1
00:00:02,010 --> 00:00:04,350
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,350 --> 00:00:10,950
Deze keer behandelen we Markus
2, vers 13 tot en met vers 28.

3
00:00:10,950 --> 00:00:14,550
We keren terug naar Markus 2, waar
we de vorige keer gedeeltelijk

4
00:00:14,550 --> 00:00:16,050
aan toegekomen zijn.

5
00:00:16,050 --> 00:00:21,270
In onze vorige bijeenkomst zagen we het
verhaal waarin Jezus de verlamde genas

6
00:00:21,270 --> 00:00:24,930
die door zijn vier vrienden door
het dak naar beneden werd gelaten.

7
00:00:24,930 --> 00:00:28,770
Wat daarna komt, vindt
eveneens plaats in Kapernaüm,

8
00:00:28,770 --> 00:00:31,770
de plaats waar het huis van Petrus stond.

9
00:00:31,770 --> 00:00:37,110
Jezus werkte nu vanuit het huis van Petrus
tijdens Zijn hele bediening in Galilea,

10
00:00:37,110 --> 00:00:39,450
die ongeveer een jaar of langer duurde.

11
00:00:39,450 --> 00:00:44,490
Hij maakte Zijn reizen door Galilea,
maar keerde steeds terug naar Kapernaüm.

12
00:00:44,490 --> 00:00:47,130
Veel van de ons bekende
verhalen over Jezus

13
00:00:47,130 --> 00:00:50,910
stammen dus uit de tijd die
Hij in Kapernaüm doorbracht.

14
00:00:50,910 --> 00:00:56,070
Er was in Kapernaüm een belastinginner die
de verhalen over Jezus ongetwijfeld wel

15
00:00:56,070 --> 00:00:58,950
gehoord moet hebben, al had
hij misschien geen enkele van

16
00:00:58,950 --> 00:01:01,170
Zijn bijeenkomsten bijgewoond.

17
00:01:01,170 --> 00:01:06,450
Jezus was beslist het gesprek van de stad,
want bedenk dat soms de hele stad kwam

18
00:01:06,450 --> 00:01:11,010
en het huis probeerde binnen te
komen om Hem te zien of te horen.

19
00:01:11,010 --> 00:01:15,430
Levi, zoals hij hier wordt genoemd —
elders wordt hij Mattheüs genoemd —

20
00:01:15,430 --> 00:01:18,210
was in die stad belastinginner.

21
00:01:18,210 --> 00:01:23,010
We lezen in vers 13 dat Jezus opnieuw
naar buiten ging, naar de zee:

22
00:01:23,010 --> 00:01:27,390
En Hij vertrok weer naar de zee; en
heel de menigte kwam naar Hem toe,

23
00:01:27,390 --> 00:01:29,070
en Hij onderwees hen.

24
00:01:29,070 --> 00:01:32,850
En Hij ging verder en zag
Levi, de zoon van Alfeüs,

25
00:01:32,850 --> 00:01:36,810
in het tolhuis zitten en
zei tegen hem: Volg Mij!

26
00:01:36,810 --> 00:01:39,390
En hij stond op en volgde Hem.

27
00:01:39,390 --> 00:01:42,150
Dit gebeurt werkelijk heel plotseling.

28
00:01:42,150 --> 00:01:46,290
Ook de beschrijving van de vissers die
gehoor geven aan Jezus’ oproep om Hem te

29
00:01:46,290 --> 00:01:48,510
volgen, lijkt heel plotseling.

30
00:01:48,510 --> 00:01:51,930
Maar we weten dat dit in het geval
van de vissers niet hun eerste

31
00:01:51,930 --> 00:01:54,150
kennismaking met Jezus was.

32
00:01:54,150 --> 00:01:56,190
Ze hadden Hem eerder ontmoet.

33
00:01:56,190 --> 00:02:00,570
Misschien hadden ze in Johannes 1 wel
een hele dag met Hem doorgebracht.

34
00:02:00,570 --> 00:02:04,590
Vervolgens ontmoette Hij hen,
minstens enkele maanden later,

35
00:02:04,590 --> 00:02:06,810
bij het Meer van Galilea.

36
00:02:06,810 --> 00:02:10,950
Zelfs toen weten we het niet zeker,
maar misschien hadden ze al iets gezien

37
00:02:10,950 --> 00:02:15,750
en gehoord van wat Hij daar in
Kapernaüm deed voordat Hij hen riep.

38
00:02:15,750 --> 00:02:20,490
Hoe dan ook, het verhaal wordt verteld
alsof het heel plotseling gebeurde,

39
00:02:20,490 --> 00:02:24,270
alsof Hij deze mensen
zomaar tegenkwam, hen riep

40
00:02:24,270 --> 00:02:27,210
en zij alles achterlieten
om Hem te volgen.

41
00:02:27,210 --> 00:02:30,210
Maar mannen zullen dat
doorgaans natuurlijk niet doen,

42
00:02:30,210 --> 00:02:34,230
tenzij ze enig besef hebben
van wie het is die hen roept.

43
00:02:34,230 --> 00:02:38,370
Deze man Levi verliet zijn
functie blijkbaar zonder aarzelen.

44
00:02:38,370 --> 00:02:41,850
Dat zou erop wijzen dat hij
al van Jezus had gehoord,

45
00:02:41,850 --> 00:02:46,170
of dat hij Jezus misschien op zijn
minst door de straten had zien lopen.

46
00:02:46,170 --> 00:02:50,010
De belastingkantoren van de
belastinginners stonden zo ongeveer op

47
00:02:50,010 --> 00:02:53,910
straat, waar voorbijgangers
op de markt langskwamen.

48
00:02:53,910 --> 00:02:57,930
Jezus bracht tijd door in dat
kleine stadje en woonde daar,

49
00:02:57,930 --> 00:03:01,950
dus Hij was waarschijnlijk een aantal
keren langs zijn kantoor gekomen.

50
00:03:01,950 --> 00:03:05,310
Levi hoorde berichten over
de wonderen die Jezus deed,

51
00:03:05,310 --> 00:03:08,670
de verbazingwekkende dingen
die Jezus onderwees en de

52
00:03:08,670 --> 00:03:11,070
menigten die daardoor werden aangetrokken.

53
00:03:11,070 --> 00:03:15,030
Het lijkt mij waarschijnlijk dat
Levi, voordat Jezus hem riep,

54
00:03:15,030 --> 00:03:19,290
er misschien in zijn hart naar verlangde
geschikt te zijn om Jezus te volgen.

55
00:03:19,290 --> 00:03:23,550
Toen de uitnodiging kwam, leek hij
die maar al te graag aan te nemen.

56
00:03:23,550 --> 00:03:27,030
Hij leek er niet over te hoeven nadenken
of de mogelijkheden tegen elkaar

57
00:03:27,030 --> 00:03:28,530
te hoeven afwegen.

58
00:03:28,530 --> 00:03:30,330
Omdat hij belastinginner was,

59
00:03:30,330 --> 00:03:33,090
was hij natuurlijk een
maatschappelijke verschoppeling.

60
00:03:33,090 --> 00:03:38,130
Hij was Joods, maar hij inde belastingen
bij zijn Joodse volksgenoten en droeg die

61
00:03:38,130 --> 00:03:39,690
af aan Rome.

62
00:03:39,690 --> 00:03:42,510
Hij had een overeenkomst
gesloten met Rome,

63
00:03:42,510 --> 00:03:45,810
of met een andere tussenpersoon
die voor Rome werkte,

64
00:03:45,810 --> 00:03:50,790
om belastingen te innen en die aan de
Romeinse onderdrukkers af te dragen.

65
00:03:50,790 --> 00:03:53,730
Zo beschouwden de Joden
de Romeinen tenminste.

66
00:03:53,730 --> 00:03:57,690
De Romeinen waren de Joden over het
algemeen niet vriendelijk gezind,

67
00:03:57,690 --> 00:04:01,890
al lees je van tijd tot tijd over
een vriendelijke Romeinse centurio,

68
00:04:01,890 --> 00:04:07,350
zoals Cornelius, of misschien die centurio
van wie de dienaar ziek was en die

69
00:04:07,350 --> 00:04:08,730
naar Jezus kwam.

70
00:04:08,730 --> 00:04:11,850
Ik heb niet de indruk dat
alle Romeinen de Joden altijd

71
00:04:11,850 --> 00:04:14,070
uiterst vijandig gezind waren.

72
00:04:14,070 --> 00:04:16,890
Maar de Joden waren
een onbeheersbaar volk,

73
00:04:16,890 --> 00:04:21,750
omdat ze geloofden dat niemand
behalve God over hen mocht heersen.

74
00:04:21,750 --> 00:04:27,090
De zelotenbeweging, die in het jaar 6 na
Christus was ontstaan onder een man die

75
00:04:27,090 --> 00:04:32,130
Judas de Galileeër heette, had in feite
als hoofdgedachte dat het voor een Jood

76
00:04:32,130 --> 00:04:35,190
onwettig is belasting
aan de keizer te betalen.

