1
00:00:02,010 --> 00:00:04,170
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,170 --> 00:00:08,850
Deze keer behandelen we Hooglied
hoofdstuk 1 tot en met 8.

3
00:00:08,850 --> 00:00:11,190
We gaan het hele Hooglied behandelen.

4
00:00:11,190 --> 00:00:15,150
Omdat het acht hoofdstukken telt, is
het duidelijk dat we er niet heel diep

5
00:00:15,150 --> 00:00:16,590
op zullen ingaan.

6
00:00:16,590 --> 00:00:21,030
Zoals ik in onze inleiding al zei, heb ik
het nooit echt prettig gevonden om over

7
00:00:21,030 --> 00:00:25,110
Hooglied te onderwijzen, deels omdat
ik niet weet hoeveel er werkelijk over

8
00:00:25,110 --> 00:00:26,610
te onderwijzen valt.

9
00:00:26,610 --> 00:00:31,170
Het is meer een boek om te beleven, en het
is een soort liefdesdagboek van een stel,

10
00:00:31,170 --> 00:00:35,850
dat iets te maken heeft met hun
verkering, hun huwelijk en hun seksleven.

11
00:00:35,850 --> 00:00:38,010
Het lijkt echt nogal persoonlijk.

12
00:00:38,010 --> 00:00:40,050
Het lijkt echt nogal privé.

13
00:00:40,050 --> 00:00:43,230
Wanneer leraren proberen
onderwijs uit dit boek te geven,

14
00:00:43,230 --> 00:00:45,210
kunnen ze verschillende kanten op.

15
00:00:45,210 --> 00:00:49,410
De twee voornaamste benaderingen van
christelijke leraren zijn om te proberen

16
00:00:49,410 --> 00:00:53,970
bepaalde dingen aan te wijzen over de
liefde binnen het huwelijk, over kuisheid,

17
00:00:53,970 --> 00:00:57,210
over de heiligheid van het
huwelijk en dat soort zaken.

18
00:00:57,210 --> 00:01:00,210
Dat zijn misschien de dingen die het
duidelijkst aan de oppervlakte van het

19
00:01:00,210 --> 00:01:02,850
boek liggen, de dingen waar het over gaat.

20
00:01:02,850 --> 00:01:07,050
De andere benadering is natuurlijk om te
proberen overeenkomsten te vinden tussen

21
00:01:07,050 --> 00:01:10,170
Christus en de gemeente,
en de liefdesrelatie tussen

22
00:01:10,170 --> 00:01:11,730
Christus en de gemeente.

23
00:01:11,730 --> 00:01:15,150
Ik denk dat zulke overeenkomsten
gerechtvaardigd zijn.

24
00:01:15,150 --> 00:01:18,750
Ik geloof dat Salomo in de
Bijbel een type van Christus is.

25
00:01:18,750 --> 00:01:23,010
Ik geloof inderdaad dat het niet
vergezocht is om in Salomo's liefde voor

26
00:01:23,010 --> 00:01:25,950
zijn bruid misschien bepaalde
parallellen te zien met

27
00:01:25,950 --> 00:01:27,810
Christus' liefde voor de gemeente.

28
00:01:27,810 --> 00:01:31,890
Maar eerlijk gezegd zit er zoveel erotiek
in het boek dat ik er gewoon nooit veel

29
00:01:31,890 --> 00:01:32,670
mee heb gehad.

30
00:01:32,670 --> 00:01:35,430
Misschien komt dat doordat ik een man ben.

31
00:01:35,430 --> 00:01:39,090
Ik denk dat vrouwen soms meer
genieten van de beeldspraak

32
00:01:39,090 --> 00:01:41,670
waarin ze de bruid van Christus zijn.

33
00:01:41,670 --> 00:01:46,350
En ik denk dat mannen het soms
aanvaarden omdat het in de Bijbel staat,

34
00:01:46,350 --> 00:01:50,490
maar het spreekt hen niet echt zo
aan als het een vrouw aanspreekt.

35
00:01:50,490 --> 00:01:54,510
Want Christus is uiteraard
een mannelijke figuur,

36
00:01:54,510 --> 00:01:58,050
en erotische taal over
onze relatie met Christus

37
00:01:58,050 --> 00:02:01,410
is gewoon niet iets waarin
mannen zich kunnen verplaatsen,

38
00:02:01,410 --> 00:02:03,630
tenminste, gewone mannen.

39
00:02:03,630 --> 00:02:06,930
Daarom is het moeilijk om
er onderwijs over te geven.

40
00:02:06,930 --> 00:02:12,210
Het is meer een boek om te beleven,
omdat het een uitstorting van emoties is.

41
00:02:12,210 --> 00:02:15,150
Het is de uitstorting van een emotionele,

42
00:02:15,150 --> 00:02:19,890
romantische relatie en bijna een
privédagboek van twee geliefden.

43
00:02:19,890 --> 00:02:25,050
Ik ga niet uitvoerig proberen parallellen
met Christus en de gemeente te trekken,

44
00:02:25,050 --> 00:02:28,470
al ontken ik niet dat een zekere
overeenkomst op dat gebied

45
00:02:28,470 --> 00:02:30,270
gerechtvaardigd kan zijn.

46
00:02:30,270 --> 00:02:34,410
Ik zal liever gewoon proberen het
verhaal door te nemen en te kijken hoe

47
00:02:34,410 --> 00:02:36,030
ze zich uitdrukken.

48
00:02:36,030 --> 00:02:40,470
Daarbij zal ik enkele suggesties doen
over wat er mogelijk aan de hand is,

49
00:02:40,470 --> 00:02:44,310
wat mogelijk de achtergrond
is van wat er besproken wordt.

50
00:02:44,310 --> 00:02:48,990
Ik heb gezegd dat dit boek zeven
idyllen bevat, en een idylle is een

51
00:02:48,990 --> 00:02:51,450
gedicht, een liefdesgedicht.

52
00:02:51,450 --> 00:02:55,950
Het is moeilijk om precies te weten
wat het achterliggende verhaal is.

53
00:02:55,950 --> 00:03:00,210
Dat blijkt wel uit het aantal
suggesties dat uitleggers hebben gedaan.

54
00:03:00,210 --> 00:03:03,810
De suggestie die ik heb
gedaan, is niet gezaghebbend.

55
00:03:03,810 --> 00:03:05,790
Het is mogelijk dat die niet klopt.

56
00:03:05,790 --> 00:03:10,110
Het is een achterliggend verhaal dat
volgens mij bij de tekst lijkt te passen.

57
00:03:10,110 --> 00:03:13,710
Het is niet de enige suggestie die
bij de tekst zou kunnen passen.

58
00:03:13,710 --> 00:03:18,030
Ik heb gezegd dat veel geleerden
geloven dat hierin twee mannen en

59
00:03:18,030 --> 00:03:20,010
één vrouw voorkomen.

60
00:03:20,010 --> 00:03:22,650
Die twee mannen zijn enerzijds een herder,

61
00:03:22,650 --> 00:03:27,150
een eenvoudige herder van het platteland
die de ware liefde van deze vrouw is,

62
00:03:27,150 --> 00:03:31,110
en daarnaast Salomo, die probeert
haar bij hem weg te winnen.

63
00:03:31,110 --> 00:03:34,470
Maar het lijkt er niet op dat
dit werkelijk het verhaal is.

64
00:03:34,470 --> 00:03:38,790
Want zoals ik al zei, lijkt het niet
waarschijnlijk dat Salomo een boek zou

65
00:03:38,790 --> 00:03:42,390
schrijven waarin hij de
verliezer en de slechterik is,

66
00:03:42,390 --> 00:03:47,010
degene die probeert het meisje bij
haar ware liefde weg te verleiden.

67
00:03:47,010 --> 00:03:49,650
Ook blijkt uit de manier
waarop zij spreekt

68
00:03:49,650 --> 00:03:53,730
niet dat ze er enige moeite mee
heeft om verliefd te zijn op Salomo.

69
00:03:53,730 --> 00:03:56,790
Het lijkt mij dat Salomo haar geliefde is.

70
00:03:56,790 --> 00:04:01,650
Daarom is de suggestie gedaan dat
Salomo zowel als de herder als de

71
00:04:01,650 --> 00:04:03,390
koning wordt voorgesteld.

72
00:04:03,390 --> 00:04:08,790
Als je het zo bekijkt, betekent dat óf
dat Salomo wordt geïdealiseerd als herder,

73
00:04:08,790 --> 00:04:13,290
zoals bijvoorbeeld de leider van
een volk de herder van zijn volk is.

74
00:04:13,290 --> 00:04:17,550
Wanneer er dan wordt gesproken over hoe
hij zijn kudden weidt en dergelijke,

75
00:04:17,550 --> 00:04:20,430
gaat het in werkelijkheid
in overdrachtelijke zin

76
00:04:20,430 --> 00:04:22,650
over hem als leider van het volk.

77
00:04:22,650 --> 00:04:24,270
Het is een mogelijkheid.

78
00:04:24,270 --> 00:04:29,010
De andere suggestie, die ik heb gedaan,
heb ik beslist niet zelf bedacht.

79
00:04:29,010 --> 00:04:32,970
Ik heb die in het verleden gehoord,
en volgens mij zou die kunnen passen.

80
00:04:32,970 --> 00:04:36,150
In zekere zin maakt die het op
een bepaalde manier wel tot een

81
00:04:36,150 --> 00:04:39,510
overkoepelende analogie van
Christus en de gemeente.

82
00:04:39,510 --> 00:04:43,170
Die suggestie is dat Salomo
verliefd was op dit meisje,

83
00:04:43,170 --> 00:04:45,690
een eenvoudig meisje van het platteland.

84
00:04:45,690 --> 00:04:48,930
Hij zag haar voor het eerst
toen hij als koning gekleed was,

85
00:04:48,930 --> 00:04:51,270
met zijn hele gevolg bij zich.

86
00:04:51,270 --> 00:04:56,070
Zij was door hem geïntimideerd, was
bang voor hem en rende bij hem weg.

87
00:04:56,070 --> 00:05:00,090
Om vervolgens op een minder intimiderende
manier haar liefde te winnen,

88
00:05:00,090 --> 00:05:03,270
vermomde hij zich als
herder en kwam hij terug.

89
00:05:03,270 --> 00:05:07,950
Hij nam de rol aan van een eenvoudige
plattelandsbewoner zoals zijzelf,

90
00:05:07,950 --> 00:05:12,870
won op die manier haar hart en
verdween toen op mysterieuze wijze.

91
00:05:12,870 --> 00:05:16,470
Daarna verscheen hij opnieuw,
weer als koning gekleed,

92
00:05:16,470 --> 00:05:21,930
om haar als zijn bruid op te eisen, zodra
hij wist dat hij haar liefde had gewonnen.

93
00:05:21,930 --> 00:05:27,030
Als dat het verhaal is, dan lijkt het
sterk op een sprookje, zoals ik al zei.

94
00:05:27,030 --> 00:05:31,050
En dat zou op zichzelf een reden
kunnen zijn om het niet te vertrouwen.

95
00:05:31,050 --> 00:05:35,790
Want sprookjes zijn geen waargebeurde
verhalen, en het is heel vreemd om je voor

96
00:05:35,790 --> 00:05:39,990
te stellen dat een koning zich
werkelijk als een armoedzaaier vermomt.

97
00:05:39,990 --> 00:05:44,670
Het is niet het enige verhaal dat ooit in
de literatuurgeschiedenis is ontstaan over

98
00:05:44,670 --> 00:05:48,030
koningen die zich tot een
lagere positie zouden brengen,

99
00:05:48,030 --> 00:05:50,490
die een tijdje geen
koning zouden willen zijn,

100
00:05:50,490 --> 00:05:54,030
of die onder de armen zouden willen
leven om te weten hoe dat is.

101
00:05:54,030 --> 00:05:57,510
Maar volgens mij kan dit verhaal
op zijn minst een kader bieden

102
00:05:57,510 --> 00:06:00,630
waarbinnen elk van de idyllen
een plaats kan krijgen,

103
00:06:00,630 --> 00:06:04,110
al staan ze beslist niet
in chronologische volgorde.

104
00:06:04,110 --> 00:06:08,610
Ik ken niemand die vindt dat de idyllen
in chronologische volgorde staan,

105
00:06:08,610 --> 00:06:11,790
ongeacht welk achterliggend
verhaal ze in dit verhaal zien.

106
00:06:11,790 --> 00:06:15,810
Het verhaal begint met een bruiloft,
en het lijkt erop dat de andere idyllen

107
00:06:15,810 --> 00:06:18,690
terugblikken op eerdere
momenten in de relatie.

108
00:06:18,690 --> 00:06:22,590
Het zou heel vreemd zijn als alle
omstandigheden die in de latere idyllen

109
00:06:22,590 --> 00:06:26,490
worden beschreven op de een of andere
manier na de bruiloft plaatsvonden.

110
00:06:26,490 --> 00:06:30,930
Want in sommige latere gedeelten lijkt
er nog sprake te zijn van een verkering

111
00:06:30,930 --> 00:06:33,090
tussen twee ongetrouwde mensen.

112
00:06:33,090 --> 00:06:37,290
Ik ga het vrij oppervlakkig behandelen en
je tijdens het doornemen gewoon vertellen

113
00:06:37,290 --> 00:06:38,610
wat ik erin zie.

114
00:06:38,610 --> 00:06:43,110
Als jij er iets anders in ziet, is het
mogelijk dat wat jij ziet juist is.

115
00:06:43,110 --> 00:06:46,590
Ik heb nooit het gevoel gehad dat
ik over dit boek met veel gezag

116
00:06:46,590 --> 00:06:48,090
onderwijs kan geven.

117
00:06:48,090 --> 00:06:54,570
De eerste idylle omvat heel hoofdstuk 1 en
loopt door tot en met hoofdstuk 2, vers 7.

118
00:06:54,570 --> 00:06:59,550
Dat is de omvang van het eerste gedeelte,
en daar ligt de natuurlijke scheiding.

119
00:06:59,550 --> 00:07:02,250
Het Hooglied, dat van Salomo is.

120
00:07:02,250 --> 00:07:03,990
Eerst spreekt de vrouw:

121
00:07:03,990 --> 00:07:06,570
Laat Hij mij kussen met
de kussen van Zijn mond,

122
00:07:06,570 --> 00:07:09,690
want Uw uitnemende
liefde is beter dan wijn.

123
00:07:09,690 --> 00:07:15,750
Uw zalfoliën zijn heerlijk van geur,
Uw Naam is een uitgegoten zalfolie.

124
00:07:15,750 --> 00:07:18,210
Daarom hebben de meisjes U lief.

125
00:07:18,210 --> 00:07:22,950
In deze twee verzen staan in het Hebreeuws
twee verschillende woorden voor liefde.

126
00:07:22,950 --> 00:07:25,110
In vers 2, waar staat:

127
00:07:25,110 --> 00:07:30,390
Je liefde is beter dan wijn, staat een
specifiek woord voor seksuele liefde.

128
00:07:30,390 --> 00:07:33,630
Van de beschikbare Hebreeuwse
woorden komt dit in betekenis

129
00:07:33,630 --> 00:07:36,090
het dichtst bij het Griekse woord eros.

130
00:07:36,090 --> 00:07:39,270
Maar bij de tweede keer
dat liefde wordt genoemd:

131
00:07:39,270 --> 00:07:43,710
De jonge vrouwen houden van je,
staat een ander Hebreeuws woord,

132
00:07:43,710 --> 00:07:46,650
dat gewoon vriendschappelijke
liefde betekent.

133
00:07:46,650 --> 00:07:51,450
Het ligt qua betekenis dichter
bij het Griekse woord agape.

134
00:07:51,450 --> 00:07:54,990
Het betekent natuurlijk dat
de maagden op je gesteld zijn.

135
00:07:54,990 --> 00:07:58,770
De maagden zijn de jonge
vrouwen van huwbare leeftijd.

136
00:07:58,770 --> 00:08:01,950
Ze zijn op hem gesteld en
zouden waarschijnlijk graag door

137
00:08:01,950 --> 00:08:03,570
hem uitgekozen worden.

138
00:08:03,570 --> 00:08:06,930
Hij is heel populair onder de
jonge vrouwen die voor een huwelijk

139
00:08:06,930 --> 00:08:08,430
in aanmerking komen.

140
00:08:08,430 --> 00:08:13,770
Maar ondanks dat heeft deze ene vrouw zijn
hart gewonnen, voorlopig in elk geval.

141
00:08:13,770 --> 00:08:16,890
Ze zegt dat zijn liefde beter is dan wijn.

142
00:08:16,890 --> 00:08:21,330
Het is natuurlijk duidelijk dat
geslachtshormonen je hoofd op hol brengen,

143
00:08:21,330 --> 00:08:24,510
zoals alcohol je hoofd op hol brengt.

144
00:08:24,510 --> 00:08:30,270
En seksuele liefde kan bedwelmend werken
en mensen soms misschien zelfs gek maken

145
00:08:30,270 --> 00:08:33,330
of het contact met de
werkelijkheid laten verliezen.

146
00:08:33,330 --> 00:08:36,810
Dat doet wijn ook, alleen is liefde beter.

147
00:08:36,810 --> 00:08:39,270
Al is de kater soms misschien erger.

148
00:08:39,270 --> 00:08:41,070
Dat is moeilijk te zeggen.

149
00:08:41,070 --> 00:08:42,450
Nu zegt ze:

150
00:08:42,450 --> 00:08:43,590
Trek mij mee,

151
00:08:43,590 --> 00:08:46,470
Op dat moment zeggen de
dochters van Jeruzalem:

152
00:08:46,470 --> 00:08:48,630
We zullen achter je aan rennen.

153
00:08:48,630 --> 00:08:51,390
We weten dat hier iemand
anders aan het woord komt,

154
00:08:51,390 --> 00:08:53,550
omdat het in het meervoud staat.

