1
00:00:02,070 --> 00:00:04,410
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,410 --> 00:00:08,070
Deze keer een inleiding op Jeremia.

3
00:00:08,070 --> 00:00:12,450
Ik denk dat we het boek Jeremia wat
gemakkelijker te begrijpen zullen vinden

4
00:00:12,450 --> 00:00:17,430
dan het boek Jesaja, al zal de behandeling
ervan wel uitdagingen met zich meebrengen.

5
00:00:17,430 --> 00:00:22,170
Dat komt deels doordat Jeremia het
langste van de profetenboeken is.

6
00:00:22,170 --> 00:00:26,730
Hij heeft minder hoofdstukken dan
Jesaja, maar hij heeft meer bladzijden.

7
00:00:26,730 --> 00:00:29,370
Jeremia bevat meer woorden dan Jesaja,

8
00:00:29,370 --> 00:00:34,170
doordat de hoofdstukken in Jeremia over
het algemeen gemiddeld langer zijn.

9
00:00:34,170 --> 00:00:37,470
Sommige zijn heel lang,
meer dan vijftig verzen,

10
00:00:37,470 --> 00:00:40,050
al zijn er niet veel die zo lang zijn.

11
00:00:40,050 --> 00:00:43,170
Als we Jeremia lezen, zullen
we zijn boodschap volgens

12
00:00:43,170 --> 00:00:45,210
mij gemakkelijker begrijpen.

13
00:00:45,210 --> 00:00:49,290
Ik denk dat hij niet helemaal zoveel
beeldspraak gebruikt als Jesaja,

14
00:00:49,290 --> 00:00:52,530
maar hij gebruikt wel veel
van dezelfde beeldspraak.

15
00:00:52,530 --> 00:00:55,050
Die zal ons nu in ieder
geval vertrouwd zijn,

16
00:00:55,050 --> 00:00:57,870
nu we samen Jesaja hebben doorgenomen.

17
00:00:57,870 --> 00:01:01,710
Er zullen dingen zijn die in Jeremia
moeilijker zouden zijn geweest

18
00:01:01,710 --> 00:01:07,530
als we ze niet al waren tegengekomen en
hadden uitgelegd toen we Jesaja doornamen.

19
00:01:07,530 --> 00:01:12,450
Jeremia leefde en profeteerde
ongeveer honderd jaar na Jesaja.

20
00:01:12,450 --> 00:01:15,810
Jesaja voorspelde wel de
Babylonische ballingschap,

21
00:01:15,810 --> 00:01:20,190
en zelfs de terugkeer uit Babylon,
maar Jeremia leefde in de tijd

22
00:01:20,190 --> 00:01:23,010
waarin de ballingschap
daadwerkelijk plaatsvond.

23
00:01:23,010 --> 00:01:26,310
De politieke situatie in
de tijd van Jeremia was

24
00:01:26,310 --> 00:01:29,430
aanzienlijk anders dan
in de tijd van Jesaja.

25
00:01:29,430 --> 00:01:33,450
Tijdens het leven van Jesaja werden
de koningen van Juda voornamelijk

26
00:01:33,450 --> 00:01:35,370
door Assyrië bedreigd.

27
00:01:35,370 --> 00:01:38,970
Jeruzalem viel zelfs bijna
in handen van Assyrië.

28
00:01:38,970 --> 00:01:42,570
De andere steden van Juda vielen
wel in handen van Assyrië.

29
00:01:42,570 --> 00:01:46,530
Jeruzalem werd op
bovennatuurlijke wijze gespaard.

30
00:01:46,530 --> 00:01:51,450
Tegen de tijd van Jeremia duurde de
overheersing van het gebied door Assyrië

31
00:01:51,450 --> 00:01:54,990
al ongeveer drie eeuwen. Toch nam die af.

32
00:01:54,990 --> 00:01:59,370
De macht van Assyrië begon af te nemen
en er kwam een nieuwe macht op in

33
00:01:59,370 --> 00:02:01,950
het gebied: Babylon.

34
00:02:01,950 --> 00:02:07,170
Tegelijkertijd probeerde Egypte iets
van zijn vroegere glorie te herstellen.

35
00:02:07,170 --> 00:02:12,090
Maar eerlijk gezegd is Egypte de
uittocht, honderden jaren daarvoor,

36
00:02:12,090 --> 00:02:14,490
nooit helemaal te boven gekomen.

37
00:02:14,490 --> 00:02:18,690
Egypte was vóór de uittocht
een bijzonder machtige natie.

38
00:02:18,690 --> 00:02:21,690
Maar toen God Israël bevrijdde, deed Hij

39
00:02:21,690 --> 00:02:25,590
veel dingen die verwoestend waren
voor de economie van Egypte.

40
00:02:25,590 --> 00:02:29,190
En Egypte groeide nooit echt weer
uit tot de wereldmacht die het

41
00:02:29,190 --> 00:02:30,690
daarvoor was geweest.

42
00:02:30,690 --> 00:02:36,150
Maar het bleef het van tijd tot tijd
proberen, en dus speelde Egypte een rol.

43
00:02:36,150 --> 00:02:39,330
Egypte lag natuurlijk ten
zuidwesten van Israël,

44
00:02:39,330 --> 00:02:43,710
en Babylon lag ten noordoosten
van Israël, net als Assyrië.

45
00:02:43,710 --> 00:02:47,310
Israël zat vaak klem tussen de
machtspolitiek van deze verschillende

46
00:02:47,310 --> 00:02:52,470
volken, die het hele gebied probeerden
te beheersen, en dat vaak ook deden.

47
00:02:52,470 --> 00:02:57,930
Jeremia en koning Josia werden allebei
geboren tijdens de regering van Manasse.

48
00:02:57,930 --> 00:03:03,450
Manasse, de zoon van Hizkia, was de
slechtste koning die Juda heeft gehad.

49
00:03:03,450 --> 00:03:08,070
Zijn vader Hizkia had veel gedaan om
de afgoderij in het land te bestrijden.

50
00:03:08,070 --> 00:03:11,490
Hij had daarbij op Jahweh
vertrouwd in plaats van op Egypte,

51
00:03:11,490 --> 00:03:13,770
maar dat had het land veel gekost.

52
00:03:13,770 --> 00:03:16,890
In de tijd van Hizkia was
Assyrië binnengevallen

53
00:03:16,890 --> 00:03:20,370
en had het de hele natie
verwoest, behalve Jeruzalem.

54
00:03:20,370 --> 00:03:24,330
Hoewel we ons verheugen over het feit
dat Jeruzalem de Assyrische invasie

55
00:03:24,330 --> 00:03:27,570
overleefde, was de natie Juda verwoest.

56
00:03:27,570 --> 00:03:29,910
Alleen Jeruzalem overleefde.

57
00:03:29,910 --> 00:03:33,210
Daarom zou Hizkia's beleid
om op Jahweh te vertrouwen

58
00:03:33,210 --> 00:03:35,850
als een slecht beleid
kunnen zijn beschouwd.

59
00:03:35,850 --> 00:03:39,510
Zijn zoon Manasse heeft misschien
gedacht: ‘Als we op de andere

60
00:03:39,510 --> 00:03:44,310
goden hadden vertrouwd, zou Juda niet
zo door de Assyriërs zijn verwoest.’

61
00:03:44,310 --> 00:03:49,410
Wat zijn redenen ook waren, Manasse
voerde het land met ongekende felheid

62
00:03:49,410 --> 00:03:53,790
terug naar de afgoderij, meer
dan enige koning vóór hem.

63
00:03:53,790 --> 00:03:57,390
Uiteindelijk offerde hij zelfs
zijn eigen kinderen aan Moloch.

64
00:03:57,390 --> 00:04:02,490
En hij voerde in Juda allerlei
occulte en afgodische praktijken

65
00:04:02,490 --> 00:04:04,290
en slechte praktijken in.

66
00:04:04,290 --> 00:04:09,570
Om het nog erger te maken, regeerde hij
langer dan enige andere koning in Juda.

67
00:04:09,570 --> 00:04:12,990
Dus de allerslechtste
koning regeerde het langst.

68
00:04:12,990 --> 00:04:16,950
Het was beslist de geestelijk
donkerste periode voor Juda,

69
00:04:16,950 --> 00:04:20,250
een natie die veel donkere
perioden had gekend.

70
00:04:20,250 --> 00:04:23,910
Maar dat de slechtste koning
langer regeert dan wie ook,

71
00:04:23,910 --> 00:04:27,270
is zo ongeveer het ergste
wat er kan gebeuren.

72
00:04:27,270 --> 00:04:30,930
Tijdens de regering van Manasse
werden er twee baby's geboren

73
00:04:30,930 --> 00:04:34,710
die dingen zouden veranderen, of
die Juda in ieder geval een kans

74
00:04:34,710 --> 00:04:37,710
gaven om op belangrijke
punten te veranderen.

75
00:04:37,710 --> 00:04:42,510
De ene was Josia, die koning
werd en aan hervormingen begon,

76
00:04:42,510 --> 00:04:44,670
zoals Hizkia dat had gedaan.

77
00:04:44,670 --> 00:04:48,630
De andere baby was Jeremia, die
waarschijnlijk net iets jonger

78
00:04:48,630 --> 00:04:50,130
was dan Josia.

79
00:04:50,130 --> 00:04:51,570
Het waren tijdgenoten.

80
00:04:51,570 --> 00:04:56,010
Dus in Juda's donkerste uur gaf God hun
enige hoop door de geboorte van enkele

81
00:04:56,010 --> 00:05:00,510
belangrijke jonge mannen, koning
Josia en de profeet Jeremia.

82
00:05:00,510 --> 00:05:05,250
Het was in 627 dat Josia
met zijn hervormingen begon.

83
00:05:05,250 --> 00:05:09,210
Zes jaar later vond de priester
Hilkia bij het opknappen van de tempel

84
00:05:09,210 --> 00:05:11,190
een exemplaar van een wetboek.

85
00:05:11,190 --> 00:05:15,330
De meeste geleerden denken dat
dit het boek Deuteronomium is.

86
00:05:15,330 --> 00:05:18,750
Waarschijnlijk staat er in Jeremia
hoofdstuk 11 een toespeling op

87
00:05:18,750 --> 00:05:20,490
het boek Deuteronomium.

88
00:05:20,490 --> 00:05:24,390
Toen de priester Josia dit boek
liet zien, was het hem onbekend.

89
00:05:24,390 --> 00:05:29,430
Dat is interessant, want Josia had al
geprobeerd de afgoderij uit de natie uit

90
00:05:29,430 --> 00:05:31,890
te roeien voordat het boek werd gevonden.

91
00:05:31,890 --> 00:05:33,690
Toch kende hij het boek niet.

92
00:05:33,690 --> 00:05:35,790
Hij kende de wet van God niet.

93
00:05:35,790 --> 00:05:39,330
Toen hij Deuteronomium las,
scheurde hij zijn kleren

94
00:05:39,330 --> 00:05:42,750
en besefte hij dat de natie
bij God in moeilijkheden zat,

95
00:05:42,750 --> 00:05:45,210
omdat Deuteronomium had gezegd:

96
00:05:45,210 --> 00:05:49,830
Daarentegen zal het gebeuren, als
u de stem van de HEERE, uw God,

97
00:05:49,830 --> 00:05:53,970
niet gehoorzaam bent door al Zijn
geboden en Zijn verordeningen,

98
00:05:53,970 --> 00:05:57,030
die ik u heden gebied,
nauwlettend te houden,

99
00:05:57,030 --> 00:06:00,990
dat al deze vervloekingen over u
zullen komen en u zullen treffen:

100
00:06:00,990 --> 00:06:05,310
Om dit te proberen af te wenden,
voerde Josia zeer ingrijpende,

101
00:06:05,310 --> 00:06:10,530
radicale hervormingen door, zowel in
Juda als in het noorden, in Israël,

102
00:06:10,530 --> 00:06:12,690
dat niet zijn grondgebied was.

103
00:06:12,690 --> 00:06:15,990
Hij ging zelfs naar de altaren
die Jerobeam had opgericht

104
00:06:15,990 --> 00:06:20,790
en ontwijdde die altaren, omdat ze daar
voor een gouden kalf waren gemaakt.

105
00:06:20,790 --> 00:06:25,170
Dus hij drong daadwerkelijk gebied
binnen dat niet onder zijn gezag viel

106
00:06:25,170 --> 00:06:28,350
en probeerde overal
hervormingen door te voeren.

107
00:06:28,350 --> 00:06:32,070
Hij was een heel goede
koning. Hij was niet volmaakt.

108
00:06:32,070 --> 00:06:38,310
Niemand is volmaakt, en elke goede koning
van Juda had één fatale tekortkoming.

109
00:06:38,310 --> 00:06:41,730
Die van Josia was dat hij
ten strijde trok tegen

110
00:06:41,730 --> 00:06:47,010
farao Necho toen de Egyptenaren
oprukten om tegen Babylon te vechten.

111
00:06:47,010 --> 00:06:49,470
Blijkbaar wilde Josia dat verhinderen.

112
00:06:49,470 --> 00:06:53,190
Hij trok met zijn legers
uit om tegen hen te vechten.