77
00:04:35,190 --> 00:04:40,410
God is immers de Koning van Israël, en
belasting afdragen aan de keizer van Rome

78
00:04:40,410 --> 00:04:43,530
is een verloochening van God, zei Judas.

79
00:04:43,530 --> 00:04:45,930
Hij kreeg veel steun onder het volk.

80
00:04:45,930 --> 00:04:50,430
Iedere belastingopstand zal natuurlijk
wel enige steun onder het volk krijgen,

81
00:04:50,430 --> 00:04:53,190
zelfs als die geen
religieuze grondslag heeft.

82
00:04:53,190 --> 00:04:56,850
Maar dit vond weerklank
bij veel Joodse mensen.

83
00:04:56,850 --> 00:05:00,270
Ze zeiden: ‘Wij zijn Gods volk.

84
00:05:00,270 --> 00:05:02,310
Hij is onze Koning.

85
00:05:02,310 --> 00:05:05,370
Waarom zouden we belasting
betalen aan de keizer?’

86
00:05:05,370 --> 00:05:09,630
En zo begon de partij van de
zeloten met deze hoofdgedachte.

87
00:05:09,630 --> 00:05:14,610
Veel later in Jezus’ bediening kwamen
ze naar Jezus toe en vroegen Hem:

88
00:05:14,610 --> 00:05:18,570
Dezen nu kwamen en zeiden
tegen Hem: Meester,

89
00:05:18,570 --> 00:05:23,550
wij weten dat U waarachtig bent en
Zich door niemand laat beïnvloeden;

90
00:05:23,550 --> 00:05:26,370
want U ziet de persoon
van de mensen niet aan,

91
00:05:26,370 --> 00:05:29,850
maar U onderwijst de
weg van God in waarheid.

92
00:05:29,850 --> 00:05:33,630
Is het geoorloofd de keizer
belasting te betalen of niet?

93
00:05:33,630 --> 00:05:36,690
Moeten wij betalen of niet betalen?

94
00:05:36,690 --> 00:05:40,710
Dit speelde zich af in een klimaat
van zeer felle controverse,

95
00:05:40,710 --> 00:05:44,250
omdat er veel mensen waren die
sympathiseerden met het verzet van de

96
00:05:44,250 --> 00:05:47,910
zeloten tegen het betalen
van belasting aan Rome.

97
00:05:47,910 --> 00:05:51,690
Misschien kwamen ze er niet openlijk
voor uit dat ze bij die partij hoorden,

98
00:05:51,690 --> 00:05:55,230
omdat dit waarschijnlijk zou
betekenen dat ze gekruisigd werden.

99
00:05:55,230 --> 00:05:59,730
De Romeinen duldden de zeloten niet
wanneer ze hen konden identificeren.

100
00:05:59,730 --> 00:06:03,270
Het was min of meer een
geheime guerrillabeweging.

101
00:06:03,270 --> 00:06:06,930
Toch werden ze door velen
beschouwd als vrijheidsstrijders.

102
00:06:06,930 --> 00:06:10,590
Ze voerden aanvallen uit
op Romeinse legerkampen,

103
00:06:10,590 --> 00:06:14,310
doodden Romeinen wanneer ze
daartoe de kans kregen, enzovoort.

104
00:06:14,310 --> 00:06:18,630
Het leek een beetje op de Makkabese
opstand, alleen zonder succes.

105
00:06:18,630 --> 00:06:23,430
De Makkabese opstand had ongeveer
160 jaar voor Christus plaatsgevonden

106
00:06:23,430 --> 00:06:27,990
en was erin geslaagd de heidense
machthebbers van Israël omver te werpen.

107
00:06:27,990 --> 00:06:31,290
Maar de beweging die door Judas
de Galileeër was begonnen,

108
00:06:31,290 --> 00:06:34,350
heeft de Romeinen nooit
werkelijk omvergeworpen.

109
00:06:34,350 --> 00:06:38,310
Toen Jeruzalem uiteindelijk werd verwoest,
na het einde van het verslag van het

110
00:06:38,310 --> 00:06:41,370
Nieuwe Testament, in
het jaar 70 na Christus,

111
00:06:41,370 --> 00:06:46,830
kwam dat feitelijk doordat deze Zeloten,
dezelfde partij, in Galilea een nieuwe,

112
00:06:46,830 --> 00:06:49,890
openlijkere opstand tegen
de Romeinen waren begonnen.

113
00:06:49,890 --> 00:06:54,810
De Romeinen stuurden zwaarbewapende
troepen, en toen begon de Joodse Oorlog.

114
00:06:54,810 --> 00:06:59,430
Die was drieënhalf jaar lang een
slachting en een bloedbad onder de Joden,

115
00:06:59,430 --> 00:07:03,090
totdat de Romeinen uiteindelijk
ook Jeruzalem verwoestten.

116
00:07:03,090 --> 00:07:07,290
Deze Zeloten leken dus op de Makkabeeën,
maar ze waren niet zo succesvol

117
00:07:07,290 --> 00:07:08,670
als de Makkabeeën.

118
00:07:08,670 --> 00:07:12,090
De mensen zagen hen als een
beweging van vrijheidsstrijders,

119
00:07:12,090 --> 00:07:16,590
en de meeste gewone burgers stonden
waarschijnlijk sympathiek tegenover hen.

120
00:07:16,590 --> 00:07:19,650
Aan de andere kant waren
er Joden die zeiden:

121
00:07:19,650 --> 00:07:22,290
‘Waarom bewaren we hier
niet gewoon de vrede?

122
00:07:22,290 --> 00:07:24,630
De Romeinen heersen over ons.

123
00:07:24,630 --> 00:07:27,930
Misschien moeten we dit aanvaarden
als Gods tuchtiging van ons

124
00:07:27,930 --> 00:07:29,670
vanwege onze zonden.

125
00:07:29,670 --> 00:07:33,390
Waarom leren we niet gewoon om met
de Romeinen te leven en hen ook

126
00:07:33,390 --> 00:07:35,010
te laten leven?

127
00:07:35,010 --> 00:07:38,490
Laten we hun belasting betalen,
dan laten ze ons met rust.

128
00:07:38,490 --> 00:07:42,270
Ze zullen niet weggaan, maar ze
zullen ons niet lastigvallen of

129
00:07:42,270 --> 00:07:45,990
onderdrukken als we gewoon
doen wat ze van ons verlangen.’

130
00:07:45,990 --> 00:07:49,650
De Romeinen waren over het
algemeen redelijke mensen.

131
00:07:49,650 --> 00:07:51,810
Ze waren niet zoals de Assyriërs,

132
00:07:51,810 --> 00:07:55,110
die hun slachtoffers graag
martelden en verminkten.

133
00:07:55,110 --> 00:07:58,890
De Romeinen wilden alleen maar
dat de mensen gehoorzaamden.

134
00:07:58,890 --> 00:08:02,730
Ze wilden alleen maar de wereld
tot gehoorzaamheid brengen.

135
00:08:02,730 --> 00:08:05,670
Dat was het doel van het Romeinse Rijk.

136
00:08:05,670 --> 00:08:10,950
Als de Joden gewoon zouden gehoorzamen,
zou er veel minder conflict zijn.

137
00:08:10,950 --> 00:08:14,430
Mattheüs, of Levi, zoals
hij hier wordt genoemd,

138
00:08:14,430 --> 00:08:17,850
stond beslist aan de kant
van samenwerking met Rome.

139
00:08:17,850 --> 00:08:19,830
Hij werkte voor Rome.

140
00:08:19,830 --> 00:08:23,610
Als zodanig zou hij waarschijnlijk
een doelwit van de Zeloten zijn,

141
00:08:23,610 --> 00:08:28,050
maar ze hadden hun handen al vol aan de
rechtstreekse strijd met de Romeinen.

142
00:08:28,050 --> 00:08:32,130
Toch zouden ze iedere Jood hebben veracht
die naar de kant van de Romeinen was

143
00:08:32,130 --> 00:08:37,770
overgelopen door voor de Romeinen
belastingen te innen bij zijn eigen volk.

144
00:08:37,770 --> 00:08:41,370
Het gewone volk was sterk
tegen de tollenaars gekant.

145
00:08:41,370 --> 00:08:46,710
De term ‘belastinginner’ komt overeen met
wat in de oudere Engelse vertaling een

146
00:08:46,710 --> 00:08:48,630
‘publican’ wordt genoemd.

147
00:08:48,630 --> 00:08:54,390
Het Joodse volk dacht buitengewoon slecht
over de tollenaars, of belastinginners.

148
00:08:54,390 --> 00:08:57,510
In de King James Version
vinden we de uitdrukking

149
00:08:57,510 --> 00:09:02,850
‘publicans and sinners’ dan ook
vaak: tollenaars en zondaars.

150
00:09:02,850 --> 00:09:06,570
Jezus noemde die groep
zelfs samen met prostituees.

