle voedsel van deze komende
goede jaren bijeenbrengen en op last van

468
00:27:17,010 --> 00:27:22,470
de farao het koren opslaan, als
voedsel in de steden, en dat bewaren.

469
00:27:22,470 --> 00:27:25,890
Dan zal dat voedsel als voorraad
dienen voor het land in de

470
00:27:25,890 --> 00:27:29,430
zeven jaren van honger die in
het land Egypte zullen komen,

471
00:27:29,430 --> 00:27:31,530
zodat het land niet van honger omkomt.

472
00:27:31,530 --> 00:27:36,450
Niemand weet precies wanneer
deze gebeurtenissen plaatsvonden.

473
00:27:36,450 --> 00:27:39,750
De tijd waarin dit
gebeurde, de precieze jaren,

474
00:27:39,750 --> 00:27:43,350
kan worden berekend aan de hand
van de chronologie van de Bijbel.

475
00:27:43,350 --> 00:27:47,790
Maar niemand weet precies
wie in die tijd de farao was.

476
00:27:47,790 --> 00:27:50,130
Er is meer dan één mogelijkheid.

477
00:27:50,130 --> 00:27:54,750
En wat betreft het aantonen aan de hand
van buitenbijbelse bronnen dat er op dat

478
00:27:54,750 --> 00:27:59,610
specifieke moment na zeven jaren van
overvloed een hongersnood van zeven jaar

479
00:27:59,610 --> 00:28:05,130
was: het is te veel gevraagd om te
verwachten dat de buitenbijbelse bronnen

480
00:28:05,130 --> 00:28:08,310
ons zulke gedetailleerde
informatie verschaffen.

481
00:28:08,310 --> 00:28:14,430
Maar uit de archeologie weten we wel dat
Egypte zowel perioden van hongersnood als

482
00:28:14,430 --> 00:28:16,650
perioden van overvloed kende.

483
00:28:16,650 --> 00:28:20,610
Gewoonlijk waren perioden van
hongersnood in Egypte echter niet zo

484
00:28:20,610 --> 00:28:22,470
ernstig als elders.

485
00:28:22,470 --> 00:28:26,550
Daarom trok Abraham tijdens
de hongersnood naar Egypte.

486
00:28:26,550 --> 00:28:30,690
Izak overwoog dat ook, maar God
zei tegen Izak dat hij daar niet

487
00:28:30,690 --> 00:28:32,310
naartoe moest trekken.

488
00:28:32,310 --> 00:28:36,270
In tijden van hongersnood gingen
mensen doorgaans naar Egypte.

489
00:28:36,270 --> 00:28:40,530
Want hoewel er geen regen viel,
bevatte de Nijl nog steeds water.

490
00:28:40,530 --> 00:28:45,090
Ze konden hun akkers dus bevloeien
en in die tijd gewassen verbouwen.

491
00:28:45,090 --> 00:28:47,790
Maar wanneer er zelfs in
Egypte hongersnood kwam,

492
00:28:47,790 --> 00:28:50,190
was de situatie echt ernstig.

493
00:28:50,190 --> 00:28:55,530
In oudere lagen uit de geschiedenis van
Egypte zijn voorraadsteden opgegraven.

494
00:28:55,530 --> 00:29:00,450
Daar hadden ze werkelijk steden met enorme
opslaggebouwen voor graan en dergelijke.

495
00:29:00,450 --> 00:29:03,270
Die zijn mogelijk op
aanbeveling van Jozef gebouwd,

496
00:29:03,270 --> 00:29:06,510
want hij zei dat ze het graan
in de steden moesten opslaan.

497
00:29:06,510 --> 00:29:11,910
Het advies was dus goed in de ogen van de
farao en in de ogen van al zijn dienaren.

498
00:29:11,910 --> 00:29:14,310
En de farao zei tegen zijn dienaren:

499
00:29:14,310 --> 00:29:17,070
Daarom zei de farao tegen zijn dienaren:

500
00:29:17,070 --> 00:29:21,330
Zouden wij ooit iemand kunnen vinden als
deze man , in wie de Geest van God is?

501
00:29:21,330 --> 00:29:25,170
Nu staat er in de New King
James ‘Spirit of God’.

502
00:29:25,170 --> 00:29:29,970
Het woord God is Elohim, en daarom
vertalen sommige vertalingen het als

503
00:29:29,970 --> 00:29:31,710
‘spirit of the gods’.

504
00:29:31,710 --> 00:29:36,390
Het is natuurlijk heel goed mogelijk
dat dit inderdaad is wat de farao zei.

505
00:29:36,390 --> 00:29:39,990
De Egyptenaren waren over
het algemeen polytheïstisch.

506
00:29:39,990 --> 00:29:43,350
Het kan dus zijn dat hij hier niet
zozeer over de ware God sprak,

507
00:29:43,350 --> 00:29:45,270
maar eenvoudigweg bedoelde:

508
00:29:45,270 --> 00:29:48,030
De geest van de goden is bij deze man.

509
00:29:48,030 --> 00:29:52,830
Er was één farao die bekendstond
als monotheïst, Achnaton,

510
00:29:52,830 --> 00:29:57,570
maar men neemt over het algemeen niet
aan dat hij in deze tijd farao was.

511
00:29:57,570 --> 00:30:00,570
Dit was dus waarschijnlijk
een polytheïstische farao,

512
00:30:00,570 --> 00:30:02,190
die gezegd zou hebben:

513
00:30:02,190 --> 00:30:06,450
Deze man heeft de geest van de
goden in zich, van de Elohim.

514
00:30:06,450 --> 00:30:08,910
Toen zei de farao tegen Jozef:

515
00:30:08,910 --> 00:30:14,550
Daarop zei de farao tegen Jozef: Aangezien
God u dit alles heeft bekendgemaakt,

516
00:30:14,550 --> 00:30:19,830
is er niemand zo verstandig en wijs
als u. U zult zelf over mijn huis gaan

517
00:30:19,830 --> 00:30:24,570
en heel mijn volk zal uw bevel
eerbiedigen; alleen wat de troon betreft,

518
00:30:24,570 --> 00:30:26,430
zal ik meer aanzien hebben dan u.

519
00:30:26,430 --> 00:30:28,710
En de farao zei tegen Jozef:

520
00:30:28,710 --> 00:30:32,610
Zie, ik heb u over heel
het land Egypte aangesteld.

521
00:30:32,610 --> 00:30:38,010
Toen nam de farao zijn zegelring van zijn
vinger en schoof die aan Jozefs vinger.

522
00:30:38,010 --> 00:30:42,570
Dat betekende eenvoudig dat Jozef
nu officiële zaken kon afhandelen

523
00:30:42,570 --> 00:30:46,710
in naam van de farao, omdat
hij diens zegelring had.

524
00:30:46,710 --> 00:30:49,470
En hij kleedde hem in
gewaden van fijn linnen

525
00:30:49,470 --> 00:30:52,170
en hing een gouden keten om zijn hals.

526
00:30:52,170 --> 00:30:55,350
En hij liet hem rijden in
de tweede wagen die hij had.

527
00:30:55,350 --> 00:30:56,970
En voor hem uit riepen ze:

528
00:30:56,970 --> 00:30:58,470
Op je knieën!

529
00:30:58,470 --> 00:31:01,770
Zo stelde hij hem aan
over heel het land Egypte.

530
00:31:01,770 --> 00:31:04,050
Wat een plotselinge ommekeer is dat.

531
00:31:04,050 --> 00:31:07,470
Op dat moment had hij dertien
jaar in Egypte doorgebracht als

532
00:31:07,470 --> 00:31:10,290
dienaar van Potifar en als gevangene.

533
00:31:10,290 --> 00:31:13,350
We weten niet hoelang hij
in het huis van Potifar was

534
00:31:13,350 --> 00:31:15,270
voordat hij gevangengezet werd.

535
00:31:15,270 --> 00:31:19,170
Maar op die twee plaatsen samen
had hij dertien jaar doorgebracht,

536
00:31:19,170 --> 00:31:23,070
want hij was zeventien jaar oud
toen hij als slaaf werd verkocht.

537
00:31:23,070 --> 00:31:25,830
En we zullen zien dat
hij bij deze gelegenheid,

538
00:31:25,830 --> 00:31:29,250
toen hij uit de gevangenis
kwam, dertig jaar oud was.

539
00:31:29,250 --> 00:31:32,670
Er waren dus dertien jaren
waarin hij op God wachtte,

540
00:31:32,670 --> 00:31:36,690
nadat hij de dromen van God had
gehad dat zijn broers op een dag voor

541
00:31:36,690 --> 00:31:38,070
hem zouden buigen.

542
00:31:38,070 --> 00:31:40,530
Het was duidelijk dat hij dromen had

543
00:31:40,530 --> 00:31:44,130
waarin hij op enig moment een
gezagspositie zou bekleden.