113
00:06:53,190 --> 00:06:57,570
Een profeet waarschuwde Josia om
niet te gaan, maar Josia ging toch,

114
00:06:57,570 --> 00:07:01,110
en hij sneuvelde daar,
in het dal van Megiddo.

115
00:07:01,110 --> 00:07:05,370
Dus Josia stierf, en zijn
hervormingen vielen uiteen.

116
00:07:05,370 --> 00:07:10,530
Zijn zonen, de koningen die hem
opvolgden, hadden geen hart voor God.

117
00:07:10,530 --> 00:07:15,330
Na de regering van Josia volgde alleen
maar een reeks goddeloze heersers,

118
00:07:15,330 --> 00:07:20,190
en alle hervormingen die hij had
doorgevoerd, waren helaas te oppervlakkig.

119
00:07:20,190 --> 00:07:24,030
Waarschijnlijk moeten we het
zien als ‘te weinig, te laat’.

120
00:07:24,030 --> 00:07:26,250
Het volk was behoorlijk afvallig.

121
00:07:26,250 --> 00:07:30,030
Ze waren verliefd op hun
zonden en op hun afgoderij.

122
00:07:30,030 --> 00:07:34,470
Hoewel er een goede koning was, kon hij
het hart van het volk niet veranderen.

123
00:07:34,470 --> 00:07:37,290
Hij kon er alleen voor zorgen
dat ze ophielden met die dingen.

124
00:07:37,290 --> 00:07:40,590
Maar toen hij er niet meer
was, vielen ze erin terug.

125
00:07:40,590 --> 00:07:42,690
Zo gaat het natuurlijk in de wereld.

126
00:07:42,690 --> 00:07:45,750
Je kunt een goede leider hebben
die zondig gedrag verbiedt,

127
00:07:45,750 --> 00:07:48,870
maar als de mensen zelf in hun
hart niet rechtvaardig zijn,

128
00:07:48,870 --> 00:07:52,170
vallen ze erin terug
zodra de druk wegvalt.

129
00:07:52,170 --> 00:07:56,430
Veel mensen vinden eigenlijk dat ons land
een paar goede wetgevers nodig heeft die

130
00:07:56,430 --> 00:07:59,490
morele normen voor het
land in wetten vastleggen.

131
00:07:59,490 --> 00:08:04,470
Maar als ons land de zonde liefheeft, zal
het vastleggen van morele normen in wetten

132
00:08:04,470 --> 00:08:07,470
natuurlijk alleen op korte
termijn effect hebben.

133
00:08:07,470 --> 00:08:09,390
Als er een leider aan de macht komt

134
00:08:09,390 --> 00:08:12,570
die mensen dwingt zich anders
te gedragen dan ze willen,

135
00:08:12,570 --> 00:08:16,470
zullen ze hem wegstemmen en iemand
aan de macht brengen die hen laat doen

136
00:08:16,470 --> 00:08:17,730
wat ze willen.

137
00:08:17,730 --> 00:08:19,470
Zo was het met Israël.

138
00:08:19,470 --> 00:08:22,350
Ze hadden een heerser
die rechtvaardig was.

139
00:08:22,350 --> 00:08:24,450
Zelf waren ze niet rechtvaardig.

140
00:08:24,450 --> 00:08:29,190
Onder zijn bewind moesten ze zich
gedragen, maar zodra hij er niet meer was,

141
00:08:29,190 --> 00:08:30,870
vielen ze meteen terug.

142
00:08:30,870 --> 00:08:35,910
De koningen die hem opvolgden, keerden ook
terug naar hun afgoderij en bleven daarin

143
00:08:35,910 --> 00:08:38,910
volharden totdat ze voor
de Babyloniërs vielen.

144
00:08:38,910 --> 00:08:43,170
De opkomst van Babylon vond plaats
tijdens het leven van Jeremia.

145
00:08:43,170 --> 00:08:47,670
In 607 voor Christus
veroverde Babylon Assyrië.

146
00:08:47,670 --> 00:08:51,630
Assyrië was natuurlijk driehonderd
jaar lang de grote mogendheid geweest,

147
00:08:51,630 --> 00:08:54,390
maar werd nu aan Babylon onderworpen.

148
00:08:54,390 --> 00:08:58,650
Nu was Babylon de grote
mogendheid, de grote onderdrukker,

149
00:08:58,650 --> 00:09:01,230
het grote koninkrijk in de wereld.

150
00:09:01,230 --> 00:09:05,790
Dat was in 607, en twee jaar
later, bij de slag bij Karkemis,

151
00:09:05,790 --> 00:09:07,890
versloeg Babylon ook Egypte.

152
00:09:07,890 --> 00:09:11,670
Daardoor speelde Egypte
geen rol van betekenis meer.

153
00:09:11,670 --> 00:09:17,490
Babylon was de enige supermacht in de
regio, of eerlijk gezegd, in de wereld.

154
00:09:17,490 --> 00:09:22,830
Tussen deze twee overwinningen, tussen het
moment waarop Babylon Assyrië veroverde

155
00:09:22,830 --> 00:09:26,190
en het moment waarop het
Egypte bij Karkemis versloeg,

156
00:09:26,190 --> 00:09:31,770
viel Babylon onder Nebukadnezar Jeruzalem
binnen en richtte enige schade aan,

157
00:09:31,770 --> 00:09:33,630
enige schade aan de stad.

158
00:09:33,630 --> 00:09:38,250
Het verwoestte de stad niet en veroverde
haar niet in alle opzichten volledig,

159
00:09:38,250 --> 00:09:41,130
maar voerde wel een aantal gevangenen weg.

160
00:09:41,130 --> 00:09:44,370
Hij wist enkele gedeeltelijke
overwinningen te behalen

161
00:09:44,370 --> 00:09:47,310
en nam gevangenen met
zich mee naar Babylon.

162
00:09:47,310 --> 00:09:51,090
Daniël en zijn drie vrienden
behoorden tot die gevangenen die

163
00:09:51,090 --> 00:09:54,570
in 605 voor Christus werden weggevoerd.

164
00:09:54,570 --> 00:09:57,150
We lezen over Daniël in zijn eigen boek,

165
00:09:57,150 --> 00:10:01,410
en over hoe Nebukadnezar
deze edelen gevangennam,

166
00:10:01,410 --> 00:10:03,870
mensen van adellijke afkomst dus.

167
00:10:03,870 --> 00:10:06,930
De bovenlaag van de
samenleving van Jeruzalem

168
00:10:06,930 --> 00:10:10,890
werd uit Jeruzalem weggevoerd
en naar Babylon gebracht.

169
00:10:10,890 --> 00:10:14,010
Daar hoorden Daniël en
zijn drie vrienden bij.

170
00:10:14,010 --> 00:10:16,230
Maar Jeruzalem was niet gevallen.

171
00:10:16,230 --> 00:10:22,530
Later keerden Babylonische troepen terug
en richtten in 597 voor Christus nog meer

172
00:10:22,530 --> 00:10:24,570
schade aan in Jeruzalem.

173
00:10:24,570 --> 00:10:27,030
Ze voerden nog meer gevangenen weg.

174
00:10:27,030 --> 00:10:31,290
Ezechiël was een van de gevangenen
die toen werden weggevoerd.

175
00:10:31,290 --> 00:10:37,170
Vervolgens was Zedekia de laatste koning
in Juda die tegen Babylon in opstand kwam,

176
00:10:37,170 --> 00:10:42,510
en zijn opstand was er de oorzaak
van dat Nebukadnezar in 586 voor

177
00:10:42,510 --> 00:10:44,310
Christus opnieuw terugkwam.

178
00:10:44,310 --> 00:10:48,150
Hij verwoestte de stad, brandde
de tempel plat, enzovoort,

179
00:10:48,150 --> 00:10:52,590
en voerde het grootste deel van de
overgebleven bevolking van Jeruzalem

180
00:10:52,590 --> 00:10:54,150
weg naar Babylon.

181
00:10:54,150 --> 00:11:00,090
Dus Juda en Jeruzalem waren in 586
voor Christus grotendeels ontvolkt,

182
00:11:00,090 --> 00:11:01,470
maar niet helemaal.

183
00:11:01,470 --> 00:11:05,370
De armen van het land, enkele
van de ongevaarlijke boeren die

184
00:11:05,370 --> 00:11:09,990
Nebukadnezar niet als een bedreiging
zag, liet hij in Juda blijven.

185
00:11:09,990 --> 00:11:13,410
Onder degenen die in
Juda bleven, was Jeremia.

186
00:11:13,410 --> 00:11:18,210
Hij profeteerde ongeveer vijftig jaar,
tijdens de regeringen van de laatste vijf

187
00:11:18,210 --> 00:11:21,990
koningen van Juda, tot het
moment waarop Jeruzalem viel.

188
00:11:21,990 --> 00:11:25,470
En hij was er bij alle drie
de Babylonische aanvallen.

189
00:11:25,470 --> 00:11:28,290
Toen Daniël en zijn vrienden
gevangengenomen werden,

190
00:11:28,290 --> 00:11:31,950
was Jeremia daar in Jeruzalem
om dat te zien gebeuren.

191
00:11:31,950 --> 00:11:36,150
Toen Ezechiël gevangengenomen
werd, was Jeremia in Jeruzalem

192
00:11:36,150 --> 00:11:40,410
en zag hij ook die wegvoering, in 597.

193
00:11:40,410 --> 00:11:46,230
Hij was er ook om de val van Jeruzalem
in 586 voor Christus mee te maken.

194
00:11:46,230 --> 00:11:48,750
Hoewel dat een verwoestende
verovering was,

195
00:11:48,750 --> 00:11:52,050
en blijkbaar vele honderdduizenden
Joden werden gedood

196
00:11:52,050 --> 00:11:57,390
en in gevangenschap weggevoerd, bewezen
de Babyloniërs Jeremia barmhartigheid.

197
00:11:57,390 --> 00:12:01,230
Want het was bekend dat hij Jeruzalem
daadwerkelijk had aangeraden zich

198
00:12:01,230 --> 00:12:02,430
over te geven.

199
00:12:02,430 --> 00:12:05,550
Hij was zelfs door de koning
van Juda gevangengezet omdat

200
00:12:05,550 --> 00:12:07,590
hij overgave aanraadde.

201
00:12:07,590 --> 00:12:10,770
Dat maakte hem in de ogen van
de Babyloniërs tot een vriend

202
00:12:10,770 --> 00:12:12,390
van de Babyloniërs.

203
00:12:12,390 --> 00:12:16,890
Dus werd hij gespaard en kreeg hij
na de val van de stad zijn vrijheid.

204
00:12:16,890 --> 00:12:20,430
Hij werd echter tegen zijn zin
gedwongen om naar Egypte te gaan

205
00:12:20,430 --> 00:12:24,450
met enkele mensen die samen met
hem in leven waren gebleven.

206
00:12:24,450 --> 00:12:26,970
Daar is hij uiteindelijk terechtgekomen.

207
00:12:26,970 --> 00:12:30,570
Maar de historische achtergrond
van Jeremia is dus deze tijd

208
00:12:30,570 --> 00:12:32,610
waarin Babylon opkomt.

209
00:12:32,610 --> 00:12:37,950
Babylon verovert Assyrië, verovert
Egypte en verovert Jeruzalem

210
00:12:37,950 --> 00:12:40,050
tijdens het leven van Jeremia.

211
00:12:40,050 --> 00:12:43,770
Er zijn drie deportaties,
met inbegrip van de laatste,

212
00:12:43,770 --> 00:12:47,370
waarbij daadwerkelijk de
stadsmuren, de gebouwen en de

213
00:12:47,370 --> 00:12:49,350
tempel in de stad werden verwoest.

214
00:12:49,350 --> 00:12:51,270
Dat heeft hij nog meegemaakt.

215
00:12:51,270 --> 00:12:55,590
Daarna stelden de Babyloniërs
een gouverneur aan, Gedalja,

216
00:12:55,590 --> 00:12:57,930
in het verwoeste Jeruzalem.

217
00:12:57,930 --> 00:12:59,910
Vervolgens werd hij vermoord.

218
00:12:59,910 --> 00:13:04,290
Hij werd door Joden vermoord, en
daarom zou Nebukadnezar komen om

219
00:13:04,290 --> 00:13:07,230
vergeldingsmaatregelen
tegen de Joden te treffen,

220
00:13:07,230 --> 00:13:10,710
omdat ze de gouverneur hadden
gedood die hij had aangesteld.

221
00:13:10,710 --> 00:13:13,710
Omdat die vergeldingsmaatregelen
werden verwacht,

222
00:13:13,710 --> 00:13:17,070
vluchtten sommige mensen
daarvandaan om te ontkomen aan de

223
00:13:17,070 --> 00:13:18,870
aanvallen die zouden komen.

224
00:13:18,870 --> 00:13:24,330
Ze trokken naar Egypte en dwongen Jeremia
om tegen zijn wil met hen mee te gaan.

225
00:13:24,330 --> 00:13:29,610
Wat de persoon Jeremia betreft: hij is
een heel interessante figuur in de Bijbel.