155
00:08:53,550 --> 00:08:56,310
We weten dat het de
dochters van Jeruzalem zijn,

156
00:08:56,310 --> 00:08:59,130
omdat het in het
vrouwelijk meervoud staat.

157
00:08:59,130 --> 00:09:03,450
En op dit punt staat alleen
deze ene regel in die vorm.

158
00:09:03,450 --> 00:09:08,190
We hebben hier dus een tussenwerping van
één regel door de dochters van Jeruzalem.

159
00:09:08,190 --> 00:09:11,310
Ze dienen als koor, zoals
in een Grieks toneelstuk.

160
00:09:11,310 --> 00:09:15,510
Het koor voegt bijzonderheden toe,
brengt het verhaal een beetje verder

161
00:09:15,510 --> 00:09:18,150
en heeft wat interactie met de acteurs.

162
00:09:18,150 --> 00:09:21,330
Maar ik denk niet dat we er
noodzakelijkerwijs steeds van moeten

163
00:09:21,330 --> 00:09:23,970
uitgaan dat deze meisjes daar rondhangen.

164
00:09:23,970 --> 00:09:28,170
Wanneer ze iets zeggen, is dat meer een
ingreep in het verhaal omwille van het

165
00:09:28,170 --> 00:09:31,290
toneel, dan dat ze erbij
staan te kijken hoe deze

166
00:09:31,290 --> 00:09:33,750
twee geliefden de liefde bedrijven.

167
00:09:33,750 --> 00:09:35,610
In dit geval zeggen ze:

168
00:09:35,610 --> 00:09:37,470
We zullen met je meegaan.

169
00:09:37,470 --> 00:09:40,890
Ze vraagt de bruidegom om haar
mee te nemen naar zijn kamer.

170
00:09:40,890 --> 00:09:44,370
Dit is tijdens hun bruiloft.
Dat zullen we zien.

171
00:09:44,370 --> 00:09:48,030
Dus als ze zeggen: ‘We
zullen achter je aan rennen’,

172
00:09:48,030 --> 00:09:52,290
betekent dat niet noodzakelijk dat ze
met het paar mee de bruidssuite in gaan.

173
00:09:52,290 --> 00:09:56,370
Maar ze zullen hen begeleiden als
bruidsmeisjes of iets dergelijks,

174
00:09:56,370 --> 00:09:59,730
in elk geval tot waar ze
geacht worden mee te gaan.

175
00:09:59,730 --> 00:10:01,950
Dan spreekt de vrouw weer en zegt:

176
00:10:01,950 --> 00:10:04,590
De koning heeft me naar
zijn kamers gebracht.

177
00:10:04,590 --> 00:10:06,030
En zij zeggen:

178
00:10:06,030 --> 00:10:09,930
Laten wij ons verheugen
en ons in U verblijden,

179
00:10:09,930 --> 00:10:14,310
laten wij Uw uitnemende liefde in
herinnering roepen meer dan de wijn.

180
00:10:14,310 --> 00:10:18,630
Haar vriendinnen, die maagden
zijn, de dochters van Jeruzalem,

181
00:10:18,630 --> 00:10:21,930
zeggen dus dat ze de liefde
die deze twee hebben ervaren

182
00:10:21,930 --> 00:10:24,030
en geuit niet zullen vergeten.

183
00:10:24,030 --> 00:10:26,070
De vrouw zegt tegen haar man:

184
00:10:26,070 --> 00:10:28,650
Met recht hebben zij U lief.

185
00:10:28,650 --> 00:10:33,330
Donker van huid ben ik, maar
bekoorlijk, dochters van Jeruzalem,

186
00:10:33,330 --> 00:10:37,410
als de tenten van Kedar, als
de tentkleden van Salomo.

187
00:10:37,410 --> 00:10:41,190
De tenten van Kedar waren
waarschijnlijk van geitenhaar gemaakt.

188
00:10:41,190 --> 00:10:45,690
Geiten in het Midden-Oosten zijn zwart
en schapen zijn wit. Dus zegt ze:

189
00:10:45,690 --> 00:10:47,550
Ik ben net als de tenten.

190
00:10:47,550 --> 00:10:52,050
Je kunt die nomadische bedoeïenen
met hun tenten in de woestijnen zien.

191
00:10:52,050 --> 00:10:56,430
Die tenten zijn zwart, naar alle
waarschijnlijkheid van geitenhaar gemaakt,

192
00:10:56,430 --> 00:10:57,930
en daarom zegt ze:

193
00:10:57,930 --> 00:10:59,850
Ik ben net zo donker als die.

194
00:10:59,850 --> 00:11:02,970
Ze bedoelt dat ze donker is door de zon.

195
00:11:02,970 --> 00:11:05,550
Ze verwijst niet naar
haar etnische afkomst,

196
00:11:05,550 --> 00:11:09,630
maar naar het feit dat ze niet het
verfijnde leven heeft geleid van

197
00:11:09,630 --> 00:11:13,110
vorstelijke personen die
een lelieblanke huid hebben.

198
00:11:13,110 --> 00:11:17,550
Zij komen niet veel in de zon, omdat ze
zich binnenshuis met hun zaken bezighouden

199
00:11:17,550 --> 00:11:20,250
en beschermd zijn tegen weer en wind.

200
00:11:20,250 --> 00:11:24,870
Hun huid is niet door de buitenlucht
aangetast zoals die van haar.

201
00:11:24,870 --> 00:11:26,610
Zij heeft buiten gewerkt.

202
00:11:26,610 --> 00:11:31,110
Ze werkt in een wijngaard en heeft
dus buiten in de zon moeten staan.

203
00:11:31,110 --> 00:11:35,670
Zie niet op mij neer omdat ik donker
ben, want de zon heeft mij beschenen.

204
00:11:35,670 --> 00:11:38,970
De zonen van mijn moeder
ontstaken tegen mij in woede,

205
00:11:38,970 --> 00:11:41,970
zij maakten mij tot
bewaakster van de wijngaarden.

206
00:11:41,970 --> 00:11:44,790
Mijn eigen wijngaard heb ik niet bewaakt.

207
00:11:44,790 --> 00:11:47,250
Nu zegt ze dat de zonen van
haar moeder haar niet met

208
00:11:47,250 --> 00:11:49,290
bijzondere achting behandelden.

209
00:11:49,290 --> 00:11:53,550
Ze lieten haar de wijngaarden
onderhouden, waarschijnlijk samen met hen,

210
00:11:53,550 --> 00:11:56,250
en met de rest van het
gezin buiten werken.

211
00:11:56,250 --> 00:12:00,450
Zo werd ze aan de zon blootgesteld
en is haar huid donker.

212
00:12:00,450 --> 00:12:03,810
Daardoor zou ze wat minder aantrekkelijk
kunnen lijken in een cultuur

213
00:12:03,810 --> 00:12:07,170
waarin een lelieblanke huid
aantrekkelijk wordt gevonden.

214
00:12:07,170 --> 00:12:10,290
Maar dat heeft Salomo er niet
van weerhouden zich tot haar

215
00:12:10,290 --> 00:12:11,370
aangetrokken te voelen.

216
00:12:11,370 --> 00:12:12,450
Ze zegt:

217
00:12:12,450 --> 00:12:14,970
Mijn broers lieten me op
de wijngaarden passen,

218
00:12:14,970 --> 00:12:17,490
maar op mijn eigen wijngaard
heb ik niet gepast.

219
00:12:17,490 --> 00:12:20,730
Het is niet duidelijk hoe dit
precies moet worden opgevat.

220
00:12:20,730 --> 00:12:25,530
Het lijkt erop te wijzen dat ze haar
eigen seksualiteit niet heeft ontwikkeld.

221
00:12:25,530 --> 00:12:27,630
Ze heeft geen partner gezocht.

222
00:12:27,630 --> 00:12:30,630
Ze heeft geen vervulling
in een relatie gekend.

223
00:12:30,630 --> 00:12:35,730
Haar wijngaard en andere beelden van
vruchten — palmbomen, appelbomen,

224
00:12:35,730 --> 00:12:41,910
rozijnen — deze zoete vruchten worden door
het hele boek heen gebruikt als metaforen,

225
00:12:41,910 --> 00:12:45,330
als verzachtende omschrijvingen
van seksueel genot.

226
00:12:45,330 --> 00:12:49,530
Ze zegt dus: ‘Ik heb buiten in
de zon wijngaarden onderhouden,

227
00:12:49,530 --> 00:12:52,590
maar ik heb eigenlijk
nooit, tenminste tot nu toe,

228
00:12:52,590 --> 00:12:55,530
aandacht besteed aan mijn
eigen seksuele behoeften

229
00:12:55,530 --> 00:12:58,110
of mijn behoefte aan een metgezel.’

230
00:12:58,110 --> 00:13:01,710
Maar dat is nu natuurlijk
veranderd, omdat ze gaat trouwen.

231
00:13:01,710 --> 00:13:03,330
Ze zegt tegen hem:

232
00:13:03,330 --> 00:13:07,830
U, Die ik innig liefheb, maak
mij bekend waar U de kudde weidt,

233
00:13:07,830 --> 00:13:10,170
waar U die op de middag laat rusten.

234
00:13:10,170 --> 00:13:14,970
Want waarom zou ik zijn als een gesluierde
bij de kudden van Uw metgezellen?

235
00:13:14,970 --> 00:13:18,810
Iemand die zich sluierde, was
waarschijnlijk een prostituee.

236
00:13:18,810 --> 00:13:22,470
Bedenk dat Tamar, toen ze
zich als prostituee kleedde,

237
00:13:22,470 --> 00:13:24,990
een sluier voor haar gezicht deed.

238
00:13:24,990 --> 00:13:30,450
Kennelijk maakten prostituees zich in die
samenlevingen op die manier herkenbaar.

239
00:13:30,450 --> 00:13:34,110
Waarom zou zij als een prostituee
moeten zijn die een man

240
00:13:34,110 --> 00:13:36,330
benadert met een voorstel?

241
00:13:36,330 --> 00:13:39,270
Gewoonlijk zou een vrouw
terughoudender zijn,

242
00:13:39,270 --> 00:13:43,830
op de achtergrond blijven en
wachten tot de man haar benaderde.

243
00:13:43,830 --> 00:13:48,810
Mannen namen het initiatief in relaties,
behalve natuurlijk bij prostituees,

244
00:13:48,810 --> 00:13:52,950
die eropuit gingen en probeerden
zichzelf aan een man te verkopen.

245
00:13:52,950 --> 00:13:56,430
Ze zegt: ‘Waarom zou ik
achter jou aan moeten gaan?

246
00:13:56,430 --> 00:13:58,350
Waarom kom jij niet naar mij toe?’

247
00:13:58,350 --> 00:14:02,490
Het is duidelijk dat ze tegen een
man spreekt alsof hij een herder is.

248
00:14:02,490 --> 00:14:06,150
Sommigen denken dat ze hier terugdenkt
aan de vragen die ze hem stelde.

249
00:14:06,150 --> 00:14:09,570
Ze zit aan de feesttafel,
op haar eigen bruiloft,

250
00:14:09,570 --> 00:14:12,870
maar ze denkt terug aan de
eerste keer dat ze hem ontmoette.

251
00:14:12,870 --> 00:14:15,630
Hij droeg toen een
mysterieuze herdersdracht

252
00:14:15,630 --> 00:14:18,870
en vertelde niet bepaald
veel over zijn achtergrond.

253
00:14:18,870 --> 00:14:20,790
Hij doet nogal geheimzinnig.

254
00:14:20,790 --> 00:14:23,490
Ze zegt: ‘Nou, waar zijn je kudden?

255
00:14:23,490 --> 00:14:26,490
Ik heb je hier in de omgeving
nog niet eerder gezien.

256
00:14:26,490 --> 00:14:28,530
Waar laat je je kudden grazen?’

257
00:14:28,530 --> 00:14:30,390
Hij neemt het woord en zegt:

258
00:14:30,390 --> 00:14:34,410
Als u het niet weet, o,
allermooiste onder de vrouwen,

259
00:14:34,410 --> 00:14:39,570
volg dan de sporen van de schapen en weid
uw geiten bij de woningen van de herders.

260
00:14:39,570 --> 00:14:43,710
Sommigen beschouwen dit als een nogal
ontwijkend antwoord van zijn kant.

261
00:14:43,710 --> 00:14:46,530
Als hij in het begin vermomd
aan haar was verschenen

262
00:14:46,530 --> 00:14:49,410
en haar niet veel over zijn
achtergrond wilde vertellen,

263
00:14:49,410 --> 00:14:53,550
omdat hij in werkelijkheid de koning
was en niet wilde dat ze dat wist,

264
00:14:53,550 --> 00:14:55,470
dan zou het zo gegaan zijn.

265
00:14:55,470 --> 00:14:59,790
Toen ze hem ontmoette en zei:
‘Nou, waar hoed je dan je schapen?

266
00:14:59,790 --> 00:15:01,530
Je bent duidelijk een herder.

267
00:15:01,530 --> 00:15:03,090
Waar zijn je schapen?

268
00:15:03,090 --> 00:15:08,490
Waar houd je ze?’, zei hij: ‘Nou, je kunt
gewoon de schapen volgen en kijken waar ze

269
00:15:08,490 --> 00:15:10,470
zijn’, of iets dergelijks.

270
00:15:10,470 --> 00:15:13,110
Hij geeft haar eigenlijk
geen echt antwoord.

271
00:15:13,110 --> 00:15:17,190
Zo hebben sommigen gedacht dat we
deze woorden van hem moeten begrijpen.

272
00:15:17,190 --> 00:15:18,330
Hij zegt:

273
00:15:18,330 --> 00:15:22,770
Mijn vriendin, Ik vergelijk u met de
paarden voor de wagens van de farao.

274
00:15:22,770 --> 00:15:25,710
En let erop dat hij van
onderwerp verandert.

275
00:15:25,710 --> 00:15:28,110
Lieflijk zijn uw wangen
tussen de kettinkjes,

276
00:15:28,110 --> 00:15:30,750
en uw hals met de parelsnoeren.

277
00:15:30,750 --> 00:15:33,210
Nu zeggen de dochters van Jeruzalem:

278
00:15:33,210 --> 00:15:37,710
Wij zullen gouden kettinkjes voor
u maken met zilveren knopjes.

279
00:15:37,710 --> 00:15:40,770
Kennelijk is ze weer terug in
de werkelijkheid en praten ze

280
00:15:40,770 --> 00:15:42,630
over haar sieraden.

281
00:15:42,630 --> 00:15:45,990
Blijkbaar zijn de dochters
van Jeruzalem heel bereid om

282
00:15:45,990 --> 00:15:49,290
mee te werken aan het maken
van sieraden voor haar.

283
00:15:49,290 --> 00:15:52,770
Dat is heel vriendelijk van
hen, aangezien velen van hen

284
00:15:52,770 --> 00:15:57,330
ongetwijfeld graag in haar plaats
door de koning gekozen zouden zijn.

285
00:15:57,330 --> 00:16:01,110
Maar ze hebben zich er nu natuurlijk
bij neergelegd dat zij hem krijgt.

286
00:16:01,110 --> 00:16:05,850
Dus gaan ze met hen feestvieren
en haar helpen met haar sieraden.

287
00:16:05,850 --> 00:16:07,050
Nu zegt ze:

288
00:16:07,050 --> 00:16:12,630
Zolang de Koning aan Zijn ronde tafel
zit, verspreidt mijn nardus zijn geur.

289
00:16:12,630 --> 00:16:17,370
Mijn Liefste is mij een bundeltje mirre
dat tussen mijn borsten overnacht.

290
00:16:17,370 --> 00:16:22,230
Mijn Liefste is mij een tros hennabloemen
uit de wijngaarden van Engedi.

291
00:16:22,230 --> 00:16:26,190
Dit bundeltje mirre dat de hele
nacht tussen haar borsten ligt,

292
00:16:26,190 --> 00:16:30,690
verwijst naar het feit dat vrouwen in
die tijd soms een zakje met een of andere

293
00:16:30,690 --> 00:16:34,950
geurige specerij bij zich
droegen, in veel gevallen mirre.

294
00:16:34,950 --> 00:16:37,050
Ze hingen het aan een lint om hun hals,

295
00:16:37,050 --> 00:16:39,990
zodat het op hun borst
tussen hun borsten hing.

296
00:16:39,990 --> 00:16:42,690
Ze droegen het terwijl
ze 's nachts sliepen.

297
00:16:42,690 --> 00:16:47,430
Dan hing de volgende dag, wanneer ze op
waren en met hun bezigheden bezig waren,

298
00:16:47,430 --> 00:16:50,190
de geur van die mirre nog om hen heen.

299
00:16:50,190 --> 00:16:54,930
Ze zegt in wezen: ‘Mijn liefste gaat nu
de nacht tussen mijn borsten doorbrengen.

300
00:16:54,930 --> 00:16:58,470
Hij zal daar liggen in plaats
van een bundeltje mirre.

301
00:16:58,470 --> 00:17:01,290
Hij is voor mij als een bundeltje mirre.

302
00:17:01,290 --> 00:17:04,230
Hij zal de hele nacht
tussen mijn borsten liggen.’

303
00:17:04,230 --> 00:17:05,670
Daarop zegt hij:

304
00:17:05,670 --> 00:17:12,630
Zie, u bent mooi, Mijn vriendin, zie,
u bent mooi, uw ogen zijn als duiven.

305
00:17:12,630 --> 00:17:17,370
Duivenogen — het is moeilijk te weten wat
er aan de ogen van duiven is waardoor hij

306
00:17:17,370 --> 00:17:19,350
die met haar ogen vergelijkt.

307
00:17:19,350 --> 00:17:21,930
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker aanhaalt,

308
00:17:21,930 --> 00:17:25,650
heeft hier ‘dove’s eyes’, ‘duivenogen’.