544
00:31:44,130 --> 00:31:49,770
Maar hoe zouden die dromen die God hem had
gegeven ooit in vervulling kunnen gaan?

545
00:31:49,770 --> 00:31:53,550
Eerst was hij een slaaf die
geen enkele mogelijkheid had om

546
00:31:53,550 --> 00:31:56,070
uit de slavernij te worden vrijgekocht.

547
00:31:56,070 --> 00:32:01,950
En daarna was het nog erger: als
gevangene leek hij voorgoed opgesloten.

548
00:32:01,950 --> 00:32:03,630
Ze hadden de sleutel weggegooid.

549
00:32:03,630 --> 00:32:06,930
Hij was uit het zicht
en beslist ook vergeten.

550
00:32:06,930 --> 00:32:11,310
Er wordt ons niet verteld of Jozef in
die jaren zijn geloof verloor of niet.

551
00:32:11,310 --> 00:32:13,770
Hij verloor zijn geloof in God niet.

552
00:32:13,770 --> 00:32:18,210
Of hij zich begon af te vragen of de
dromen die hij had gehad wel van God

553
00:32:18,210 --> 00:32:19,830
kwamen, weet ik niet.

554
00:32:19,830 --> 00:32:24,210
Maar ondanks al die dingen lijkt hij
behoorlijk vol vertrouwen te zijn.

555
00:32:24,210 --> 00:32:29,130
Het lijkt erop dat deze man een man
met een ongewoon groot geloof was.

556
00:32:29,130 --> 00:32:32,370
Misschien werd zijn geloof vernieuwd
toen de schenker en de bakker

557
00:32:32,370 --> 00:32:33,750
hun dromen hadden.

558
00:32:33,750 --> 00:32:38,550
Misschien had hij tot dat moment zijn
vertrouwen verloren, maar zag hij toen:

559
00:32:38,550 --> 00:32:40,590
„Dit is Gods voorziening hier.

560
00:32:40,590 --> 00:32:44,070
Dit is mijn toegangsbewijs
om hier weg te komen.”

561
00:32:44,070 --> 00:32:46,410
Als hij dat dacht, had hij gelijk.

562
00:32:46,410 --> 00:32:49,770
En hij zag die mogelijkheid
waarschijnlijk op zijn minst wel.

563
00:32:49,770 --> 00:32:51,630
Maar het is verbazingwekkend.

564
00:32:51,630 --> 00:32:57,150
Het zou al verbazingwekkend genoeg zijn
als een slaaf grootvizier van Egypte werd.

565
00:32:57,150 --> 00:33:01,350
Dat is wat hij werd: de
tweede in rang onder de farao.

566
00:33:01,350 --> 00:33:03,330
Het is zoiets als een premier.

567
00:33:03,330 --> 00:33:08,250
Maar hij was geen slaaf; hij was een
gevangene, een politieke gevangene.

568
00:33:08,250 --> 00:33:13,170
En vanuit die kerker wordt hij verheven
en mag hij in de tweede wagen rijden.

569
00:33:13,170 --> 00:33:16,590
Terwijl hij door de straat rijdt,
lopen er mensen voor hem uit

570
00:33:16,590 --> 00:33:20,130
die de mensen bevelen voor
hem de knie te buigen.

571
00:33:20,130 --> 00:33:23,010
Dat is gewoon een
verbazingwekkende ommekeer.

572
00:33:23,010 --> 00:33:26,850
De farao zei ook tegen Jozef, in vers 44:

573
00:33:26,850 --> 00:33:30,630
De farao zei tegen Jozef: Ik ben de farao,

574
00:33:30,630 --> 00:33:35,310
maar zonder uw goedvinden zal in heel
het land Egypte niemand zijn hand

575
00:33:35,310 --> 00:33:37,110
of zijn voet optillen.

576
00:33:37,110 --> 00:33:39,090
Dat is gewoon beeldspraak.

577
00:33:39,090 --> 00:33:42,810
Niemand kan zonder Jozefs
toestemming iets van betekenis doen.

578
00:33:42,810 --> 00:33:46,710
En de farao noemde Jozef Zafnath-Paäneah.

579
00:33:46,710 --> 00:33:50,070
Er zijn veel voorstellen gedaan
over wat die naam betekent.

580
00:33:50,070 --> 00:33:53,250
De populairste suggestie
tegenwoordig is dat het

581
00:33:53,250 --> 00:33:56,190
„God spreekt en Hij leeft” betekent.

582
00:33:56,190 --> 00:34:00,570
Maar sommigen denken dat het iets
als „uitlegger van dromen” betekent.

583
00:34:00,570 --> 00:34:03,690
Het Oudegyptisch is nog
niet zo goed bekend.

584
00:34:03,690 --> 00:34:06,930
Westerse mensen begrepen helemaal
niets van het Oudegyptisch

585
00:34:06,930 --> 00:34:10,590
totdat Napoleon in Egypte
de Steen van Rosetta vond,

586
00:34:10,590 --> 00:34:14,190
maar dat is historisch gezien
nog maar zeer kort geleden.

587
00:34:14,190 --> 00:34:17,490
Daarna kostte het hun lange
tijd om te leren hoe ze de

588
00:34:17,490 --> 00:34:19,830
hiërogliefen moesten ontcijferen.

589
00:34:19,830 --> 00:34:23,730
Natuurlijk komen geleerden voortdurend
veel meer over de taal te weten,

590
00:34:23,730 --> 00:34:26,730
maar ze zijn er nog altijd
niet werkelijk zeker van.

591
00:34:26,730 --> 00:34:31,950
Er bestaat geen volledige overeenstemming
over wat Zafnath-Paäneah betekent.

592
00:34:31,950 --> 00:34:36,570
En de farao gaf Jozef een vrouw,
Asnath, de dochter van Potifera,

593
00:34:36,570 --> 00:34:38,250
de priester van On.

594
00:34:38,250 --> 00:34:41,130
Zo trok Jozef door heel het land Egypte.

595
00:34:41,130 --> 00:34:44,730
Hij trouwde met de dochter van een
geestelijke in de heidense tempel,

596
00:34:44,730 --> 00:34:49,230
maar we lezen nergens dat zij in dat
opzicht een probleem voor hem vormde.

597
00:34:49,230 --> 00:34:54,390
Jozef was dertig jaar oud toen hij voor
de farao, de koning van Egypte, stond.

598
00:34:54,390 --> 00:34:58,710
En Jozef ging weg uit de tegenwoordigheid
van de farao en trok door heel

599
00:34:58,710 --> 00:35:00,330
het land Egypte.

600
00:35:00,330 --> 00:35:04,830
Tijdens de zeven jaren van overvloed
bracht de grond nu zeer veel voort.

601
00:35:04,830 --> 00:35:09,270
Hij verzamelde dus al het voedsel dat
gedurende die zeven jaren in het land

602
00:35:09,270 --> 00:35:13,050
Egypte werd voortgebracht en
sloeg het op in de steden.

603
00:35:13,050 --> 00:35:17,010
In elke stad sloeg hij het voedsel
op van de velden die eromheen lagen.

604
00:35:17,010 --> 00:35:21,150
Jozef verzamelde zeer veel
graan, als het zand van de zee,

605
00:35:21,150 --> 00:35:25,110
totdat hij ophield met tellen,
want het was niet te tellen.

606
00:35:25,110 --> 00:35:28,410
Hier worden de zeven jaren
van overvloed overgeslagen

607
00:35:28,410 --> 00:35:32,670
met alleen de samenvattende
mededeling dat hij alles verzamelde.

608
00:35:32,670 --> 00:35:35,130
We weten dat hij twintig
procent van de nationale

609
00:35:35,130 --> 00:35:37,950
productie verzamelde om die op te slaan.

610
00:35:37,950 --> 00:35:41,610
Waarschijnlijk droegen de Egyptenaren
al zoiets als tien procent

611
00:35:41,610 --> 00:35:45,270
af voor het onderhoud van
de farao en zijn regering.

612
00:35:45,270 --> 00:35:49,350
Dat was in die tijd een vrij gebruikelijke
belasting om de koning en zijn

613
00:35:49,350 --> 00:35:50,970
bestuur te onderhouden.

614
00:35:50,970 --> 00:35:53,790
Ik weet dus niet of ze er
gewoon nog eens tien procent

615
00:35:53,790 --> 00:35:56,970
bij deden om dat voor de
hongersnood opzij te zetten,

616
00:35:56,970 --> 00:36:01,770
of dat ze boven op die tien procent
nog eens twintig procent extra hieven.

617
00:36:01,770 --> 00:36:04,350
Maar het was een
behoorlijk zware belasting.

618
00:36:04,350 --> 00:36:08,370
Niet zo zwaar als wat wij betalen,
maar toch behoorlijk zwaar.