151
00:09:06,570 --> 00:09:09,990
Wie van deze twee heeft de
wil van de vader gedaan?

152
00:09:09,990 --> 00:09:12,570
Zij zeiden tegen Hem: De eerste.

153
00:09:12,570 --> 00:09:17,970
Jezus zei tegen hen: Voorwaar, Ik zeg
u dat de tollenaars en de hoeren u

154
00:09:17,970 --> 00:09:20,370
voorgaan in het Koninkrijk van God.

155
00:09:20,370 --> 00:09:24,270
Hoewel de tollenaars dus niet
noodzakelijk een immoreel leven leidden,

156
00:09:24,270 --> 00:09:28,470
werden ze op één hoop gegooid met
prostituees en andere zondaars,

157
00:09:28,470 --> 00:09:31,110
omdat ze verraders van hun volk waren.

158
00:09:31,110 --> 00:09:35,670
Ik weet niet of ze ooit fysiek gevaar
liepen door toedoen van hun landgenoten,

159
00:09:35,670 --> 00:09:37,890
of dat ze alleen werden gemeden.

160
00:09:37,890 --> 00:09:42,510
Misschien gooiden de mensen van tijd
tot tijd dingen naar hen. Wie weet?

161
00:09:42,510 --> 00:09:44,490
Ze werden zeer veracht.

162
00:09:44,490 --> 00:09:48,510
Levi dacht waarschijnlijk dat hij
eenvoudigweg niet het soort mens was

163
00:09:48,510 --> 00:09:50,670
dat Jezus zou aanvaarden.

164
00:09:50,670 --> 00:09:55,530
Er was tenslotte één discipel van Jezus —
en we weten niet of hij zich op dat moment

165
00:09:55,530 --> 00:09:59,790
al bij de groep had aangesloten, want
in de evangeliën wordt ons niet verteld

166
00:09:59,790 --> 00:10:05,010
wanneer hij zich aansloot — maar een
van Jezus’ twaalf apostelen was Simon

167
00:10:05,010 --> 00:10:09,210
de Zeloot, daadwerkelijk iemand
uit de partij van de Zeloten.

168
00:10:09,210 --> 00:10:11,730
Mattheüs daarentegen
werd ook een discipel,

169
00:10:11,730 --> 00:10:15,450
en hij stond aan het andere
politieke uiteinde van het spectrum.

170
00:10:15,450 --> 00:10:18,930
Jezus riep de mensen dus duidelijk
niet naar de ene of de andere

171
00:10:18,930 --> 00:10:20,910
politieke pool van het spectrum.

172
00:10:20,910 --> 00:10:24,510
Hij had daarentegen een alternatieve
beweging in Zijn Koninkrijk,

173
00:10:24,510 --> 00:10:28,650
die mensen met allerlei politieke
overtuigingen aantrok, onder wie,

174
00:10:28,650 --> 00:10:30,330
naar blijkt, Levi.

175
00:10:30,330 --> 00:10:33,870
Ik ben van mening dat Levi
waarschijnlijk over Jezus had gehoord

176
00:10:33,870 --> 00:10:35,910
en Hem misschien had gezien.

177
00:10:35,910 --> 00:10:40,470
Hij voelde zich tot Hem aangetrokken en
zou Hem misschien al gevolgd zijn als hij

178
00:10:40,470 --> 00:10:41,430
dat had gekund.

179
00:10:41,430 --> 00:10:45,810
Maar waarschijnlijk dacht hij dat hij niet
werkelijk aanvaardbaar was en dat Jezus

180
00:10:45,810 --> 00:10:50,370
vermoedelijk niet zou willen dat
iemand zoals hij met Hem omging.

181
00:10:50,370 --> 00:10:54,150
Toch loopt Jezus langs,
kijkt hem aan en zegt:

182
00:10:54,150 --> 00:10:55,290
Volg mij.

183
00:10:55,290 --> 00:10:59,250
De man springt eenvoudigweg
op en laat zijn werk achter.

184
00:10:59,250 --> 00:11:04,050
Hij neemt geen opzegtermijn van twee
weken in acht en vraagt ook niet:

185
00:11:04,050 --> 00:11:06,810
‘Hoe moet ik in mijn
levensonderhoud voorzien?’

186
00:11:06,810 --> 00:11:10,710
Hij staat klaar om te gaan,
en dus volgt hij Jezus.

187
00:11:10,710 --> 00:11:13,950
En het gebeurde, toen
Hij in diens huis aanlag,

188
00:11:13,950 --> 00:11:18,750
dat ook veel tollenaars en zondaars
met Jezus en Zijn discipelen aanlagen;

189
00:11:18,750 --> 00:11:22,350
want zij waren met velen
en waren Hem gevolgd.

190
00:11:22,350 --> 00:11:26,670
Hier zien we dus zondaars en
andere tollenaars die Jezus volgen,

191
00:11:26,670 --> 00:11:30,990
omdat Levi hen voor een feestmaal
bij hem thuis had uitgenodigd.

192
00:11:30,990 --> 00:11:35,490
Dit was ongetwijfeld eenvoudigweg
bedoeld als een ontvangst.

193
00:11:35,490 --> 00:11:38,370
Levi is zo blij dat
hij bij Jezus mag zijn,

194
00:11:38,370 --> 00:11:42,450
dat hij Jezus en de discipelen
uitnodigt om bij hem thuis aan een

195
00:11:42,450 --> 00:11:46,470
feestmaal deel te nemen, samen
met zijn oude vrienden die

196
00:11:46,470 --> 00:11:48,630
eveneens waren uitgestoten.

197
00:11:48,630 --> 00:11:53,430
Een rabbi bij je thuis uitnodigen
terwijl je andere gasten prostituees,

198
00:11:53,430 --> 00:11:57,150
zondaars en tollenaars
zijn, betekent in zekere zin

199
00:11:57,150 --> 00:12:01,050
dat je werkelijk je nek
uitsteekt en zegt: ‘Rabbi,

200
00:12:01,050 --> 00:12:04,530
zou U het erg vinden om
naar een feestmaal te komen?

201
00:12:04,530 --> 00:12:09,510
Trouwens, de prostituees en tollenaars
zullen de voornaamste gasten zijn.’

202
00:12:09,510 --> 00:12:14,190
Met deze uitnodiging nam hij beslist
het risico afgewezen te worden.

203
00:12:14,190 --> 00:12:18,990
Maar hij werd ongetwijfeld bemoedigd door
het feit dat Jezus hem had uitgenodigd.

204
00:12:18,990 --> 00:12:22,890
Jezus had niet gewacht totdat
hij zijn beroep had verlaten.

205
00:12:22,890 --> 00:12:26,730
Hij riep hem terwijl hij
nog actief belastingen inde.

206
00:12:26,730 --> 00:12:30,030
Zo besefte hij dat Jezus
een vriend van zondaars was,

207
00:12:30,030 --> 00:12:32,250
zoals Zijn critici Hem later noemden.

208
00:12:32,250 --> 00:12:36,030
In zekere zin leek het feit
dat Jezus deze tollenaar riep

209
00:12:36,030 --> 00:12:40,770
een beetje op het aanraken van de melaatse
in hoofdstuk 1, zoals we hebben gezien.

210
00:12:40,770 --> 00:12:44,550
Want de melaatse en de tollenaar
waren allebei verstotenen,

211
00:12:44,550 --> 00:12:46,290
maar om verschillende redenen.

212
00:12:46,290 --> 00:12:50,130
De melaatse kon er in elk geval
niets aan doen dat hij onrein was.

213
00:12:50,130 --> 00:12:52,950
De tollenaar kon wel
verantwoordelijk worden gehouden

214
00:12:52,950 --> 00:12:55,350
voor de beroepskeuze die hij had gemaakt.

215
00:12:55,350 --> 00:13:00,150
Hij was beslist een sociale melaatse, maar
hij had vrienden van zijn eigen soort.

216
00:13:00,150 --> 00:13:02,850
Zoals melaatsen hun
melaatsenkolonie hadden,

217
00:13:02,850 --> 00:13:05,670
zo hadden tollenaars hun
kringen van tollenaars,

218
00:13:05,670 --> 00:13:08,010
samen met andere mensen
die verstoten waren

219
00:13:08,010 --> 00:13:13,230
en waarschijnlijk uit de synagoge waren
gezet, zoals prostituees en dergelijke.

220
00:13:13,230 --> 00:13:14,910
Soort zoekt soort.

221
00:13:14,910 --> 00:13:20,010
Alle mensen die door de samenleving werden
afgewezen, kenden en accepteerden elkaar.

222
00:13:20,010 --> 00:13:22,590
Nu kwamen ze allemaal met Jezus eten.

223
00:13:22,590 --> 00:13:27,630
Toen de schriftgeleerden en Farizeeën Hem
met de tollenaars en zondaars zagen eten,

224
00:13:27,630 --> 00:13:29,610
zeiden ze tegen Zijn discipelen:

225
00:13:29,610 --> 00:13:33,570
En toen de schriftgeleerden en de
Farizeeën Hem zagen eten met de tollenaars

226
00:13:33,570 --> 00:13:36,690
en zondaars, zeiden zij
tegen Zijn discipelen:

227
00:13:36,690 --> 00:13:40,290
Waarom eet en drinkt Hij met
de tollenaars en zondaars?