226
00:13:29,610 --> 00:13:31,710
Er zijn nog andere Jeremia's.

227
00:13:31,710 --> 00:13:35,490
Er heten zelfs nog zeven andere
mannen in de Bijbel Jeremia.

228
00:13:35,490 --> 00:13:39,750
Maar deze was de profeet,
en hij was ook priester.

229
00:13:39,750 --> 00:13:43,170
God leek vaak profeten te
roepen uit het priesterschap.

230
00:13:43,170 --> 00:13:45,270
Ezechiël was ook priester.

231
00:13:45,270 --> 00:13:49,650
En Zacharia, de zoon van Berechja,
die het boek Zacharia schreef,

232
00:13:49,650 --> 00:13:52,650
is ook een priester die geroepen
werd om profeet te zijn.

233
00:13:52,650 --> 00:13:57,570
Er was nog een andere Zacharia, de
zoon van Jojada, op wie de Geest kwam,

234
00:13:57,570 --> 00:14:00,510
en hij profeteerde. Hij werd gedood.

235
00:14:00,510 --> 00:14:03,810
Hij is degene die tussen de
tempel en het altaar werd gedood,

236
00:14:03,810 --> 00:14:05,610
naar wie Jezus verwees.

237
00:14:05,610 --> 00:14:09,630
Dus priesters waren soms degenen
die God riep om profeet te zijn,

238
00:14:09,630 --> 00:14:11,910
en Jeremia was ook priester.

239
00:14:11,910 --> 00:14:14,670
Waarschijnlijk had hij nog
niet als priester gediend,

240
00:14:14,670 --> 00:14:17,430
want hij was heel jong toen God hem riep.

241
00:14:17,430 --> 00:14:20,730
Zijn bediening besloeg een
periode van vijftig jaar.

242
00:14:20,730 --> 00:14:25,590
Toen hij geroepen werd, klaagde hij
dat hij te jong was om profeet te zijn.

243
00:14:25,590 --> 00:14:30,210
Maar God zei volgens de weergave
van de spreker: ‘Zeg dat niet.

244
00:14:30,210 --> 00:14:34,650
Ik zal bij je zijn en je tot een
scherp zwaard en een pijl in Mijn hand

245
00:14:34,650 --> 00:14:38,430
maken om Mijn woorden aan
deze mensen over te brengen.’

246
00:14:38,430 --> 00:14:43,950
Dus zelfs als Jeremia, laten we zeggen,
twintig was toen hij geroepen werd,

247
00:14:43,950 --> 00:14:47,070
zou hij zeventig jaar
en ouder zijn geworden.

248
00:14:47,070 --> 00:14:52,170
In dat geval zou hij zelfs zeventig
zijn geweest toen Jeruzalem viel.

249
00:14:52,170 --> 00:14:56,430
Hij leefde daarna nog verder, want
hij trok naar Egypte en woonde daar

250
00:14:56,430 --> 00:14:57,870
nog enige tijd.

251
00:14:57,870 --> 00:14:59,490
We weten niet hoelang.

252
00:14:59,490 --> 00:15:02,670
Dus hij was waarschijnlijk nog geen
twintig toen hij geroepen werd,

253
00:15:02,670 --> 00:15:04,290
waarschijnlijk een tiener.

254
00:15:04,290 --> 00:15:08,310
Dat zou betekenen dat hij nog niet
als priester was gaan functioneren,

255
00:15:08,310 --> 00:15:11,070
want daarmee begonnen ze op hun dertigste.

256
00:15:11,070 --> 00:15:16,050
Hij woonde in een plaats die Anathoth
heette, in het gebied van Benjamin,

257
00:15:16,050 --> 00:15:18,750
op slechts vijf kilometer van Jeruzalem.

258
00:15:18,750 --> 00:15:21,150
Het was namelijk een Levitische stad.

259
00:15:21,150 --> 00:15:24,210
Hij schreef dit boek, maar
de Joden denken ook dat hij

260
00:15:24,210 --> 00:15:26,430
1 en 2 Koningen heeft geschreven.

261
00:15:26,430 --> 00:15:29,850
Volgens een Joodse overlevering
heeft hij dat gedaan.

262
00:15:29,850 --> 00:15:33,750
Hij heeft zeker veel meegemaakt van
wat in Koningen wordt beschreven,

263
00:15:33,750 --> 00:15:37,110
en misschien heeft hij de
boeken Koningen geschreven.

264
00:15:37,110 --> 00:15:41,310
Het is een mogelijkheid, omdat hij
inderdaad tot het einde van de periode

265
00:15:41,310 --> 00:15:43,650
heeft geleefd die ze beschrijven.

266
00:15:43,650 --> 00:15:47,310
En de stijl van Koningen
verschilt niet erg van die van de

267
00:15:47,310 --> 00:15:49,470
historische gedeelten in zijn boek.

268
00:15:49,470 --> 00:15:54,210
Het was het dertiende jaar van Josia toen
hij tot zijn bediening werd geroepen.

269
00:15:54,210 --> 00:15:57,570
Dat is 626 voor Christus.

270
00:15:57,570 --> 00:16:02,490
Hij diende tot 586 voor
Christus, toen Jeruzalem viel,

271
00:16:02,490 --> 00:16:09,330
en dat is precies vijftig
jaar, van 626 tot 586.

272
00:16:09,330 --> 00:16:11,490
Maar hij stierf toen niet meteen.

273
00:16:11,490 --> 00:16:16,350
In Egypte leefde hij natuurlijk nog een
aantal jaren. We weten niet hoeveel.

274
00:16:16,350 --> 00:16:19,290
Sommige overleveringen zeggen wel twintig.

275
00:16:19,290 --> 00:16:24,150
Eén Joodse overlevering zegt zelfs
dat Nebukadnezar twintig jaar later,

276
00:16:24,150 --> 00:16:31,710
na 586 voor Christus, Egypte binnenviel en
Jeremia als gevangene meenam naar Babylon.

277
00:16:31,710 --> 00:16:36,030
Volgens die overlevering stierf
Jeremia dus niet in Egypte.

278
00:16:36,030 --> 00:16:38,190
Hij stierf in Babylon.

279
00:16:38,190 --> 00:16:43,410
Maar de meer gangbare overlevering is dat
hij wel in Egypte stierf en dat hij door

280
00:16:43,410 --> 00:16:45,870
een van zijn landgenoten werd gedood.

281
00:16:45,870 --> 00:16:49,890
We hebben daar geen bijzonderheden
over, en het staat niet in de Schrift.

282
00:16:49,890 --> 00:16:52,830
Het is alleen een Joodse overlevering.

283
00:16:52,830 --> 00:16:57,090
Dus hij kan eigenlijk in Egypte
of in Babylon gestorven zijn.

284
00:16:57,090 --> 00:17:03,390
De periode waarin hij leefde, wordt
beschreven in 2 Koningen 22 tot en met 25

285
00:17:03,390 --> 00:17:07,950
en 2 Kronieken, hoofdstuk
34 tot en met 36.

286
00:17:07,950 --> 00:17:12,330
Hij wordt vaak de wenende profeet
genoemd, omdat hij zo emotioneel is.

287
00:17:12,330 --> 00:17:17,370
Hij zucht, hij weent, hij
verkeert in barensnood, hij huilt.

288
00:17:17,370 --> 00:17:20,850
In je aantekeningen staan
enkele verwijzingen daarnaar.

289
00:17:20,850 --> 00:17:25,230
Hoofdstuk 9, vers 1 is echt een
klassieke passage over hoe hij

290
00:17:25,230 --> 00:17:29,370
wenste dat zijn ogen rivieren
van tranen waren. Hij zegt:

291
00:17:29,370 --> 00:17:34,110
Och, was mijn hoofd maar water
en mijn oog een bron van tranen,

292
00:17:34,110 --> 00:17:39,090
ik zou dag en nacht wenen over de
gesneuvelden bij de dochter van mijn volk.

293
00:17:39,090 --> 00:17:44,070
En ook op andere plaatsen in zijn boek
spreekt hij erover dat hij over hen weent.

294
00:17:44,070 --> 00:17:47,070
Hij was natuurlijk nog jong
toen hij begon te profeteren,

295
00:17:47,070 --> 00:17:48,990
en blijkbaar nog niet verhard.

296
00:17:48,990 --> 00:17:54,210
Hij was emotioneel nog gevoeliger dan
een oudere man misschien zou zijn.

297
00:17:54,210 --> 00:17:58,530
Aanvankelijk wilde hij liever
geen profeet zijn. Hij zei:

298
00:17:58,530 --> 00:18:01,590
‘Daar ben ik te jong voor.’ En God zei:

299
00:18:01,590 --> 00:18:06,210
Maar de HEERE zei tegen mij: Zeg
niet: Ik ben nog maar een jongen,

300
00:18:06,210 --> 00:18:11,970
want overal waarheen Ik u zenden zal, zult
u gaan, en alles wat Ik u gebieden zal,

301
00:18:11,970 --> 00:18:12,990
zult u spreken.

302
00:18:12,990 --> 00:18:18,330
Maar toen Gods Geest hem daartoe in staat
stelde, werd hij behoorlijk vrijmoedig.

303
00:18:18,330 --> 00:18:22,290
En hij trad heel confronterend
op tegen de afvallige Joden.

304
00:18:22,290 --> 00:18:26,730
Hij zette zijn leven op het spel en
werd meer dan eens gevangengezet.

305
00:18:26,730 --> 00:18:30,990
Zijn leven was minstens één keer
in gevaar toen ze hem wilden doden.

306
00:18:30,990 --> 00:18:35,910
Door Gods voorzienigheid werd hij gered
doordat iemand het voor hem opnam.

307
00:18:35,910 --> 00:18:40,470
Maar hij was heel moedig en tegelijk
heel gevoelig en emotioneel.

308
00:18:40,470 --> 00:18:44,190
In dit opzicht zou je hem als een
type van Christus kunnen zien,

309
00:18:44,190 --> 00:18:48,330
want Christus was gevoelig,
teder en zachtmoedig,

310
00:18:48,330 --> 00:18:53,550
maar trad ook heel confronterend op tegen
de huichelarij van de mensen in Zijn tijd.

311
00:18:53,550 --> 00:18:56,850
Er zijn volgens mij ook
andere manieren waarop Jeremia

312
00:18:56,850 --> 00:18:59,850
als een type van Christus
gezien zou kunnen worden.

313
00:18:59,850 --> 00:19:02,190
Daar zullen we het zo meteen over hebben.

314
00:19:02,190 --> 00:19:06,750
In de begintijd was Jeremia's
boodschap een oproep tot bekering.

315
00:19:06,750 --> 00:19:08,910
Het volk zat in de problemen.

316
00:19:08,910 --> 00:19:10,470
Ze leefden in zonde.

317
00:19:10,470 --> 00:19:12,510
Ze verkeerden in gevaar.

318
00:19:12,510 --> 00:19:14,790
Babel doemde op als een gevaar.

319
00:19:14,790 --> 00:19:17,790
Natuurlijk had zelfs
Jesaja al voorspeld dat

320
00:19:17,790 --> 00:19:22,530
Babel alles naar Babel zou wegvoeren
en dat ze in ballingschap zouden gaan.

321
00:19:22,530 --> 00:19:27,690
Jeremia voorspelde in hoofdstuk
25 specifiek dat de ballingschap

322
00:19:27,690 --> 00:19:29,490
zeventig jaar zou duren.

323
00:19:29,490 --> 00:19:34,170
Hij is de enige profeet die daadwerkelijk
zei hoelang de ballingschap zou duren,

324
00:19:34,170 --> 00:19:35,790
maar hij had gelijk.

325
00:19:35,790 --> 00:19:37,650
Ze duurde zeventig jaar.

326
00:19:37,650 --> 00:19:40,710
Toen zijn oproepen tot
bekering niets uithaalden,

327
00:19:40,710 --> 00:19:44,970
zei God tegen hem dat hij moest
ophouden voor deze mensen te bidden.

328
00:19:44,970 --> 00:19:50,130
In plaats daarvan drong hij er bij hen op
aan zich aan de Babyloniërs over te geven.

329
00:19:50,130 --> 00:19:54,450
Nu moet je beseffen dat wanneer een
volk door Babyloniërs wordt belegerd

330
00:19:54,450 --> 00:19:58,350
en iemand binnen de stad in het
openbaar tegen de mensen zegt:

331
00:19:58,350 --> 00:20:03,810
Zo zegt de HEERE: Wie in deze
stad blijft, zal door het zwaard,

332
00:20:03,810 --> 00:20:08,910
door de honger of door de pest sterven,
maar wie vertrekt naar de Chaldeeën,

333
00:20:08,910 --> 00:20:10,650
zal in leven blijven.

334
00:20:10,650 --> 00:20:15,210
Hij zal zijn leven tot buit
hebben en in leven blijven.

335
00:20:15,210 --> 00:20:18,450
dit de militaire inspanning ondermijnt.

336
00:20:18,450 --> 00:20:23,850
Zeker in een godsdienstige gemeenschap
waar profeten namens God spreken.