309
00:17:25,650 --> 00:17:29,370
De HSV zegt: ‘uw ogen zijn als duiven’.]

310
00:17:29,370 --> 00:17:31,230
Een duif is natuurlijk misschien
een symbool van reinheid.

311
00:17:31,230 --> 00:17:35,970
En misschien ziet hij haar gewoon als
een rein en onschuldig, misschien zelfs

312
00:17:35,970 --> 00:17:38,670
naïef, onbezoedeld meisje.

313
00:17:38,670 --> 00:17:42,450
Haar ogen weerspiegelen die reinheid,
in plaats van de doorleefde,

314
00:17:42,450 --> 00:17:45,750
ongevoelige blik van een
vrouw die meer ervaring heeft.

315
00:17:45,750 --> 00:17:47,010
En zij zegt:

316
00:17:47,010 --> 00:17:51,510
Zie, U bent mooi, mijn
Liefste, ja, lieflijk.

317
00:17:51,510 --> 00:17:54,690
Ja, onze rustbank is het groene loof.

318
00:17:54,690 --> 00:17:59,130
In de Engelse vertaling die ik
gebruik, staat hier ‘handsome’, knap,

319
00:17:59,130 --> 00:18:02,190
en in het vorige vers ‘fair’, mooi.

320
00:18:02,190 --> 00:18:07,110
In het Hebreeuws is het hetzelfde woord,
hier alleen in de mannelijke vorm.

321
00:18:07,110 --> 00:18:08,850
Beide betekenen mooi.

322
00:18:08,850 --> 00:18:12,270
[Vertalersnoot: De HSV gebruikt
in beide verzen ‘mooi’.]

323
00:18:12,270 --> 00:18:17,310
De balken van onze huizen zijn ceders,
onze dakspanten zijn cipressen.

324
00:18:17,310 --> 00:18:21,390
Deze uitspraak heeft velen doen
geloven dat ze na hun bruiloft

325
00:18:21,390 --> 00:18:24,690
daadwerkelijk buiten op de
heuvelhellingen, op het gras,

326
00:18:24,690 --> 00:18:27,390
de liefde bedrijven. Ze zegt:

327
00:18:27,390 --> 00:18:29,010
Ons bed is groen.

328
00:18:29,010 --> 00:18:31,470
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker aanhaalt,

329
00:18:31,470 --> 00:18:35,070
zegt ‘our bed is green’,
‘ons bed is groen’.

330
00:18:35,070 --> 00:18:39,570
De HSV heeft ‘onze rustbank
is het groene loof’.

331
00:18:39,570 --> 00:18:44,310
De volgende afweging over beddengoed
sluit aan bij de Engelse formulering.]

332
00:18:44,310 --> 00:18:48,030
Er is geen voor de hand liggende
reden waarom een bed groen zou zijn,

333
00:18:48,030 --> 00:18:50,430
tenzij het toevallig gewoon groen was.

334
00:18:50,430 --> 00:18:54,090
Als er groene lakens of dekens
op hun huwelijksbed lagen,

335
00:18:54,090 --> 00:18:56,490
dan zou het natuurlijk groen zijn.

336
00:18:56,490 --> 00:19:00,090
Maar sommigen hebben gedacht dat de
verwijzing naar het groene bed en het huis

337
00:19:00,090 --> 00:19:05,910
van cederhout een beeldende manier is om
te zeggen: we zijn buiten in het cederbos.

338
00:19:05,910 --> 00:19:10,711
De wanden van cederhout staan overal om
ons heen — de bomen, met andere woorden —

339
00:19:10,711 --> 00:19:12,990
en we liggen buiten op het gras.

340
00:19:12,990 --> 00:19:16,290
Natuurlijk was Salomo's
huis van cederhout gebouwd.

341
00:19:16,290 --> 00:19:19,770
Dus als ze binnen waren, zou ze
daar ook een huis van cederhout om

342
00:19:19,770 --> 00:19:20,910
zich heen hebben.

343
00:19:20,910 --> 00:19:23,490
Maar sommigen vinden
dat dit beeldspraak is.

344
00:19:23,490 --> 00:19:24,510
Ze zegt:

345
00:19:24,510 --> 00:19:28,230
Ik ben een roos van Saron,
een lelie uit de dalen.

346
00:19:28,230 --> 00:19:32,190
Het is interessant hoeveel christelijke
liederen en gedichten Jezus met deze

347
00:19:32,190 --> 00:19:37,590
benaming hebben aangeduid: de roos
van Saron, de lelie van het dal.

348
00:19:37,590 --> 00:19:40,170
Natuurlijk ontlenen ze
dat aan deze passage,

349
00:19:40,170 --> 00:19:43,110
maar hier spreekt eigenlijk
de vrouw over zichzelf.

350
00:19:43,110 --> 00:19:46,050
Het is niet de bruidegom
die over zichzelf spreekt.

351
00:19:46,050 --> 00:19:49,650
Wat ze zegt is: ‘Ik ben een gewone bloem.’

352
00:19:49,650 --> 00:19:52,110
Saron was een plaats met veel rozen.

353
00:19:52,110 --> 00:19:55,530
Het was een plaats die
bekendstond om haar vele rozen.

354
00:19:55,530 --> 00:19:56,970
Dus wanneer zij zegt:

355
00:19:56,970 --> 00:20:00,090
Ik ben een roos uit Saron,
betekent dat gewoon:

356
00:20:00,090 --> 00:20:02,730
ik ben er maar één uit een miljoen.

357
00:20:02,730 --> 00:20:04,590
Saron staat vol rozen.

358
00:20:04,590 --> 00:20:06,450
Ik ben er gewoon nog eentje.

359
00:20:06,450 --> 00:20:08,670
Ik ben maar een lelie in het dal.

360
00:20:08,670 --> 00:20:10,950
Een dal staat vol lelies.

361
00:20:10,950 --> 00:20:14,250
Nogmaals, er is niets
uitzonderlijks aan mij.

362
00:20:14,250 --> 00:20:17,970
Ik ben een bloem op een plek
waar miljoenen bloemen staan die

363
00:20:17,970 --> 00:20:19,590
precies zo zijn als ik.

364
00:20:19,590 --> 00:20:22,650
En hij corrigeert haar. Hij zegt:

365
00:20:22,650 --> 00:20:27,630
Als een lelie tussen de distels, zo
is Mijn vriendin tussen de meisjes.

366
00:20:27,630 --> 00:20:31,170
Dat wil zeggen: als jij maar
een lelie in het dal bent,

367
00:20:31,170 --> 00:20:33,750
dan zijn alle anderen als dorens.

368
00:20:33,750 --> 00:20:39,150
Jij zou opvallen zoals een lelie zou
opvallen tussen doornstruiken en dorens.

369
00:20:39,150 --> 00:20:42,030
Je bent niet zomaar een
van de vele bloemen.

370
00:20:42,030 --> 00:20:43,830
Nu zegt zij over hem:

371
00:20:43,830 --> 00:20:46,650
Als een appelboom tussen
de bomen van het woud,

372
00:20:46,650 --> 00:20:49,410
zo is mijn Liefste tussen de jongemannen.

373
00:20:49,410 --> 00:20:52,350
Ik verlang er sterk naar
in Zijn schaduw te zitten,

374
00:20:52,350 --> 00:20:55,230
en Zijn vrucht is zoet
voor mijn gehemelte.

375
00:20:55,230 --> 00:20:59,970
De uitleggers zijn het erover eens dat dit
verwijst naar het feit dat ze seks hebben.

376
00:20:59,970 --> 00:21:03,410
Een appelboom en rozijnen en
sommige van dit soort dingen —

377
00:21:03,410 --> 00:21:06,570
de rozijnen zijn nog niet
genoemd; dat komt nog —

378
00:21:06,570 --> 00:21:09,030
zijn in de literatuur
van het Midden-Oosten

379
00:21:09,030 --> 00:21:11,730
gebruikelijke beelden voor seksueel genot.

380
00:21:11,730 --> 00:21:16,290
En dus spreken ze blijkbaar over de
lichamelijke voltrekking van hun huwelijk.

381
00:21:16,290 --> 00:21:19,110
En zij spreekt tot de
dochters van Jeruzalem:

382
00:21:19,110 --> 00:21:24,090
Hij brengt mij in het wijnhuis, en
de liefde is Zijn banier over mij.

383
00:21:24,090 --> 00:21:26,910
Ze haalt herinneringen
op aan de bruiloft zelf.

384
00:21:26,910 --> 00:21:29,730
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker aanhaalt,

385
00:21:29,730 --> 00:21:34,170
gebruikt hier de verleden tijd:
‘He brought me’, ‘Hij bracht mij’.

386
00:21:34,170 --> 00:21:37,230
De HSV heeft ‘Hij brengt mij’.]

387
00:21:37,230 --> 00:21:42,030
Sterk mij met rozijnenkoeken, verkwik mij
met appels, want ik ben ziek van liefde.

388
00:21:42,030 --> 00:21:46,650
Nogmaals, de rozijnenkoeken en
appels verwijzen niet naar voedsel.

389
00:21:46,650 --> 00:21:51,330
Laat Zijn linkerarm onder mijn hoofd
zijn en Zijn rechter mij omhelzen.

390
00:21:51,330 --> 00:21:52,650
of mij liefkozen.

391
00:21:52,650 --> 00:21:53,850
En zij zegt:

392
00:21:53,850 --> 00:21:58,890
Ik bezweer u, dochters van Jeruzalem, als
bij de gazellen of bij de hinden op het

393
00:21:58,890 --> 00:22:04,470
veld, dat u de liefde niet opwekt of
aanwakkert, voordat het haar behaagt.

394
00:22:04,470 --> 00:22:06,390
Alles wat lieflijk is.

395
00:22:06,390 --> 00:22:09,930
Misschien zijn er hinden en
gazellen als ze inderdaad buiten op

396
00:22:09,930 --> 00:22:11,610
de heuvelhelling zijn.

397
00:22:11,610 --> 00:22:16,350
Ze bevinden zich in elk geval buiten,
in het leefgebied van die dieren.

398
00:22:16,350 --> 00:22:20,430
En dus zweert ze bij die dieren,
of bezweert ze hen bij deze

399
00:22:20,430 --> 00:22:22,230
gazellen van het veld:

400
00:22:22,230 --> 00:22:27,390
Wakker de liefde niet aan en maak haar
niet wakker voordat ze dat zelf wil.

401
00:22:27,390 --> 00:22:30,090
Ik heb in onze inleiding
genoemd dat juist deze

402
00:22:30,090 --> 00:22:32,910
laatste regel drie keer
in het boek voorkomt,

403
00:22:32,910 --> 00:22:35,850
aan het einde van drie
van de zeven idyllen.

404
00:22:35,850 --> 00:22:39,630
Het is een afsluitende opmerking, en
daarmee komen we aan het einde van

405
00:22:39,630 --> 00:22:41,430
de eerste idylle.

406
00:22:41,430 --> 00:22:44,730
Over de vertaling ervan
bestaat verschil van mening,

407
00:22:44,730 --> 00:22:47,730
omdat sommige vertalingen het zo vertalen:

408
00:22:47,730 --> 00:22:52,590
Wakker mijn lief niet aan en maak hem
niet wakker voordat hij dat zelf wil.

409
00:22:52,590 --> 00:22:59,430
Het Engelse ‘it’, ‘het’, kan hier ook
als ‘he’, ‘hij’, worden weergegeven,

410
00:22:59,430 --> 00:23:04,590
omdat het voornaamwoord volgens de
spreker in de brontaal mannelijk is.

411
00:23:04,590 --> 00:23:09,510
[Vertalersnoot: De spreker bespreekt de
Engelse varianten ‘until it pleases’ en

412
00:23:09,510 --> 00:23:11,730
‘until he pleases’.

413
00:23:11,730 --> 00:23:16,170
Zijn opmerking over grammaticaal
geslacht betreft de brontaal,

414
00:23:16,170 --> 00:23:18,570
niet het Engelse woord ‘it’.

415
00:23:18,570 --> 00:23:22,170
De HSV heeft hier ‘voordat
het haar behaagt’,

416
00:23:22,170 --> 00:23:26,250
met ‘haar’ als verwijzing
naar ‘de liefde’.]

417
00:23:26,250 --> 00:23:31,530
Het kan ‘het’ of ‘hij’ betekenen,
afhankelijk van waarnaar het verwijst.

418
00:23:31,530 --> 00:23:36,390
Als het liefde in abstracte zin betekent,
dan is het die liefde die je niet

419
00:23:36,390 --> 00:23:38,010
voortijdig wilt wekken.

420
00:23:38,010 --> 00:23:42,750
Als het ‘mijn liefste’ is,
mijn man, dan is het ‘hij’.

421
00:23:42,750 --> 00:23:45,210
En sommige commentaren die ik heb gelezen,

422
00:23:45,210 --> 00:23:49,110
lijken van deze uitspraak
een aansporing tot kuisheid

423
00:23:49,110 --> 00:23:51,090
vóór het huwelijk te willen maken.

424
00:23:51,090 --> 00:23:52,830
Dat zou het best kunnen zijn.

425
00:23:52,830 --> 00:23:56,370
Het is mij alleen niet duidelijk
dat deze bewoording dat betekent,

426
00:23:56,370 --> 00:23:57,930
maar het zou kunnen.

427
00:23:57,930 --> 00:24:02,851
Als er niet staat: ‘Maak mijn lief
niet wakker voordat hij dat zelf wil’ —

428
00:24:02,851 --> 00:24:07,170
dat wil zeggen: laat hem
slapen zolang hij wil — maar:

429
00:24:07,170 --> 00:24:10,230
‘Maak de liefde niet wakker
voordat ze dat zelf wil’,

430
00:24:10,230 --> 00:24:12,690
dan is dat een mooi klinkende zin.

431
00:24:12,690 --> 00:24:16,230
Maar het is niet helemaal duidelijk
hoe je die zou moeten begrijpen,

432
00:24:16,230 --> 00:24:18,990
of waarom je die zo zou moeten begrijpen.

433
00:24:18,990 --> 00:24:24,030
Ik bezweer u, dochters van Jeruzalem, als
bij de gazellen of bij de hinden op het

434
00:24:24,030 --> 00:24:29,130
veld, dat u de liefde niet opwekt of
aanwakkert, voordat het haar behaagt.

435
00:24:29,130 --> 00:24:33,750
zou je zeker kunnen opvatten als:
raak niet seksueel opgewonden,

436
00:24:33,750 --> 00:24:35,610
of begin niet aan seks.

437
00:24:35,610 --> 00:24:39,330
Maar de woorden betekenen dan,
zou men vermoedelijk aanvoeren:

438
00:24:39,330 --> 00:24:41,250
totdat het gepast is.

439
00:24:41,250 --> 00:24:43,650
En dat zou binnen het huwelijk zijn.

440
00:24:43,650 --> 00:24:46,950
Als dat de betekenis is, dan zou zij hier,

441
00:24:46,950 --> 00:24:50,910
in de nacht van haar eerste
seksuele ervaring na haar bruiloft,

442
00:24:50,910 --> 00:24:56,010
de dochters van Jeruzalem aansporen om
seksueel rein te blijven tot het juiste

443
00:24:56,010 --> 00:24:58,650
moment, totdat ze getrouwd zijn.

444
00:24:58,650 --> 00:25:01,110
Ze worden immers maagden genoemd.

445
00:25:01,110 --> 00:25:05,550
En ze zou hen best kunnen aansporen,
want als dit het moment van haar eerste

446
00:25:05,550 --> 00:25:10,470
ontmaagding is, zou het best kunnen dat
ze heel blij is dat ze zich voor deze

447
00:25:10,470 --> 00:25:12,330
gelegenheid heeft bewaard.

448
00:25:12,330 --> 00:25:14,190
Omdat ze een mooie vrouw was,

449
00:25:14,190 --> 00:25:16,650
zijn er misschien eerder
gelegenheden geweest

450
00:25:16,650 --> 00:25:21,330
waarbij mannen naar haar gunst dongen
en zij hun toenaderingen afwees.

451
00:25:21,330 --> 00:25:24,750
Nu denkt ze: ‘Ik ben blij
dat ik dat gedaan heb.

452
00:25:24,750 --> 00:25:28,830
Jullie dochters van Jeruzalem,
bewaar je reinheid tot het huwelijk,

453
00:25:28,830 --> 00:25:32,850
want het is geweldig om jezelf
voor dit moment te bewaren.’

454
00:25:32,850 --> 00:25:37,890
En daarmee eindigt deze eerste idylle,
die zich op de bruiloft zelf lijkt af te

455
00:25:37,890 --> 00:25:42,510
spelen en, denk ik, in de
huwelijksnacht, zouden we kunnen zeggen.

456
00:25:42,510 --> 00:25:47,730
Misschien bevat die ook dit korte
gedeelte, hoofdstuk 1, vers 7 en 8,

457
00:25:47,730 --> 00:25:51,990
waarin ze, als ik het goed begrijp,
terugdenkt aan de eerste keer dat ze hem

458
00:25:51,990 --> 00:25:56,430
ontmoette, toen ze hem voor een
herder aanzag. Misschien ook niet.

459
00:25:56,430 --> 00:25:58,650
Er zijn hier heel wat misschiens.

460
00:25:58,650 --> 00:26:01,050
Nu komen we bij de tweede idylle.

461
00:26:01,050 --> 00:26:06,390
Die loopt van hoofdstuk 2, vers
8 tot en met hoofdstuk 3, vers 5.

462
00:26:06,390 --> 00:26:07,950
De stem van mijn Liefste!

463
00:26:07,950 --> 00:26:13,470
Zie, daar komt Hij, springend over
de bergen, huppelend over de heuvels.

464
00:26:13,470 --> 00:26:17,190
Mijn Liefste lijkt op een
gazelle of het jong van een hert.