228
00:13:40,290 --> 00:13:44,190
Werkelijk geen enkele rabbi met
enig zelfrespect zou dit doen.

229
00:13:44,190 --> 00:13:47,910
In het Evangelie van Lukas
staat een soortgelijk verhaal.

230
00:13:47,910 --> 00:13:51,150
Het gaat daar eigenlijk niet over
Jezus die met tollenaars eet,

231
00:13:51,150 --> 00:13:55,350
maar over Jezus die met een Farizeeër
eet in het huis van een Farizeeër

232
00:13:55,350 --> 00:13:56,370
die Simon heette.

233
00:13:56,370 --> 00:14:00,270
Terwijl Hij daar was, kwam er echter
een vrouw binnen die in die stad

234
00:14:00,270 --> 00:14:02,730
bekendstond als zondares.

235
00:14:02,730 --> 00:14:06,870
Ze begon te huilen, waste Zijn voeten
met haar tranen en droogde ze met

236
00:14:06,870 --> 00:14:08,190
haar haar af.

237
00:14:08,190 --> 00:14:10,830
De Farizeeër die Hem had uitgenodigd, zei:

238
00:14:10,830 --> 00:14:15,750
Toen de Farizeeër die Hem uitgenodigd
had, dat zag, zei hij bij zichzelf:

239
00:14:15,750 --> 00:14:21,210
Deze Man zou, als Hij een profeet was, wel
weten wie en wat voor vrouw het is die Hem

240
00:14:21,210 --> 00:14:24,210
aanraakt, want zij is een zondares.

241
00:14:24,210 --> 00:14:26,790
Zo dachten godsdienstige
mensen in die tijd.

242
00:14:26,790 --> 00:14:29,610
Je moet bedenken dat
verontreiniging voor een Jood

243
00:14:29,610 --> 00:14:35,070
veel te maken had met wat je aanraakte,
wat jou aanraakte en met wie je omging.

244
00:14:35,070 --> 00:14:38,130
Maar Jezus trok Zich daar
duidelijk niets van aan.

245
00:14:38,130 --> 00:14:41,610
Jezus hoorde dat ze kritiek hadden
op Zijn keuze van het gezelschap

246
00:14:41,610 --> 00:14:43,350
waarmee Hij omging.

247
00:14:43,350 --> 00:14:45,630
In vers 17 zei Hij tegen hen:

248
00:14:45,630 --> 00:14:50,070
En toen Jezus dat hoorde, zei
Hij tegen hen: Wie gezond zijn,

249
00:14:50,070 --> 00:14:52,890
hebben geen dokter nodig,
maar wie ziek zijn.

250
00:14:52,890 --> 00:14:57,570
Ik ben niet gekomen om rechtvaardigen
tot bekering te roepen, maar zondaars.

251
00:14:57,570 --> 00:15:02,250
Trouwens, de woorden ‘tot bekering’
komen in sommige handschriften van dit

252
00:15:02,250 --> 00:15:03,990
specifieke vers niet voor.

253
00:15:03,990 --> 00:15:07,290
De Alexandrijnse tekst
laat ‘tot bekering’ weg,

254
00:15:07,290 --> 00:15:11,190
maar de parallelle gedeelten
in Mattheüs en, naar ik meen,

255
00:15:11,190 --> 00:15:13,530
Lukas bevatten die woorden allebei.

256
00:15:13,530 --> 00:15:16,770
We weten dus dat Jezus ze
wel heeft uitgesproken,

257
00:15:16,770 --> 00:15:19,530
zelfs als Markus ze
misschien heeft weggelaten,

258
00:15:19,530 --> 00:15:23,730
of als sommige handschriften van
Markus ze misschien hebben weggelaten.

259
00:15:23,730 --> 00:15:29,130
Jezus wist kennelijk niet wat wij over
preventieve geneeskunde weten. Hij zei:

260
00:15:29,130 --> 00:15:31,710
Wie gezond is, heeft geen dokter nodig.

261
00:15:31,710 --> 00:15:35,490
Ik ken veel mensen die naar de
dokter gaan als ze niet ziek zijn.

262
00:15:35,490 --> 00:15:37,230
Misschien heeft Hij gelijk.

263
00:15:37,230 --> 00:15:40,110
Sommige mensen worden ziek
in de dokterspraktijk.

264
00:15:40,110 --> 00:15:44,430
Wij namen onze baby’s nooit mee naar
consultatiebureaus voor gezonde baby’s,

265
00:15:44,430 --> 00:15:47,910
of überhaupt naar
consultatiebureaus voor baby’s.

266
00:15:47,910 --> 00:15:50,490
Ik zeg niet dat mensen dat
niet zouden moeten doen,

267
00:15:50,490 --> 00:15:54,150
maar mijn vrouw was altijd bang
dat ze daar iets zouden oplopen.

268
00:15:54,150 --> 00:15:57,810
Thuis zijn ze gezond, je neemt ze
mee naar het consultatiebureau,

269
00:15:57,810 --> 00:16:00,510
en daar is een kind met een snotneus.

270
00:16:00,510 --> 00:16:03,390
Vervolgens krijgt ons
kind ook een snotneus.

271
00:16:03,390 --> 00:16:07,650
We lijken zo overdreven bang te zijn
als het om onze gezondheid gaat.

272
00:16:07,650 --> 00:16:09,930
Er valt ongetwijfeld iets voor te zeggen

273
00:16:09,930 --> 00:16:14,190
om je te laten onderzoeken op vroege
tekenen van kanker of wat dan ook.

274
00:16:14,190 --> 00:16:15,990
Wij hebben die mogelijkheid.

275
00:16:15,990 --> 00:16:17,970
We gaan soms wel naar de dokter.

276
00:16:17,970 --> 00:16:21,330
Ik niet, maar sommige mensen
gaan als ze gezond zijn,

277
00:16:21,330 --> 00:16:24,210
en daar ga ik geen kritiek op leveren.

278
00:16:24,210 --> 00:16:27,450
Jezus wist alleen niet dat
het nodig was om dat te doen,

279
00:16:27,450 --> 00:16:30,990
waarschijnlijk omdat ze die
onderzoekstechnieken niet hadden.

280
00:16:30,990 --> 00:16:32,730
Maar ik houd het bij Hem.

281
00:16:32,730 --> 00:16:35,730
Als ik ziek ben, ga ik
misschien naar een dokter.

282
00:16:35,730 --> 00:16:39,510
Als ik niet ziek ben, doe ik
dat over het algemeen niet.

283
00:16:39,510 --> 00:16:40,590
Hij zei:

284
00:16:40,590 --> 00:16:45,270
Wie gezond is, heeft geen dokter
nodig, maar wie ziek is wel.

285
00:16:45,270 --> 00:16:48,990
Jezus keurde het dus goed dat
zieke mensen naar een arts gingen.

286
00:16:48,990 --> 00:16:53,670
Sommige mensen denken dat het een gebrek
aan geloof is om naar een dokter te gaan,

287
00:16:53,670 --> 00:16:57,150
maar Jezus zei dat zieke
mensen een dokter nodig hebben.

288
00:16:57,150 --> 00:17:00,990
Hij vond niet dat een arts een
ongeoorloofd beroep uitoefende,

289
00:17:00,990 --> 00:17:05,490
zoals een tollenaar dat misschien wel
deed, of zoals men in elk geval vond dat

290
00:17:05,490 --> 00:17:07,230
een tollenaar dat deed.

291
00:17:07,230 --> 00:17:09,030
Artsen hebben hun plaats.

292
00:17:09,030 --> 00:17:12,450
Lukas was arts en reisde met Paulus mee,

293
00:17:12,450 --> 00:17:15,870
heel goed mogelijk gedeeltelijk
in de rol van arts.

294
00:17:15,870 --> 00:17:20,010
Er staat dus eigenlijk niets in
de Bijbel wat tegen artsen pleit.

295
00:17:20,010 --> 00:17:24,390
In het Oude Testament staat iets
over een van de koningen van Juda

296
00:17:24,390 --> 00:17:28,350
die een aandoening aan zijn voeten
had en de artsen raadpleegde

297
00:17:28,350 --> 00:17:29,970
in plaats van de Heere.

298
00:17:29,970 --> 00:17:31,650
Dat behaagde God niet.

299
00:17:31,650 --> 00:17:35,610
Maar het is volgens mij beslist
mogelijk om artsen te raadplegen

300
00:17:35,610 --> 00:17:38,550
en tegelijkertijd op God te vertrouwen.

301
00:17:38,550 --> 00:17:41,490
Christenen hebben daar vaak
geen tegenstelling in gezien,

302
00:17:41,490 --> 00:17:43,710
en persoonlijk zie ik die ook niet.