337
00:20:23,850 --> 00:20:28,170
Als hij zegt dat God tegen hen
zegt dat ze zich moeten overgeven,

338
00:20:28,170 --> 00:20:31,890
maar de koning en het volk
willen zich niet overgeven,

339
00:20:31,890 --> 00:20:35,730
wordt hij ervan beschuldigd
de troepen te ontmoedigen.

340
00:20:35,730 --> 00:20:38,670
Daarvoor wordt hij dus
in de gevangenis gezet.

341
00:20:38,670 --> 00:20:41,910
Zijn vroege boodschappen
gaan over bekering.

342
00:20:41,910 --> 00:20:44,610
Misschien kon de stad gespaard worden.

343
00:20:44,610 --> 00:20:50,370
Later beseft hij dat ze zich niet zullen
bekeren en niet gespaard zullen worden.

344
00:20:50,370 --> 00:20:54,030
Hun beste mogelijkheid is
dus zich over te geven.

345
00:20:54,030 --> 00:20:57,330
In hoofdstuk 16, vers 1 tot en met 4,

346
00:20:57,330 --> 00:21:00,450
zei God tegen Jeremia dat
hij niet moest trouwen,

347
00:21:00,450 --> 00:21:03,510
wat ongebruikelijk is voor een Joodse man.

348
00:21:03,510 --> 00:21:05,970
Joodse mannen trouwden gewoonlijk.

349
00:21:05,970 --> 00:21:12,090
Ezechiël was getrouwd, Jesaja was
getrouwd en Hosea was zeker getrouwd.

350
00:21:12,090 --> 00:21:15,330
Het lijkt erop dat de meeste
profeten getrouwd waren.

351
00:21:15,330 --> 00:21:19,950
Maar het was een bijzonder teken dat
God zei dat Jeremia niet moest trouwen.

352
00:21:19,950 --> 00:21:23,490
Want mensen die in Jeruzalem
een vrouw en kinderen hadden,

353
00:21:23,490 --> 00:21:28,110
zouden veel verdriet hebben vanwege de
rampen die over de stad zouden komen.

354
00:21:28,110 --> 00:21:32,430
Het is net als toen Jezus sprak over
de val van Jeruzalem in het jaar

355
00:21:32,430 --> 00:21:34,770
70 na Christus. Hij zei:

356
00:21:34,770 --> 00:21:38,250
want zie, er komen dagen
waarin men zal zeggen:

357
00:21:38,250 --> 00:21:41,730
Zalig zijn de onvruchtbaren en de
buiken die niet gebaard hebben,

358
00:21:41,730 --> 00:21:44,010
en de borsten die niet gezoogd hebben.

359
00:21:44,010 --> 00:21:46,110
Het zal zo verschrikkelijk zijn.

360
00:21:46,110 --> 00:21:50,730
En Jezus keerde Zich naar hen om
en zei: Dochters van Jeruzalem,

361
00:21:50,730 --> 00:21:55,530
huil niet over Mij, maar huil
over uzelf en over uw kinderen,

362
00:21:55,530 --> 00:22:00,510
zei Hij tegen de vrouwen die die tijd in
het jaar 70 na Christus zouden meemaken.

363
00:22:00,510 --> 00:22:05,130
In tijden van groot oordeel en rampspoed
is het prettig als je niet het verdriet

364
00:22:05,130 --> 00:22:08,070
hoeft te hebben dat je
je gezin ziet lijden.

365
00:22:08,070 --> 00:22:10,350
God bespaarde Jeremia dat dus.

366
00:22:10,350 --> 00:22:13,350
Hij moest niet trouwen
en geen kinderen krijgen,

367
00:22:13,350 --> 00:22:16,170
want degenen die kinderen
hebben en getrouwd zijn,

368
00:22:16,170 --> 00:22:20,010
zullen zien hoe hun vrouwen en kinderen
in ballingschap worden weggevoerd

369
00:22:20,010 --> 00:22:22,470
of afgeslacht of wat dan ook.

370
00:22:22,470 --> 00:22:25,950
Het zal iets verschrikkelijks zijn
voor degenen die een gezin hebben waar

371
00:22:25,950 --> 00:22:27,270
ze om geven.

372
00:22:27,270 --> 00:22:30,510
In zo'n geval kun je
beter geen gezin hebben.

373
00:22:30,510 --> 00:22:32,010
Hij trouwde dus niet.

374
00:22:32,010 --> 00:22:36,570
Ik heb je al verteld dat hij gedwongen
werd naar Egypte te vluchten en dat er

375
00:22:36,570 --> 00:22:39,450
twee overleveringen waren over zijn dood.

376
00:22:39,450 --> 00:22:43,350
De ene is dat hij in Egypte
door een landgenoot werd gedood,

377
00:22:43,350 --> 00:22:45,210
een van zijn mede-Joden.

378
00:22:45,210 --> 00:22:52,350
De andere is dat Nebukadnezar twintig
jaar later, in 566, Egypte binnenviel.

379
00:22:52,350 --> 00:22:55,530
Jeremia en anderen waren daarheen gegaan.

380
00:22:55,530 --> 00:22:59,130
Hij werd gevangengenomen
en naar Babel weggevoerd.

381
00:22:59,130 --> 00:23:03,570
We hebben geen enkele mogelijkheid
om een van de overleveringen hierover

382
00:23:03,570 --> 00:23:05,490
vanuit de Schrift te bevestigen.

383
00:23:05,490 --> 00:23:09,630
Er bestaat een overlevering, en daar
wordt misschien in het Nieuwe Testament op

384
00:23:09,630 --> 00:23:13,530
gezinspeeld, dat Jeremia,
toen hij naar Egypte ging,

385
00:23:13,530 --> 00:23:17,430
de ark van het verbond in elk
geval uit Israël wist weg te halen.

386
00:23:17,430 --> 00:23:20,190
De tempel zou toen al verbrand zijn.

387
00:23:20,190 --> 00:23:23,910
Maar waar het om gaat, is dat
hij de ark zou hebben bemachtigd,

388
00:23:23,910 --> 00:23:26,910
verborgen en naar Egypte meegenomen.

389
00:23:26,910 --> 00:23:31,530
Sommige Joodse rabbijnen leerden dat
wanneer het messiaanse tijdperk aanbreekt,

390
00:23:31,530 --> 00:23:36,030
Jeremia zal terugkeren en de ark van
het verbond weer zal terugbrengen.

391
00:23:36,030 --> 00:23:39,990
Hij zal de kruik met manna die
erin stond tevoorschijn halen en de

392
00:23:39,990 --> 00:23:44,790
menigten op wonderbaarlijke wijze
voeden met het manna uit de kruik.

393
00:23:44,790 --> 00:23:49,590
Dat is misschien de reden waarom de mensen
dat over Jezus zeiden toen Hij de menigten

394
00:23:49,590 --> 00:23:51,750
met een paar stukjes brood voedde.

395
00:23:51,750 --> 00:23:54,750
In Johannes hoofdstuk 6, vers 14:

396
00:23:54,750 --> 00:23:59,670
Toen de mensen dan het teken dat Jezus
gedaan had, gezien hadden, zeiden zij:

397
00:23:59,670 --> 00:24:03,630
Híj is werkelijk de Profeet,
Die in de wereld komen zou.

398
00:24:03,630 --> 00:24:08,250
Misschien bedoelden ze Jeremia, de profeet
die zou komen als voorloper van de komst

399
00:24:08,250 --> 00:24:12,570
van de Messias en het aanbreken
van het messiaanse tijdperk.

400
00:24:12,570 --> 00:24:16,470
In Mattheüs hoofdstuk 16
vroeg Jezus aan de discipelen:

401
00:24:16,470 --> 00:24:20,250
Toen Jezus gekomen was in het
gebied van Caesarea Filippi,

402
00:24:20,250 --> 00:24:26,490
vroeg Hij aan Zijn discipelen: Wie zeggen
de mensen dat Ik, de Zoon des mensen, ben?

403
00:24:26,490 --> 00:24:29,730
Ze antwoordden in Mattheüs 16:14:

404
00:24:29,730 --> 00:24:37,170
Zij zeiden: Sommigen: Johannes de Doper,
en anderen: Elia, en weer anderen:

405
00:24:37,170 --> 00:24:39,690
Jeremia of een van de profeten.

406
00:24:39,690 --> 00:24:43,230
Waarom zou iemand denken
dat Jezus Jeremia was?

407
00:24:43,230 --> 00:24:46,650
Jeremia was honderden
jaren eerder gestorven.

408
00:24:46,650 --> 00:24:49,410
Dat weerspiegelde waarschijnlijk
hun overtuigingen,

409
00:24:49,410 --> 00:24:53,610
die Joodse overlevering dat Jeremia
aan het begin van het messiaanse

410
00:24:53,610 --> 00:24:55,470
tijdperk zou terugkeren.

411
00:24:55,470 --> 00:25:01,170
Dus ze dachten aan Elia of Johannes de
Doper of Jeremia, een van die figuren,

412
00:25:01,170 --> 00:25:03,570
blijkbaar niet aan de Messias.

413
00:25:03,570 --> 00:25:06,630
Vreemd dat ze de Messias
daar niet bij hadden staan.

414
00:25:06,630 --> 00:25:10,410
Maar dat komt waarschijnlijk doordat
Jezus Zich naar hun mening niet

415
00:25:10,410 --> 00:25:12,270
als de Messias gedroeg.

416
00:25:12,270 --> 00:25:14,550
Hij bracht geen troepen op de been.

417
00:25:14,550 --> 00:25:18,330
Hij ondernam niets om de
Joden van Rome te bevrijden.

418
00:25:18,330 --> 00:25:23,310
Daarom dachten de mensen dat Hij misschien
een van de voorlopers van de Messias was,

419
00:25:23,310 --> 00:25:25,110
in plaats van de Messias.

420
00:25:25,110 --> 00:25:27,810
Men verwachtte dat Elia zou komen.

421
00:25:27,810 --> 00:25:30,690
Men verwachtte dat Jeremia zou komen.

422
00:25:30,690 --> 00:25:33,210
Dus misschien was Hij een van hen.

423
00:25:33,210 --> 00:25:37,410
Nu denk ik dat er, wanneer ze
Jezus met Jeremia vergeleken of

424
00:25:37,410 --> 00:25:42,030
dachten dat Hij misschien Jeremia
was, sprake was van enige gelijkenis

425
00:25:42,030 --> 00:25:44,790
die dat vermoeden bijna redelijk maakt.

426
00:25:44,790 --> 00:25:49,110
Natuurlijk was Jeremia niet
Jezus en was Jezus niet Jeremia,

427
00:25:49,110 --> 00:25:53,130
maar Jeremia zou heel goed een
type van Jezus kunnen zijn geweest.

428
00:25:53,130 --> 00:25:57,270
Ik heb een paar dingen over Jeremia op een
rij gezet waarvan je zou kunnen zeggen dat

429
00:25:57,270 --> 00:25:59,430
ze overeenkomen met Jezus.

430
00:25:59,430 --> 00:26:04,170
Het Nieuwe Testament vertelt ons niet
dat Jeremia een type van Christus is.

431
00:26:04,170 --> 00:26:09,030
Dit zou dus enigszins speculatief zijn,
maar het is niet nergens op gebaseerd.

432
00:26:09,030 --> 00:26:13,110
Zowel Jeremia als Jezus werd
vóór Zijn geboorte geroepen,

433
00:26:13,110 --> 00:26:17,850
en bij beiden werd vóór hun geboorte
bepaald wat hun bediening zou zijn.

434
00:26:17,850 --> 00:26:21,570
In Jeremia hoofdstuk 1, vers 5, zei God:

435
00:26:21,570 --> 00:26:25,410
Voordat Ik u in de moederschoot
vormde, heb Ik u gekend;

436
00:26:25,410 --> 00:26:29,250
voordat u uit de baarmoeder naar
buiten kwam, heb Ik u geheiligd.

437
00:26:29,250 --> 00:26:32,730
Ik heb u aangesteld tot
een profeet voor de volken.

438
00:26:32,730 --> 00:26:37,770
Ook Jezus werd vóór Zijn geboorte geroepen
en kreeg Zijn Naam als de Zaligmaker van

439
00:26:37,770 --> 00:26:40,170
de wereld, als de Messias.

440
00:26:40,170 --> 00:26:44,310
In Mattheüs 1:21, toen Hij
nog in de moederschoot was,

441
00:26:44,310 --> 00:26:46,410
vertelde een engel aan Jozef:

442
00:26:46,410 --> 00:26:51,270
en zij zal een Zoon baren, en
u zult Hem de naam Jezus geven,

443
00:26:51,270 --> 00:26:54,690
want Hij zal Zijn volk
zalig maken van hun zonden.

444
00:26:54,690 --> 00:26:58,770
Hij kreeg Zijn Naam en werd
geroepen vóór Zijn geboorte.

445
00:26:58,770 --> 00:27:03,930
Dat gold niet voor alle profeten,
maar wel voor Jeremia en voor Jezus.

446
00:27:03,930 --> 00:27:07,710
Ook zijn zowel Jezus als
Jeremia nooit getrouwd.

447
00:27:07,710 --> 00:27:12,330
Ook dat was voor Joodse mannen
een vrij ongebruikelijke situatie.