465
00:26:17,190 --> 00:26:21,450
Zie, Hij staat achter onze
muur, kijkend door de vensters,

466
00:26:21,450 --> 00:26:23,430
speurend door de spijlen.

467
00:26:23,430 --> 00:26:27,210
Dit verwijst kennelijk naar de tijd
waarin hij haar het hof maakte.

468
00:26:27,210 --> 00:26:29,670
In de voorgeschiedenis die ik voorstelde,

469
00:26:29,670 --> 00:26:33,870
misschien wanneer hij in herderskleding
rondloopt en haar hart aan het winnen is,

470
00:26:33,870 --> 00:26:35,610
komt hij naar haar deur.

471
00:26:35,610 --> 00:26:40,710
Hij probeert haar naar buiten te roepen
om met hem te gaan dartelen. Ze zegt:

472
00:26:40,710 --> 00:26:45,870
Mijn Liefste antwoordt en zegt tegen
mij: Sta op, Mijn vriendin, Mijn

473
00:26:45,870 --> 00:26:48,210
allermooiste, en kom!

474
00:26:48,210 --> 00:26:50,670
Want zie, de winter is voorbij.

475
00:26:50,670 --> 00:26:54,390
De regentijd is over,
helemaal voorbijgegaan.

476
00:26:54,390 --> 00:26:58,890
De bloemen laten zich zien op het
land, de zangtijd is aangebroken,

477
00:26:58,890 --> 00:27:02,610
het koeren van de tortelduif
wordt in ons land gehoord.

478
00:27:02,610 --> 00:27:08,190
De vijgenboom brengt zijn jonge vruchten
voort, de bloeiende wijnstokken geuren.

479
00:27:08,190 --> 00:27:12,090
Sta op, Mijn vriendin, en
kom, Mijn allermooiste!

480
00:27:12,090 --> 00:27:16,170
Met andere woorden, het is
lente, de winter is voorbij,

481
00:27:16,170 --> 00:27:20,970
het is de tijd om elkaar het hof te
maken, het is tijd voor de liefde.

482
00:27:20,970 --> 00:27:25,290
Kom naar buiten en laten we samen
over de heuvelhelling dartelen.

483
00:27:25,290 --> 00:27:29,970
Mijn duif in de kloven van de rots,
in de schuilplaats van de bergwand,

484
00:27:29,970 --> 00:27:34,830
laat Mij uw gedaante zien,
laat Mij uw stem horen.

485
00:27:34,830 --> 00:27:38,790
Want uw stem is zoet en
uw gedaante is bekoorlijk.

486
00:27:38,790 --> 00:27:43,470
Hier maakt hij haar het hof en nodigt hij
haar uit om tijd met hem door te brengen.

487
00:27:43,470 --> 00:27:46,590
Maar haar broers laten
van zich horen en zeggen:

488
00:27:46,590 --> 00:27:52,410
Vang voor ons de vossen, de kleine vossen
die de wijngaarden te gronde richten,

489
00:27:52,410 --> 00:27:54,930
nu onze wijngaarden bloeien.

490
00:27:54,930 --> 00:27:57,990
Volgens mij verwijst dit
ernaar dat haar broers zeggen:

491
00:27:57,990 --> 00:28:01,650
‘Het is nu geen tijd voor al
die onzin van het hof maken.

492
00:28:01,650 --> 00:28:03,990
We hebben wijnstokken te verzorgen.

493
00:28:03,990 --> 00:28:08,190
Er zijn kleine vossen de wijngaard
binnengedrongen en ze knagen aan de stelen

494
00:28:08,190 --> 00:28:09,570
van de druiven.

495
00:28:09,570 --> 00:28:12,990
We moeten ze bijeendrijven
en daar weghalen.’

496
00:28:12,990 --> 00:28:17,730
Bij het onderhouden van een wijngaard
hoort dat je de wilde dieren buiten houdt,

497
00:28:17,730 --> 00:28:20,250
dat je ze bij de druiven vandaan houdt.

498
00:28:20,250 --> 00:28:22,410
Er zijn dieren binnengedrongen.

499
00:28:22,410 --> 00:28:26,070
We zien dus dat er van twee kanten
aan de vrouw wordt getrokken.

500
00:28:26,070 --> 00:28:30,990
Ze hoort haar geliefde haar uitnodigen om
naar buiten te komen en te genieten van de

501
00:28:30,990 --> 00:28:33,210
lente en van de romantiek.

502
00:28:33,210 --> 00:28:36,750
En haar broers brengen haar terug
naar de harde werkelijkheid:

503
00:28:36,750 --> 00:28:38,550
‘Je hebt hier werk te doen.

504
00:28:38,550 --> 00:28:41,730
Die kleine vossen gaan de
druiven vernielen als we ze niet

505
00:28:41,730 --> 00:28:44,130
bijeendrijven en vangen.’

506
00:28:44,130 --> 00:28:48,570
Nu, deze uitspraak over de kleine
vossen die de druiven bederven:

507
00:28:48,570 --> 00:28:50,970
het lijkt erop dat
uitleggers hier een soort

508
00:28:50,970 --> 00:28:54,390
waarschuwing van willen maken
voor de kleine ergernissen

509
00:28:54,390 --> 00:28:57,570
die het geluk van een
liefdesrelatie bederven.

510
00:28:57,570 --> 00:29:01,890
Misschien kun je het zo zien, maar het is
mij niet duidelijk waarom juist de broers

511
00:29:01,890 --> 00:29:03,990
deze aansporing zouden geven.

512
00:29:03,990 --> 00:29:08,310
Ik zou me kunnen voorstellen dat
zij of hij dit tegen de ander zegt,

513
00:29:08,310 --> 00:29:09,570
als ze dat ermee bedoelen.

514
00:29:09,570 --> 00:29:13,830
Als druiven en wijngaard hier in
figuurlijke zin worden gebruikt voor

515
00:29:13,830 --> 00:29:18,990
liefde en seks of seksuele intimiteit,
dan zou ik me kunnen voorstellen dat

516
00:29:18,990 --> 00:29:21,150
een van hen de ander waarschuwt:

517
00:29:21,150 --> 00:29:24,330
‘We moeten die vervelende
kleine verstoringen vermijden,

518
00:29:24,330 --> 00:29:29,490
die meningsverschillen en ergernissen
waardoor onze hartstocht en onze liefde

519
00:29:29,490 --> 00:29:31,590
voor elkaar minder scherp worden.’

520
00:29:31,590 --> 00:29:35,970
En dat is wat uitleggers lijken te
denken dat die kleine vossen betekenen.

521
00:29:35,970 --> 00:29:39,750
Maar ik weet niet waarom de
broers hierover zouden beginnen.

522
00:29:39,750 --> 00:29:43,230
De broers lijken deze relatie
niet bijzonder te steunen.

523
00:29:43,230 --> 00:29:47,370
En het klinkt mij in de oren alsof ze
gewoon proberen de aandacht van het meisje

524
00:29:47,370 --> 00:29:49,770
weer op haar plicht te
richten, op haar werk,

525
00:29:49,770 --> 00:29:53,250
en haar weg te trekken van de
verlokkingen van deze jongeman.

526
00:29:53,250 --> 00:29:54,570
En zij zegt:

527
00:29:54,570 --> 00:29:59,850
Mijn Liefste is van mij en ik ben van
Hem, Die de kudde weidt tussen de lelies,

528
00:29:59,850 --> 00:30:01,470
En ze zegt tegen hem:

529
00:30:01,470 --> 00:30:05,430
tot de wind van de dag opsteekt
en de schaduwen vluchten.

530
00:30:05,430 --> 00:30:10,410
Keer om, mijn Liefste, en wees als een
gazelle of het jong van een hert op de

531
00:30:10,410 --> 00:30:11,790
bergen van Bether.

532
00:30:11,790 --> 00:30:15,810
Het is niet duidelijk wat ze bedoelt, maar
het klinkt alsof ze bedoelt dat hij moet

533
00:30:15,810 --> 00:30:18,570
vertrekken en de hele
nacht weg moet blijven,

534
00:30:18,570 --> 00:30:22,590
in plaats van de hele nacht bij haar te
blijven, omdat ze niet getrouwd zijn.

535
00:30:22,590 --> 00:30:24,870
Wanneer ze zegt dat hij
tussen de lelies weidt,

536
00:30:24,870 --> 00:30:28,770
is het niet helemaal duidelijk of het
erover gaat dat hij zijn kudden weidt op

537
00:30:28,770 --> 00:30:31,230
plekken in de dalen
waar veel lelies staan,

538
00:30:31,230 --> 00:30:35,310
of dat het iets figuurlijks betekent,
zoals dat hij zich tegoed doet aan haar

539
00:30:35,310 --> 00:30:38,430
genegenheid en aan haar
romantische liefde voor hem.

540
00:30:38,430 --> 00:30:41,490
[Vertalersnoot: De spreker bespreekt
hier het Engelse ‘he feeds’,

541
00:30:41,490 --> 00:30:45,450
dat zowel op het voeden van een
kudde als op zelf eten kan slaan.

542
00:30:45,450 --> 00:30:49,710
De HSV noemt de kudde uitdrukkelijk:
‘Die de kudde weidt’.]

543
00:30:49,710 --> 00:30:54,270
Maar ze lijkt hem voor de nacht weg te
sturen, omdat ze kuis probeert te blijven.

544
00:30:54,270 --> 00:30:58,230
Nadat ze hem heeft weggestuurd,
droomt ze 's nachts echter over hem.

545
00:30:58,230 --> 00:31:00,870
In hoofdstuk 3, vers 1:

546
00:31:00,870 --> 00:31:04,590
Op mijn bed zocht ik in de
nachten Hem Die ik innig liefheb.

547
00:31:04,590 --> 00:31:07,110
Ik zocht Hem, maar ik vond Hem niet.

548
00:31:07,110 --> 00:31:09,510
Ze had hem kennelijk voor
de nacht weggestuurd,

549
00:31:09,510 --> 00:31:12,450
totdat het ochtend zou worden,
omdat het op dat moment niet

550
00:31:12,450 --> 00:31:15,390
gepast was dat ze samen
de nacht doorbrachten.

551
00:31:15,390 --> 00:31:20,130
[Vertalersnoot: De Engelse vertaling die
de spreker bij Hooglied 2:17 aanhaalt,

552
00:31:20,130 --> 00:31:24,510
zegt ‘until the day breaks’,
‘totdat de dag aanbreekt’.

553
00:31:24,510 --> 00:31:28,350
De HSV heeft ‘tot de wind
van de dag opsteekt’.]

554
00:31:28,350 --> 00:31:32,130
Maar terwijl ze die nacht niet bij
hem was, verlangde ze naar hem.

555
00:31:32,130 --> 00:31:34,830
Ik zocht hem, maar ik kon hem niet vinden.

556
00:31:34,830 --> 00:31:40,770
Ik ga nu opstaan, zei ik, en door de stad
lopen, door de straten en over de pleinen.

557
00:31:40,770 --> 00:31:43,470
Ik ga op zoek naar degene van wie ik hou.

558
00:31:43,470 --> 00:31:46,350
Ik zocht hem, maar ik kon hem niet vinden.

559
00:31:46,350 --> 00:31:50,790
De wachters die door de stad liepen,
kwamen me tegen, en ik vroeg hun:

560
00:31:50,790 --> 00:31:53,310
Hebben jullie degene
gezien van wie ik hou?

561
00:31:53,310 --> 00:31:57,390
Ik was ze nog maar net voorbij
toen ik degene vond van wie ik hou.

562
00:31:57,390 --> 00:31:59,910
Ik hield hem vast en liet hem niet los

563
00:31:59,910 --> 00:32:02,550
voordat ik hem naar het huis
van mijn moeder had gebracht,

564
00:32:02,550 --> 00:32:05,550
naar de kamer van de vrouw
die mij heeft gedragen.

565
00:32:05,550 --> 00:32:09,990
Meisjes van Jeruzalem, zweer me bij
de gazellen en de herten in het veld

566
00:32:09,990 --> 00:32:15,030
dat jullie de liefde niet aanwakkeren
of wakker maken voordat ze dat zelf wil.

567
00:32:15,030 --> 00:32:20,130
Nu zou deze nachtelijke ervaring heel
goed een droom kunnen zijn geweest.

568
00:32:20,130 --> 00:32:24,690
Dat zeg ik omdat er later, in
hoofdstuk 5, in de vierde idylle,

569
00:32:24,690 --> 00:32:27,450
een soortgelijke droom wordt genoemd.

570
00:32:27,450 --> 00:32:30,750
In hoofdstuk 5, vers 2, zegt ze:

571
00:32:30,750 --> 00:32:33,690
Ik sliep, maar mijn hart waakte.

572
00:32:33,690 --> 00:32:39,570
De stem van mijn Liefste, Die aanklopte:
Doe Mij open, Mijn zuster, Mijn vriendin,

573
00:32:39,570 --> 00:32:43,410
Mijn duif, Mijn volmaakte,
want Mijn hoofd is vol dauw,

574
00:32:43,410 --> 00:32:46,410
Mijn haarlokken vol druppels van de nacht.

575
00:32:46,410 --> 00:32:48,450
Dit is dus een droom.

576
00:32:48,450 --> 00:32:51,810
In die droom gaat ze opnieuw
midden in de nacht in de stad

577
00:32:51,810 --> 00:32:53,790
naar haar geliefde op zoek.

578
00:32:53,790 --> 00:32:56,610
Het kan dus zijn dat ze in
de tijd van hun verkering

579
00:32:56,610 --> 00:32:59,070
herhaaldelijk zulke dromen heeft.

580
00:32:59,070 --> 00:33:01,530
Ze kunnen niet de hele
nacht bij elkaar blijven,

581
00:33:01,530 --> 00:33:04,230
maar 's nachts wenst ze dat hij er was.

582
00:33:04,230 --> 00:33:08,370
Ze droomt dat ze midden in de
nacht op pad gaat en hem vindt.

583
00:33:08,370 --> 00:33:11,490
Dat is waar ze helemaal door
in beslag wordt genomen.

584
00:33:11,490 --> 00:33:14,850
Dus, waarschijnlijk
zoekt ze hem in de droom.

585
00:33:14,850 --> 00:33:18,090
Zoals het in dromen vaak niet
lukt om te doen wat je wilt,

586
00:33:18,090 --> 00:33:21,510
kan ze ook hier haar
geliefde niet meteen vinden.

587
00:33:21,510 --> 00:33:24,510
Ze moet vragen waar hij is, enzovoort.

588
00:33:24,510 --> 00:33:28,950
Maar uiteindelijk loopt de
droom goed af. Ze vindt hem.

589
00:33:28,950 --> 00:33:33,870
Ze omhelst hem en wil hem niet loslaten
totdat ze hem mee naar huis kan nemen,

590
00:33:33,870 --> 00:33:35,790
naar het huis van haar moeder.

591
00:33:35,790 --> 00:33:40,050
Nu is dat waarschijnlijk niet de plek
waar ze uiteindelijk hun wittebroodsweken

592
00:33:40,050 --> 00:33:43,770
hebben doorgebracht, toen ze
daadwerkelijk in Jeruzalem trouwden.

593
00:33:43,770 --> 00:33:47,010
Waarschijnlijk heeft ze hem niet naar
het huis van haar moeder gebracht.

594
00:33:47,010 --> 00:33:51,330
Maar in haar droom was dat de
vertrouwde plek waar ze was opgegroeid,

595
00:33:51,330 --> 00:33:53,790
en daar wilde ze hem mee naartoe nemen.

596
00:33:53,790 --> 00:33:58,230
Ze eindigt deze idylle met
dezelfde regels als de eerste.

597
00:33:58,230 --> 00:34:00,870
Daarmee komen we bij
het begin van de derde.

598
00:34:00,870 --> 00:34:06,330
In hoofdstuk 3, vers 6, wordt volgens
mij verwezen naar zijn komst om

599
00:34:06,330 --> 00:34:08,310
haar ten huwelijk te vragen.

600
00:34:08,310 --> 00:34:12,210
Bedenk dat hij, in het verhaal
zoals ik dat heb voorgesteld,

601
00:34:12,210 --> 00:34:14,970
als herder gekleed naar haar hand dong.

602
00:34:14,970 --> 00:34:18,270
Dat is volgens mij wat we
in de tweede idylle lezen.

603
00:34:18,270 --> 00:34:21,990
Vervolgens is hij volgens
mij een tijd verdwenen en als

604
00:34:21,990 --> 00:34:25,950
koning gekleed teruggekomen om
haar ten huwelijk te vragen,

605
00:34:25,950 --> 00:34:28,170
nadat hij haar hart had gewonnen.

606
00:34:28,170 --> 00:34:31,590
Ik geloof dat we in hoofdstuk 3, vers 6,

607
00:34:31,590 --> 00:34:35,550
een idylle hebben die beschrijft
hoe hij op dat moment komt,

608
00:34:35,550 --> 00:34:42,510
openlijk en onverhuld als de koning van
Jeruzalem, koning van Juda, van Israël.

609
00:34:42,510 --> 00:34:44,970
Hij komt om haar ten huwelijk te vragen,

610
00:34:44,970 --> 00:34:48,930
nu hij haar in zijn andere
gedaante voor zich heeft gewonnen.

611
00:34:48,930 --> 00:34:50,190
Vers 6:

612
00:34:50,190 --> 00:34:54,330
Wie is zij die daar uit de
woestijn komt, als zuilen van rook,

613
00:34:54,330 --> 00:35:00,330
in een wolk van mirre en wierook, van
allerlei geurige kruiden van de koopman?

614
00:35:00,330 --> 00:35:03,030
Zie, de draagstoel voor Salomo.

615
00:35:03,030 --> 00:35:07,230
Daaromheen zestig helden,
uit de helden van Israël.