619
00:36:08,370 --> 00:36:11,130
In Amerika betalen mensen
uit de middenklasse

620
00:36:11,130 --> 00:36:13,950
volgens mij waarschijnlijk
ongeveer veertig procent,

621
00:36:13,950 --> 00:36:16,230
of iets wat daarbij in de buurt komt.

622
00:36:16,230 --> 00:36:18,810
Dus zelfs de Egyptenaren werden met deze

623
00:36:18,810 --> 00:36:22,470
extreme belastingmaatregelen
waarschijnlijk niet zo zwaar belast als

624
00:36:22,470 --> 00:36:25,170
wij inmiddels gewend beginnen te raken.

625
00:36:25,170 --> 00:36:28,350
Jozef gaf de eerstgeborene
de naam Manasse.

626
00:36:28,350 --> 00:36:33,450
Want, zei hij , God heeft mij al mijn
moeite en heel mijn familie doen vergeten.

627
00:36:33,450 --> 00:36:37,710
Met andere woorden: vroeger verlangde ik
ernaar om naar het huis van mijn vader

628
00:36:37,710 --> 00:36:42,330
terug te gaan, maar de laatste tijd is dat
een beetje uit mijn gedachten verdwenen.

629
00:36:42,330 --> 00:36:44,130
Het is hier eigenlijk beter.

630
00:36:44,130 --> 00:36:46,890
Ik vind het hier fijner dan
in het huis van mijn vader.

631
00:36:46,890 --> 00:36:50,970
In zijn machtspositie had hij
beslist, als hij dat had gewild,

632
00:36:50,970 --> 00:36:56,370
een dienaar naar zijn vader kunnen sturen
om te zeggen: ‘Pap, alles is goed met me.

633
00:36:56,370 --> 00:36:58,170
Kom hierheen om me te zien.’

634
00:36:58,170 --> 00:36:59,730
Maar dat deed hij niet.

635
00:36:59,730 --> 00:37:03,030
Hij had ongetwijfeld zelfs
wat vakantie kunnen krijgen

636
00:37:03,030 --> 00:37:07,050
en zelf naar zijn familie kunnen
gaan, maar hij was het vergeten.

637
00:37:07,050 --> 00:37:11,310
Hij was het niet vergeten in de zin dat
hij er helemaal geen herinnering meer aan

638
00:37:11,310 --> 00:37:16,230
had, maar zijn verlangen naar het huis
van zijn vader was zo goed als verdwenen.

639
00:37:16,230 --> 00:37:20,490
Dat betekent niet dat hij zijn genegenheid
voor zijn vader was kwijtgeraakt.

640
00:37:20,490 --> 00:37:23,970
Maar ik denk dat Jozef die
zeven jaar heeft nagedacht

641
00:37:23,970 --> 00:37:28,590
over hoe hij het herstel voor zichzelf
en zijn familie zou gaan vormgeven.

642
00:37:28,590 --> 00:37:33,150
En ik geloof dat alles wat hij met zijn
broers deed toen ze uiteindelijk kwamen

643
00:37:33,150 --> 00:37:35,670
opdagen, goed doordacht was.

644
00:37:35,670 --> 00:37:38,130
Ik denk niet dat hij
maar wat improviseerde,

645
00:37:38,130 --> 00:37:42,750
het ene moment kribbig en het andere
moment vriendelijk was, enzovoort,

646
00:37:42,750 --> 00:37:44,550
al naargelang zijn stemming.

647
00:37:44,550 --> 00:37:47,850
Ik geloof dat Jozef
zeven jaar de tijd had.

648
00:37:47,850 --> 00:37:49,710
Hij was een slimme kerel.

649
00:37:49,710 --> 00:37:53,970
Hij wist dat zijn broers op een dag
zouden komen en voor hem zouden buigen,

650
00:37:53,970 --> 00:37:57,690
omdat God hem daar profetische
dromen over had gegeven.

651
00:37:57,690 --> 00:38:02,130
Ik denk dat hij er veel over had
nagedacht, en wie zou dat niet doen?

652
00:38:02,130 --> 00:38:03,630
Iedereen zou dat doen.

653
00:38:03,630 --> 00:38:08,730
‘Wanneer dit gebeurt, wanneer ik mijn
broers weer zie, hoe ga ik dan reageren?

654
00:38:08,730 --> 00:38:11,730
Wat ga ik voor hen doen, of hun aandoen?

655
00:38:11,730 --> 00:38:14,250
Wat wil ik bereiken wanneer
ik hen eindelijk zie?’

656
00:38:14,250 --> 00:38:17,850
Ik geloof dat hij die zeven
jaar daarover heeft nagedacht.

657
00:38:17,850 --> 00:38:21,030
Hoewel hij het hele huis
van zijn vader vergeten was,

658
00:38:21,030 --> 00:38:25,770
betekent dat alleen dat hij zijn verlangen
had verloren om daar terug te keren.

659
00:38:25,770 --> 00:38:29,850
Dat verlangen was waarschijnlijk heel
sterk geweest toen hij gevangenzat

660
00:38:29,850 --> 00:38:31,530
en een slaaf was.

661
00:38:31,530 --> 00:38:34,230
Maar ik denk niet dat hij
zijn vader vergeten was,

662
00:38:34,230 --> 00:38:38,730
of vergeten was dat zijn broers
daar waren, of dat ze zouden komen.

663
00:38:38,730 --> 00:38:41,490
Ik denk dat hij daar wel
over heeft nagedacht.

664
00:38:41,490 --> 00:38:46,710
Maar zijn zoon Manasse kreeg die
naam omdat die ‘vergeten’ betekent.

665
00:38:46,710 --> 00:38:52,230
Toen kreeg hij nog een zoon, een
tweede, en hij noemde hem Efraïm:

666
00:38:52,230 --> 00:38:55,290
De tweede gaf hij de naam Efraïm.

667
00:38:55,290 --> 00:38:58,830
Want, zei hij , God heeft
mij vruchtbaar doen worden

668
00:38:58,830 --> 00:39:01,110
in het land van mijn verdrukking.

669
00:39:01,110 --> 00:39:06,090
Efraïm betekent tweemaal
vruchtbaar, of dubbel vruchtbaar,

670
00:39:06,090 --> 00:39:08,490
en hij was vruchtbaar geworden.

671
00:39:08,490 --> 00:39:12,210
Toen eindigden de zeven jaren
van overvloed die er in het land

672
00:39:12,210 --> 00:39:16,710
Egypte geweest waren, en begonnen de
zeven jaren van hongersnood te komen,

673
00:39:16,710 --> 00:39:18,630
zoals Jozef gezegd had.

674
00:39:18,630 --> 00:39:23,910
Er was honger in alle landen, maar
in heel het land Egypte was brood.

675
00:39:23,910 --> 00:39:28,950
niet omdat daar geen hongersnood was, maar
omdat ze het voedsel hadden opgeslagen.

676
00:39:28,950 --> 00:39:31,890
Toen ook heel het land
Egypte honger kreeg,

677
00:39:31,890 --> 00:39:37,590
schreeuwde het volk bij de farao om brood,
en de farao zei tegen alle Egyptenaren:

678
00:39:37,590 --> 00:39:40,950
Ga naar Jozef en doe wat hij u zegt.

679
00:39:40,950 --> 00:39:45,810
Jozef was dus zeven jaar aan de macht
geweest en de farao had nog steeds het

680
00:39:45,810 --> 00:39:49,290
volste vertrouwen in
Jozef. En waarom niet?

681
00:39:49,290 --> 00:39:53,250
Jozef had de komende zeven jaren
van overvloed juist voorzien,

682
00:39:53,250 --> 00:39:55,290
en nu had hij voorzieningen getroffen.

683
00:39:55,290 --> 00:39:58,170
Egypte was rijk genoeg om
zichzelf te onderhouden,

684
00:39:58,170 --> 00:40:01,770
en ook de omliggende landen
die graan zouden komen kopen.

685
00:40:01,770 --> 00:40:04,650
Hij had alle reden om
blij te zijn met Jozef.

686
00:40:04,650 --> 00:40:10,590
En naarmate de tijd verstreek, deed Jozef
nog veel meer goeds voor de farao dan dit.

687
00:40:10,590 --> 00:40:12,870
Toen er honger in heel het land was,

688
00:40:12,870 --> 00:40:17,670
opende Jozef alle korenschuren en
verkocht koren aan de Egyptenaren,

689
00:40:17,670 --> 00:40:20,970
want de honger werd
sterk in het land Egypte.

690
00:40:20,970 --> 00:40:24,870
Allereerst lezen we dat de Egyptenaren
naar hun koning gaan en dat ze naar

691
00:40:24,870 --> 00:40:26,550
Jozef worden gestuurd.