448
00:27:12,330 --> 00:27:16,830
Volgens de Joodse opvattingen in
Jezus’ tijd was een ongetrouwde man

449
00:27:16,830 --> 00:27:18,690
geen volledig mens.

450
00:27:18,690 --> 00:27:23,670
Sommige rabbijnen zeiden dat een man
zonder vrouw geen volledig mens is.

451
00:27:23,670 --> 00:27:27,450
Daarin kwam de opvatting tot
uitdrukking dat mannen moesten trouwen,

452
00:27:27,450 --> 00:27:29,490
en de meesten deden dat ook.

453
00:27:29,490 --> 00:27:32,670
Het was ongebruikelijk
dat mannen niet trouwden.

454
00:27:32,670 --> 00:27:38,130
Paulus trouwde niet, maar hij gaf aan dat
dit vanwege zijn bijzondere roeping was.

455
00:27:38,130 --> 00:27:40,230
Jezus trouwde evenmin.

456
00:27:40,230 --> 00:27:44,790
Hij heeft nooit aangegeven waarom Hij
niet trouwde, maar Hij deed het niet.

457
00:27:44,790 --> 00:27:46,710
En Jeremia ook niet.

458
00:27:46,710 --> 00:27:49,290
Ook in dat opzicht lijken ze op elkaar.

459
00:27:49,290 --> 00:27:53,850
Zowel Jezus als Jeremia
huilde over Jeruzalem.

460
00:27:53,850 --> 00:27:57,930
We hebben gezien dat Jeremia de
wenende profeet wordt genoemd,

461
00:27:57,930 --> 00:28:00,930
maar ook Jezus huilde over Jeruzalem.

462
00:28:00,930 --> 00:28:05,310
Ze leefden allebei in een tijd waarin
ze zagen dat Jeruzalem op het punt stond

463
00:28:05,310 --> 00:28:06,930
verwoest te worden.

464
00:28:06,930 --> 00:28:10,710
Jeremia zag de verwoesting van
Jeruzalem door de Babyloniërs.

465
00:28:10,710 --> 00:28:14,910
Jezus zag de verwoesting van
Jeruzalem door de Romeinen tegemoet.

466
00:28:14,910 --> 00:28:19,410
En Jezus huilde over Jeruzalem,
zoals Jeremia dat had gedaan.

467
00:28:19,410 --> 00:28:23,070
In Lukas hoofdstuk 19, vers 41, staat:

468
00:28:23,070 --> 00:28:27,390
En toen Hij dichtbij kwam en de
stad zag, weende Hij over haar.

469
00:28:27,390 --> 00:28:33,510
Hij zei: Och, dat u ook nog op deze uw dag
zou onderkennen wat tot uw vrede dient!

470
00:28:33,510 --> 00:28:36,630
Nu echter is het verborgen voor uw ogen.

471
00:28:36,630 --> 00:28:41,910
Want er zullen dagen over u komen dat uw
vijanden een wal rondom u zullen opwerpen,

472
00:28:41,910 --> 00:28:45,930
u zullen omsingelen en u van alle
kanten in het nauw zullen brengen.

473
00:28:45,930 --> 00:28:50,850
En zij zullen u met de grond gelijkmaken
en uw kinderen in u verpletteren.

474
00:28:50,850 --> 00:28:54,330
Ook zullen zij in u geen steen
op de andere steen laten,

475
00:28:54,330 --> 00:28:59,250
omdat u het tijdstip waarop er naar
u omgezien werd, niet hebt onderkend.

476
00:28:59,250 --> 00:29:03,630
Dit huilen over Jeruzalem, over het feit
dat de Romeinen zouden komen om het te

477
00:29:03,630 --> 00:29:07,770
verwoesten, lijkt op het huilen
van Jeremia over Jeruzalem.

478
00:29:07,770 --> 00:29:13,110
Hij wist dat de Babyloniërs zouden komen
om Jeruzalem in zijn tijd te verwoesten.

479
00:29:13,110 --> 00:29:15,450
Hier is misschien een
vergezochte vergelijking,

480
00:29:15,450 --> 00:29:18,150
maar ik kwam erop toen
ik nadacht over manieren

481
00:29:18,150 --> 00:29:21,090
waarop Jeremia op Jezus zou kunnen lijken.

482
00:29:21,090 --> 00:29:23,310
Jeremia maakte daadwerkelijk een juk.

483
00:29:23,310 --> 00:29:26,070
Als onderdeel van zijn
profetische handelingen

484
00:29:26,070 --> 00:29:30,030
beeldde hij een gelijkenis uit,
zoals sommige profeten dat doen.

485
00:29:30,030 --> 00:29:32,850
Hij maakte een ossenjuk en droeg het.

486
00:29:32,850 --> 00:29:37,110
In Jeremia 27:2 zei de Heere tegen mij:

487
00:29:37,110 --> 00:29:42,870
Zo heeft de HEERE tegen mij gezegd: Maak
u banden en jukken en leg die op uw nek,

488
00:29:42,870 --> 00:29:47,070
De spreker haalt hier de Engelse
formulering ‘Make for yourselves

489
00:29:47,070 --> 00:29:49,110
bonds and yokes’ aan.

490
00:29:49,110 --> 00:29:53,730
Het meervoud ‘yourselves’, dat in het
Nederlandse citaat niet zichtbaar is,

491
00:29:53,730 --> 00:29:58,590
kan volgens hem slaan op Jeremia en de
paar discipelen die hij misschien had.

492
00:29:58,590 --> 00:30:00,150
We kennen er maar twee.

493
00:30:00,150 --> 00:30:04,710
Er was Baruch, zijn schrijver,
en er was een Ethiopische eunuch,

494
00:30:04,710 --> 00:30:10,050
Ebed-Melech genaamd, die trouw was
aan God en Jeremia goedgezind was.

495
00:30:10,050 --> 00:30:12,630
Of er nog anderen waren, weten we niet.

496
00:30:12,630 --> 00:30:16,590
Maar blijkbaar moesten degenen die
bij Jeremia waren samen met hem

497
00:30:16,590 --> 00:30:19,470
jukken maken en die op hun nek leggen.

498
00:30:19,470 --> 00:30:25,290
Dit moest het juk van slavernij uitbeelden
dat vanuit Babylon over hen zou komen.

499
00:30:25,290 --> 00:30:29,430
Jezus zei natuurlijk in
Mattheüs hoofdstuk 11:29:

500
00:30:29,430 --> 00:30:34,950
Neem Mijn juk op u, en leer van Mij dat
Ik zachtmoedig ben en nederig van hart;

501
00:30:34,950 --> 00:30:37,650
en u zult rust vinden voor uw ziel;

502
00:30:37,650 --> 00:30:40,290
Misschien heeft Hij zelfs jukken gemaakt.

503
00:30:40,290 --> 00:30:45,870
Justinus de Martelaar, een vroege
kerkvader, zei dat Jezus als jonge man,

504
00:30:45,870 --> 00:30:50,910
voordat Hij aan Zijn bediening begon en
toen Hij als timmerman in Nazareth werkte,

505
00:30:50,910 --> 00:30:53,670
daadwerkelijk een slagzin
voor Zijn bedrijf had,

506
00:30:53,670 --> 00:30:56,190
zoals alle ambachtslieden in die tijd.

507
00:30:56,190 --> 00:31:00,510
Je kunt boven je werkplaats een
uithangbord hangen met je bedrijfsnaam of

508
00:31:00,510 --> 00:31:04,110
een slagzin, bijvoorbeeld
‘Zoals jij het wilt’.

509
00:31:04,110 --> 00:31:10,110
Volgens Justinus de Martelaar hing boven
Jezus’ timmerwerkplaats de slagzin:

510
00:31:10,110 --> 00:31:12,090
‘Mijn jukken passen goed.’

511
00:31:12,090 --> 00:31:15,930
Met andere woorden, Hij was
gespecialiseerd in het maken van

512
00:31:15,930 --> 00:31:18,690
ossenjukken en beweerde
dat ze goed pasten.

513
00:31:18,690 --> 00:31:21,690
Ik weet niet waar Justinus
die informatie vandaan had.

514
00:31:21,690 --> 00:31:25,890
Het kan een ware overlevering zijn
die vanaf de eerste eeuw mondeling is

515
00:31:25,890 --> 00:31:28,830
doorgegeven, of hij kan
het hebben verzonnen.

516
00:31:28,830 --> 00:31:32,730
Maar als het waar is, is het
wel interessant dat Jezus,

517
00:31:32,730 --> 00:31:37,830
voordat Hij aan Zijn bediening begon,
voor Zijn levensonderhoud jukken maakte.

518
00:31:37,830 --> 00:31:40,290
En vervolgens zei Hij tegen de mensen:

519
00:31:40,290 --> 00:31:46,230
Neem Mijn juk op u, en leer van Mij dat
Ik zachtmoedig ben en nederig van hart;

520
00:31:46,230 --> 00:31:52,470
en u zult rust vinden voor uw ziel; want
Mijn juk is zacht en Mijn last is licht.

521
00:31:52,470 --> 00:31:55,530
Natuurlijk voorspelde
Jeremia geen gemakkelijk juk,

522
00:31:55,530 --> 00:31:58,590
maar hij is de enige profeet
in het Oude Testament,

523
00:31:58,590 --> 00:32:02,970
of de enige persoon in het Oude
Testament, die een juk op zijn nek legde

524
00:32:02,970 --> 00:32:06,450
en als onderdeel van zijn
boodschap ossenjukken maakte.

525
00:32:06,450 --> 00:32:10,050
Dus in zekere zin gebruikten
zowel Jezus als Jeremia

526
00:32:10,050 --> 00:32:13,470
het beeld van een juk om hun
boodschap over te brengen.

527
00:32:13,470 --> 00:32:18,690
Ook spraken alleen Jeremia en Jezus
over de betekenis van het dal van Hinnom

528
00:32:18,690 --> 00:32:22,830
als de plaats waar de lijken van
degenen die in Jeruzalem waren gedood,

529
00:32:22,830 --> 00:32:24,750
zouden worden neergegooid.

530
00:32:24,750 --> 00:32:28,050
Alleen Jeremia spreekt
er op deze manier over.

531
00:32:28,050 --> 00:32:31,590
Eigenlijk maakt Jesaja er
volgens mij een toespeling op.

532
00:32:31,590 --> 00:32:35,370
Hij gebruikt het woord Tofet,
maar Tofet is een andere

533
00:32:35,370 --> 00:32:37,530
naam voor het dal van Hinnom.

534
00:32:37,530 --> 00:32:41,850
Jeremia gebruikte daadwerkelijk
de naam dal van Hinnom,

535
00:32:41,850 --> 00:32:45,990
en Jezus deed dat ook door het
woord Gehenna te gebruiken.

536
00:32:45,990 --> 00:32:50,430
Geen andere schrijver van de Schrift in
het Nieuwe Testament gebruikte het woord

537
00:32:50,430 --> 00:32:55,950
Gehenna, behalve Jakobus, die het niet
letterlijk gebruikte. Jakobus zei:

538
00:32:55,950 --> 00:33:00,330
Ook de tong is een vuur, een
wereld van ongerechtigheid.

539
00:33:00,330 --> 00:33:03,450
Zo staat het met de tong
onder onze lichaamsdelen.

540
00:33:03,450 --> 00:33:08,190
Ze besmet het hele lichaam, en zet onze
levensloop vanaf het begin in vlam,

541
00:33:08,190 --> 00:33:11,070
en ze wordt zelf door
de hel in vlam gezet.

542
00:33:11,070 --> 00:33:12,210
Hij zei:

543
00:33:12,210 --> 00:33:15,270
‘De tong wordt vanuit
Gehenna in brand gestoken.’

544
00:33:15,270 --> 00:33:19,350
Het woord dat in het Nederlandse
Bijbelcitaat met ‘hel’ is vertaald,

545
00:33:19,350 --> 00:33:21,390
is het Griekse Gehenna.

546
00:33:21,390 --> 00:33:24,270
Het is niet helemaal duidelijk
wat Jakobus daarmee bedoelt,

547
00:33:24,270 --> 00:33:27,750
maar hij heeft het duidelijk niet
over een letterlijke situatie.

548
00:33:27,750 --> 00:33:32,490
De tong brandt niet echt, en het
is niet het branden van Gehenna.

549
00:33:32,490 --> 00:33:35,610
Afgezien van die ene
uitspraak in Jakobus was

550
00:33:35,610 --> 00:33:40,470
Jezus de enige persoon in het Nieuwe
Testament die het woord Gehenna gebruikte.

551
00:33:40,470 --> 00:33:46,050
Hij gebruikte het meerdere keren, ongeveer
twaalf keer voor zover het is opgetekend.

552
00:33:46,050 --> 00:33:49,950
Hij sprak erover als de plaats waar
degenen die Hem verwierpen in de vlammen

553
00:33:49,950 --> 00:33:55,890
van Gehenna zouden worden geworpen, of het
dal van Hinnom, zoals het woord betekent.