616
00:35:07,230 --> 00:35:11,850
Het Engelse woord ‘couch’, dat in
de vertaling staat die ik gebruik,

617
00:35:11,850 --> 00:35:14,610
kan slaan op wat een
draagstoel wordt genoemd.

618
00:35:14,610 --> 00:35:17,910
De HSV gebruikt hier al ‘draagstoel’.

619
00:35:17,910 --> 00:35:21,690
Dat was een afgesloten stoel
met draagstokken die slaven of

620
00:35:21,690 --> 00:35:23,370
anderen op hun schouders droegen.

621
00:35:23,370 --> 00:35:27,150
De koning of een voornaam
persoon reisde in die stoel,

622
00:35:27,150 --> 00:35:29,730
door mensen op hun schouders gedragen.

623
00:35:29,730 --> 00:35:34,410
Dat is het woord dat hier wordt
weergegeven als zijn ‘couch’.

624
00:35:34,410 --> 00:35:38,790
Allen hanteren het zwaard, geoefend
als ze zijn voor de oorlog.

625
00:35:38,790 --> 00:35:43,290
Ieder draagt zijn zwaard aan zijn heup
tegen de verschrikking in de nachten.

626
00:35:43,290 --> 00:35:47,430
Dat wil zeggen dat Salomo
zijn lijfwacht bij zich heeft.

627
00:35:47,430 --> 00:35:51,270
Vooral 's nachts reizen
brengt gevaren met zich mee.

628
00:35:51,270 --> 00:35:54,630
Daarom heeft hij zestig
lijfwachten om zich heen

629
00:35:54,630 --> 00:35:58,650
wanneer hij naar haar huis komt
om haar ten huwelijk te vragen.

630
00:35:58,650 --> 00:36:03,810
De stijlen ervan maakte hij van
zilver, zijn leuning van goud en zijn

631
00:36:03,810 --> 00:36:05,730
zitting van roodpurper.

632
00:36:05,730 --> 00:36:10,950
Het binnenwerk ervan werd met liefde
bekleed door de dochters van Jeruzalem.

633
00:36:10,950 --> 00:36:16,290
Nu gaat het hier opnieuw over de dag van
zijn verloving, blijkbaar zijn verloving,

634
00:36:16,290 --> 00:36:21,330
waarop hij komt om zich met haar te
verloven, zodat zij zijn vrouw wordt.

635
00:36:21,330 --> 00:36:25,230
Hij zegt tegen haar — dit
is zijn huwelijksaanzoek:

636
00:36:25,230 --> 00:36:29,670
Zie, u bent mooi, Mijn
vriendin, zie, u bent mooi.

637
00:36:29,670 --> 00:36:33,210
Uw ogen zijn als duiven
van achter uw sluier.

638
00:36:33,210 --> 00:36:38,610
Uw haar is als een kudde geiten die
neergolft van het gebergte van Gilead.

639
00:36:38,610 --> 00:36:43,110
Uw tanden zijn als een kudde
pasgeschoren schapen die zijn opgekomen

640
00:36:43,110 --> 00:36:44,670
uit de wasplaats.

641
00:36:44,670 --> 00:36:48,870
Alle werpen zij tweelingen,
geen van hen is zonder jongen.

642
00:36:48,870 --> 00:36:53,730
Als schapen niet pas geschoren zijn,
zijn ze behoorlijk donker en vuil.

643
00:36:53,730 --> 00:36:59,610
Maar als ze net geschoren zijn, zien ze
er heel wit en zuiver uit. Dus hij zegt:

644
00:36:59,610 --> 00:37:01,110
‘Je tanden zijn wit.’

645
00:37:01,110 --> 00:37:05,190
Dat moeten we wel op waarde schatten, want
wij stellen ons voor dat de mensen in de

646
00:37:05,190 --> 00:37:07,950
oudheid net zo'n gebit hadden als wij.

647
00:37:07,950 --> 00:37:12,810
Maar wij hebben tandartsen, we hebben
tandenborstels, we hebben mondverzorging.

648
00:37:12,810 --> 00:37:17,070
In de oudheid rotten tanden net zoals
die van ons zouden rotten als we

649
00:37:17,070 --> 00:37:18,570
ze niet verzorgden.

650
00:37:18,570 --> 00:37:21,570
En zij hadden de middelen
niet om ze te verzorgen.

651
00:37:21,570 --> 00:37:25,650
Het kwam dus heel vaak voor dat
mensen een heel lelijk gebit hadden.

652
00:37:25,650 --> 00:37:27,750
Ze hadden geen orthodontie.

653
00:37:27,750 --> 00:37:29,610
Ze raakten tanden kwijt.

654
00:37:29,610 --> 00:37:33,210
Als ze een rotte tand hadden,
raakten ze die uiteindelijk kwijt,

655
00:37:33,210 --> 00:37:36,270
en ze hadden niets om ervoor
in de plaats te zetten.

656
00:37:36,270 --> 00:37:38,670
Waarschijnlijk hadden de
meeste volwassenen dus een

657
00:37:38,670 --> 00:37:41,130
heel onregelmatig gebit.

658
00:37:41,130 --> 00:37:45,270
In veel gevallen stonden de tanden
scheef, waren ze niet erg wit

659
00:37:45,270 --> 00:37:49,890
en ontbraken er waarschijnlijk tanden,
zodat je gaten zag als ze lachten.

660
00:37:49,890 --> 00:37:53,370
Deze vrouw heeft echter
toevallig geen van die gebreken.

661
00:37:53,370 --> 00:37:55,890
Over haar tanden zegt hij dat ze zijn:

662
00:37:55,890 --> 00:37:59,010
als een kudde geschoren
schapen die net gewassen zijn

663
00:37:59,010 --> 00:38:01,470
en die allemaal een tweeling krijgen.

664
00:38:01,470 --> 00:38:04,830
Er staat dat elk ervan
zijn tegenhanger heeft.

665
00:38:04,830 --> 00:38:08,550
Tegenover elke tand staat
een bijbehorende tand.

666
00:38:08,550 --> 00:38:10,410
Er ontbreekt er niet één.

667
00:38:10,410 --> 00:38:15,150
Als een scharlakenrode draad zijn uw
lippen en uw spreken is bekoorlijk.

668
00:38:15,150 --> 00:38:20,250
Als een opengesprongen granaatappel
zijn uw slapen door uw sluier heen.

669
00:38:20,250 --> 00:38:24,270
Een granaatappel is rood, dus
het kan over de kleur gaan.

670
00:38:24,270 --> 00:38:29,430
Een granaatappel is ook zoet, dus hij
kan het over de smaak hebben. Er staat:

671
00:38:29,430 --> 00:38:33,030
Uw hals is als de toren van
David, in lagen gebouwd.

672
00:38:33,030 --> 00:38:37,410
Er hangen duizend schilden aan,
allemaal schilden van helden.

673
00:38:37,410 --> 00:38:40,110
Het is heel goed mogelijk
dat ze een lange,

674
00:38:40,110 --> 00:38:43,170
statige hals had en dat
ze sieraden droeg met

675
00:38:43,170 --> 00:38:46,710
glanzende schijfjes die hem deden
denken aan de schilden van David

676
00:38:46,710 --> 00:38:48,690
die aan Davids toren hingen.

677
00:38:48,690 --> 00:38:51,990
Hij gebruikte veel militaire
beelden in zijn lof voor haar.

678
00:38:51,990 --> 00:38:55,530
Ik weet niet of een vrouw dat even
aantrekkelijk zou vinden als een man,

679
00:38:55,530 --> 00:38:58,650
dat ze op een toren met
schilden lijkt, enzovoort.

680
00:38:58,650 --> 00:39:01,350
Ik weet niet of vrouwen
daar opgewonden van raken,

681
00:39:01,350 --> 00:39:05,310
maar hij raakte er wel
opgewonden van. Hij is een man.

682
00:39:05,310 --> 00:39:08,910
Het idee van militaire kracht en
dat soort dingen spreekt hem aan.

683
00:39:08,910 --> 00:39:10,050
Er staat:

684
00:39:10,050 --> 00:39:14,130
Uw beide borsten zijn als twee
kalfjes, de tweeling van een gazelle,

685
00:39:14,130 --> 00:39:16,170
die tussen de lelies weiden.

686
00:39:16,170 --> 00:39:20,730
Nu ligt de overeenkomst tussen borsten
en reekalfjes niet voor de hand.

687
00:39:20,730 --> 00:39:24,390
Iemand opperde dat ze kleine
borsten had en dat reekalfjes klein

688
00:39:24,390 --> 00:39:26,730
zijn, kleine babyhertjes.

689
00:39:26,730 --> 00:39:30,990
En in het laatste hoofdstuk wordt ernaar
verwezen dat ze kleine borsten heeft.

690
00:39:30,990 --> 00:39:33,630
Haar broers zeggen dat
ze geen borsten heeft.

691
00:39:33,630 --> 00:39:37,230
Maar het is heel goed mogelijk
dat ze haar beschrijven in de tijd

692
00:39:37,230 --> 00:39:41,250
vóór haar puberteit, want later
zegt ze dat haar borsten inderdaad

693
00:39:41,250 --> 00:39:42,870
als torens zijn.

694
00:39:42,870 --> 00:39:45,870
Dus ik weet niet of hij het
noodzakelijkerwijs over de grootte van

695
00:39:45,870 --> 00:39:47,250
haar borsten heeft.

696
00:39:47,250 --> 00:39:49,470
Misschien deinen ze op
en neer als ze loopt,

697
00:39:49,470 --> 00:39:52,890
en doet dat hem denken aan kleine
reekalfjes die huppelend in het rond

698
00:39:52,890 --> 00:39:55,050
springen. Wie zal het zeggen?

699
00:39:55,050 --> 00:39:56,850
Hij praat hier schunnig.

700
00:39:56,850 --> 00:39:59,130
Nee, hij praat niet schunnig.

701
00:39:59,130 --> 00:40:01,950
Hij praat hier op een
seksueel prikkelende manier.

702
00:40:01,950 --> 00:40:05,490
En er staat in elk geval dat
ze als een tweeling zijn,

703
00:40:05,490 --> 00:40:08,490
dus ze zijn in elk
geval gelijk aan elkaar.

704
00:40:08,490 --> 00:40:13,650
Het zou, denk ik, een gebrek zijn
als dat niet zo was. Maar er staat:

705
00:40:13,650 --> 00:40:18,270
Uw beide borsten zijn als twee
kalfjes, de tweeling van een gazelle,

706
00:40:18,270 --> 00:40:20,190
die tussen de lelies weiden.

707
00:40:20,190 --> 00:40:23,730
Tot de wind van de dag opsteekt
en de schaduwen vluchten,

708
00:40:23,730 --> 00:40:27,390
zal Ik naar de mirreberg
gaan, naar de wierookheuvel.

709
00:40:27,390 --> 00:40:31,770
Nu zijn de berg van mirre en de
heuvel van wierook ongetwijfeld

710
00:40:31,770 --> 00:40:34,770
dichterlijke verwijzingen naar
het bedrijven van de liefde.

711
00:40:34,770 --> 00:40:40,230
En hij zegt: ik ga de hele nacht de
liefde bedrijven, totdat de dag aanbreekt,

712
00:40:40,230 --> 00:40:42,390
totdat de schaduwen wegvluchten.

713
00:40:42,390 --> 00:40:46,950
[Vertalersnoot: Ook in Hooglied 4:6
heeft de Engelse vertaling die de spreker

714
00:40:46,950 --> 00:40:51,510
aanhaalt ‘until the day breaks’,
‘totdat de dag aanbreekt’.

715
00:40:51,510 --> 00:40:55,590
De HSV heeft ‘Tot de wind
van de dag opsteekt’.]

716
00:40:55,590 --> 00:40:58,110
Dit is natuurlijk zijn
huwelijksaanzoek aan haar.

717
00:40:58,110 --> 00:41:01,410
Hij wil dat doen, maar hij
vraagt haar ten huwelijk.

718
00:41:01,410 --> 00:41:05,850
Alles aan u is mooi, Mijn vriendin,
er is geen enkel gebrek aan u.

719
00:41:05,850 --> 00:41:11,070
Kom met Mij van de Libanon af, bruid,
met Mij van de Libanon af, kom!

720
00:41:11,070 --> 00:41:16,410
Daal af van de top van de Amana, weg
van de top van de Senir en de Hermon,

721
00:41:16,410 --> 00:41:20,430
van de holen van de leeuwen,
van de bergen met de luipaarden.

722
00:41:20,430 --> 00:41:22,650
Daar woonde ze, in Libanon.

723
00:41:22,650 --> 00:41:25,710
Hij wil dat ze naar Jeruzalem
gaat en zijn vrouw wordt.

724
00:41:25,710 --> 00:41:29,970
U hebt Mijn hart veroverd,
Mijn zuster, Mijn bruid,

725
00:41:29,970 --> 00:41:33,810
u hebt Mijn hart veroverd
met één blik van uw ogen,

726
00:41:33,810 --> 00:41:36,270
met één schakel van uw halsketting.

727
00:41:36,270 --> 00:41:39,390
Hoe mooi is uw liefde,
Mijn zuster, Mijn bruid,

728
00:41:39,390 --> 00:41:43,470
hoeveel beter is uw liefde dan
wijn en de geur van uw zalfoliën

729
00:41:43,470 --> 00:41:45,450
dan allerlei specerijen!

730
00:41:45,450 --> 00:41:48,990
Uw lippen druipen van
honingzeem, Mijn bruid,

731
00:41:48,990 --> 00:41:53,490
honing en melk zijn onder uw tong en
de geur van uw kleding is als de geur

732
00:41:53,490 --> 00:41:55,050
van de Libanon.

733
00:41:55,050 --> 00:41:59,010
Nu staat er in Spreuken eigenlijk dat
de lippen van de hoer ook zo zijn.

734
00:41:59,010 --> 00:42:03,150
Maar zij wordt niet op die manier
beschreven, alleen als verleidelijk.

735
00:42:03,150 --> 00:42:05,550
Haar lippen zijn verleidelijk voor hem.

736
00:42:05,550 --> 00:42:09,990
Dus ze ruikt lekker en smaakt
lekker, en ze ziet er mooi uit.

737
00:42:09,990 --> 00:42:15,210
Een gesloten tuin bent u, Mijn
zuster, Mijn bruid, een gesloten bron,

738
00:42:15,210 --> 00:42:17,070
een verzegelde fontein.

739
00:42:17,070 --> 00:42:19,590
Dat wil zeggen: ze is maagd.

740
00:42:19,590 --> 00:42:23,730
Hij vraagt haar ten huwelijk en prijst
haar omdat ze haar tuin voor andere mannen

741
00:42:23,730 --> 00:42:28,050
gesloten heeft gehouden, haar
bron afgesloten heeft gehouden.

742
00:42:28,050 --> 00:42:31,830
Dit beeld van seksualiteit
als een bron of een fontein

743
00:42:31,830 --> 00:42:34,710
vind je ook in Spreuken hoofdstuk 5.

744
00:42:34,710 --> 00:42:39,330
Daar spoort Salomo zijn zoon aan om met
niemand anders dan zijn vrouw seks te

745
00:42:39,330 --> 00:42:41,310
hebben. Hij zegt:

746
00:42:41,310 --> 00:42:44,790
Laat je bronnen niet over
de straten verspreid raken.

747
00:42:44,790 --> 00:42:49,770
Moge je levensbron gezegend zijn en
verblijd je over de vrouw van je jeugd:

748
00:42:49,770 --> 00:42:52,590
Ze heeft haar maagdelijkheid dus bewaard.

749
00:42:52,590 --> 00:42:57,690
Uw scheuten vormen een paradijs van
granaatappelbomen met de beste vruchten,

750
00:42:57,690 --> 00:43:03,390
hennastruiken en nardusplanten,
nardus en saffraan, kalmoes en kaneel,

751
00:43:03,390 --> 00:43:09,510
met allerlei wierookbomen, mirre en aloë,
met een keur van allerlei specerijen.

752
00:43:09,510 --> 00:43:15,090
O, bron van de tuinen, put van levend
water dat van de Libanon stroomt!

753
00:43:15,090 --> 00:43:18,570
Zo beschrijft hij haar seksuele
aantrekkingskracht. Zij zegt:

754
00:43:18,570 --> 00:43:23,910
Ontwaak, noordenwind, en kom,
zuidenwind, waai door mijn tuin,

755
00:43:23,910 --> 00:43:26,910
zodat de geur van zijn
specerijen zich verspreidt.

756
00:43:26,910 --> 00:43:31,470
Laat mijn Liefste in Zijn tuin komen
en eten van zijn beste vruchten!

757
00:43:31,470 --> 00:43:36,270
Met andere woorden, ze aanvaardt
zijn huwelijksaanzoek. En hij zegt:

758
00:43:36,270 --> 00:43:40,230
Ik ben in Mijn tuin gekomen,
Mijn zuster, Mijn bruid,

759
00:43:40,230 --> 00:43:43,470
Ik heb Mijn mirre geplukt
met Mijn specerijen,

760
00:43:43,470 --> 00:43:46,650
Ik heb Mijn honingraat
met Mijn honing gegeten,

761
00:43:46,650 --> 00:43:49,710
Ik heb Mijn wijn met Mijn melk gedronken.

762
00:43:49,710 --> 00:43:53,790
Eet, vrienden, drink en
word dronken, geliefden.

763
00:43:53,790 --> 00:43:57,210
De uitnodiging aan zijn vrienden om te
eten en te drinken betekent natuurlijk

764
00:43:57,210 --> 00:43:59,370
niet dat hij zijn vrouw gaat delen.

765
00:43:59,370 --> 00:44:03,210
Waarschijnlijk nodigt hij hen uit om
op zijn bruiloft te komen feesten.