303
00:17:43,710 --> 00:17:48,450
Hoewel Hij uitspraken doet over artsen,
gebruikt Hij dat als beeldspraak.

304
00:17:48,450 --> 00:17:51,750
Hij is als een arts en
deze mensen zijn ziek.

305
00:17:51,750 --> 00:17:56,310
Ik heb in een eerdere lezing gezegd — en
ik weet niet of dat onze vorige lezing

306
00:17:56,310 --> 00:18:00,490
over dit onderwerp was, omdat we
intussen zoveel lezingen hebben gehad —

307
00:18:00,490 --> 00:18:04,590
dat de wonderen die Jezus deed
een symbolische betekenis hadden,

308
00:18:04,590 --> 00:18:09,390
en dat de genezingsbediening in het
algemeen een symbolische betekenis had.

309
00:18:09,390 --> 00:18:12,990
Jesaja had Israël voorgesteld
als een zieke man:

310
00:18:12,990 --> 00:18:17,070
ziek van hoofd tot voeten en
vol etterende wonden die niet

311
00:18:17,070 --> 00:18:19,290
behandeld of verbonden waren.

312
00:18:19,290 --> 00:18:23,670
Door het hele boek Jesaja heen is
het steeds terugkerende thema dat

313
00:18:23,670 --> 00:18:25,230
Israël ziek is.

314
00:18:25,230 --> 00:18:28,710
Die ziekte is echter
geen lichamelijke ziekte.

315
00:18:28,710 --> 00:18:31,590
Het is niet het soort ziekte
waarvoor je naar een dokter gaat.

316
00:18:31,590 --> 00:18:35,970
Het is in feite een moreel probleem,
in het bijzonder vervreemding van God.

317
00:18:35,970 --> 00:18:38,910
Wanneer je in Jesaja ver
genoeg in het boek komt,

318
00:18:38,910 --> 00:18:42,810
begint hij erop te wijzen dat de Messias
de oplossing is voor de ziekte van het

319
00:18:42,810 --> 00:18:43,770
volk, en dat:

320
00:18:43,770 --> 00:18:49,350
Maar Hij is om onze overtredingen verwond,
om onze ongerechtigheden verbrijzeld.

321
00:18:49,350 --> 00:18:52,470
De straf die ons de vrede
aanbrengt, was op Hem,

322
00:18:52,470 --> 00:18:56,550
en door Zijn striemen is er
voor ons genezing gekomen.

323
00:18:56,550 --> 00:19:00,270
Door Zijn lijden wordt de
ziekte van het volk genezen.

324
00:19:00,270 --> 00:19:02,490
Dat is natuurlijk een morele ziekte.

325
00:19:02,490 --> 00:19:06,630
Maar in Jesaja 53:4 staat ook dat:

326
00:19:06,630 --> 00:19:12,930
Voorwaar, onze ziekten heeft Híj op Zich
genomen, onze smarten heeft Hij gedragen.

327
00:19:12,930 --> 00:19:18,810
Wíj hielden Hem echter voor een
geplaagde, door God geslagen en verdrukt.

328
00:19:18,810 --> 00:19:20,730
Dat is eveneens waar.

329
00:19:20,730 --> 00:19:24,570
Jezus kwam en Hij genas
letterlijk de ziekten van mensen.

330
00:19:24,570 --> 00:19:27,390
Hij nam hun zwakheden werkelijk weg.

331
00:19:27,390 --> 00:19:30,630
Sommige mensen denken dat dit
naar de verzoening verwijst.

332
00:19:30,630 --> 00:19:36,330
Maar Mattheüs citeert die
specifieke passage uit Jesaja 53:4

333
00:19:36,330 --> 00:19:40,410
in de context waarin Jezus al
die mensen in Kapernaüm genas,

334
00:19:40,410 --> 00:19:44,070
die avond nadat de schoonmoeder
van Petrus genezen was.

335
00:19:44,070 --> 00:19:46,650
Nadat Hij iedereen in de stad had genezen,

336
00:19:46,650 --> 00:19:51,270
zei Mattheüs dat dit vervulde wat
door de profeet Jesaja geschreven was:

337
00:19:51,270 --> 00:19:55,170
dat Hij onze zwakheden op Zich
nam en onze ziekten droeg.

338
00:19:55,170 --> 00:19:59,010
Mattheüs begreep dat die uitspraak niet
ging over iets wat tijdens de verzoening

339
00:19:59,010 --> 00:20:02,070
gebeurde, maar over iets wat
tijdens de daadwerkelijke

340
00:20:02,070 --> 00:20:04,530
genezingsbediening van Jezus gebeurde.

341
00:20:04,530 --> 00:20:08,190
Ik geloof dat de daadwerkelijke
genezingsbediening van Jezus

342
00:20:08,190 --> 00:20:12,090
een zichtbaar teken voor Israël
was dat Hij de Genezer van hun

343
00:20:12,090 --> 00:20:13,710
geestelijke nood was.

344
00:20:13,710 --> 00:20:17,730
Dat zagen we ook in het vorige verhaal,
toen de man door het dak naar beneden werd

345
00:20:17,730 --> 00:20:19,590
gelaten. Jezus zei:

346
00:20:19,590 --> 00:20:24,990
En toen Jezus hun geloof zag,
zei Hij tegen de verlamde: Zoon,

347
00:20:24,990 --> 00:20:27,630
uw zonden zijn u vergeven.

348
00:20:27,630 --> 00:20:31,410
Toen de vraag werd opgeworpen of Hij
werkelijk het gezag had om zulke dingen te

349
00:20:31,410 --> 00:20:33,090
zeggen, zei Hij:

350
00:20:33,090 --> 00:20:38,730
Maar opdat u zult weten dat de Zoon
des mensen macht heeft op de aarde

351
00:20:38,730 --> 00:20:44,370
zonden te vergeven (zei Hij tegen
de verlamde): Ik zeg u: Sta op,

352
00:20:44,370 --> 00:20:47,790
neem uw ligmat op en ga naar uw huis.

353
00:20:47,790 --> 00:20:51,450
Door een aantoonbare lichamelijke
genezing te verrichten,

354
00:20:51,450 --> 00:20:55,830
liet Hij zien dat Hij de Genezer
van de geestelijke toestand was.

355
00:20:55,830 --> 00:20:59,850
Ook hier legt Hij dat verband
tussen ziekte en zondigheid,

356
00:20:59,850 --> 00:21:03,030
en tussen Hemzelf en de
geneesheer van het volk,

357
00:21:03,030 --> 00:21:06,450
maar dan in de zin van een
geestelijke geneesheer.

358
00:21:06,450 --> 00:21:09,450
Hij zegt dat zieke mensen
naar een dokter gaan.

359
00:21:09,450 --> 00:21:11,970
Ik ben als de dokter voor de zondaar.

360
00:21:11,970 --> 00:21:15,210
Ik ben niet gekomen om
rechtvaardige mensen te roepen,

361
00:21:15,210 --> 00:21:17,790
maar zondaars tot bekering.

362
00:21:17,790 --> 00:21:22,590
Wanneer mensen dit lezen, raken
ze soms verontrust doordat Jezus

363
00:21:22,590 --> 00:21:26,430
lijkt te suggereren dat er
mensen zijn die rechtvaardig zijn

364
00:21:26,430 --> 00:21:31,410
en geen bekering nodig hebben, maar dat
Hij niet gekomen was om hen te roepen.

365
00:21:31,410 --> 00:21:34,590
Om die gedachte te
vermijden zeggen sommigen:

366
00:21:34,590 --> 00:21:37,830
‘Hij bedoelt mensen die denken
dat ze rechtvaardig zijn.

367
00:21:37,830 --> 00:21:40,950
Er zijn mensen die denken
dat ze rechtvaardig zijn.

368
00:21:40,950 --> 00:21:43,350
Voor hen is Hij niet gekomen.’

369
00:21:43,350 --> 00:21:46,950
Maar Hij kwam ook voor hen,
want ook zij zijn zondaars.

370
00:21:46,950 --> 00:21:51,510
Wat Hij eenvoudigweg zegt, is dit:
als mensen rechtvaardig waren,

371
00:21:51,510 --> 00:21:54,210
zouden ze Mij niet nodig hebben.

372
00:21:54,210 --> 00:21:58,230
Als iedereen gezond was,
zouden dokters niet nodig zijn.

373
00:21:58,230 --> 00:22:00,450
Maar mensen zijn niet gezond.

374
00:22:00,450 --> 00:22:02,610
Mensen zijn niet rechtvaardig.

375
00:22:02,610 --> 00:22:04,950
Daarom hebben ze een geneesheer nodig.

376
00:22:04,950 --> 00:22:07,170
Ze hebben Mij nodig.

377
00:22:07,170 --> 00:22:12,030
Ik ben hier om een geneesheer te
zijn, en Ik ben hier om hen te genezen

378
00:22:12,030 --> 00:22:14,370
door hen tot bekering te roepen.

379
00:22:14,370 --> 00:22:16,230
Dat is de genezing.