692
00:40:26,550 --> 00:40:29,370
Ze beginnen dus hun eigen
graan terug te kopen,

693
00:40:29,370 --> 00:40:32,490
dat ze in de loop van de
jaren hadden opgeslagen.

694
00:40:32,490 --> 00:40:36,750
Ze hadden het als een nogal
buitensporige belasting afgedragen en nu

695
00:40:36,750 --> 00:40:39,270
kochten ze het terug van de farao.

696
00:40:39,270 --> 00:40:42,030
Zo werd hij dankzij hen opnieuw rijker.

697
00:40:42,030 --> 00:40:45,090
Vervolgens zou hij ook geld
uit andere landen krijgen,

698
00:40:45,090 --> 00:40:48,990
omdat andere landen zijn graan
eveneens nodig zouden hebben.

699
00:40:48,990 --> 00:40:52,290
Egypte zou zo de graanschuur
van de wereld worden.

700
00:40:52,290 --> 00:40:55,890
Het enige wat daar voor ons verhaal
werkelijk belangrijk aan is,

701
00:40:55,890 --> 00:40:59,490
is welke gevolgen dit
voor Jozefs familie had.

702
00:40:59,490 --> 00:41:04,530
Die wordt het middelpunt van het
volgende hoofdstuk, hoofdstuk 42.

703
00:41:04,530 --> 00:41:09,870
Toen Jakob zag dat er koren in Egypte
was, zei Jakob tegen zijn zonen:

704
00:41:09,870 --> 00:41:12,210
Waarom kijken jullie elkaar aan?

705
00:41:12,210 --> 00:41:16,050
Het klinkt bijna alsof ze
elkaar hongerig aankijken.

706
00:41:16,050 --> 00:41:18,990
Misschien moeten jullie
elkaar niet zo aankijken.

707
00:41:18,990 --> 00:41:21,390
In Egypte is voedsel.

708
00:41:21,390 --> 00:41:24,750
Ga echt voedsel halen. En hij zei:

709
00:41:24,750 --> 00:41:29,970
Verder zei hij: Zie, ik heb
gehoord dat er koren in Egypte is;

710
00:41:29,970 --> 00:41:32,970
trek erheen en koop daar koren voor ons,

711
00:41:32,970 --> 00:41:36,030
zodat wij in leven
blijven en niet sterven.

712
00:41:36,030 --> 00:41:40,590
Toen vertrokken tien broers van
Jozef om koren uit Egypte te kopen.

713
00:41:40,590 --> 00:41:45,690
Maar Benjamin, de broer van Jozef,
stuurde Jakob niet met zijn broers mee,

714
00:41:45,690 --> 00:41:49,830
want hij zei: Anders zou hem
een ongeluk kunnen overkomen!

715
00:41:49,830 --> 00:41:53,250
Benjamin zou op dat moment trouwens
geen jongetje meer zijn geweest.

716
00:41:53,250 --> 00:41:58,290
Hij moet minstens een tiener zijn
geweest, mogelijk bijna twintig jaar oud.

717
00:41:58,290 --> 00:42:00,510
Jozef was al dertien jaar weg.

718
00:42:00,510 --> 00:42:04,890
Ik weet niet precies hoe oud Benjamin
was toen Jozef als slaaf werd verkocht.

719
00:42:04,890 --> 00:42:08,490
Maar zelfs als Benjamin toen nog
maar ongeveer vijf jaar oud was,

720
00:42:08,490 --> 00:42:10,710
zou hij nu bijna twintig zijn.

721
00:42:10,710 --> 00:42:13,470
Toch was hij nog steeds
zijn vaders oogappel,

722
00:42:13,470 --> 00:42:17,550
de laatste nog levende zoon van
zijn overleden lievelingsvrouw.

723
00:42:17,550 --> 00:42:21,030
Daarom wil hij met Benjamin
geen enkel risico nemen.

724
00:42:21,030 --> 00:42:24,570
Zo kwamen de zonen van Israël
daar aan om koren te kopen,

725
00:42:24,570 --> 00:42:29,250
te midden van anderen die kwamen, want
er was hongersnood in het land Kanaän.

726
00:42:29,250 --> 00:42:32,670
En Jozef, hij was de
machthebber over dat land;

727
00:42:32,670 --> 00:42:36,090
hij verkocht koren aan de
hele bevolking van het land.

728
00:42:36,090 --> 00:42:41,310
De broers van Jozef kwamen en bogen zich
voor hem neer met het gezicht ter aarde.

729
00:42:41,310 --> 00:42:43,890
Nu is Jozef een belangrijk man.

730
00:42:43,890 --> 00:42:47,970
Zou hij werkelijk iedere kleine
graantransactie zelf afhandelen?

731
00:42:47,970 --> 00:42:50,610
Als er duizenden mensen
kwamen om te kopen,

732
00:42:50,610 --> 00:42:54,570
zou hij de transacties dan niet door
ondergeschikten laten afhandelen?

733
00:42:54,570 --> 00:42:56,970
Ik denk dat hij dat
waarschijnlijk wel deed.

734
00:42:56,970 --> 00:42:59,850
Als er staat dat Jozef
degene is die het verkoopt,

735
00:42:59,850 --> 00:43:03,150
betekent dat volgens mij dat hij
verantwoordelijk is voor het toezicht op

736
00:43:03,150 --> 00:43:05,490
de hele verkoop van het
graan aan de mensen.

737
00:43:05,490 --> 00:43:08,490
Maar hij wist dat zijn
broers zouden komen.

738
00:43:08,490 --> 00:43:11,730
Ik vermoed dat er twee mogelijkheden zijn.

739
00:43:11,730 --> 00:43:14,910
Misschien was hij door de
voorzienigheid op die plek aanwezig

740
00:43:14,910 --> 00:43:16,890
toen zijn broers aankwamen.

741
00:43:16,890 --> 00:43:20,250
Toen zij op een van de
Egyptische handelaars afstapten,

742
00:43:20,250 --> 00:43:25,350
herkende Jozef hen en zei hij: „Ik
handel deze transactie wel af.”

743
00:43:25,350 --> 00:43:29,190
Het kan ook zijn dat hij zijn eigen
dienaren naar hen had laten uitkijken,

744
00:43:29,190 --> 00:43:32,010
omdat hij wist dat ze wel moesten komen.

745
00:43:32,010 --> 00:43:34,230
„Op een dag zullen ze hier zijn.

746
00:43:34,230 --> 00:43:35,970
Ze zullen honger hebben.

747
00:43:35,970 --> 00:43:38,070
Ze zullen komen opdagen.

748
00:43:38,070 --> 00:43:42,630
Als deze mannen uit Kanaän komen
opdagen, laat het mij dan weten,

749
00:43:42,630 --> 00:43:45,210
want ik wil zelf met
hen te maken krijgen.”

750
00:43:45,210 --> 00:43:49,770
Hoe het ook gebeurd is, Jozef kreeg in
elk geval rechtstreeks met zijn broers te

751
00:43:49,770 --> 00:43:51,630
maken. Er staat:

752
00:43:51,630 --> 00:43:55,590
De broers van Jozef kwamen
binnen en bogen diep voor hem,

753
00:43:55,590 --> 00:43:57,750
met hun gezicht op de grond.

754
00:43:57,750 --> 00:44:01,530
Vers 6. Daarmee gaat zijn
droom dus in vervulling.

755
00:44:01,530 --> 00:44:04,830
Toen Jozef zijn broers
zag, herkende hij hen,

756
00:44:04,830 --> 00:44:08,850
maar hij deed zich tegenover hen
voor als een vreemde en sprak harde

757
00:44:08,850 --> 00:44:10,110
woorden tot hen.

758
00:44:10,110 --> 00:44:13,350
Hij zei tegen hen: Waar komt u vandaan?

759
00:44:13,350 --> 00:44:17,490
Zij zeiden: Uit het land
Kanaän, om voedsel te kopen.

760
00:44:17,490 --> 00:44:21,150
Nu lijkt het misschien vreemd
dat zij hun broer niet herkenden,

761
00:44:21,150 --> 00:44:23,310
terwijl hij hen wel herkende.

762
00:44:23,310 --> 00:44:25,890
Maar hij was veel meer veranderd dan zij.

763
00:44:25,890 --> 00:44:30,090
Om te beginnen was hij jonger toen
ze hem voor het laatst hadden gezien.

764
00:44:30,090 --> 00:44:31,890
Hij was toen nog een tiener.

765
00:44:31,890 --> 00:44:34,170
Nu is hij bijna veertig jaar oud.

766
00:44:34,170 --> 00:44:37,050
Hij was dertig toen hij aan de macht kwam.

767
00:44:37,050 --> 00:44:39,810
Daarna waren er zeven jaren van overvloed,

768
00:44:39,810 --> 00:44:44,430
en inmiddels is er waarschijnlijk ook een
deel van het daaropvolgende jaar voorbij.