766
00:44:03,210 --> 00:44:04,470
Wanneer hij zegt:

767
00:44:04,470 --> 00:44:07,890
Ik ben in Mijn tuin gekomen,
Mijn zuster, Mijn bruid,

768
00:44:07,890 --> 00:44:12,870
enzovoort, klinkt het misschien alsof
hij zegt: ‘Ik heb al seks met je gehad.’

769
00:44:12,870 --> 00:44:17,250
Maar hij heeft juist gezegd dat ze nog
steeds een afgesloten tuin is en dat ze

770
00:44:17,250 --> 00:44:19,770
zichzelf niet aan hem heeft gegeven.

771
00:44:19,770 --> 00:44:23,970
Het lijkt er dus op dat hij alleen maar
vooruitloopt op wat er gaat gebeuren:

772
00:44:23,970 --> 00:44:29,190
‘Ik heb je ten huwelijk gevraagd, jij
hebt ja gezegd, ik ga er helemaal voor.

773
00:44:29,190 --> 00:44:33,450
Dus we gaan trouwen en ik nodig
mijn vrienden uit voor het feest.’

774
00:44:33,450 --> 00:44:36,090
En zo eindigt de derde idylle.

775
00:44:36,090 --> 00:44:39,930
De vierde idylle bestaat ook
uit een soort droom die ze had.

776
00:44:39,930 --> 00:44:43,110
Dit is blijkbaar een droom die
ze had tijdens de verkering,

777
00:44:43,110 --> 00:44:46,650
toen haar herdersjongen
verdwenen was. Ze zegt:

778
00:44:46,650 --> 00:44:49,110
Ik sliep, maar mijn hart waakte.

779
00:44:49,110 --> 00:44:55,830
De stem van mijn Liefste, Die aanklopte:
Doe Mij open, Mijn zuster, Mijn vriendin,

780
00:44:55,830 --> 00:45:00,390
Mijn duif, Mijn volmaakte,
want Mijn hoofd is vol dauw,

781
00:45:00,390 --> 00:45:03,150
Mijn haarlokken vol druppels van de nacht.

782
00:45:03,150 --> 00:45:07,350
Ze hoort hem dus bij haar deur
terwijl ze in haar droom in bed ligt.

783
00:45:07,350 --> 00:45:11,130
Ze stelt zich voor dat hij
aanklopt. Hij klopt en zegt:

784
00:45:11,130 --> 00:45:17,070
Doe voor me open, mijn zus, mijn
lief, mijn duif, mijn volmaakte lief,

785
00:45:17,070 --> 00:45:21,750
want mijn hoofd zit onder de dauw en
mijn haar onder de druppels van de nacht.

786
00:45:21,750 --> 00:45:26,070
Met andere woorden: ‘Ik sta
hier buiten in weer en wind.

787
00:45:26,070 --> 00:45:29,190
Laat me binnen, waar
het warm en droog is.’

788
00:45:29,190 --> 00:45:30,570
Ze zegt tegen hem:

789
00:45:30,570 --> 00:45:32,970
Ik heb mijn onderkleed uitgetrokken.

790
00:45:32,970 --> 00:45:34,950
Waarom zou ik dat weer aantrekken?

791
00:45:34,950 --> 00:45:36,750
Ik heb mijn voeten gewassen.

792
00:45:36,750 --> 00:45:38,970
Waarom zou ik ze weer vuilmaken?

793
00:45:38,970 --> 00:45:42,090
Mijn Liefste trok Zijn hand
uit de opening van de deur

794
00:45:42,090 --> 00:45:44,730
en mijn binnenste werd onrustig om Hem.

795
00:45:44,730 --> 00:45:47,310
Ik stond op om mijn Liefste open te doen,

796
00:45:47,310 --> 00:45:51,750
en mijn handen dropen van mirre en mijn
vingers van vloeiende mirre over de

797
00:45:51,750 --> 00:45:53,610
handgreep van de grendel.

798
00:45:53,610 --> 00:45:57,630
Blijkbaar stond ze met tegenzin
en pas na enige tijd uit bed op,

799
00:45:57,630 --> 00:46:02,010
omdat ze naar bed was gegaan en haar
voeten had gewassen en die niet weer op de

800
00:46:02,010 --> 00:46:03,450
vloer wilde zetten.

801
00:46:03,450 --> 00:46:07,410
Ze doopt haar vingers in wat geparfumeerde
olie wanneer ze opstaat en naar

802
00:46:07,410 --> 00:46:08,670
de deur gaat.

803
00:46:08,670 --> 00:46:13,230
Haar vingers druipen daar dus van wanneer
ze haar handen op de handgrepen legt.

804
00:46:13,230 --> 00:46:14,370
Er staat:

805
00:46:14,370 --> 00:46:19,410
Ik deed mijn Liefste open, maar mijn
Liefste was weg, Hij was weggegaan.

806
00:46:19,410 --> 00:46:22,230
Ik was buiten mijzelf, toen Hij sprak!

807
00:46:22,230 --> 00:46:27,450
Ik zocht Hem, maar ik vond Hem niet, Ik
riep Hem, maar Hij antwoordde mij niet.

808
00:46:27,450 --> 00:46:31,230
De wachters die in de stad
de ronde deden, vonden mij.

809
00:46:31,230 --> 00:46:36,390
Zij sloegen mij, verwondden mij,
zij namen mijn sluier van mij af,

810
00:46:36,390 --> 00:46:38,430
de wachters op de muren.

811
00:46:38,430 --> 00:46:43,230
Ik bezweer u, dochters van
Jeruzalem, als u mijn Liefste vindt,

812
00:46:43,230 --> 00:46:44,970
wat zult u Hem vertellen?

813
00:46:44,970 --> 00:46:47,250
Dat ik ziek ben van liefde!

814
00:46:47,250 --> 00:46:51,990
Deze droom is verontrustend, in
tegenstelling tot haar vorige droom.

815
00:46:51,990 --> 00:46:54,750
Ze had natuurlijk een
soortgelijke droom gehad,

816
00:46:54,750 --> 00:46:58,530
waarin ze 's nachts wakker werd
en hem in de stad ging zoeken.

817
00:46:58,530 --> 00:47:02,310
De wachters werkten mee, maar
wisten niet waar hij was.

818
00:47:02,310 --> 00:47:06,930
In die droom vond ze hem uiteindelijk,
en die liep voor haar goed af.

819
00:47:06,930 --> 00:47:09,810
Maar hier heeft ze een onrustige droom.

820
00:47:09,810 --> 00:47:12,390
Misschien denkt ze, doordat hij weg is,

821
00:47:12,390 --> 00:47:15,570
dat hij toch zijn belangstelling
voor haar heeft verloren.

822
00:47:15,570 --> 00:47:20,130
Dat wordt uitgebeeld in de droom die
ze had waarin hij bij de deur stond.

823
00:47:20,130 --> 00:47:25,170
Ze wachtte net een ogenblik te lang,
en toen bedacht hij zich en ging weg.

824
00:47:25,170 --> 00:47:27,930
In deze droom heeft ze hem nooit gevonden.

825
00:47:27,930 --> 00:47:30,750
De dochters van Jeruzalem
zeggen tegen haar:

826
00:47:30,750 --> 00:47:37,170
Wat heeft uw Liefste vóór boven een
ander, o, allermooiste onder de vrouwen?

827
00:47:37,170 --> 00:47:42,510
Wat heeft uw Liefste vóór boven een
ander, dat u ons dit zo bezweert?

828
00:47:42,510 --> 00:47:45,570
Ze had dus tegen de dochters
van Jeruzalem gezegd:

829
00:47:45,570 --> 00:47:49,110
Als jullie hem vinden, zeg
hem dan dat ik hem zoek.

830
00:47:49,110 --> 00:47:51,090
Ik ben ziek van verlangen.

831
00:47:51,090 --> 00:47:55,050
En zij zeggen: ‘Wat is er
zo bijzonder aan die kerel?’

832
00:47:55,050 --> 00:47:56,790
Dus antwoordt ze:

833
00:47:56,790 --> 00:48:02,610
Mijn Liefste is blank en rood, Hij steekt
als een vaandel boven tienduizend uit.

834
00:48:02,610 --> 00:48:06,330
Wit en rood. Blijkbaar roodharig.

835
00:48:06,330 --> 00:48:09,690
Bedenk dat er van David ook
werd gezegd dat hij rossig was.

836
00:48:09,690 --> 00:48:14,970
Misschien hadden hij en Salomo een
roodachtige huid of roodachtig haar,

837
00:48:14,970 --> 00:48:19,110
hoewel we in het volgende vers
lezen dat zijn lokken zwart zijn.

838
00:48:19,110 --> 00:48:22,290
Het kan dus zijn gezicht
zijn dat rossig is.

839
00:48:22,290 --> 00:48:27,570
Dat wil zeggen: onder tienduizend
knappe mannen is er niemand zoals hij.

840
00:48:27,570 --> 00:48:33,690
Zijn hoofd is van fijn goud, van zuiver
goud, Zijn haarlokken zijn krullend,

841
00:48:33,690 --> 00:48:35,370
zwart als een raaf.

842
00:48:35,370 --> 00:48:39,810
Zijn ogen zijn als duiven bij
waterstromen, badend in melk,

843
00:48:39,810 --> 00:48:41,790
zittend bij een volle bron.

844
00:48:41,790 --> 00:48:45,150
Dit zijn waarschijnlijk niet de manieren
waarop ik iemand zou beschrijven die

845
00:48:45,150 --> 00:48:46,590
ik aantrekkelijk vond.

846
00:48:46,590 --> 00:48:52,950
Maar zij hebben hun eigen oosterse smaak
en hun eigen manier om iemand te vleien.

847
00:48:52,950 --> 00:48:57,450
Dit zijn natuurlijk allemaal vleiende
dingen, maar soms denken we: nou,

848
00:48:57,450 --> 00:48:59,910
zou ik echt zo door iemand
beschreven willen worden

849
00:48:59,910 --> 00:49:02,730
als die probeert te zeggen
dat ik aantrekkelijk ben?

850
00:49:02,730 --> 00:49:07,710
Zijn wangen zijn als een bed met
specerijen, als torentjes met kruiden.

851
00:49:07,710 --> 00:49:11,670
Zijn lippen zijn als lelies
druipend van vloeiende mirre.

852
00:49:11,670 --> 00:49:15,930
Zijn handen zijn als gouden
ringen, ingezet met turkoois.

853
00:49:15,930 --> 00:49:20,250
Zijn buik is als blinkend
ivoor, bedekt met saffieren.

854
00:49:20,250 --> 00:49:23,250
Zijn benen zijn als witmarmeren pilaren,

855
00:49:23,250 --> 00:49:26,430
gegrondvest op voetstukken
van zuiver goud.

856
00:49:26,430 --> 00:49:30,870
Zijn gedaante is als de Libanon,
uitgelezen als de ceders.

857
00:49:30,870 --> 00:49:37,230
Zijn gehemelte is een en al zoetheid,
alles aan Hem is geheel en al begeerlijk.

858
00:49:37,230 --> 00:49:42,630
Zo is mijn Liefste, ja, zo is mijn
Vriend, dochters van Jeruzalem!

859
00:49:42,630 --> 00:49:44,130
En zij zeggen:

860
00:49:44,130 --> 00:49:48,870
Waarheen is uw Liefste gegaan,
o, allermooiste onder de vrouwen?

861
00:49:48,870 --> 00:49:53,310
Waarheen heeft uw Liefste Zich
gewend, opdat wij Hem met u zoeken?

862
00:49:53,310 --> 00:49:54,090
Zij zegt:

863
00:49:54,090 --> 00:49:58,710
Mijn Liefste is afgedaald naar Zijn
tuin, naar de bedden met specerijen,

864
00:49:58,710 --> 00:50:02,010
om in de tuinen te weiden
en lelies te verzamelen.

865
00:50:02,010 --> 00:50:05,610
Ik ben van mijn Liefste en
mijn Liefste is van mij,

866
00:50:05,610 --> 00:50:08,190
Hij Die te midden van de lelies weidt.

867
00:50:08,190 --> 00:50:12,150
Dat weiden in de tuinen en de
specerijbedden wordt in sommige delen van

868
00:50:12,150 --> 00:50:16,110
het boek gebruikt als een
verwijzing naar seksueel gedrag.

869
00:50:16,110 --> 00:50:20,670
Je zou dus kunnen betogen dat ze zegt
dat hij is weggegaan om seks te hebben.

870
00:50:20,670 --> 00:50:25,410
Maar het lijkt er niet op dat ze dat
zou zeggen, omdat ze in vers 3 zegt:

871
00:50:25,410 --> 00:50:28,590
Ik ben van mijn lief en hij is van mij.

872
00:50:28,590 --> 00:50:31,650
Met andere woorden, ze
lijkt er zeker van te zijn,

873
00:50:31,650 --> 00:50:34,290
of probeert er in elk
geval zeker van te zijn,

874
00:50:34,290 --> 00:50:39,750
dat hij nog steeds alleen haar liefheeft,
en dat zij bij hem hoort en hij bij haar.

875
00:50:39,750 --> 00:50:42,750
Misschien heeft ze het letterlijk
over het hoeden van schapen:

876
00:50:42,750 --> 00:50:47,370
dat hij wel weggegaan moet zijn om zijn
kudden naar een andere weide te brengen.

877
00:50:47,370 --> 00:50:49,110
Hij verwaarloost me niet.

878
00:50:49,110 --> 00:50:50,850
Hij wijst me niet af.

879
00:50:50,850 --> 00:50:53,370
Hij is van mij en ik ben van hem,

880
00:50:53,370 --> 00:50:57,990
maar hij is duidelijk ergens naartoe
gegaan om voor zijn schapen te zorgen.

881
00:50:57,990 --> 00:51:01,950
Ook dit zou dan weer zijn hoe zij
denkt in de tijd van de verkering,

882
00:51:01,950 --> 00:51:04,890
wanneer ze nog niet weet dat dit Salomo is

883
00:51:04,890 --> 00:51:07,650
en ze denkt dat een
herder haar het hof maakt.

884
00:51:07,650 --> 00:51:13,830
Dan begint de vijfde idylle, hoofdstuk
6, vers 4. Hij zegt tegen haar:

885
00:51:13,830 --> 00:51:18,630
Mooi bent u, Mijn vriendin, als
Tirza, bekoorlijk als Jeruzalem,

886
00:51:18,630 --> 00:51:21,330
schrikwekkend als zij
die vaandels opheffen.

887
00:51:21,330 --> 00:51:23,670
Hij heeft behoorlijk
wat verbeeldingskracht,

888
00:51:23,670 --> 00:51:28,650
maar zijn beeldspraak heeft haar grenzen,
dus soms moet hij zichzelf herhalen.

889
00:51:28,650 --> 00:51:34,110
Al waren er zestig koninginnen en tachtig
bijvrouwen en meisjes, niet te tellen,

890
00:51:34,110 --> 00:51:35,910
Klinkt dat niet romantisch?

891
00:51:35,910 --> 00:51:40,050
zij is de enige, Mijn
duif, Mijn volmaakte,

892
00:51:40,050 --> 00:51:44,910
zij is de enige voor haar moeder, de
zuivere voor wie haar heeft gebaard.

893
00:51:44,910 --> 00:51:48,330
Als de meisjes haar zien,
prijzen zij haar gelukkig,

894
00:51:48,330 --> 00:51:50,850
de koninginnen en bijvrouwen roemen haar.

895
00:51:50,850 --> 00:51:54,990
Ik weet niet waarom hij die zestig
koninginnen en tachtig bijvrouwen noemt.

896
00:51:54,990 --> 00:51:57,150
We weten dat hij op een bepaald moment

897
00:51:57,150 --> 00:52:00,450
zevenhonderd vrouwen en
driehonderd bijvrouwen had.

898
00:52:00,450 --> 00:52:04,170
Dit verhaal speelt zich dus
kennelijk eerder in zijn leven af,

899
00:52:04,170 --> 00:52:06,510
voordat hij er zoveel had genomen.

900
00:52:06,510 --> 00:52:10,230
[Vertalersnoot: De Engelse vertaling
die de spreker aanhaalt, stelt:

901
00:52:10,230 --> 00:52:13,410
‘There are 60 queens and 80 concubines’,

902
00:52:13,410 --> 00:52:16,950
‘Er zijn zestig koninginnen
en tachtig bijvrouwen’.

903
00:52:16,950 --> 00:52:19,230
Daarop berust zijn datering.

904
00:52:19,230 --> 00:52:21,993
De HSV formuleert
voorwaardelijk: ‘Al waren er’.]

905
00:52:21,993 --> 00:52:26,190
Maar hij zegt: hoeveel vrouwen
er ook voor mij beschikbaar zijn,

906
00:52:26,190 --> 00:52:28,110
er is niemand zoals jij.

907
00:52:28,110 --> 00:52:30,570
Zelfs de andere vrouwen erkennen dit.

908
00:52:30,570 --> 00:52:33,990
Zelfs de andere koninginnen
en bijvrouwen prijzen je.

909
00:52:33,990 --> 00:52:35,730
In vers 10 staat:

910
00:52:35,730 --> 00:52:40,350
Wie is zij die verschijnt als de
dageraad, mooi als de volle maan,

911
00:52:40,350 --> 00:52:45,270
zuiver als de gloeiende zon, schrikwekkend
als zij die vaandels opheffen?

912
00:52:45,270 --> 00:52:48,690
Hier gaat zij volgens
mij, in vers 11 en verder,

913
00:52:48,690 --> 00:52:51,930
terugdenken aan het moment waarop
hij voor het eerst verscheen,

914
00:52:51,930 --> 00:52:54,930
helemaal aan het begin van
het veronderstelde verhaal.

915
00:52:54,930 --> 00:53:00,450
Hij zag haar voor het eerst, hij was de
koning, zij was bang en ze rende weg.

916
00:53:00,450 --> 00:53:03,270
Dit is voordat hij opnieuw
verscheen als herder.