554
00:33:55,890 --> 00:34:00,030
Jeremia sprak ook op een soortgelijke
manier over het dal van Hinnom

555
00:34:00,030 --> 00:34:03,690
en leek Jezus daarmee de bewoordingen
aan te reiken om over Gehenna

556
00:34:03,690 --> 00:34:06,150
als de plaats van het oordeel te spreken.

557
00:34:06,150 --> 00:34:10,590
In Jeremia hoofdstuk 7,
vers 31, zei Jeremia:

558
00:34:10,590 --> 00:34:15,030
En zij hebben de hoogten van Tofet
gebouwd, die in het dal Ben-Hinnom zijn,

559
00:34:15,030 --> 00:34:18,510
om hun zonen en hun dochters
in het vuur te verbranden.

560
00:34:18,510 --> 00:34:22,170
Dat heb Ik niet geboden en is
niet in Mijn hart opgekomen.

561
00:34:22,170 --> 00:34:24,750
Dat is het dal van Hinnom, of Gehenna.

562
00:34:24,750 --> 00:34:30,810
De spreker citeert vervolgens
ook Jeremia 7:32-33:

563
00:34:30,810 --> 00:34:34,110
de plaats zal het dal van
de slachting worden genoemd.

564
00:34:34,110 --> 00:34:37,350
Er zal worden begraven totdat
er geen ruimte meer is,

565
00:34:37,350 --> 00:34:41,310
en de lijken zullen voedsel zijn
voor vogels en wilde dieren,

566
00:34:41,310 --> 00:34:43,290
zonder dat iemand die verjaagt.

567
00:34:43,290 --> 00:34:47,310
Hij heeft het over de grote slachting
die over Jeruzalem zou komen wanneer

568
00:34:47,310 --> 00:34:49,170
de Babyloniërs kwamen.

569
00:34:49,170 --> 00:34:53,970
Ook Jezus waarschuwde voortdurend voor
het gevaar dat de Joden van Zijn tijd

570
00:34:53,970 --> 00:34:58,110
bedreigde, dat hun een
soortgelijk lot te wachten stond

571
00:34:58,110 --> 00:35:00,510
als ze geen gehoor aan Hem gaven.

572
00:35:00,510 --> 00:35:03,990
Ik zei al dat Jesaja er
een toespeling op maakte.

573
00:35:03,990 --> 00:35:09,390
We vinden er een toespeling op in Jesaja
30, maar Jeremia werkt het wat verder uit.

574
00:35:09,390 --> 00:35:13,950
In Jesaja hoofdstuk 30,
vers 33, zei Jesaja:

575
00:35:13,950 --> 00:35:17,190
Want de verbrandingsplaats
is al eerder gereedgemaakt,

576
00:35:17,190 --> 00:35:20,310
ook voor de koning is hij
in gereedheid gebracht.

577
00:35:20,310 --> 00:35:23,010
Hij heeft hem diep gemaakt en wijd.

578
00:35:23,010 --> 00:35:26,850
Voor zijn brandstapel is er
vuur en hout in overvloed.

579
00:35:26,850 --> 00:35:30,990
De adem van de HEERE zal hem
aansteken als een zwavelstroom.

580
00:35:30,990 --> 00:35:34,830
Waar het Nederlandse citaat
‘de verbrandingsplaats’ heeft,

581
00:35:34,830 --> 00:35:38,850
gebruikt de aangehaalde Engelse
vertaling de naam Tofet.

582
00:35:38,850 --> 00:35:41,910
Bedenk dat Tofet het dal van Hinnom is.

583
00:35:41,910 --> 00:35:44,970
Dat is de plaats waar je lijken verbrandt.

584
00:35:44,970 --> 00:35:47,910
We zien dat Jesaja het
dal van Hinnom beschrijft

585
00:35:47,910 --> 00:35:52,590
als een plaats waar de doden worden
verbrand, waar lijken worden verbrand.

586
00:35:52,590 --> 00:35:55,230
Het is een brandstapel voor de doden.

587
00:35:55,230 --> 00:35:57,690
Jeremia beschrijft het als een massagraf.

588
00:35:57,690 --> 00:36:01,350
Door de grote hoeveelheid lijken
die daar begraven zullen worden,

589
00:36:01,350 --> 00:36:05,130
zal het passend zijn die plaats
het dal van de slachting te noemen.

590
00:36:05,130 --> 00:36:08,430
Ook Jezus gaf gruwelijke
beschrijvingen van Gehenna.

591
00:36:08,430 --> 00:36:12,090
Op één plaats ontleende Hij
Zijn bewoordingen aan Jesaja,

592
00:36:12,090 --> 00:36:17,430
waar Jesaja de term Gehenna niet
gebruikte, maar Jezus wel. Hij zei:

593
00:36:17,430 --> 00:36:22,470
En zij zullen de stad uit gaan en zien de
dode lichamen van de mannen die tegen Mij

594
00:36:22,470 --> 00:36:26,850
in opstand zijn gekomen; want
hun worm zal niet sterven en hun

595
00:36:26,850 --> 00:36:31,890
vuur zal niet uitgeblust worden, en zij
zullen voor alle vlees een afgrijzen zijn.

596
00:36:31,890 --> 00:36:38,190
Dit is een passage uit Jesaja 66:24, waar
het volgens Jezus over Gehenna of het dal

597
00:36:38,190 --> 00:36:42,630
van Hinnom gaat, hoewel Jesaja op
die plaats de term niet gebruikt.

598
00:36:42,630 --> 00:36:45,330
Jezus en Jeremia noemen het dal van Hinnom

599
00:36:45,330 --> 00:36:49,110
als de plaats waar het oordeel over
de goddelozen zal plaatsvinden.

600
00:36:49,110 --> 00:36:54,030
Dat gebeurde in 586 voor
Christus, in de tijd van Jeremia,

601
00:36:54,030 --> 00:36:59,730
en in het jaar 70 na Christus, tijdens het
leven van sommige discipelen van Jezus.

602
00:36:59,730 --> 00:37:03,510
Ook waren Jezus en Jeremia
boodschappers van het nieuwe verbond.

603
00:37:03,510 --> 00:37:07,050
Als we aan de term nieuwe verbond
in het Oude Testament denken,

604
00:37:07,050 --> 00:37:10,050
denken we altijd aan Jeremia 31.

605
00:37:10,050 --> 00:37:12,090
Er zijn in het Oude Testament veel

606
00:37:12,090 --> 00:37:16,890
verwijzingen naar een ander verbond dat
God zou sluiten, een eeuwig verbond,

607
00:37:16,890 --> 00:37:18,630
een verbond van vrede.

608
00:37:18,630 --> 00:37:21,690
Maar de term nieuwe
verbond komt van Jeremia.

609
00:37:21,690 --> 00:37:25,470
In Jeremia 31, vanaf vers 31, zegt hij:

610
00:37:25,470 --> 00:37:30,630
Zie, er komen dagen, spreekt de
HEERE, dat Ik met het huis van Israël

611
00:37:30,630 --> 00:37:34,230
en met het huis van Juda een
nieuw verbond zal sluiten,

612
00:37:34,230 --> 00:37:38,490
niet zoals het verbond dat Ik met
hun vaderen gesloten heb op de dag

613
00:37:38,490 --> 00:37:43,770
dat Ik hun hand vastgreep om hen uit het
land Egypte te leiden — Mijn verbond,

614
00:37:43,770 --> 00:37:48,930
dat zij verbroken hebben, hoewel Ík
hen getrouwd had, spreekt de HEERE.

615
00:37:48,930 --> 00:37:53,310
Voorzeker, dit is het verbond dat
Ik na die dagen met het huis van

616
00:37:53,310 --> 00:37:59,430
Israël sluiten zal, spreekt de HEERE: Ik
zal Mijn wet in hun binnenste geven en zal

617
00:37:59,430 --> 00:38:01,950
die in hun hart schrijven.

618
00:38:01,950 --> 00:38:07,350
Ik zal hun tot een God zijn en
zíj zullen Mij tot een volk zijn.

619
00:38:07,350 --> 00:38:10,590
Dan zullen zij niet meer
eenieder zijn naaste en

620
00:38:10,590 --> 00:38:14,730
eenieder zijn broeder onderwijzen
door te zeggen: Ken de HEERE,

621
00:38:14,730 --> 00:38:20,490
want zij zullen Mij allen kennen, vanaf
hun kleinste tot hun grootste toe,

622
00:38:20,490 --> 00:38:22,170
spreekt de HEERE.

623
00:38:22,170 --> 00:38:27,870
Want Ik zal hun ongerechtigheid vergeven
en aan hun zonde niet meer denken.

624
00:38:27,870 --> 00:38:31,830
God zei dat er een tijd komt
waarin het niet zo zal zijn als

625
00:38:31,830 --> 00:38:33,630
onder het oude verbond.

626
00:38:33,630 --> 00:38:36,630
Daar had God een paar
mensen, zoals de Levieten,

627
00:38:36,630 --> 00:38:41,850
om het volk over God te
onderwijzen, om hun de wet te leren.

628
00:38:41,850 --> 00:38:47,070
God zal Zijn wet in hun hart schrijven,
zodat ze Hem vanbinnen kennen.

629
00:38:47,070 --> 00:38:50,610
Wie in het nieuwe verbond
zijn, kennen God persoonlijk

630
00:38:50,610 --> 00:38:55,290
en zijn niet afhankelijk van iemand
anders om hun te vertellen wie God is

631
00:38:55,290 --> 00:38:57,750
of hen te helpen de Heere te kennen.

632
00:38:57,750 --> 00:38:59,610
Hij woont in hen.

633
00:38:59,610 --> 00:39:01,950
Dat is dus het nieuwe verbond.

634
00:39:01,950 --> 00:39:05,130
Jezus heeft natuurlijk in de
bovenzaal met Zijn discipelen,

635
00:39:05,130 --> 00:39:10,230
bij het laatste Avondmaal, daar tijdens
het Pascha een nieuw ritueel ingesteld.

636
00:39:10,230 --> 00:39:13,710
In Lukas 22:20 staat:

637
00:39:13,710 --> 00:39:18,270
Evenzo nam Hij ook de drinkbeker na
het gebruiken van de maaltijd en zei:

638
00:39:18,270 --> 00:39:23,430
Deze drinkbeker is het nieuwe testament
in Mijn bloed, dat voor u vergoten wordt.

639
00:39:23,430 --> 00:39:27,450
‘Het nieuwe testament’ betekent
hier ‘het nieuwe verbond’,

640
00:39:27,450 --> 00:39:32,610
de formulering waarmee de spreker
de verbinding met Jeremia 31 legt.

641
00:39:32,610 --> 00:39:37,470
Het nieuwe verbond dat Jeremia
voorspelde, heeft Jezus ingesteld.

642
00:39:37,470 --> 00:39:42,030
Als je uit deze beker drinkt, drink je
nu het bloed van het nieuwe verbond.

643
00:39:42,030 --> 00:39:45,150
Je zult niet langer de
uittocht uit Egypte gedenken,

644
00:39:45,150 --> 00:39:47,730
waarbij God het oude verbond sloot.

645
00:39:47,730 --> 00:39:52,230
Je gaat de uittocht niet gedenken,
maar je gaat nu Mij gedenken.

646
00:39:52,230 --> 00:39:56,730
Wanneer je voortaan dit Pascha viert,
ga je niet de uittocht gedenken zoals je

647
00:39:56,730 --> 00:39:58,170
vaderen dat deden.

648
00:39:58,170 --> 00:40:02,430
En Hij nam brood en nadat
Hij gedankt had, brak Hij het

649
00:40:02,430 --> 00:40:08,430
en gaf het aan hen met de woorden: Dit is
Mijn lichaam, dat voor u gegeven wordt.

650
00:40:08,430 --> 00:40:10,710
Doe dat tot Mijn gedachtenis.

651
00:40:10,710 --> 00:40:14,250
Het gaat niet meer om
Mozes en het oude verbond.

652
00:40:14,250 --> 00:40:20,550
Dus zowel Jeremia als Jezus werd vóór
zijn geboorte tot de bediening geroepen.

653
00:40:20,550 --> 00:40:23,010
Ze zijn allebei nooit getrouwd.

654
00:40:23,010 --> 00:40:25,830
Ze hebben allebei over Jeruzalem gehuild.

655
00:40:25,830 --> 00:40:29,670
Ze hebben allebei in hun boodschap
gebruikgemaakt van een juk.

656
00:40:29,670 --> 00:40:33,270
Ze hebben allebei gewaarschuwd
dat de zondaars van hun

657
00:40:33,270 --> 00:40:36,570
tijd in het Dal van Hinnom
geworpen zouden worden.

658
00:40:36,570 --> 00:40:40,050
En ze waren allebei boodschappers
van het nieuwe verbond.

659
00:40:40,050 --> 00:40:44,010
In die opzichten denk ik dat
Jeremia als een voorafschaduwing van

660
00:40:44,010 --> 00:40:46,350
Christus Zelf kan worden beschouwd.

661
00:40:46,350 --> 00:40:50,910
Zoals ik al zei, leek zijn temperament
ook sterk op dat van Christus.

662
00:40:50,910 --> 00:40:53,910
Hij was gevoelig en
zachtmoedig, maar ook heel

663
00:40:53,910 --> 00:40:58,410
vrijmoedig en confronterend in zijn
boodschap wanneer dat nodig was.