769
00:44:44,430 --> 00:44:47,910
Hij is waarschijnlijk ongeveer
achtendertig jaar oud en

770
00:44:47,910 --> 00:44:49,530
nadert de veertig.

771
00:44:49,530 --> 00:44:53,970
Hij is meer dan twee keer zo oud als
toen ze hem voor het laatst zagen.

772
00:44:53,970 --> 00:44:58,770
Bovendien is hij gladgeschoren, wat
ongebruikelijk was voor Hebreeën.

773
00:44:58,770 --> 00:45:01,410
Misschien had hij een
klein rechthoekig baardje

774
00:45:01,410 --> 00:45:03,570
dat vanaf zijn kin naar beneden liep,

775
00:45:03,570 --> 00:45:06,510
zoals Egyptische
functionarissen dat soms hadden,

776
00:45:06,510 --> 00:45:09,150
maar zijn wangen waren gladgeschoren.

777
00:45:09,150 --> 00:45:11,910
Om te beginnen sprak hij Egyptisch.

778
00:45:11,910 --> 00:45:15,330
Dat lezen we later:
hij sprak via een tolk,

779
00:45:15,330 --> 00:45:18,330
zodat ze niet wisten
dat hij hun taal sprak.

780
00:45:18,330 --> 00:45:22,890
Hij kon horen wat ze zeiden en hen
verstaan, maar zij wisten dat niet,

781
00:45:22,890 --> 00:45:25,050
omdat hij een tolk gebruikte.

782
00:45:25,050 --> 00:45:30,270
Hij droeg al die Egyptische kleding en hij
was de laatste persoon die ze verwachtten

783
00:45:30,270 --> 00:45:31,590
tegen te komen.

784
00:45:31,590 --> 00:45:36,870
Zijn stem kan intussen veranderd zijn,
zijn taal was anders en hij was meer dan

785
00:45:36,870 --> 00:45:40,410
twee keer zo oud als toen ze
hem voor het laatst zagen.

786
00:45:40,410 --> 00:45:43,650
Ze gingen ervan uit dat Jozef dood was.

787
00:45:43,650 --> 00:45:48,630
Ze verwachtten dus niet dat hij het was
en legden eenvoudigweg het verband niet.

788
00:45:48,630 --> 00:45:51,690
Maar zij zagen er natuurlijk
nog ongeveer hetzelfde uit.

789
00:45:51,690 --> 00:45:56,610
Ze waren ouder, maar ze hadden nog
steeds dezelfde baarden, kledingstijl,

790
00:45:56,610 --> 00:45:59,130
stemmen, taal, enzovoort.

791
00:45:59,130 --> 00:46:01,410
Het was niet moeilijk hen te herkennen.

792
00:46:01,410 --> 00:46:04,770
Maar hij zag er heel anders
uit en hij verwachtte hen.

793
00:46:04,770 --> 00:46:09,030
Zij verwachtten hem niet te zien, dus
ook dat heeft er veel mee te maken.

794
00:46:09,030 --> 00:46:11,550
Daarom kon hij een beetje met hen spelen.

795
00:46:11,550 --> 00:46:13,590
Hij sprak bars tegen hen.

796
00:46:13,590 --> 00:46:15,330
Toen zei hij tegen hen:

797
00:46:15,330 --> 00:46:17,130
Waar komen jullie vandaan?

798
00:46:17,130 --> 00:46:18,330
En zij zeiden:

799
00:46:18,330 --> 00:46:21,270
Uit Kanaän, om voedsel te kopen.

800
00:46:21,270 --> 00:46:25,110
Jozef herkende zijn broers,
maar zij herkenden hem niet.

801
00:46:25,110 --> 00:46:26,190
Vers 9:

802
00:46:26,190 --> 00:46:30,030
Toen dacht Jozef aan de dromen
die hij over hen gekregen had,

803
00:46:30,030 --> 00:46:33,210
en hij zei tegen hen: U bent spionnen,

804
00:46:33,210 --> 00:46:37,410
u bent gekomen om de onbeschermde
plekken van het land te bekijken.

805
00:46:37,410 --> 00:46:43,890
Zij zeiden tegen hem: Nee, mijn heer, uw
dienaren zijn gekomen om voedsel te kopen.

806
00:46:43,890 --> 00:46:48,511
Wij zijn allemaal zonen van één
man; wij zijn eerlijke mensen ,

807
00:46:48,511 --> 00:46:51,210
uw dienaren zijn geen spionnen.

808
00:46:51,210 --> 00:46:55,230
Dat was een beetje overdreven,
maar een deel daarvan was waar.

809
00:46:55,230 --> 00:46:57,090
Maar hij zei tegen hen:

810
00:46:57,090 --> 00:47:02,010
Nee, jullie zijn gekomen om de zwakke
plekken van het land te bekijken.

811
00:47:02,010 --> 00:47:07,350
„De naaktheid van het land” is een
hebraïsme dat kwetsbaarheid betekent:

812
00:47:07,350 --> 00:47:10,050
zoeken naar de zwakke plekken van Egypte,

813
00:47:10,050 --> 00:47:14,310
alsof zij een vijandige regering
vertegenwoordigen die zoekt naar

814
00:47:14,310 --> 00:47:16,770
kieren in het harnas van Egypte.

815
00:47:16,770 --> 00:47:18,750
Daar beschuldigt hij hen van.

816
00:47:18,750 --> 00:47:20,190
En zij zeiden:

817
00:47:20,190 --> 00:47:25,650
Zij zeiden: Wij, uw dienaren,
waren twaalf broers,

818
00:47:25,650 --> 00:47:29,790
zonen van één man in
het land Kanaän; en zie,

819
00:47:29,790 --> 00:47:34,771
de jongste is heden nog bij onze
vader, en een is er niet meer .

820
00:47:34,771 --> 00:47:36,510
waarmee ze Jozef bedoelden.

821
00:47:36,510 --> 00:47:38,370
Maar Jozef zei tegen hen:

822
00:47:38,370 --> 00:47:44,550
Maar Jozef zei tegen hen: Het is zoals
ik tot u gesproken heb: U bent spionnen!

823
00:47:44,550 --> 00:47:48,510
Hiermee zult u beproefd
worden: Zo waar de farao leeft,

824
00:47:48,510 --> 00:47:53,310
u zult niet vanhier vertrekken,
tenzij dat uw jongste broer hier komt!

825
00:47:53,310 --> 00:47:55,410
Dit is waar het hier om gaat.

826
00:47:55,410 --> 00:48:00,510
Alles wat Jozef vanaf dit punt met hen
deed, was een beproeving, zoals hij zei.

827
00:48:00,510 --> 00:48:03,030
Zij begrepen de aard
van die beproeving niet,

828
00:48:03,030 --> 00:48:07,470
en zelfs wij begrijpen die pas
wanneer zij haar hoogtepunt bereikt.

829
00:48:07,470 --> 00:48:12,150
Maar hij had deze beproeving al voor
hen uitgedacht, en die begon als volgt:

830
00:48:12,150 --> 00:48:16,410
Hiermee zult u beproefd
worden: Zo waar de farao leeft,

831
00:48:16,410 --> 00:48:21,270
u zult niet vanhier vertrekken,
tenzij dat uw jongste broer hier komt!

832
00:48:21,270 --> 00:48:25,770
Stuur er een van u terug om uw broer
te halen, terwijl u gevangen blijft.

833
00:48:25,770 --> 00:48:30,871
Zo zullen uw woorden beproefd worden,
om te zien of u de waarheid spreekt .

834
00:48:30,871 --> 00:48:35,430
Zo niet, zo waar de farao
leeft, dan bent u spionnen!

835
00:48:35,430 --> 00:48:39,930
Dus zette hij hen allemaal
drie dagen lang samen gevangen,

836
00:48:39,930 --> 00:48:42,690
alleen om hun een beetje
angst aan te jagen.

837
00:48:42,690 --> 00:48:45,510
Hij was niet van plan
hen daar vast te houden.

838
00:48:45,510 --> 00:48:50,970
Wat hij had gezegd, was: „Jullie blijven
hier totdat jullie broer terugkomt.

839
00:48:50,970 --> 00:48:54,270
Ik stuur een van jullie terug
om jullie broer te halen,

840
00:48:54,270 --> 00:48:58,470
en de rest van jullie zal hier
wegrotten totdat hij terugkomt.”

841
00:48:58,470 --> 00:49:02,250
Zij wisten dat hun vader
Benjamin niet zou meesturen.

842
00:49:02,250 --> 00:49:06,090
Voor zover zij wisten, zouden
zij dus de rest van hun leven in

843
00:49:06,090 --> 00:49:07,770
deze gevangenis zitten.

844
00:49:07,770 --> 00:49:09,690
Maar hij liet hen alleen even schrikken.