917
00:53:03,270 --> 00:53:05,130
Ze vertelt kennelijk opnieuw:

918
00:53:05,130 --> 00:53:09,690
Naar de notentuin ben Ik afgedaald, om de
nieuwe knoppen in de vallei te bekijken,

919
00:53:09,690 --> 00:53:13,830
om te zien of de wijnstok uitloopt
en de granaatappelbomen gaan bloeien.

920
00:53:13,830 --> 00:53:18,450
Ze verzorgt een wijngaard en
kennelijk ook andere fruitbomen.

921
00:53:18,450 --> 00:53:22,830
Eer Ik het wist, zette Ik Mij op
de wagens van Mijn gewillig volk.

922
00:53:22,830 --> 00:53:27,450
Wat het kennelijk betekent, is dat
ze plotseling schrok en wegrende.

923
00:53:27,450 --> 00:53:31,890
Voordat ze ook maar wist wat er gebeurde,
stoof ze weg als een strijdwagen.

924
00:53:31,890 --> 00:53:34,710
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker aanhaalt,

925
00:53:34,710 --> 00:53:40,350
heeft hier ‘made me as the chariots’,
met een vergelijking met wagens.

926
00:53:40,350 --> 00:53:45,690
De HSV zegt ‘zette Ik Mij op
de wagens’.] Hij roept haar na:

927
00:53:45,690 --> 00:53:48,930
Keer terug, keer terug, o Sulammith!

928
00:53:48,930 --> 00:53:52,530
Keer terug, keer terug,
zodat wij u kunnen zien!

929
00:53:52,530 --> 00:53:54,690
Wat ziet u toch aan Sulammith?

930
00:53:54,690 --> 00:53:57,510
Zij is als een reidans van twee legers.

931
00:53:57,510 --> 00:53:58,710
Zij zegt:

932
00:53:58,710 --> 00:54:02,010
Wat zouden jullie aan het
meisje uit Sulem willen zien?

933
00:54:02,010 --> 00:54:04,410
Een soort dans van twee kampen?

934
00:54:04,410 --> 00:54:07,830
Het dubbele kamp is in
het Hebreeuws Mahanaïm.

935
00:54:07,830 --> 00:54:11,130
Dat is de naam van een
werkelijk bestaande plaats.

936
00:54:11,130 --> 00:54:13,110
Het betekent twee kampen.

937
00:54:13,110 --> 00:54:15,990
Het speelt een belangrijke rol
in verschillende verhalen in

938
00:54:15,990 --> 00:54:17,850
het Oude Testament.

939
00:54:17,850 --> 00:54:22,230
Maar de dans van het dubbele kamp kan
verwijzen naar het dansen in rijen dat

940
00:54:22,230 --> 00:54:25,770
Hebreeën soms deden op
hun feesten enzovoort.

941
00:54:25,770 --> 00:54:30,810
Daarbij gaan ze in rijen tegenover elkaar
staan en dansen ze op een bepaalde manier.

942
00:54:30,810 --> 00:54:32,970
Als je Fiddler on the Roof hebt gezien,

943
00:54:32,970 --> 00:54:36,150
herinner je je misschien enkele
van de bekende dansscènes,

944
00:54:36,150 --> 00:54:39,630
waarin in die gevallen alleen
mannen met mannen dansen en vrouwen

945
00:54:39,630 --> 00:54:41,670
met vrouwen enzovoort.

946
00:54:41,670 --> 00:54:44,790
Ze zegt misschien: waarom
wil je naar me kijken?

947
00:54:44,790 --> 00:54:49,170
Wil je alleen wat vermaak, zoals
kijken naar dansers die dansen?

948
00:54:49,170 --> 00:54:54,270
Ze liep bij hem weg, en hij riep haar
en zei: kom terug, ik wil je zien,

949
00:54:54,270 --> 00:54:56,010
je wat beter bekijken.

950
00:54:56,010 --> 00:55:00,870
Zij zei: je wilt mij niet zien,
je wilt alleen wat vermaak.

951
00:55:00,870 --> 00:55:05,190
Dat zou een terugblik kunnen zijn op
de eerste keer dat ze elkaar zagen.

952
00:55:05,190 --> 00:55:06,270
Hij zegt:

953
00:55:06,270 --> 00:55:10,710
Hoe mooi zijn uw schreden in
uw sandalen, vorstendochter.

954
00:55:10,710 --> 00:55:13,650
De rondingen van uw heupen
zijn als halssieraden,

955
00:55:13,650 --> 00:55:15,930
het werk van kunstenaarshanden.

956
00:55:15,930 --> 00:55:17,910
Ze is geen vorstendochter.

957
00:55:17,910 --> 00:55:23,250
Ze is een boerenmeisje, maar in zijn ogen
is ze als iemand van koninklijke afkomst.

958
00:55:23,250 --> 00:55:28,530
Uw navel is als een ronde schaal
waarin geen gemengde wijn ontbreekt.

959
00:55:28,530 --> 00:55:32,790
Uw buik is als een hoop
tarwe, omgeven door lelies.

960
00:55:32,790 --> 00:55:35,010
Blijkbaar wil hij uit haar navel drinken.

961
00:55:35,010 --> 00:55:38,490
Een hoop tarwe is niet hoe de
meeste vrouwen hun middel graag

962
00:55:38,490 --> 00:55:39,990
beschreven zouden zien.

963
00:55:39,990 --> 00:55:45,870
Maar in andere culturen worden gewicht en
vet bij een vrouw soms juist gewaardeerd.

964
00:55:45,870 --> 00:55:49,590
We moeten bedenken dat niet alle
culturen zo zijn als de onze,

965
00:55:49,590 --> 00:55:52,350
geobsedeerd door slank en dun zijn.

966
00:55:52,350 --> 00:55:56,670
In veel culturen in het verleden werd
extra gewicht bij een vrouw juist als

967
00:55:56,670 --> 00:55:58,350
een voordeel gezien.

968
00:55:58,350 --> 00:56:01,170
Misschien omdat ze sterk was, of omdat ze

969
00:56:01,170 --> 00:56:05,190
eruitzag alsof ze goed kinderen
zou kunnen krijgen, of wat dan ook.

970
00:56:05,190 --> 00:56:09,150
Er was iets aan een vrouw met een
buik, een vrouw met wat gewicht,

971
00:56:09,150 --> 00:56:10,830
dat aantrekkelijk was.

972
00:56:10,830 --> 00:56:13,170
Wanneer we ons deze vrouw voorstellen,

973
00:56:13,170 --> 00:56:15,030
stellen we ons waarschijnlijk iemand voor

974
00:56:15,030 --> 00:56:19,950
volgens onze eigen maatstaven voor hoe
filmactrices er tegenwoordig uitzien,

975
00:56:19,950 --> 00:56:23,790
of modellen: dun en lang, of zoiets.

976
00:56:23,790 --> 00:56:26,790
Maar als we haar met de ogen
van onze cultuur hadden gezien,

977
00:56:26,790 --> 00:56:30,990
hadden we haar misschien niet als het
toonbeeld van de ideale vrouw gezien.

978
00:56:30,990 --> 00:56:36,210
In zijn cultuur, zoals hij haar zag, was
ze het toonbeeld van de ideale vrouw.

979
00:56:36,210 --> 00:56:37,470
En hij zegt:

980
00:56:37,470 --> 00:56:40,050
Je taille is als een hoop tarwe.

981
00:56:40,050 --> 00:56:44,070
Volgens mij staat er in de
King James ‘belly’, ‘buik’.

982
00:56:44,070 --> 00:56:48,990
[Vertalersnoot: De spreker vergelijkt het
Engelse ‘waist’, ‘taille’, met ‘belly’,

983
00:56:48,990 --> 00:56:51,030
‘buik’, in de King James.

984
00:56:51,030 --> 00:56:53,610
De HSV gebruikt hier ‘buik’.]

985
00:56:53,610 --> 00:56:58,050
Uw beide borsten zijn als twee
kalfjes, de tweeling van een gazelle.

986
00:56:58,050 --> 00:57:02,970
Uw hals is als de ivoren toren, uw
ogen zijn als de vijvers te Hesbon bij

987
00:57:02,970 --> 00:57:04,770
de poort Bath-Rabbim.

988
00:57:04,770 --> 00:57:08,790
Uw neus is als de toren van de
Libanon, die uitziet op Damascus.

989
00:57:08,790 --> 00:57:13,470
Uw hoofd is op u als de Karmel
en uw haartooi is als roodpurper,

990
00:57:13,470 --> 00:57:15,750
de Koning zit gevangen in de lokken.

991
00:57:15,750 --> 00:57:20,490
Niet paars van kleur, maar als
purperen stof, daar ben ik zeker van.

992
00:57:20,490 --> 00:57:23,490
Waarschijnlijk zijde: zijdezacht haar.

993
00:57:23,490 --> 00:57:28,770
Wat bent u mooi, wat bent u
lieflijk, liefste, vol van genot!

994
00:57:28,770 --> 00:57:34,230
De lengte van u is te vergelijken met een
palmboom, uw borsten met druiventrossen.

995
00:57:34,230 --> 00:57:35,970
Kokosnoten, blijkbaar.

996
00:57:35,970 --> 00:57:38,730
[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die de spreker aanhaalt,

997
00:57:38,730 --> 00:57:44,250
noemt hier alleen ‘clusters’, ‘trossen’,
zonder de vrucht te specificeren.

998
00:57:44,250 --> 00:57:47,430
De HSV heeft ‘druiventrossen’.]

999
00:57:47,430 --> 00:57:52,050
Ik zei: Ik wil in de palmboom
klimmen, zijn takken grijpen.

1000
00:57:52,050 --> 00:57:55,290
Laten uw borsten toch zijn
als trossen aan de wijnstok,

1001
00:57:55,290 --> 00:57:59,970
de geur van uw neus als die van
appels, en uw gehemelte als goede wijn.

1002
00:57:59,970 --> 00:58:01,110
Zij zegt:

1003
00:58:01,110 --> 00:58:06,030
Die stroomt regelrecht naar mijn Liefste
en druppelt op de lippen van de slapenden.

1004
00:58:06,030 --> 00:58:09,810
Ik ben van mijn Liefste en Zijn
begeerte gaat naar mij uit.

1005
00:58:09,810 --> 00:58:13,650
Kom, mijn Liefste, laten wij
naar buiten gaan, het veld in,

1006
00:58:13,650 --> 00:58:16,050
laten wij overnachten in de dorpen.

1007
00:58:16,050 --> 00:58:19,650
Eigenlijk had ik bij vers 10 moeten
zeggen dat daar volgens mij de

1008
00:58:19,650 --> 00:58:21,750
vijfde idylle eindigt.

1009
00:58:21,750 --> 00:58:25,350
Dus met vers 11 begint de zesde idylle.

1010
00:58:25,350 --> 00:58:30,030
Het lijkt erop dat dit misschien speelt
nadat ze al een tijd getrouwd zijn.

1011
00:58:30,030 --> 00:58:33,870
Ze woont in het paleis in Jeruzalem
en verlangt naar het vroegere leven

1012
00:58:33,870 --> 00:58:35,370
op het platteland.

1013
00:58:35,370 --> 00:58:39,150
Ze zou graag teruggaan en
de wijngaarden en dergelijke

1014
00:58:39,150 --> 00:58:41,190
waar ze is opgegroeid weer bezoeken.

1015
00:58:41,190 --> 00:58:46,950
Dus zegt ze tegen hem, in vers 11, aan
het begin van de korte zesde idylle:

1016
00:58:46,950 --> 00:58:50,730
Kom, mijn Liefste, laten wij
naar buiten gaan, het veld in,

1017
00:58:50,730 --> 00:58:53,130
laten wij overnachten in de dorpen.

1018
00:58:53,130 --> 00:58:56,190
Laten wij vroeg opstaan om
naar de wijngaarden te gaan

1019
00:58:56,190 --> 00:59:00,510
om te zien of de wijnstok uitloopt,
of de knoppen zich hebben geopend,

1020
00:59:00,510 --> 00:59:03,150
of de granaatappelbomen gaan bloeien.

1021
00:59:03,150 --> 00:59:05,670
Daar zal ik U mijn liefde geven.

1022
00:59:05,670 --> 00:59:06,630
‘Laten we gaan.’

1023
00:59:06,630 --> 00:59:11,190
Met andere woorden: laten we de
liefde bedrijven in mijn geboortedorp,

1024
00:59:11,190 --> 00:59:14,490
om daar als het ware een
tweede huwelijksreis te hebben.

1025
00:59:14,490 --> 00:59:19,230
De liefdesappels geven hun geur en aan
onze deuren hangen allerlei kostelijke

1026
00:59:19,230 --> 00:59:22,290
vruchten, verse en ook oude.

1027
00:59:22,290 --> 00:59:25,290
Mijn Liefste, die heb ik voor U bewaard!

1028
00:59:25,290 --> 00:59:26,730
Hoofdstuk 8:

1029
00:59:26,730 --> 00:59:31,350
Och, was U mij als een broer, gezoogd
aan de borsten van mijn moeder.

1030
00:59:31,350 --> 00:59:34,470
Als ik U op straat vond, zou ik U kussen.

1031
00:59:34,470 --> 00:59:36,450
Ook zouden ze mij niet verachten.

1032
00:59:36,450 --> 00:59:37,770
Wanneer ze zegt:

1033
00:59:37,770 --> 00:59:42,030
Ik wou dat je net als mijn broer was,
denken sommigen dat dit betekent:

1034
00:59:42,030 --> 00:59:46,710
ik wou gewoon dat ik je mijn hele leven
al kende, zoals ik mijn broers kende.

1035
00:59:46,710 --> 00:59:50,010
Ik wou dat ik niet zo lang had
hoeven wachten om je te ontmoeten,

1036
00:59:50,010 --> 00:59:53,550
maar dat je vanaf mijn kindertijd
in mijn leven had kunnen zijn.

1037
00:59:53,550 --> 00:59:57,150
Maar ze zegt dat ze wenst
dat hij als haar broers was,

1038
00:59:57,150 --> 01:00:01,170
in die zin dat ze hem openlijk
genegenheid zou kunnen tonen

1039
01:00:01,170 --> 01:00:03,990
en niemand daar iets
slechts van zou denken.

1040
01:00:03,990 --> 01:00:07,770
Een zus kan haar broers in het
openbaar omhelzen en kussen,

1041
01:00:07,770 --> 01:00:10,050
en niemand vindt dat ongepast.

1042
01:00:10,050 --> 01:00:13,770
Maar zij zou hem graag in het
openbaar genegenheid tonen

1043
01:00:13,770 --> 01:00:18,630
zonder dat daarop wordt neergekeken
als een ongepaste openbare vertoning.

1044
01:00:18,630 --> 01:00:22,890
Ze denkt dat ze dat misschien zou
kunnen doen als hij als haar broers was.

1045
01:00:22,890 --> 01:00:27,750
Ik zou U meevoeren, ik zou U
brengen in het huis van mijn moeder,

1046
01:00:27,750 --> 01:00:29,550
U zou mij onderrichten.

1047
01:00:29,550 --> 01:00:35,370
Ik zou U laten drinken van kruidenwijn,
van het sap van mijn granaatappels.

1048
01:00:35,370 --> 01:00:38,550
Dat betekent niet dat ze
dat met haar broers deed,

1049
01:00:38,550 --> 01:00:44,010
maar dat is wat ze graag met hem zou doen,
terug op de plek waar ze is opgegroeid.

1050
01:00:44,010 --> 01:00:47,010
Dan herhaalt ze in vers 3 en 4:

1051
01:00:47,010 --> 01:00:51,930
Laat Zijn linkerarm onder mijn hoofd
zijn en Zijn rechter mij omhelzen.

1052
01:00:51,930 --> 01:00:58,110
Ik bezweer u, dochters van Jeruzalem:
waarom zou u de liefde opwekken of

1053
01:00:58,110 --> 01:01:01,170
aanwakkeren, voordat het haar behaagt?

1054
01:01:01,170 --> 01:01:04,770
Waarom dit hier wordt
ingelast, weet ik niet zeker.

1055
01:01:04,770 --> 01:01:09,210
Maar het zou heel goed kunnen dat
we hen hier opnieuw de liefde zien

1056
01:01:09,210 --> 01:01:14,010
bedrijven op de plek waar de wijngaarden
liggen waarin ze is opgegroeid.

1057
01:01:14,010 --> 01:01:17,410
In de zevende, de laatste
idylle, zegt iemand —

1058
01:01:17,410 --> 01:01:22,290
ik weet niet waarom ze hier zeggen dat
het een familielid is, maar iemand zegt:

1059
01:01:22,290 --> 01:01:26,850
Wie is zij die daar opkomt uit de
woestijn, leunend op haar Liefste?

1060
01:01:26,850 --> 01:01:29,190
Onder de appelboom heb ik U gewekt.

1061
01:01:29,190 --> 01:01:32,190
Daar heeft Uw moeder U
met smart voortgebracht,

1062
01:01:32,190 --> 01:01:36,390
met smart heeft zij U daar
voortgebracht die U gebaard heeft.

1063
01:01:36,390 --> 01:01:41,010
Dit verwijst duidelijk naar de
Sulammitische en Salomo. En er staat:

1064
01:01:41,010 --> 01:01:43,290
Ik heb je wakker gemaakt
onder de appelboom.

1065
01:01:43,290 --> 01:01:46,230
Daar heeft je moeder
je ter wereld gebracht.

1066
01:01:46,230 --> 01:01:48,870
Daar heeft de vrouw die je
baarde je ter wereld gebracht.

1067
01:01:48,870 --> 01:01:53,130
Ik weet niet zeker wie dit zegt
of wat de betekenis ervan is.

1068
01:01:53,130 --> 01:01:55,650
Wat we in deze laatste idylle vooral zien,

1069
01:01:55,650 --> 01:01:58,590
is een hernieuwing van
hun huwelijksgeloften.