664
00:40:58,410 --> 00:41:02,670
Jeremia was tijdens zijn bediening
niet de enige profeet die optrad.

665
00:41:02,670 --> 00:41:05,610
In de vijftig jaar dat hij
zijn bediening uitoefende,

666
00:41:05,610 --> 00:41:09,030
waren er naast hem ook
andere profeten in Jeruzalem.

667
00:41:09,030 --> 00:41:12,990
En er waren er een paar die al
in ballingschap waren gegaan.

668
00:41:12,990 --> 00:41:17,250
Bedenk dat Daniël tijdens het leven
van Jeremia in ballingschap ging.

669
00:41:17,250 --> 00:41:20,610
In elk geval vallen de
eerste gedeelten van Daniël

670
00:41:20,610 --> 00:41:23,550
samen met de tijd waarin Jeremia leefde.

671
00:41:23,550 --> 00:41:25,890
Daniël heeft hem overleefd.

672
00:41:25,890 --> 00:41:29,610
Daniël was kennelijk een jongere
tijdgenoot van Jeremia en

673
00:41:29,610 --> 00:41:33,870
leefde heel lang, langer dan Jeremia
waarschijnlijk heeft geleefd.

674
00:41:33,870 --> 00:41:36,870
Maar ze waren een tijdlang tijdgenoten.

675
00:41:36,870 --> 00:41:40,590
Ook Ezechiël was een jongere
tijdgenoot van Jeremia.

676
00:41:40,590 --> 00:41:42,990
Het is zelfs heel goed mogelijk dat

677
00:41:42,990 --> 00:41:48,330
Ezechiël Jeremia in Jeruzalem heeft
horen prediken voordat Ezechiël in

678
00:41:48,330 --> 00:41:51,870
597 voor Christus werd weggevoerd.

679
00:41:51,870 --> 00:41:57,150
Jeremia predikte daar namelijk al enige
tijd toen Ezechiël werd weggevoerd.

680
00:41:57,150 --> 00:42:03,090
Deze profeten, Daniël en Ezechiël,
profeteerden dus in Babylon onder de

681
00:42:03,090 --> 00:42:07,110
ballingen, terwijl Jeremia
in Jeruzalem profeteerde.

682
00:42:07,110 --> 00:42:11,010
Naast Jeremia waren er in
Jeruzalem nog minstens twee andere

683
00:42:11,010 --> 00:42:16,590
profeten van wie we weten dat ze boeken
hebben geschreven: Habakuk en Zefanja.

684
00:42:16,590 --> 00:42:18,990
Als je de inleidingen
van die boeken leest,

685
00:42:18,990 --> 00:42:23,730
zie je dat ook hun bediening in
Jeruzalem die van Jeremia overlapte.

686
00:42:23,730 --> 00:42:25,590
Er is ook nog een andere man.

687
00:42:25,590 --> 00:42:31,290
Hij heeft geen boeken geschreven, maar
zijn naam was Uria, de zoon van Semaja.

688
00:42:31,290 --> 00:42:38,850
Jeremia 26:20 tot en met 23 noemt hem.
Hij werd gedood. Hij was een martelaar.

689
00:42:38,850 --> 00:42:41,490
Hij heeft geen boeken
geschreven die wij bezitten,

690
00:42:41,490 --> 00:42:45,690
maar hij was een profeet van
God, een tijdgenoot van Jeremia.

691
00:42:45,690 --> 00:42:47,850
We weten niet veel over zijn bediening,

692
00:42:47,850 --> 00:42:51,510
omdat het verhaal vertelt hoe
Jeremia zelf bijna werd gedood,

693
00:42:51,510 --> 00:42:53,790
maar op het nippertje gespaard bleef.

694
00:42:53,790 --> 00:42:55,590
En hij overleefde het.

695
00:42:55,590 --> 00:42:58,950
Maar terwijl hij vertelt hoe
Jeremia aan de dood ontkwam,

696
00:42:58,950 --> 00:43:02,730
vertelt hij ons over een andere
profeet die niet gespaard werd.

697
00:43:02,730 --> 00:43:05,610
En we weten eigenlijk
vrijwel niets over hem.

698
00:43:05,610 --> 00:43:08,670
In Jeremia 26, vers 20, staat:

699
00:43:08,670 --> 00:43:13,770
Er was nog een man die in de Naam
van de HEERE profeteerde: Uria,

700
00:43:13,770 --> 00:43:17,070
de zoon van Semaja, uit Kirjath-Jearim.

701
00:43:17,070 --> 00:43:21,870
Hij profeteerde tegen deze stad en
tegen dit land overeenkomstig al de

702
00:43:21,870 --> 00:43:23,490
woorden van Jeremia.

703
00:43:23,490 --> 00:43:27,150
Deze man bracht dus hetzelfde
soort boodschap als Jeremia.

704
00:43:27,150 --> 00:43:30,570
Hij heeft nooit zoveel
opzien gebaard als Jeremia.

705
00:43:30,570 --> 00:43:32,610
Jeremia herinneren we ons.

706
00:43:32,610 --> 00:43:37,290
Hij schreef een belangrijk Bijbelboek,
het langste van de profetische boeken.

707
00:43:37,290 --> 00:43:41,550
Maar deze man had kennelijk dezelfde
boodschap en is toch nooit zo bekend

708
00:43:41,550 --> 00:43:44,190
geworden, omdat hij niet schreef.

709
00:43:44,190 --> 00:43:46,890
Publiceer of ga ten onder.

710
00:43:46,890 --> 00:43:47,730
En er staat:

711
00:43:47,730 --> 00:43:52,110
Toen koning Jojakim met al zijn dappere
helden en al de vorsten zijn woorden

712
00:43:52,110 --> 00:43:55,110
hoorden, wilde de koning
hem ter dood brengen.

713
00:43:55,110 --> 00:43:58,110
Toen Uria dat hoorde, werd hij bevreesd.

714
00:43:58,110 --> 00:44:03,630
Hij vluchtte en kwam in Egypte, maar
koning Jojakim stuurde mannen naar Egypte:

715
00:44:03,630 --> 00:44:08,910
Elnathan, de zoon van Achbor, en
andere mannen met hem, naar Egypte.

716
00:44:08,910 --> 00:44:13,350
Die haalden Uria uit Egypte en
brachten hem naar koning Jojakim.

717
00:44:13,350 --> 00:44:17,550
Toen sloeg hij hem met het zwaard en wierp
zijn dode lichaam op de begraafplaats van

718
00:44:17,550 --> 00:44:19,170
het gewone volk.

719
00:44:19,170 --> 00:44:22,230
Dit wordt dus verteld als
een contrast met Jeremia,

720
00:44:22,230 --> 00:44:27,510
die bijna werd gedood en het wel
overleefde, want in vers 24 staat:

721
00:44:27,510 --> 00:44:32,310
Maar de hand van Ahikam, de
zoon van Safan, was met Jeremia,

722
00:44:32,310 --> 00:44:36,990
zodat men hem niet overgaf in de hand
van het volk om hem ter dood te brengen.

723
00:44:36,990 --> 00:44:42,030
Habakuk en Zefanja zijn daar in
Jeruzalem dus tijdgenoten van Jeremia.

724
00:44:42,030 --> 00:44:44,010
Ook deze man Uria.

725
00:44:44,010 --> 00:44:47,010
Hoelang hij heeft
geprofeteerd, weten we niet.

726
00:44:47,010 --> 00:44:50,730
Hij vluchtte naar Egypte en zijn
stem is waarschijnlijk nooit meer

727
00:44:50,730 --> 00:44:52,350
in Jeruzalem gehoord.

728
00:44:52,350 --> 00:44:54,390
Dan nu over het boek zelf.

729
00:44:54,390 --> 00:44:57,030
Het is het langste van
de profetische boeken.

730
00:44:57,030 --> 00:45:01,530
Het hoofdthema is Gods
naderende oordeel over Juda.

731
00:45:01,530 --> 00:45:07,350
In elk geval zijn de hoofdstukken 1 tot
en met 29, meer dan de helft van het boek,

732
00:45:07,350 --> 00:45:13,470
aan dat onderwerp gewijd: het naderende
oordeel over Juda door de Babyloniërs.

733
00:45:13,470 --> 00:45:15,990
Maar een ander thema in
het boek is natuurlijk het

734
00:45:15,990 --> 00:45:18,810
daaropvolgende messiaanse tijdperk.

735
00:45:18,810 --> 00:45:23,610
In dat opzicht zit Jeremia op dezelfde
lijn als Jesaja in een groot deel

736
00:45:23,610 --> 00:45:24,870
van zijn geschriften.

737
00:45:24,870 --> 00:45:29,610
Jesaja sprak over de val van
Jeruzalem en het messiaanse tijdperk,

738
00:45:29,610 --> 00:45:31,470
en dat doet Jeremia ook.

739
00:45:31,470 --> 00:45:35,790
Maar Jeremia leeft in de tijd waarin
Jeruzalem op het punt staat te vallen.

740
00:45:35,790 --> 00:45:40,470
Het messiaanse tijdperk staat vooral
centraal in de hoofdstukken 30 tot en met

741
00:45:40,470 --> 00:45:44,130
33, die soms het Kleine
Troostboek worden genoemd.

742
00:45:44,130 --> 00:45:49,950
Denk eraan, Jesaja 40 tot en
met 66, die 27 hoofdstukken,

743
00:45:49,950 --> 00:45:53,610
worden door de meeste geleerden
het Troostboek genoemd.

744
00:45:53,610 --> 00:45:58,890
Dit kleinere gedeelte van vier
hoofdstukken, Jeremia 30 tot en met 33,

745
00:45:58,890 --> 00:46:04,110
wordt soms het Kleine Troostboek genoemd,
omdat het over hetzelfde onderwerp gaat.

746
00:46:04,110 --> 00:46:08,790
Jeremia onthult meer over het persoonlijke
leven en de innerlijke worstelingen van de

747
00:46:08,790 --> 00:46:11,850
schrijver dan alle andere
profetische boeken.

748
00:46:11,850 --> 00:46:14,730
De meeste daarvan bevatten alleen woorden.

749
00:46:14,730 --> 00:46:17,430
We leren de man niet echt goed kennen.

750
00:46:17,430 --> 00:46:22,170
Jeremia leren we wel heel goed kennen,
omdat hij veel van zijn innerlijke,

751
00:46:22,170 --> 00:46:24,750
emotionele worstelingen met ons deelt.

752
00:46:24,750 --> 00:46:27,810
Hij schreef zijn profetieën
aanvankelijk niet op.

753
00:46:27,810 --> 00:46:33,030
Hij begon twintig jaar voordat hij er
ook maar één opschreef al te profeteren.

754
00:46:33,030 --> 00:46:38,130
In hoofdstuk 36 zei God tegen hem dat
hij de profetieën die hij uitsprak moest

755
00:46:38,130 --> 00:46:40,650
opschrijven, en dat deed hij.

756
00:46:40,650 --> 00:46:46,290
Deze hoofdstukken, in elk geval de eerste
21 hoofdstukken van zijn profetieën,

757
00:46:46,290 --> 00:46:51,690
werden aan koning Jojakim voorgelegd,
die er geen enkel respect voor toonde.

758
00:46:51,690 --> 00:46:55,710
Hij sneed ze met een mes in
stukken en gooide ze in het vuur.

759
00:46:55,710 --> 00:47:00,570
Toen Jeremia dat hoorde, schreef hij
het opnieuw op en voegde er ook nog meer

760
00:47:00,570 --> 00:47:01,350
woorden aan toe.

761
00:47:01,350 --> 00:47:05,670
Het is interessant dat hij profetieën
twintig jaar nadat hij ze had uitgesproken

762
00:47:05,670 --> 00:47:09,570
opschreef, en ze vervolgens opnieuw
kon opschrijven en er nog iets

763
00:47:09,570 --> 00:47:11,070
aan kon toevoegen.

764
00:47:11,070 --> 00:47:15,810
Soms stellen we ons een profeet voor als
iemand die onder een soort magische of

765
00:47:15,810 --> 00:47:17,970
bovennatuurlijke invloed staat.

766
00:47:17,970 --> 00:47:21,150
Hij schrijft bijna door middel
van automatisch schrift.

767
00:47:21,150 --> 00:47:25,050
Maar in plaats daarvan lijkt hij
vanuit zijn geheugen te schrijven.

768
00:47:25,050 --> 00:47:29,010
Hij predikte en twintig jaar
later schreef hij op wat zijn

769
00:47:29,010 --> 00:47:31,770
preken en zijn boodschappen waren geweest.

770
00:47:31,770 --> 00:47:35,130
Toen dat eerste exemplaar
door Jojakim was verbrand,

771
00:47:35,130 --> 00:47:39,030
kon Jeremia ze opnieuw
opschrijven en verder uitwerken.

772
00:47:39,030 --> 00:47:43,710
Hij zei dat hij daarnaast nog veel
meer soortgelijke woorden had.

773
00:47:43,710 --> 00:47:46,350
Hoofdstuk 36 vertelt hierover.