845
00:49:09,690 --> 00:49:12,390
Toen zei Jozef op de derde dag tegen hen:

846
00:49:12,390 --> 00:49:17,490
Op de derde dag zei Jozef tegen hen:
Doe dit, zodat u in leven blijft,

847
00:49:17,490 --> 00:49:19,590
want ik vrees God.

848
00:49:19,590 --> 00:49:23,850
Als u eerlijke mensen bent, laat dan een
van uw broers gevangen blijven in het huis

849
00:49:23,850 --> 00:49:25,650
waar u in hechtenis bent.

850
00:49:25,650 --> 00:49:30,331
U echter, ga koren brengen om de
honger van uw gezinnen te stillen .

851
00:49:30,331 --> 00:49:32,370
Dus draaide hij het om.

852
00:49:32,370 --> 00:49:36,390
In plaats van dat zij allemaal in de
gevangenis bleven terwijl er één ging,

853
00:49:36,390 --> 00:49:40,530
zouden ze één van hen in de gevangenis
houden en zouden de anderen gaan.

854
00:49:40,530 --> 00:49:41,730
Hij zei ook:

855
00:49:41,730 --> 00:49:46,350
En breng uw jongste broer naar mij toe;
dan zullen uw woorden bewaarheid worden,

856
00:49:46,350 --> 00:49:48,150
en zult u niet sterven.

857
00:49:48,150 --> 00:49:49,770
En zij deden zo.

858
00:49:49,770 --> 00:49:51,330
En zo deden zij.

859
00:49:51,330 --> 00:49:54,690
Toen zeiden zij tegen elkaar,
zonder te weten dat hij hen

860
00:49:54,690 --> 00:49:57,930
kon verstaan terwijl zij
in zijn bijzijn spraken:

861
00:49:57,930 --> 00:50:03,570
Toen zeiden zij tegen elkaar: Werkelijk,
wij zijn schuldig vanwege onze broer.

862
00:50:03,570 --> 00:50:07,770
Wij zagen zijn zielsbenauwdheid
toen hij ons om genade smeekte,

863
00:50:07,770 --> 00:50:09,750
maar wij luisterden niet!

864
00:50:09,750 --> 00:50:12,570
Daarom komt deze benauwdheid over ons.

865
00:50:12,570 --> 00:50:17,970
Let op: dit is twintig jaar later, en
zij dragen nog steeds zo’n schuldgevoel

866
00:50:17,970 --> 00:50:21,930
over wat zij Jozef hebben aangedaan
met zich mee dat dit het eerste

867
00:50:21,930 --> 00:50:25,170
is waaraan zij denken
wanneer er iets misgaat.

868
00:50:25,170 --> 00:50:29,130
Er is iets misgegaan, en zij
denken dat het komt door wat zij

869
00:50:29,130 --> 00:50:30,810
Jozef hebben aangedaan.

870
00:50:30,810 --> 00:50:32,490
Dat is inderdaad zo.

871
00:50:32,490 --> 00:50:36,870
Je zou kunnen verwachten dat ze dat
dachten als dit het jaar erna was gebeurd,

872
00:50:36,870 --> 00:50:38,670
of enige tijd daarna.

873
00:50:38,670 --> 00:50:43,350
Maar er zijn twintig jaar verstreken, en
het is nog steeds datgene wat het zwaarst

874
00:50:43,350 --> 00:50:47,010
op hun geweten drukt: „Wij
hebben Jozef dit aangedaan.

875
00:50:47,010 --> 00:50:50,970
Wij negeerden de doodsangst van
zijn ziel toen hij ons smeekte.

876
00:50:50,970 --> 00:50:54,510
Wij hadden geen medelijden met
hem, en daarom gebeurt dit.”

877
00:50:54,510 --> 00:50:59,370
Wanneer je met een onverwerkt schuldgevoel
rondloopt, verdwijnt dat niet werkelijk,

878
00:50:59,370 --> 00:51:01,530
zelfs niet na tientallen jaren.

879
00:51:01,530 --> 00:51:08,490
Je merkt dat dit zo is wanneer je, zodra
er iets misgaat, denkt: „God straft mij.

880
00:51:08,490 --> 00:51:11,490
God straft mij voor wat
ik destijds heb gedaan.”

881
00:51:11,490 --> 00:51:14,970
Wanneer dat gebeurt, is
het tijd om je te bekeren,

882
00:51:14,970 --> 00:51:19,170
schoon schip te maken en van
dat schuldgevoel af te komen.

883
00:51:19,170 --> 00:51:22,230
Maar zij zijn nog niet
eerlijk voor de dag gekomen.

884
00:51:22,230 --> 00:51:24,330
En Ruben antwoordde hun:

885
00:51:24,330 --> 00:51:28,230
Ruben antwoordde hun: Heb
ik het jullie niet gezegd:

886
00:51:28,230 --> 00:51:30,510
Bezondig je niet aan deze jongen!

887
00:51:30,510 --> 00:51:36,210
Maar jullie luisterden niet; zie, nu wordt
er vergelding geëist voor zijn bloed!

888
00:51:36,210 --> 00:51:38,850
Maar zij wisten niet
dat Jozef hen verstond,

889
00:51:38,850 --> 00:51:41,610
want hij sprak met hen via een tolk.

890
00:51:41,610 --> 00:51:46,410
Zij wisten echter niet dat Jozef het
verstond, want er was een tolk tussen hen.

891
00:51:46,410 --> 00:51:49,590
Toen wendde hij zich van hen af en huilde.

892
00:51:49,590 --> 00:51:53,190
Daarna keerde hij naar hen
terug en sprak met hen;

893
00:51:53,190 --> 00:51:57,810
hij nam Simeon uit hun midden en
liet hem voor hun ogen vastbinden.

894
00:51:57,810 --> 00:52:01,950
Dit is heel aangrijpend voor Jozef, want
hij heeft zijn broers voor het eerst weer

895
00:52:01,950 --> 00:52:05,790
gezien en hij beseft dat zij
zich nog steeds schuldig voelen

896
00:52:05,790 --> 00:52:09,570
over wat zij hem hebben
aangedaan. Dat raakt hem.

897
00:52:09,570 --> 00:52:13,051
En hij hoort Ruben zeggen,
misschien wel voor het eerst —

898
00:52:13,051 --> 00:52:17,910
mogelijk had hij dit niet eerder gehoord
— dat Ruben had geprobeerd hem te redden.

899
00:52:17,910 --> 00:52:19,950
Ruben was de oudste zoon.

900
00:52:19,950 --> 00:52:23,910
Dat zou de reden kunnen zijn waarom
Simeon in de gevangenis werd gezet.

901
00:52:23,910 --> 00:52:27,570
Misschien zou hij Ruben, de oudste,
in de gevangenis hebben gezet.

902
00:52:27,570 --> 00:52:31,590
Maar het is mogelijk dat hij voor
het eerst hoorde dat Ruben hem,

903
00:52:31,590 --> 00:52:35,130
anders dan de anderen, had
proberen te redden en dat zij niet

904
00:52:35,130 --> 00:52:36,930
naar hem hadden geluisterd.

905
00:52:36,930 --> 00:52:40,410
Dus koos hij misschien de
op één na oudste, Simeon,

906
00:52:40,410 --> 00:52:44,190
uit om hem te straffen en
in de gevangenis te zetten.

907
00:52:44,190 --> 00:52:46,650
En hij bond hem voor hun ogen vast.

908
00:52:46,650 --> 00:52:50,490
Het feit dat hij dit voor hun
ogen deed, is ook belangrijk.

909
00:52:50,490 --> 00:52:53,010
Hij probeert indruk op hen te maken.

910
00:52:53,010 --> 00:52:57,750
Hij sleepte Simeon niet gewoon weg om
hem in de gevangenis te laten gooien

911
00:52:57,750 --> 00:52:59,670
zonder dat zij het zagen.

912
00:52:59,670 --> 00:53:02,610
Hij wilde dat zij dit hele gebeuren zagen.

913
00:53:02,610 --> 00:53:07,350
Hij wilde dat zij drie dagen lang de
binnenkant van een gevangenis zagen.

914
00:53:07,350 --> 00:53:11,550
Hij wilde dat zij zagen hoe hun
broer werd vastgebonden en naar de

915
00:53:11,550 --> 00:53:13,410
gevangenis werd gesleept.

916
00:53:13,410 --> 00:53:15,990
Dit moest diepe indruk op hen maken.

917
00:53:15,990 --> 00:53:19,830
Ik weet zeker dat het inderdaad
diepe indruk op hen maakte.

918
00:53:19,830 --> 00:53:21,390
Vers 25:

919
00:53:21,390 --> 00:53:24,630
Jozef gaf opdracht hun
zakken met koren te vullen,

920
00:53:24,630 --> 00:53:27,630
bij ieder het geld in zijn
zak terug te leggen en hun

921
00:53:27,630 --> 00:53:31,710
proviand voor onderweg te
geven; en zo deed men voor hen.