380
00:22:16,230 --> 00:22:23,070
In 1 Petrus hoofdstuk 2 zinspeelt
Petrus op die passage in Jesaja 53 over:

381
00:22:23,070 --> 00:22:29,010
Maar Hij is om onze overtredingen verwond,
om onze ongerechtigheden verbrijzeld.

382
00:22:29,010 --> 00:22:32,430
De straf die ons de vrede
aanbrengt, was op Hem,

383
00:22:32,430 --> 00:22:36,390
en door Zijn striemen is er
voor ons genezing gekomen.

384
00:22:36,390 --> 00:22:40,470
maar hij past die toe op de manier
waarover ik het hier heb gehad,

385
00:22:40,470 --> 00:22:45,810
in plaats van die toe te passen op Jezus
als Genezer van lichamelijke ziekten.

386
00:22:45,810 --> 00:22:48,510
Petrus ziet het als iets anders dan dat.

387
00:22:48,510 --> 00:22:55,590
In 1 Petrus hoofdstuk 2, vers
24 en 25, staat over Jezus:

388
00:22:55,590 --> 00:23:01,290
Die Zelf onze zonden in Zijn lichaam
gedragen heeft op het hout, opdat wij,

389
00:23:01,290 --> 00:23:04,410
voor de zonden dood, voor de
gerechtigheid zouden leven.

390
00:23:04,410 --> 00:23:07,590
Door Zijn striemen bent u genezen.

391
00:23:07,590 --> 00:23:13,170
Want u was als dwalende schapen; maar
u bent nu bekeerd tot de Herder en

392
00:23:13,170 --> 00:23:14,970
Opziener van uw zielen.

393
00:23:14,970 --> 00:23:19,230
Vervolgens legt hij in het volgende
vers uit wat die regel betekent.

394
00:23:19,230 --> 00:23:21,510
‘Want’ betekent ‘omdat’.

395
00:23:21,510 --> 00:23:24,870
De reden waarom ik zei dat je
door Zijn striemen genezen bent,

396
00:23:24,870 --> 00:23:29,610
is dat je was als een schaap
dat afdwaalde. Je was vervreemd.

397
00:23:29,610 --> 00:23:31,350
Dat is je ziekte.

398
00:23:31,350 --> 00:23:34,410
Jouw ziekte was, net als
de ziekte van Israël,

399
00:23:34,410 --> 00:23:38,670
dat je door de zonde vervreemd
was, alsof je van God afdwaalde.

400
00:23:38,670 --> 00:23:40,530
Maar nu ben je teruggekeerd.

401
00:23:40,530 --> 00:23:44,190
Dat is je genezing: de
genezing van je afdwaling,

402
00:23:44,190 --> 00:23:46,350
de genezing van die vervreemding.

403
00:23:46,350 --> 00:23:49,830
Je bent nu teruggekeerd naar de
Herder en Opziener van je ziel.

404
00:23:49,830 --> 00:23:54,150
Petrus begrijpt ‘door Zijn wonden
zijn jullie genezen’ als volgt:

405
00:23:54,150 --> 00:23:58,110
vroeger dwaalden jullie rond,
maar nu zijn jullie teruggekeerd.

406
00:23:58,110 --> 00:24:01,770
Je zondigde, maar je bent
teruggeroepen tot bekering.

407
00:24:01,770 --> 00:24:04,770
De genezing is tot bekering komen.

408
00:24:04,770 --> 00:24:10,050
Zondaars zijn geestelijk gesproken
ziek, en bekering is het geneesmiddel.

409
00:24:10,050 --> 00:24:15,990
Jezus zei: ‘Ik ben als de dokter die komt
en deze mensen oproept de pil in te nemen,

410
00:24:15,990 --> 00:24:18,090
het geneesmiddel in te nemen.’

411
00:24:18,090 --> 00:24:21,330
Hij wijst de Farizeeën
terecht met een buitengewoon

412
00:24:21,330 --> 00:24:24,630
redelijk klinkende rechtvaardiging
van Zijn handelwijze.

413
00:24:24,630 --> 00:24:29,130
Ze waren niet tevreden, maar ze
waren wel tot zwijgen gebracht.

414
00:24:29,130 --> 00:24:33,690
We weten dat ze niet tevreden waren,
omdat Hij er later op wees dat ze over Hem

415
00:24:33,690 --> 00:24:38,910
zeiden dat Hij een vriend van zondaars,
een dronkaard en een veelvraat was.

416
00:24:38,910 --> 00:24:41,610
Dat zeiden ze vanwege dit soort omgang.

417
00:24:41,610 --> 00:24:44,790
Maar nu wordt Hij op een
ander punt bekritiseerd,

418
00:24:44,790 --> 00:24:49,590
niet alleen door de Farizeeën, maar ook
door de discipelen van Johannes de Doper.

419
00:24:49,590 --> 00:24:54,630
In vers 18 waren de discipelen van
Johannes en de Farizeeën aan het vasten.

420
00:24:54,630 --> 00:24:57,390
De Farizeeën vastten tweemaal per week,

421
00:24:57,390 --> 00:25:01,410
en ongetwijfeld deden de
discipelen van Johannes hetzelfde.

422
00:25:01,410 --> 00:25:03,930
Ze vastten allebei op dezelfde dagen,

423
00:25:03,930 --> 00:25:06,930
dus ongetwijfeld hadden
de discipelen van Johannes

424
00:25:06,930 --> 00:25:10,470
dezelfde twee vastendagen
per week overgenomen.

425
00:25:10,470 --> 00:25:13,110
Ik ben vergeten welke dagen dat waren.

426
00:25:13,110 --> 00:25:17,070
Ik denk dat het maandag en donderdag
was, als ik het me goed herinner,

427
00:25:17,070 --> 00:25:18,930
maar het doet er eigenlijk niet toe.

428
00:25:18,930 --> 00:25:23,430
De Farizeeën vastten twee dagen per
week, en dit was een van die dagen.

429
00:25:23,430 --> 00:25:26,430
De discipelen van Johannes
waren ook aan het vasten,

430
00:25:26,430 --> 00:25:29,130
maar de discipelen van Jezus vastten niet.

431
00:25:29,130 --> 00:25:33,510
Ze waren zelfs in het huis van de
tollenaar een feestmaal aan het eten.

432
00:25:33,510 --> 00:25:36,990
Ze handelden dus niet bepaald
in dezelfde geest als de

433
00:25:36,990 --> 00:25:40,890
asceet die niet alleen zonde
vermijdt, maar zelfs voedsel.

434
00:25:40,890 --> 00:25:44,850
De discipelen van Jezus worden
hierover ter verantwoording geroepen,

435
00:25:44,850 --> 00:25:47,310
en Jezus Zelf natuurlijk ook.

436
00:25:47,310 --> 00:25:49,590
Ze kwamen naar Hem toe en zeiden:

437
00:25:49,590 --> 00:25:53,070
En de discipelen van Johannes
en van de Farizeeën vastten;

438
00:25:53,070 --> 00:25:57,690
en zij kwamen en zeiden tegen Hem:
Waarom vasten de discipelen van Johannes

439
00:25:57,690 --> 00:26:02,070
en van de Farizeeën wel en
waarom vasten Uw discipelen niet?

440
00:26:02,070 --> 00:26:04,050
Toen zei Jezus tegen hen:

441
00:26:04,050 --> 00:26:08,730
En Jezus zei tegen hen: De
bruiloftsgasten kunnen toch niet vasten

442
00:26:08,730 --> 00:26:11,130
terwijl de Bruidegom bij hen is?

443
00:26:11,130 --> 00:26:14,790
Zolang zij de Bruidegom bij zich
hebben, kunnen zij niet vasten,

444
00:26:14,790 --> 00:26:19,170
maar de dagen zullen komen dat de
Bruidegom van hen weggenomen zal zijn,

445
00:26:19,170 --> 00:26:22,710
en dan, in die dagen, zullen zij vasten.

446
00:26:22,710 --> 00:26:27,570
Dit is een van de weinige plaatsen waar
Jezus iets zegt over het onderwerp vasten.

447
00:26:27,570 --> 00:26:31,350
Voor zover ik me herinner, zijn er
eigenlijk maar twee andere plaatsen,

448
00:26:31,350 --> 00:26:34,170
en één daarvan wordt in
de handschriften betwist.

449
00:26:34,170 --> 00:26:36,030
Op één plaats zei Hij:

450
00:26:36,030 --> 00:26:40,350
En Hij zei tegen hen: Dit soort kan
nergens anders door uitgaan dan door

451
00:26:40,350 --> 00:26:41,610
bidden en vasten.

452
00:26:41,610 --> 00:26:42,450
of:

453
00:26:42,450 --> 00:26:44,310
bidden en vasten.

454
00:26:44,310 --> 00:26:47,370
In de Bergrede noemt Hij
het vasten natuurlijk ook.