1070
01:01:58,590 --> 01:02:03,090
Want ze vertelt Salomo dat ze nogal
jaloers is, en dat is geen wonder:

1071
01:02:03,090 --> 01:02:05,970
er zijn veel vrouwen in Salomo's leven.

1072
01:02:05,970 --> 01:02:11,310
Ze spreekt dus over haar jaloezie en hij
bevestigt opnieuw zijn liefde voor haar.

1073
01:02:11,310 --> 01:02:16,110
Dat is wat deze laatste idylle
voornamelijk doet. Ze zegt tegen hem:

1074
01:02:16,110 --> 01:02:21,150
Leg mij als een zegel op Uw
hart, als een zegel op Uw arm.

1075
01:02:21,150 --> 01:02:26,490
Want de liefde is sterk als de dood,
de hartstocht onstuitbaar als het graf.

1076
01:02:26,490 --> 01:02:31,050
Haar vonken zijn vurige
vonken, vlammen van de HEERE.

1077
01:02:31,050 --> 01:02:34,110
Vele wateren kunnen de
liefde niet uitblussen en

1078
01:02:34,110 --> 01:02:36,150
rivieren spoelen haar niet weg.

1079
01:02:36,150 --> 01:02:39,390
Al gaf iemand al het bezit
van zijn huis voor de liefde,

1080
01:02:39,390 --> 01:02:41,610
men zou hem smadelijk verachten.

1081
01:02:41,610 --> 01:02:45,870
Ze zegt dat liefde niet werkelijk
vernietigd of geblust kan worden

1082
01:02:45,870 --> 01:02:49,170
zoals vuur, zelfs niet met veel water.

1083
01:02:49,170 --> 01:02:51,870
Liefde kan ook niet gekocht worden.

1084
01:02:51,870 --> 01:02:56,850
Als iemand zou proberen iemands liefde
te kopen, zou dat een belediging zijn.

1085
01:02:56,850 --> 01:03:02,010
Als iemand alle rijkdom van zijn huis
zou aanbieden in ruil voor liefde,

1086
01:03:02,010 --> 01:03:03,870
zou dat beledigend zijn.

1087
01:03:03,870 --> 01:03:09,450
Ik heb gehoord dat Winston Churchill eens
tijdens een diner aan een vrouw vroeg:

1088
01:03:09,450 --> 01:03:12,570
‘Zou je voor een miljoen
dollar met me naar bed gaan?’

1089
01:03:12,570 --> 01:03:14,550
Ze zei: ‘Ja.’

1090
01:03:14,550 --> 01:03:17,610
Hij zei: ‘En voor honderd dollar?’

1091
01:03:17,610 --> 01:03:21,150
Ze zei: ‘Voor wat voor
vrouw zie je me aan?’

1092
01:03:21,150 --> 01:03:24,510
Hij zei: ‘Nou, dat
hebben we al vastgesteld.

1093
01:03:24,510 --> 01:03:27,450
We onderhandelen nu
alleen nog over de prijs.’

1094
01:03:27,450 --> 01:03:30,210
Als je een miljoen
dollar biedt voor liefde,

1095
01:03:30,210 --> 01:03:33,090
zou het antwoord nog
steeds nee moeten zijn.

1096
01:03:33,090 --> 01:03:38,130
Of het nu honderd dollar is of een
miljoen dollar, wat de prijs ook is,

1097
01:03:38,130 --> 01:03:40,110
die zou veracht moeten worden.

1098
01:03:40,110 --> 01:03:43,410
De prijs zou als een belediging
veracht moeten worden

1099
01:03:43,410 --> 01:03:45,750
als iemand geld biedt voor liefde.

1100
01:03:45,750 --> 01:03:50,910
Nu komen haar broers aan het woord,
wat heel duidelijk is in vers 8 en 9.

1101
01:03:50,910 --> 01:03:52,230
Ze zeggen:

1102
01:03:52,230 --> 01:03:55,530
Wij hebben een kleine zuster
die nog geen borsten heeft.

1103
01:03:55,530 --> 01:04:00,390
Wat zullen wij voor onze zuster doen op
de dag waarop men over haar zal spreken?

1104
01:04:00,390 --> 01:04:04,890
Als zij een muur is, zullen wij een
zilveren bolwerk op haar bouwen.

1105
01:04:04,890 --> 01:04:10,050
Als zij een deur is, zullen wij haar
insluiten met een plank van cederhout.

1106
01:04:10,050 --> 01:04:13,710
Ik heb bij sommige uitleggers
speculaties gelezen over

1107
01:04:13,710 --> 01:04:15,990
waar deze beelden naar verwijzen.

1108
01:04:15,990 --> 01:04:20,250
Eerlijk gezegd vind ik die niet
overtuigend en ik heb geen alternatief.

1109
01:04:20,250 --> 01:04:23,790
Ik weet niet precies wat er
met deze woorden bedoeld wordt.

1110
01:04:23,790 --> 01:04:29,250
Maar het lijkt er wel op dat ze terugdenkt
aan een eerdere periode in haar leven,

1111
01:04:29,250 --> 01:04:32,910
voordat ze getrouwd was,
voordat ze een vrijer had.

1112
01:04:32,910 --> 01:04:37,470
Misschien was ze een laatbloeier en
lichamelijk nog nauwelijks ontwikkeld.

1113
01:04:37,470 --> 01:04:41,970
Haar broers zeiden: ‘Ons zusje, ik
weet niet of we ooit een man voor

1114
01:04:41,970 --> 01:04:43,470
haar zullen vinden.

1115
01:04:43,470 --> 01:04:45,090
Wie zal haar willen hebben?

1116
01:04:45,090 --> 01:04:47,010
Ze heeft helemaal geen borsten.’

1117
01:04:47,010 --> 01:04:50,550
Maar nu denkt ze: ‘Nou,
nu staan zij voor gek,

1118
01:04:50,550 --> 01:04:52,770
want de koning zelf vond mij begeerlijk.’

1119
01:04:52,770 --> 01:04:56,670
Kennelijk heeft ze zich inderdaad
ontwikkeld, want ze zegt:

1120
01:04:56,670 --> 01:04:59,670
Ik ben een muur en mijn
borsten zijn als torens.

1121
01:04:59,670 --> 01:05:03,150
Toen was ik in Zijn ogen
als iemand die vrede vindt.

1122
01:05:03,150 --> 01:05:06,210
Salomo had een wijngaard te Baäl-Hamon.

1123
01:05:06,210 --> 01:05:09,330
Hij gaf deze wijngaard aan de bewakers.

1124
01:05:09,330 --> 01:05:13,110
Voor zijn vruchten bracht
ieder duizend zilverstukken.

1125
01:05:13,110 --> 01:05:16,710
Dit verwijst misschien naar de
wijngaard die zij en haar broers

1126
01:05:16,710 --> 01:05:18,810
tijdens hun jeugd verzorgden.

1127
01:05:18,810 --> 01:05:22,890
Misschien denkt ze eraan terug dat ze
vroeger door Salomo betaald werden om zijn

1128
01:05:22,890 --> 01:05:25,770
wijngaard te verzorgen. Maar hij zegt:

1129
01:05:25,770 --> 01:05:28,110
Mijn eigen wijngaard ligt voor me.

1130
01:05:28,110 --> 01:05:31,770
Met andere woorden: ‘Jij
bent mijn wijngaard.’

1131
01:05:31,770 --> 01:05:33,570
Hij zegt tegen haar:

1132
01:05:33,570 --> 01:05:38,070
Mijn wijngaard — die van Mij
— ligt voor Mijn aangezicht.

1133
01:05:38,070 --> 01:05:41,790
De duizend zilverstukken
zijn voor u, Salomo,

1134
01:05:41,790 --> 01:05:45,330
en tweehonderd voor de
bewakers van zijn vrucht.

1135
01:05:45,330 --> 01:05:48,450
Deze beeldspraak is nogal
moeilijk te doorgronden.

1136
01:05:48,450 --> 01:05:51,210
Maar het klinkt alsof ze
terugdenkt aan haar jeugd,

1137
01:05:51,210 --> 01:05:54,570
toen ze voor Salomo een
wijngaard verzorgde.

1138
01:05:54,570 --> 01:05:59,670
Zij en haar broers kregen daar loon voor
en ze verzorgden zijn wijngaard voor hem.

1139
01:05:59,670 --> 01:06:03,750
Hij zegt: ‘Nou, jij bent
mijn echte wijngaard.’

1140
01:06:03,750 --> 01:06:06,690
Zij zegt: ‘Je mag je duizend houden.

1141
01:06:06,690 --> 01:06:10,350
Je hoeft niet te betalen om deze
wijngaard te laten verzorgen.’

1142
01:06:10,350 --> 01:06:12,690
Ik denk dat dat is wat ze zegt.

1143
01:06:12,690 --> 01:06:15,090
Tegen het einde zegt hij tegen haar:

1144
01:06:15,090 --> 01:06:21,090
O, bewoonster van de tuinen, metgezellen
slaan acht op uw stem, laat Mij die horen!

1145
01:06:21,090 --> 01:06:22,230
Zij zegt:

1146
01:06:22,230 --> 01:06:27,150
Kom haastig, mijn Liefste, en wees als een
gazelle of als het jong van een hert op de

1147
01:06:27,150 --> 01:06:28,950
bergen met specerijen.

1148
01:06:28,950 --> 01:06:33,330
Eerder had ze precies hetzelfde gezegd,
maar toen zei ze kennelijk dat hij als een

1149
01:06:33,330 --> 01:06:34,590
gazelle moest wegrennen.

1150
01:06:34,590 --> 01:06:40,170
Toen ze nog niet getrouwd waren, zei
ze in hoofdstuk 2, vers 17 tegen hem:

1151
01:06:40,170 --> 01:06:44,190
tot de wind van de dag opsteekt
en de schaduwen vluchten.

1152
01:06:44,190 --> 01:06:49,170
Keer om, mijn Liefste, en wees als een
gazelle of het jong van een hert op de

1153
01:06:49,170 --> 01:06:49,890
bergen van Bether.

1154
01:06:49,890 --> 01:06:53,610
[Vertalersnoot: De Engelse vertaling
die de spreker opnieuw aanhaalt,

1155
01:06:53,610 --> 01:06:58,170
zegt ‘until the day breaks’,
‘totdat de dag aanbreekt’.

1156
01:06:58,170 --> 01:07:01,590
Daarop sluit zijn uitleg over
het vertrek voor de nacht aan.]

1157
01:07:01,590 --> 01:07:05,130
Kennelijk zei ze tegen hem dat
hij voor de nacht weg moest gaan,

1158
01:07:05,130 --> 01:07:09,810
en kreeg ze daar vervolgens spijt van
nadat ze alleen naar bed was gegaan.

1159
01:07:09,810 --> 01:07:14,430
Maar hier zegt ze in de andere betekenis
dat hij als een hert of een gazelle op de

1160
01:07:14,430 --> 01:07:17,790
bergen moet zijn: dat hij naar
haar toe moet komen rennen,

1161
01:07:17,790 --> 01:07:20,010
en ze geeft zichzelf aan hem.

1162
01:07:20,010 --> 01:07:24,270
Dit is eerlijk gezegd niet het soort
liefdesgedicht dat, zou ik denken,

1163
01:07:24,270 --> 01:07:28,650
veel zou betekenen voor de westerse
romantiek, maar misschien vergis ik me.

1164
01:07:28,650 --> 01:07:32,790
Misschien vinden vrouwen en
sommige mannen dit heel romantisch.

1165
01:07:32,790 --> 01:07:35,730
Voor mij wordt, zoals ik
vanaf het begin heb gezegd,

1166
01:07:35,730 --> 01:07:41,430
het geheel enigszins bedorven doordat
ik weet dat Salomo zoveel vrouwen had.

1167
01:07:41,430 --> 01:07:44,610
En doordat alles wat hij
op dit punt tegen haar zei,

1168
01:07:44,610 --> 01:07:47,370
weergaf wat hij op dat
moment voor haar voelde.

1169
01:07:47,370 --> 01:07:50,550
Maar ik vraag me af of hij
dat tegen alle vrouwen zei.

1170
01:07:50,550 --> 01:07:53,070
Er waren heel wat vrouwen in zijn leven.

1171
01:07:53,070 --> 01:07:56,790
Bedenk ook dat hij later, toen
hij Prediker schreef, zei:

1172
01:07:56,790 --> 01:07:59,970
die ik nog altijd zoek,
maar niet heb gevonden.

1173
01:07:59,970 --> 01:08:02,550
Eén man onder duizend heb ik gevonden.

1174
01:08:02,550 --> 01:08:05,070
Een vrouw onder die allen
heb ik echter niet gevonden.

1175
01:08:05,070 --> 01:08:08,910
Daarbij leek hij zelfs deze vrouw
in gedachten mee te rekenen.

1176
01:08:08,910 --> 01:08:12,750
Ik wil het dus niet voor je bederven
als dit boek je echt bekoort,

1177
01:08:12,750 --> 01:08:16,290
maar voor mij heeft dit boek
nooit echt veel betekend.

1178
01:08:16,290 --> 01:08:20,250
Zoals ik al zei, misschien is het
achtergrondverhaal dat een koning een

1179
01:08:20,250 --> 01:08:22,590
boerenmeisje het hof wil maken.

1180
01:08:22,590 --> 01:08:26,910
In dat verhaal trekt hij boerenkleren
aan om haar hart te winnen.

1181
01:08:26,910 --> 01:08:32,070
Vervolgens maakt hij zich als de koning
bekend en brengt hij haar naar het paleis.

1182
01:08:32,070 --> 01:08:34,710
Als dat inderdaad het
achtergrondverhaal is,

1183
01:08:34,710 --> 01:08:37,350
zou dat algemene thema
een heel interessante

1184
01:08:37,350 --> 01:08:40,170
parallel hebben met Gods komst naar ons.

1185
01:08:40,170 --> 01:08:44,730
Eerst in Zijn luister en Zijn
ontzagwekkendheid in het Oude Testament,

1186
01:08:44,730 --> 01:08:47,970
waarbij Hij mensen min
of meer angst aanjoeg.

1187
01:08:47,970 --> 01:08:53,970
Maar vervolgens kwam Hij in Jezus als een
eenvoudig mens uit het gewone volk om Zijn

1188
01:08:53,970 --> 01:08:59,250
volk voor Zich te winnen, en ten slotte
komt Hij terug als Koning om Zijn

1189
01:08:59,250 --> 01:09:01,050
bruid tot Zich te nemen.

1190
01:09:01,050 --> 01:09:04,950
Het verhaal als geheel, als
dat inderdaad het verhaal is,

1191
01:09:04,950 --> 01:09:09,870
vertoont wel een interessante
overeenkomst met Christus en de gemeente.

1192
01:09:09,870 --> 01:09:13,290
De bijzonderheden ervan
geven me, zoals ik al zei,

1193
01:09:13,290 --> 01:09:16,650
het gevoel dat ik in de
slaapkamer van iemand anders kijk.

1194
01:09:16,650 --> 01:09:20,850
Ik heb het nooit bijzonder prettig
gevonden om het te lezen of er les

1195
01:09:20,850 --> 01:09:22,110
over te geven.

1196
01:09:22,110 --> 01:09:26,070
Maar het is een verplichting wanneer
je de hele Bijbel onderwijst.

1197
01:09:26,070 --> 01:09:28,410
Dan moet je ook dit boek behandelen.

1198
01:09:28,410 --> 01:09:32,670
Dus degenen onder jullie die het als
een romantisch verhaal waarderen,

1199
01:09:32,670 --> 01:09:36,570
willen misschien een vrouwelijke leraar
zoeken om het voor jullie te behandelen.

1200
01:09:36,570 --> 01:09:39,870
Vrouwen kunnen er vast allerlei
romantische dingen in vinden,

1201
01:09:39,870 --> 01:09:41,970
en het heel romantisch vinden.

1202
01:09:41,970 --> 01:09:46,710
Ik ben nogal een saaie piet als het erop
aankomt me in dit soort beeldspraak in te

1203
01:09:46,710 --> 01:09:50,970
leven en enthousiast te worden over
het liefdesleven van iemand anders.

1204
01:09:50,970 --> 01:09:54,090
Het is niet zo dat ik mijn eigen
liefdesleven niet waardeer,

1205
01:09:54,090 --> 01:09:57,930
maar ik ben gewoon niet zo
geïnteresseerd in dat van iemand anders.

1206
01:09:57,930 --> 01:10:00,390
En daarmee hebben we dat achter de rug.

1207
01:10:00,390 --> 01:10:05,790
Het spijt me dat ik het zo negatief moet
benaderen, maar Salomo is niet mijn held.

1208
01:10:05,790 --> 01:10:10,290
Als man die een vrouw trouw is, is
hij beslist geen goed voorbeeld.

1209
01:10:10,290 --> 01:10:12,330
Dus we moeten ons als het ware

1210
01:10:12,330 --> 01:10:16,410
boven die intimiteiten en dergelijke
verheffen en zeggen: ‘Nou,

1211
01:10:16,410 --> 01:10:19,890
is hier een soort algemeen
beeld dat opbouwend is?’

1212
01:10:19,890 --> 01:10:23,070
Wat ik als het vermoedelijke
achtergrondverhaal heb voorgesteld,

1213
01:10:23,070 --> 01:10:26,970
is enigszins opbouwend, en ik heb
er geen bezwaar tegen om dat ter

1214
01:10:26,970 --> 01:10:28,290
sprake te brengen.

1215
01:10:28,290 --> 01:10:30,630
Wat het doornemen van
de verzen zelf betreft,

1216
01:10:30,630 --> 01:10:33,090
ben ik blij dat we dat
achter de rug hebben.

1217
01:10:33,090 --> 01:10:37,350
Je zult me nooit zo negatief horen spreken
over enig ander boek van de Bijbel.