922
00:53:31,710 --> 00:53:33,990
Hij gaf zijn dienaren dat bevel.

923
00:53:33,990 --> 00:53:36,990
Hij liet zijn broers niet
weten dat hij dit deed.

924
00:53:36,990 --> 00:53:40,950
Zij laadden hun koren op hun
ezels en gingen vandaar op weg.

925
00:53:40,950 --> 00:53:45,690
Toen een van hen zijn zak opendeed om
in de herberg zijn ezel voer te geven,

926
00:53:45,690 --> 00:53:49,650
zag hij zijn geld; zie,
het lag boven in zijn zak!

927
00:53:49,650 --> 00:53:53,610
Hij zei tegen zijn broers:
Mijn geld is teruggelegd!

928
00:53:53,610 --> 00:53:56,010
Zie toch, het zit in mijn zak!

929
00:53:56,010 --> 00:54:00,270
Toen ontzonk hun de moed, en
bevend zeiden zij tegen elkaar:

930
00:54:00,270 --> 00:54:03,390
Wat is dit dat God ons heeft aangedaan?

931
00:54:03,390 --> 00:54:06,450
Voor hen zag het eruit
als een slecht voorteken.

932
00:54:06,450 --> 00:54:09,030
Je zou kunnen denken
dat het iets goeds was:

933
00:54:09,030 --> 00:54:11,970
„Ik heb graan gekregen en mijn geld ook.

934
00:54:11,970 --> 00:54:14,910
We zijn er bij deze
transactie op vooruitgegaan.”

935
00:54:14,910 --> 00:54:19,470
Maar ze beseften dat zoiets normaal
gesproken niet zomaar gebeurt.

936
00:54:19,470 --> 00:54:22,710
Ofwel probeerde iemand hun iets
in de schoenen te schuiven,

937
00:54:22,710 --> 00:54:25,950
zodat ze later ergens van
beschuldigd konden worden.

938
00:54:25,950 --> 00:54:29,250
Ze hadden reden om te denken
dat dit het geval kon zijn,

939
00:54:29,250 --> 00:54:33,330
want deze Egyptische man had
hen zonder enige reden ervan

940
00:54:33,330 --> 00:54:35,310
beschuldigd spionnen te zijn.

941
00:54:35,310 --> 00:54:40,710
Er was niets aan hen waardoor ze er meer
als spionnen uitzagen dan andere mannen.

942
00:54:40,710 --> 00:54:43,350
Waarom werden juist zij eruit gepikt?

943
00:54:43,350 --> 00:54:46,950
Hij behandelde hen zonder
enige reden hardvochtig.

944
00:54:46,950 --> 00:54:49,890
Zij waren de hele tijd respectvol geweest.

945
00:54:49,890 --> 00:54:54,150
In hun gedachten had deze man er gewoon
voor gekozen hen eruit te pikken,

946
00:54:54,150 --> 00:54:56,370
en dit hoorde daar waarschijnlijk bij.

947
00:54:56,370 --> 00:54:58,410
Het geld was terug in de zak gedaan,

948
00:54:58,410 --> 00:55:02,010
zodat ze ervan beschuldigd konden
worden het gestolen te hebben.

949
00:55:02,010 --> 00:55:03,750
Daarom waren ze bang.

950
00:55:03,750 --> 00:55:07,350
En zij kwamen in het land
Kanaän bij hun vader Jakob,

951
00:55:07,350 --> 00:55:12,810
en zij vertelden hem al wat hun overkomen
was: Die man, de heer van dat land,

952
00:55:12,810 --> 00:55:17,370
sprak harde woorden tegen ons en
hield ons voor spionnen van het land.

953
00:55:17,370 --> 00:55:23,310
Maar wij zeiden tegen hem: Wij zijn
eerlijke mensen , wij zijn geen spionnen.

954
00:55:23,310 --> 00:55:28,651
Wij waren twaalf broers, zonen van
onze vader; een is er niet meer ,

955
00:55:28,651 --> 00:55:32,910
en de jongste is heden nog bij
onze vader in het land Kanaän.

956
00:55:32,910 --> 00:55:36,450
Toen zei die man, de heer
van dat land, tegen ons:

957
00:55:36,450 --> 00:55:39,930
Hierdoor zal ik te weten komen
dat u eerlijke mensen bent:

958
00:55:39,930 --> 00:55:44,370
laat een van uw broers bij mij, neem
koren mee om de honger van uw gezinnen te

959
00:55:44,370 --> 00:55:46,591
stillen , en ga op weg .

960
00:55:46,591 --> 00:55:50,850
Breng uw jongste broer naar mij toe; dan
zal ik weten dat u geen spionnen bent,

961
00:55:50,850 --> 00:55:52,531
maar eerlijke mensen .

962
00:55:52,531 --> 00:55:57,270
Uw broer zal ik aan u teruggeven, en
u kunt vrij in dit land rondtrekken.

963
00:55:57,270 --> 00:56:00,990
En het gebeurde, toen zij
hun zakken leegmaakten, zie,

964
00:56:00,990 --> 00:56:03,330
ieders geldbuidel zat in zijn zak!

965
00:56:03,330 --> 00:56:08,430
Zij zagen hun geldbuidels, zij en
hun vader, en zij werden bevreesd.

966
00:56:08,430 --> 00:56:10,470
Hoe moesten ze dit verklaren?

967
00:56:10,470 --> 00:56:15,750
Toen zei Jakob, hun vader, tegen
hen: Jullie beroven mij van kinderen!

968
00:56:15,750 --> 00:56:19,050
Jozef is er niet meer
, en Simeon is er niet;

969
00:56:19,050 --> 00:56:21,990
nu willen jullie Benjamin
ook nog meenemen!

970
00:56:21,990 --> 00:56:24,150
Al deze dingen zijn tegen mij!

971
00:56:24,150 --> 00:56:29,310
Wanneer hij zegt: „Jullie hebben mij van
mijn kinderen beroofd”, noemt hij Jozef.

972
00:56:29,310 --> 00:56:33,450
Het klinkt alsof hij tegen die tijd
misschien zelfs vermoedt dat zij Jozef

973
00:56:33,450 --> 00:56:35,190
iets hebben aangedaan.

974
00:56:35,190 --> 00:56:37,410
Natuurlijk hebben ze het nooit bekend.

975
00:56:37,410 --> 00:56:41,130
Voordat dit alles voorbij is,
zullen ze dat wel moeten doen.

976
00:56:41,130 --> 00:56:46,590
Stel je dat schokkende moment voor waarop
Jozef zegt: „Ik ben Jozef, jullie broer”,

977
00:56:46,590 --> 00:56:49,530
en hoe verbijsterd zij daarop reageren.

978
00:56:49,530 --> 00:56:52,950
Ze denken: „Gaat hij ons
iets aandoen of niet?”

979
00:56:52,950 --> 00:56:56,010
Dan komen ze erachter:
„Ik ben jullie broer.

980
00:56:56,010 --> 00:56:57,630
Ik vergeef jullie.”

981
00:56:57,630 --> 00:57:00,930
En ze denken: „Goed, dat is geweldig.

982
00:57:00,930 --> 00:57:04,110
Nu moeten we vader gaan
vertellen dat Jozef nog leeft.

983
00:57:04,110 --> 00:57:08,730
Dat betekent dat we vader gaan vertellen
dat we tegen hem hebben gelogen,

984
00:57:08,730 --> 00:57:13,170
dat we Jozef als slaaf hebben
verkocht, dat we hem hebben bedrogen,

985
00:57:13,170 --> 00:57:17,910
dat we hebben toegekeken terwijl hij
rouwde en dat we hem hebben laten rouwen

986
00:57:17,910 --> 00:57:20,310
zonder hem de waarheid te vertellen.”

987
00:57:20,310 --> 00:57:23,550
Dit zal voor hen niet
bepaald het prettigste zijn.

988
00:57:23,550 --> 00:57:27,990
Op dit punt hebben ze nog steeds niet
eerlijk opgebiecht wat er is gebeurd.

989
00:57:27,990 --> 00:57:30,270
Ze bedriegen hun vader nog steeds.

990
00:57:30,270 --> 00:57:33,930
Maar misschien is hij helemaal
niet zo gemakkelijk te misleiden.

991
00:57:33,930 --> 00:57:38,010
Zelf is hij ook enigszins een
bedrieger, of dat is hij in elk geval in

992
00:57:38,010 --> 00:57:39,870
het verleden geweest.

993
00:57:39,870 --> 00:57:43,890
Soms herkent een oplichter een andere
oplichter beter dan een eerlijk

994
00:57:43,890 --> 00:57:45,150
mens dat kan.