455
00:26:47,370 --> 00:26:50,070
Hij zegt tegen de
discipelen in Mattheüs 6:

456
00:26:50,070 --> 00:26:54,390
Wanneer u een liefdegave geeft,
wees dan niet zoals de huichelaars.

457
00:26:54,390 --> 00:26:57,390
Wanneer u bidt, wees dan
niet zoals de huichelaars.

458
00:26:57,390 --> 00:27:01,230
Wanneer u vast, wees dan
niet zoals de huichelaars.

459
00:27:01,230 --> 00:27:05,910
Jezus ging er dus kennelijk van uit dat
Zijn discipelen inderdaad zouden vasten,

460
00:27:05,910 --> 00:27:09,330
net zoals ze zouden bidden
en aalmoezen zouden geven.

461
00:27:09,330 --> 00:27:12,750
Maar ze moesten het niet doen
zoals de huichelaars het deden.

462
00:27:12,750 --> 00:27:16,830
Dat komt echter niet neer op
een gebod aan hen om te vasten.

463
00:27:16,830 --> 00:27:22,230
Hij zei niet: ‘Gij zult een bepaald
aantal dagen per jaar of per week vasten.’

464
00:27:22,230 --> 00:27:23,670
Hij zei alleen:

465
00:27:23,670 --> 00:27:28,710
En wanneer u vast, toon dan geen
droevig gezicht, zoals de huichelaars.

466
00:27:28,710 --> 00:27:32,790
Zij vervormen namelijk hun gezicht,
zodat zij door de mensen gezien worden

467
00:27:32,790 --> 00:27:34,470
als zij vasten.

468
00:27:34,470 --> 00:27:37,950
Voorwaar, Ik zeg u dat
zij hun loon al hebben.

469
00:27:37,950 --> 00:27:41,310
Ook hier geeft Hij niet
werkelijk een gebod om te vasten.

470
00:27:41,310 --> 00:27:44,250
Hij voorziet alleen dat het zal gebeuren:

471
00:27:44,250 --> 00:27:47,610
‘Mijn discipelen zullen vasten
wanneer Ik niet meer bij hen ben,

472
00:27:47,610 --> 00:27:51,150
maar wanneer Ik bij hen ben,
is het als een bruiloft.’

473
00:27:51,150 --> 00:27:53,070
Je vast niet op bruiloften.

474
00:27:53,070 --> 00:27:57,990
Bruiloften zijn niet bedoeld om te
rouwen, en vasten is bedoeld om te rouwen.

475
00:27:57,990 --> 00:28:00,030
Bruiloften zijn een feest.

476
00:28:00,030 --> 00:28:04,770
Dit is heel belangrijk: Jezus zag
Zijn eigen bediening als een feest,

477
00:28:04,770 --> 00:28:08,790
waardoor het volkomen ongepast
was om te rouwen en te vasten.

478
00:28:08,790 --> 00:28:13,830
Hoewel Hij mensen tot bekering riep, riep
Hij hen tot een vreugdevolle bekering.

479
00:28:13,830 --> 00:28:17,070
Hij riep hen tot een bekering
waarover Hij zei dat alle

480
00:28:17,070 --> 00:28:21,630
engelen in de hemel zich verheugen
wanneer één zondaar zich bekeert.

481
00:28:21,630 --> 00:28:26,730
Israël heeft zich vaak bekeerd in
stof en as, met vasten en rouw.

482
00:28:26,730 --> 00:28:29,970
Misschien zijn er momenten waarop
je weinig anders kunt doen.

483
00:28:29,970 --> 00:28:34,590
Je bent dan zo gebroken over je zonden
dat je bijna niet anders kunt dan rouwen.

484
00:28:34,590 --> 00:28:38,790
Maar Jezus’ gedachte was:
‘Ik roep mensen tot bekering.

485
00:28:38,790 --> 00:28:41,190
Dat is als een zieke die beter wordt.’

486
00:28:41,190 --> 00:28:43,590
Dat is iets om je over te verheugen.

487
00:28:43,590 --> 00:28:46,950
Dat is iets waar zelfs
God Zich over verheugt.

488
00:28:46,950 --> 00:28:49,050
Dit is geen tijd om te rouwen.

489
00:28:49,050 --> 00:28:53,130
Dit is een tijd om feest te
vieren, zoals bij een bruiloft.

490
00:28:53,130 --> 00:28:56,130
Als je de parallel hiervan
in Mattheüs 9 bekijkt,

491
00:28:56,130 --> 00:28:59,790
is het nogal interessant dat
Jezus het iets anders verwoordt.

492
00:28:59,790 --> 00:29:02,730
In Mattheüs 9 zegt Hij in vers 15:

493
00:29:02,730 --> 00:29:07,110
Jezus zei tegen hen: De bruiloftsgasten
kunnen toch niet treuren zolang de

494
00:29:07,110 --> 00:29:08,790
Bruidegom bij hen is?

495
00:29:08,790 --> 00:29:13,350
Maar de dagen zullen komen dat de
Bruidegom van hen weggenomen zal zijn,

496
00:29:13,350 --> 00:29:15,270
en dan zullen zij vasten.

497
00:29:15,270 --> 00:29:17,490
Merk op dat in de versie van Mattheüs

498
00:29:17,490 --> 00:29:21,570
‘vasten’ en ‘rouwen’ als onderling
verwisselbaar worden gebruikt.

499
00:29:21,570 --> 00:29:24,810
In Markus staat op beide
plaatsen het woord ‘vasten’,

500
00:29:24,810 --> 00:29:27,750
maar Mattheüs heeft op de
eerste plaats ‘rouwen’,

501
00:29:27,750 --> 00:29:30,630
omdat vasten daar in feite om draaide.

502
00:29:30,630 --> 00:29:33,930
Hoewel de Joden in het Oude
Testament vrij vaak vastten,

503
00:29:33,930 --> 00:29:37,050
werd dat eigenlijk maar op
één dag van het jaar geboden.

504
00:29:37,050 --> 00:29:39,870
Die dag was de Grote Verzoendag.

505
00:29:39,870 --> 00:29:44,190
De Joden moesten vasten, naast
alle andere ceremoniën die op deze

506
00:29:44,190 --> 00:29:46,410
ene dag van het jaar plaatsvonden.

507
00:29:46,410 --> 00:29:50,850
Maar op geen enkel ander moment
gebood God hun om te vasten.

508
00:29:50,850 --> 00:29:54,750
De Joden stelden voor zichzelf
veel dagen van het jaar vast als

509
00:29:54,750 --> 00:29:58,410
traditionele vastendagen,
met name vier dagen.

510
00:29:58,410 --> 00:30:00,690
Het boek Zacharia spreekt daarover.

511
00:30:00,690 --> 00:30:05,430
Nadat ze na de ballingschap uit Babylon
waren teruggekeerd, vroegen ze zich af:

512
00:30:05,430 --> 00:30:08,610
‘Moeten we deze vastendagen
nog steeds in acht nemen?’

513
00:30:08,610 --> 00:30:12,030
Zacharia zegt: ‘God heeft jullie
om te beginnen nooit gezegd dat

514
00:30:12,030 --> 00:30:13,590
jullie moesten vasten.

515
00:30:13,590 --> 00:30:15,270
Vasten jullie voor Hem?

516
00:30:15,270 --> 00:30:17,730
Vasten jullie uit zelfmedelijden?’

517
00:30:17,730 --> 00:30:21,330
Ze vastten op de jaarlijkse gedenkdag
van de dag waarop Jeruzalem door de

518
00:30:21,330 --> 00:30:23,430
Babyloniërs was belegerd.

519
00:30:23,430 --> 00:30:26,850
Ze vastten op de jaarlijkse
gedenkdag van de dag waarop een

520
00:30:26,850 --> 00:30:29,130
bres in de muren was geslagen.

521
00:30:29,130 --> 00:30:33,090
Ze vastten op de jaarlijkse gedenkdag
van de verbranding van de tempel.

522
00:30:33,090 --> 00:30:36,930
En ze vastten op de jaarlijkse
gedenkdag van de moord op Gedalja,

523
00:30:36,930 --> 00:30:40,710
de gouverneur vanwege wie de
Babyloniërs uiteindelijk kwamen

524
00:30:40,710 --> 00:30:42,750
en Jeruzalem verwoestten.

525
00:30:42,750 --> 00:30:47,790
Met andere woorden, ze vastten op vier
dagen die hen herinnerden aan rampen

526
00:30:47,790 --> 00:30:49,470
waaronder ze hadden geleden.

527
00:30:49,470 --> 00:30:53,670
Maar die rampen waren oordelen van
God, en God had hun niet gevraagd

528
00:30:53,670 --> 00:30:55,170
daarover te rouwen.

529
00:30:55,170 --> 00:31:00,510
Hij zei zelfs tegen Ezechiël dat hij niet
moest rouwen om de val van Jeruzalem.

530
00:31:00,510 --> 00:31:05,190
De vrouw van Ezechiël stierf op de
dag waarop Jeruzalem werd belegerd,

531
00:31:05,190 --> 00:31:08,970
en God zei: ‘Vast niet. Rouw niet.