774
00:47:46,350 --> 00:47:50,970
Het boek Jeremia wordt zeven
keer in andere boeken aangehaald,

775
00:47:50,970 --> 00:47:53,490
meestal in boeken van
het Nieuwe Testament.

776
00:47:53,490 --> 00:47:56,250
Maar in Daniël hoofdstuk 9, vers 2,

777
00:47:56,250 --> 00:48:00,990
is Daniël daar in Babylon daadwerkelijk
het boek Jeremia aan het lezen.

778
00:48:00,990 --> 00:48:04,950
Het boek van Jeremia heeft hem
dus overleefd en heeft zijn weg

779
00:48:04,950 --> 00:48:06,750
naar Babylon gevonden.

780
00:48:06,750 --> 00:48:10,650
Hoewel hij aan Jeruzalem schreef,
moeten er exemplaren van naar

781
00:48:10,650 --> 00:48:12,630
Babylon zijn meegenomen.

782
00:48:12,630 --> 00:48:18,690
Daniël las erin in Daniël hoofdstuk
9, en hij las Jeremia hoofdstuk 25,

783
00:48:18,690 --> 00:48:23,610
waar stond dat de ballingschap van
de Joden zeventig jaar zou duren.

784
00:48:23,610 --> 00:48:27,930
Daaruit wist Daniël dat hij aan
het einde van die periode leefde.

785
00:48:27,930 --> 00:48:31,890
Hij begon te bidden en God te
vragen het volk te bevrijden,

786
00:48:31,890 --> 00:48:34,050
zoals Jeremia had voorspeld.

787
00:48:34,050 --> 00:48:37,830
De andere aanhalingen staan
allemaal in het Nieuwe Testament.

788
00:48:37,830 --> 00:48:42,030
Mattheüs 2:18 haalt een
gedeelte uit Jeremia aan

789
00:48:42,030 --> 00:48:46,350
waarin Rachel om haar kinderen huilt,
in verband met de moord op de kleine

790
00:48:46,350 --> 00:48:48,090
kinderen in Bethlehem.

791
00:48:48,090 --> 00:48:54,090
In Mattheüs hoofdstuk 27, vers 9, wordt
een profetie gegeven die aan Jeremia wordt

792
00:48:54,090 --> 00:48:58,830
toegeschreven, maar het lijkt meer
een profetie van Zacharia te zijn.

793
00:48:58,830 --> 00:49:02,430
Het lijkt te verwijzen
naar Zacharia hoofdstuk 11,

794
00:49:02,430 --> 00:49:05,430
maar Mattheüs schrijft
het aan Jeremia toe.

795
00:49:05,430 --> 00:49:08,970
De meeste evangelische geleerden
zouden zeggen dat er twee

796
00:49:08,970 --> 00:49:12,090
profetieën worden bedoeld
die met elkaar zijn vermengd,

797
00:49:12,090 --> 00:49:15,390
één uit Jeremia en één uit Zacharia.

798
00:49:15,390 --> 00:49:20,670
De opvallendste elementen die worden
aangehaald, komen eigenlijk uit Zacharia.

799
00:49:20,670 --> 00:49:23,490
Maar omdat Jeremia een
belangrijkere profeet is,

800
00:49:23,490 --> 00:49:25,530
wordt het aan hem toegeschreven.

801
00:49:25,530 --> 00:49:30,330
Dat is Mattheüs hoofdstuk
27 en vers 9, waar staat:

802
00:49:30,330 --> 00:49:33,990
Toen is vervuld wat gesproken
is door de profeet Jeremia:

803
00:49:33,990 --> 00:49:38,670
En zij hebben de dertig zilverstukken
genomen, de waarde van de Geschatte,

804
00:49:38,670 --> 00:49:43,350
Die zij geschat hadden uit de Israëlieten,
en zij hebben die gegeven voor de akker

805
00:49:43,350 --> 00:49:46,770
van de pottenbakker, zoals
de Heere mij bevolen heeft.

806
00:49:46,770 --> 00:49:50,730
Dat is geen exact citaat, maar
de elementen van dat citaat

807
00:49:50,730 --> 00:49:53,850
komen meer uit Zacharia dan uit Jeremia.

808
00:49:53,850 --> 00:49:57,450
Sommigen denken dat er ook wordt
gezinspeeld op Jeremia's aankoop van

809
00:49:57,450 --> 00:49:58,890
een stuk land.

810
00:49:58,890 --> 00:50:01,950
In Zacharia 11 wordt
een stuk land gekocht.

811
00:50:01,950 --> 00:50:04,830
Ook in Jeremia wordt
een stuk land gekocht.

812
00:50:04,830 --> 00:50:08,910
Sommigen denken dus dat de gedachten
van Jeremia en Zacharia hier worden

813
00:50:08,910 --> 00:50:13,110
samengevoegd en dat de aanhaling
aan Jeremia wordt toegeschreven,

814
00:50:13,110 --> 00:50:15,270
omdat hij de bekendere profeet is.

815
00:50:15,270 --> 00:50:22,950
1 Korinthe hoofdstuk 1, vers 31, en
ook 2 Korinthe 10:17 citeren allebei:

816
00:50:22,950 --> 00:50:29,130
opdat het zal zijn zoals geschreven staat:
Wie roemt, laat hij roemen in de Heere.

817
00:50:29,130 --> 00:50:35,130
**Verwijzing gecontroleerd:** de
spreker noemde 2 Korinthe 10:17,

818
00:50:35,130 --> 00:50:39,570
maar de bewoording is 1 Korinthe 1:31.

819
00:50:39,570 --> 00:50:44,310
Dat komt uit Jeremia hoofdstuk 9, vers 24.

820
00:50:44,310 --> 00:50:52,950
Paulus citeert het twee keer, in 1
Korinthe 1:31 en 2 Korinthe 10:17.

821
00:50:52,950 --> 00:50:57,570
Dan wordt de profetie over het
nieuwe verbond in Jeremia 31

822
00:50:57,570 --> 00:51:02,970
vrij uitvoerig geciteerd in Hebreeën,
in hoofdstuk 8 van Hebreeën.

823
00:51:02,970 --> 00:51:08,430
Hebreeën 8:8 tot en met 12 citeert
de profetie over het nieuwe verbond

824
00:51:08,430 --> 00:51:14,910
in haar geheel uit Jeremia
31:31 tot en met 34.

825
00:51:14,910 --> 00:51:19,830
Een gedeelte ervan wordt opnieuw geciteerd
in hoofdstuk 10, een kleiner gedeelte,

826
00:51:19,830 --> 00:51:23,670
in Hebreeën 10:16 en 17.

827
00:51:23,670 --> 00:51:27,630
Zo komt het boek Jeremia dus
buiten zijn eigen boek voor.

828
00:51:27,630 --> 00:51:31,590
In je aantekeningen heb ik je
verschillende manieren gegeven om het boek

829
00:51:31,590 --> 00:51:32,730
in te delen.

830
00:51:32,730 --> 00:51:34,770
In het schema dat ik je heb gegeven,

831
00:51:34,770 --> 00:51:38,190
is de thematische indeling aan
de linkerkant waarschijnlijk

832
00:51:38,190 --> 00:51:40,230
de belangrijkste indeling.

833
00:51:40,230 --> 00:51:43,830
Als je een indeling zou maken, zou
je waarschijnlijk iets als dit hebben

834
00:51:43,830 --> 00:51:49,410
gemaakt, waarbij hoofdstuk 1 de roeping
van Jeremia is om te profeteren.

835
00:51:49,410 --> 00:51:53,910
Hoofdstuk 2 tot en met 29
zouden profetieën zijn die

836
00:51:53,910 --> 00:51:56,370
Juda en Jeruzalem veroordelen.

837
00:51:56,370 --> 00:52:01,710
Dan zouden hoofdstuk 30 tot en met
33 de Messiaanse profetie zijn,

838
00:52:01,710 --> 00:52:03,570
het kleine troostboek.

839
00:52:03,570 --> 00:52:09,570
Hoofdstuk 34 tot en met 45 gaan opnieuw
over het onheil dat over Juda komt.

840
00:52:09,570 --> 00:52:15,090
Hoofdstuk 46 tot en met 51 zijn
profetieën tegen heidense volken,

841
00:52:15,090 --> 00:52:20,010
net zoals Jesaja die had in
Jesaja hoofdstuk 13 tot en met 23.

842
00:52:20,010 --> 00:52:23,370
We hebben hier in Jeremia een blok
hoofdstukken tegen verschillende

843
00:52:23,370 --> 00:52:27,930
heidense volken, in
hoofdstuk 46 tot en met 51.

844
00:52:27,930 --> 00:52:32,430
Dan is hoofdstuk 52 een
soort historisch aanhangsel.

845
00:52:32,430 --> 00:52:34,350
Het is helemaal geen profetie.

846
00:52:34,350 --> 00:52:38,850
Het is meer een aanhangsel dat vertelt
wat er daarna met Jeremia gebeurde.

847
00:52:38,850 --> 00:52:41,790
Zo zouden we het boek
normaal gesproken indelen.

848
00:52:41,790 --> 00:52:44,610
Ik heb hier enkele andere
indelingen gegeven.

849
00:52:44,610 --> 00:52:46,830
Je kunt ze zelf bekijken als je wilt.

850
00:52:46,830 --> 00:52:50,370
Maar de chronologische indeling
is het voornaamste waarop ik je

851
00:52:50,370 --> 00:52:51,870
aandacht wil vestigen.

852
00:52:51,870 --> 00:52:56,250
Het is je misschien opgevallen, als je
Jeremia heel aandachtig hebt gelezen,

853
00:52:56,250 --> 00:52:59,910
dat het helemaal niet in
chronologische volgorde staat.

854
00:52:59,910 --> 00:53:05,070
Vaak wordt een profetie die veel vroeger
gedateerd is, pas later weergegeven,

855
00:53:05,070 --> 00:53:09,210
na profetieën die in werkelijkheid
latere profetieën zijn.

856
00:53:09,210 --> 00:53:13,110
De hoofdstukken staan dus niet
in hun chronologische volgorde.

857
00:53:13,110 --> 00:53:17,490
Daarom heb ik je onderaan je blad
een chronologische indeling gegeven,

858
00:53:17,490 --> 00:53:22,170
zodat je kunt zien welke hoofdstukken
in welke volgorde zijn geschreven.

859
00:53:22,170 --> 00:53:26,010
De hoofdstukken die tijdens de
regering van Josia zijn geschreven,

860
00:53:26,010 --> 00:53:29,430
zijn bijvoorbeeld
hoofdstuk 1 tot en met 20.

861
00:53:29,430 --> 00:53:35,490
Tijdens de regering van
Jojakim zijn hoofdstuk 22, 25,

862
00:53:35,490 --> 00:53:41,970
36 en 45 tot en met 49 geschreven,
volgens de opgegeven dateringen.

863
00:53:41,970 --> 00:53:46,590
Vervolgens zijn hoofdstuk 13
en een deel van hoofdstuk 22

864
00:53:46,590 --> 00:53:49,530
tijdens de regering
van Jojakim geschreven.

865
00:53:49,530 --> 00:53:58,650
Daarna, tijdens de regering van Zedekia,
hoofdstuk 23 en 24, 27 tot en met 29,

866
00:53:58,650 --> 00:54:04,770
delen van 49, hoofdstuk 50
en delen van 51, enzovoort.

867
00:54:04,770 --> 00:54:08,430
Je kunt zien dat sommige van de eerdere
hoofdstukken bij de regering van

868
00:54:08,430 --> 00:54:14,850
Zedekia horen, zoals hoofdstuk
21 of hoofdstuk 23 en 24.

869
00:54:14,850 --> 00:54:18,450
Toch was dat de latere
periode van Jeremia's leven.

870
00:54:18,450 --> 00:54:20,850
Dus door naar die indeling te kijken,

871
00:54:20,850 --> 00:54:24,570
kun je zien welke hoofdstukken
wanneer zijn geschreven.

872
00:54:24,570 --> 00:54:26,310
Ik weet niet of het helpt.

873
00:54:26,310 --> 00:54:29,790
Als je een bepaald hoofdstuk bekijkt,
is het goed om na te gaan wat

874
00:54:29,790 --> 00:54:31,170
er toen speelde.

875
00:54:31,170 --> 00:54:35,610
Je moet beseffen: ‘Nu lees ik
over een vroegere periode dan

876
00:54:35,610 --> 00:54:39,810
waarover ik las in het laatste
hoofdstuk dat ik zojuist heb gelezen.’

877
00:54:39,810 --> 00:54:44,490
Het kan dus nuttig voor je zijn om ze
zo chronologisch op een rij te zetten.

878
00:54:44,490 --> 00:54:48,870
Ik weet niet of dat zo zal zijn, maar ik
dacht dat ik dat zelf graag zou hebben

879
00:54:48,870 --> 00:54:51,270
voor mijn eigen studie van Jeremia.

880
00:54:51,270 --> 00:54:52,950
Voor mij is het nuttig.

881
00:54:52,950 --> 00:54:56,071
Hierna gaan we daadwerkelijk
beginnen aan Jeremia hoofdstuk 1.