995
00:57:45,150 --> 00:57:48,090
Het lijkt erop dat hij misschien
al vermoedt dat ze niet

996
00:57:48,090 --> 00:57:50,970
eerlijk tegen hem zijn geweest over Jozef.

997
00:57:50,970 --> 00:57:51,990
Hij zegt:

998
00:57:51,990 --> 00:57:54,690
Jullie hebben me mijn kinderen afgenomen.

999
00:57:54,690 --> 00:57:58,050
Jozef is er niet meer,
Simeon is er niet meer,

1000
00:57:58,050 --> 00:58:01,050
en nu willen jullie
Benjamin ook nog meenemen.

1001
00:58:01,050 --> 00:58:05,010
Hij zegt dat alles hem
tegenwerkt. Zo lijkt het soms.

1002
00:58:05,010 --> 00:58:08,490
Het ene stapelt zich op
het andere, zoals bij Job.

1003
00:58:08,490 --> 00:58:12,510
Er gebeurt iets, en voordat hij
het hele verhaal heeft aangehoord,

1004
00:58:12,510 --> 00:58:15,570
komt er alweer een ander
bericht met slecht nieuws.

1005
00:58:15,570 --> 00:58:20,010
Net wanneer dat nieuws bijna helemaal
verteld is, komt er weer iemand anders.

1006
00:58:20,010 --> 00:58:24,030
Het is gewoon het ene na het
andere dat zich blijft opstapelen.

1007
00:58:24,030 --> 00:58:28,290
Maar Jakob moest dit nog leren,
en hij zou het spoedig leren:

1008
00:58:28,290 --> 00:58:30,630
alles wat hem leek tegen te werken,

1009
00:58:30,630 --> 00:58:34,290
werkte in werkelijkheid
uiteindelijk mee ten goede voor hem.

1010
00:58:34,290 --> 00:58:36,390
Hij zou Benjamin niet verliezen.

1011
00:58:36,390 --> 00:58:41,010
Hij zou zelfs Simeon niet verliezen,
en hij zou Jozef terugkrijgen.

1012
00:58:41,010 --> 00:58:44,610
Hij zou niet onder de hongersnood
lijden; hij zou het beste

1013
00:58:44,610 --> 00:58:47,190
deel van het land Egypte krijgen.

1014
00:58:47,190 --> 00:58:52,470
Alles zou werkelijk goed worden, maar vlak
voordat het goed werd, leek alles slecht.

1015
00:58:52,470 --> 00:58:56,370
Net als bij Jozef: voordat hij
tot de troon kon opklimmen,

1016
00:58:56,370 --> 00:58:58,050
moest hij in de gevangenis zitten.

1017
00:58:58,050 --> 00:59:01,530
Het moest echt slecht worden
voordat het beter kon worden.

1018
00:59:01,530 --> 00:59:03,870
Toen Mozes naar de
Israëlieten werd gestuurd,

1019
00:59:03,870 --> 00:59:07,050
die in Egypte in slavernij
leefden, zei God:

1020
00:59:07,050 --> 00:59:11,670
Daarom ben Ik neergekomen om het volk te
redden uit de hand van de Egyptenaren,

1021
00:59:11,670 --> 00:59:15,270
en het te leiden uit dit land
naar een goed en ruim land,

1022
00:59:15,270 --> 00:59:18,330
naar een land dat overvloeit
van melk en honing,

1023
00:59:18,330 --> 00:59:24,030
naar het gebied van de Kanaänieten, de
Hethieten, de Amorieten, de Ferezieten,

1024
00:59:24,030 --> 00:59:26,910
de Hevieten en de Jebusieten.

1025
00:59:26,910 --> 00:59:30,090
Hij begon de confrontatie
met de farao aan te gaan,

1026
00:59:30,090 --> 00:59:34,650
en de farao maakte het voor de
Israëlieten erger, niet beter.

1027
00:59:34,650 --> 00:59:38,430
Het zou beter worden,
maar eerst werd het erger.

1028
00:59:38,430 --> 00:59:40,470
Vaak gaat God zo te werk.

1029
00:59:40,470 --> 00:59:44,970
Je zou zelfs argwaan kunnen krijgen
wanneer het erop lijkt dat de dingen erger

1030
00:59:44,970 --> 00:59:47,790
worden dan gemakkelijk te verklaren valt.

1031
00:59:47,790 --> 00:59:52,470
Wanneer de beproevingen zich opstapelen,
kun je zeggen: “Ik begrijp het.

1032
00:59:52,470 --> 00:59:56,670
Voordat een pijl kan worden afgeschoten,
moet hij naar achteren worden getrokken om

1033
00:59:56,670 --> 00:59:59,610
de spanning op te bouwen
die hem vooruitstuwt.

1034
00:59:59,610 --> 01:00:01,950
God spant hier gewoon de boog.”

1035
01:00:01,950 --> 01:00:05,970
De dingen worden erger, maar dat
komt doordat Hij op het punt staat

1036
01:00:05,970 --> 01:00:08,730
ze vooruit te stuwen naar iets beters.

1037
01:00:08,730 --> 01:00:11,430
Misschien naar iets wat ik
me niet kan voorstellen,

1038
01:00:11,430 --> 01:00:13,950
iets heel anders dan wat ik wilde.

1039
01:00:13,950 --> 01:00:16,770
Misschien zijn de dingen die
ik wilde helemaal niet goed

1040
01:00:16,770 --> 01:00:18,630
en neemt God ze van me af.

1041
01:00:18,630 --> 01:00:23,310
Het lijkt mij alsof alles tegen me
is, alsof er niets goed kan gaan.

1042
01:00:23,310 --> 01:00:27,330
Maar God is bijzonder vindingrijk,
en wij kunnen Zijn handelen

1043
01:00:27,330 --> 01:00:29,370
werkelijk niet doorgronden.

1044
01:00:29,370 --> 01:00:31,470
De Schrift wijst hier zo vaak op.

1045
01:00:31,470 --> 01:00:35,430
Jezus is dood en de discipelen
hebben alle hoop verloren.

1046
01:00:35,430 --> 01:00:38,190
Dan komt het beste nieuws van hun leven.

1047
01:00:38,190 --> 01:00:40,830
Zijn opstanding verandert alles.

1048
01:00:40,830 --> 01:00:44,010
Zulke dingen komen heel
vaak voor in de Bijbel

1049
01:00:44,010 --> 01:00:46,950
en in Gods handelen in
het leven van Zijn volk.

1050
01:00:46,950 --> 01:00:49,590
Toen sprak Ruben tot zijn vader en zei:

1051
01:00:49,590 --> 01:00:54,030
Toen zei Ruben tegen zijn vader:
U mag mijn twee zonen doden,

1052
01:00:54,030 --> 01:00:56,250
als ik hem niet bij u terugbreng!

1053
01:00:56,250 --> 01:00:59,970
Geef hem in mijn hand en ik
zal hem bij u terugbrengen!

1054
01:00:59,970 --> 01:01:01,890
Jakob ging daar niet in mee.

1055
01:01:01,890 --> 01:01:05,910
Welke reden zou Jakob kunnen
hebben om dat aanbod aan te nemen?

1056
01:01:05,910 --> 01:01:07,650
“Neem Benjamin mee.

1057
01:01:07,650 --> 01:01:11,850
Als Benjamin niet terugkomt,
dood ik mijn twee kleinzoons.

1058
01:01:11,850 --> 01:01:14,190
Daar zal ik me beter door voelen.

1059
01:01:14,190 --> 01:01:16,710
Dat zal echt een goed idee zijn.”

1060
01:01:16,710 --> 01:01:18,870
Dat is een dwaas voorstel.

1061
01:01:18,870 --> 01:01:22,530
Deze mannen klampen zich
wanhopig aan een strohalm vast.

1062
01:01:22,530 --> 01:01:23,910
Maar Jakob zei:

1063
01:01:23,910 --> 01:01:27,690
Maar hij zei: Mijn zoon zal
niet met jullie meetrekken,

1064
01:01:27,690 --> 01:01:31,650
want zijn broer is dood en
alleen hij is overgebleven.

1065
01:01:31,650 --> 01:01:35,010
Als hem een ongeluk overkomt op
de weg die jullie zullen gaan,

1066
01:01:35,010 --> 01:01:39,390
dan zullen jullie mijn grijze haar met
verdriet in het graf laten neerdalen.

1067
01:01:39,390 --> 01:01:43,170
Dat wil zeggen: als
enige van Rachels zonen.

1068
01:01:43,170 --> 01:01:47,610
Ons pauzemoment onderbreekt het verhaal,
maar we komen erop terug en zullen zien

1069
01:01:47,610 --> 01:01:48,870
wat er gebeurt.

1070
01:01:48,870 --> 01:01:50,430
Ik weet dat het je zal verrassen.