532
00:31:08,970 --> 00:31:13,590
Doe geen van de traditionele rouwgebruiken
vanwege de dood van je vrouw,

533
00:31:13,590 --> 00:31:18,090
want Ik wil dat je voor de mensen
uitbeeldt dat dit niet het moment is om te

534
00:31:18,090 --> 00:31:22,350
rouwen omdat Jeruzalem ten
onder gaat. Dat is iets goeds.

535
00:31:22,350 --> 00:31:25,770
Het moet ten onder gaan. Het is slecht.

536
00:31:25,770 --> 00:31:27,630
Het is een slechte stad.

537
00:31:27,630 --> 00:31:32,550
Het oordeel van God is goed, en het is
niet iets waarover gerouwd moet worden.’

538
00:31:32,550 --> 00:31:35,850
Toch rouwden de Joden en
vastten ze regelmatig,

539
00:31:35,850 --> 00:31:40,290
in feite om zich ellendig te
voelen over wat hun was overkomen.

540
00:31:40,290 --> 00:31:43,050
Maar God had hun nooit
geboden dat te doen.

541
00:31:43,050 --> 00:31:48,030
En natuurlijk hadden de Farizeeën daar
nog veel meer vastendagen aan toegevoegd.

542
00:31:48,030 --> 00:31:50,130
Ze vastten tweemaal per week.

543
00:31:50,130 --> 00:31:54,210
Maar nogmaals, vasten werd gewoonlijk
in verband gebracht met rouw,

544
00:31:54,210 --> 00:31:58,170
terwijl Jezus’ bediening meer
wegheeft van feestvieren.

545
00:31:58,170 --> 00:32:01,950
Jezus maakte zelfs een duidelijk
onderscheid tussen de geest van Zijn

546
00:32:01,950 --> 00:32:04,590
bediening en die van Johannes de Doper.

547
00:32:04,590 --> 00:32:08,790
Omdat we nu naar Mattheüs kijken, moet
je een paar bladzijden verder bladeren

548
00:32:08,790 --> 00:32:10,530
naar Mattheüs 11.

549
00:32:10,530 --> 00:32:16,290
Mattheüs 11. In Mattheüs
11:16–19 zei Jezus:

550
00:32:16,290 --> 00:32:18,930
Maar waarmee zal Ik dit
geslacht vergelijken?

551
00:32:18,930 --> 00:32:22,770
Het is zoals de kinderen die op de
markt zitten en hun vriendjes toeroepen:

552
00:32:22,770 --> 00:32:26,550
Wij hebben voor jullie op de fluit
gespeeld, maar jullie hebben niet gedanst;

553
00:32:26,550 --> 00:32:28,650
wij hebben klaagliederen
voor jullie gezongen,

554
00:32:28,650 --> 00:32:30,930
maar jullie hebben geen rouw bedreven.

555
00:32:30,930 --> 00:32:34,170
Vervolgens past Jezus dit toe. Hij zegt:

556
00:32:34,170 --> 00:32:39,270
Want Johannes is gekomen, hij at
niet en hij dronk niet, en ze zeggen:

557
00:32:39,270 --> 00:32:41,010
Hij heeft een demon.

558
00:32:41,010 --> 00:32:46,830
De Zoon des mensen is gekomen, Die wel
at en dronk, en ze zeggen: Ziedaar,

559
00:32:46,830 --> 00:32:51,870
een vraatzuchtig mens en een drinker,
een vriend van tollenaars en zondaars.

560
00:32:51,870 --> 00:32:55,170
Maar de Wijsheid is
gerechtvaardigd door Haar kinderen.

561
00:32:55,170 --> 00:32:57,630
Dat wil zeggen: hij vastte.

562
00:32:57,630 --> 00:33:02,790
Hier maakt Jezus heel duidelijk dat God de
Joden op twee manieren had aangesproken.

563
00:33:02,790 --> 00:33:05,550
De ene manier was een oproep tot bekering,

564
00:33:05,550 --> 00:33:11,370
zoals Johannes de Doper hen had opgeroepen
zich te bekeren, te vasten en te rouwen.

565
00:33:11,370 --> 00:33:14,190
Jezus had hen opgeroepen feest te vieren.

566
00:33:14,190 --> 00:33:16,950
Het leek op kinderen
op de markt die andere,

567
00:33:16,950 --> 00:33:20,730
onwillige kinderen probeerden over
te halen met hen mee te spelen.

568
00:33:20,730 --> 00:33:24,270
Ze zeggen: ‘Laten we
een vrolijk spel spelen.

569
00:33:24,270 --> 00:33:29,370
Laten we een danslied spelen. Laten
we dansen.’ Wil je niet dansen?

570
00:33:29,370 --> 00:33:33,870
Dan kunnen we een klaaglied spelen
en rouwen. Wil je dat ook niet?

571
00:33:33,870 --> 00:33:35,730
Je wilt helemaal niets doen, hè?

572
00:33:35,730 --> 00:33:39,630
Je reageert op geen enkele
manier waarop we je benaderen.

573
00:33:39,630 --> 00:33:42,690
Jezus zegt dat deze generatie zo is.

574
00:33:42,690 --> 00:33:46,470
Johannes komt met de ene
benadering en jullie zeggen:

575
00:33:46,470 --> 00:33:48,690
‘Hij heeft een religieuze geest.

576
00:33:48,690 --> 00:33:50,490
Hij heeft een demon.’

577
00:33:50,490 --> 00:33:54,450
Dus kom Ik, zegt Jezus,
met een andere benadering,

578
00:33:54,450 --> 00:33:59,430
met de tegenovergestelde benadering,
en daar klagen jullie ook over.

579
00:33:59,430 --> 00:34:04,290
Het is interessant dat Jezus dit contrast
trok tussen Zijn eigen benadering en die

580
00:34:04,290 --> 00:34:06,030
van Johannes de Doper.

581
00:34:06,030 --> 00:34:09,390
Want nu zeggen de discipelen
van Johannes de Doper:

582
00:34:09,390 --> 00:34:12,390
‘Waarom vasten Uw discipelen niet?’

583
00:34:12,390 --> 00:34:16,710
Jezus antwoordt in wezen dat ze
niet rouwen of verdrietig zijn.

584
00:34:16,710 --> 00:34:21,630
Ze zijn op een feest, om precies
te zijn op een bruiloftsfeest.

585
00:34:21,630 --> 00:34:26,490
Deze specifieke vergelijking van Zijn
bediening met een bruiloftsfeest was

586
00:34:26,490 --> 00:34:31,410
ongetwijfeld bedoeld om hen te herinneren
aan iets wat hun eigen meester,

587
00:34:31,410 --> 00:34:36,210
Johannes de Doper, bij een andere
gelegenheid tegen hen had gezegd.

588
00:34:36,210 --> 00:34:39,210
Als Jezus hun aandacht daar
niet op wilde vestigen,

589
00:34:39,210 --> 00:34:43,470
dan is het wel heel toevallig dat Hij
dit tegen de discipelen van Johannes zei.

590
00:34:43,470 --> 00:34:48,150
In Johannes 3 waren de discipelen van
Johannes naar Johannes toe gekomen

591
00:34:48,150 --> 00:34:52,290
en hadden ze geklaagd dat de populaire
beweging zich had verplaatst van het

592
00:34:52,290 --> 00:34:56,430
leiderschap van Johannes de Doper
naar het leiderschap van Jezus.

593
00:34:56,430 --> 00:35:00,270
Er kwamen grotere aantallen mensen
naar Jezus om gedoopt te worden

594
00:35:00,270 --> 00:35:01,890
dan naar Johannes.

595
00:35:01,890 --> 00:35:04,230
Johannes maakte zich daar niet druk om.

596
00:35:04,230 --> 00:35:08,190
Johannes antwoordde in Johannes 3:27:

597
00:35:08,190 --> 00:35:12,390
Johannes antwoordde en zei:
Een mens kan niets aannemen,

598
00:35:12,390 --> 00:35:14,850
als het hem niet uit de hemel gegeven is.

599
00:35:14,850 --> 00:35:19,770
De discipelen van Johannes waren bezorgd
omdat Johannes, hun meester en rabbi,

600
00:35:19,770 --> 00:35:24,330
aan populariteit verloor, terwijl
Jezus aan populariteit won.

601
00:35:24,330 --> 00:35:27,450
Johannes zegt dat het tijd
is om zich te verheugen.

602
00:35:27,450 --> 00:35:29,850
De bruid komt naar de bruidegom.

603
00:35:29,850 --> 00:35:33,870
Jezus is de bruidegom en
deze mensen zijn de bruid.

604
00:35:33,870 --> 00:35:37,650
Hoort de bruidegom de bruid
niet te krijgen? Ik niet.

605
00:35:37,650 --> 00:35:39,810
Ik ben de vriend van de bruidegom.

606
00:35:39,810 --> 00:35:44,550
Ik zal me verheugen zoals de vrienden van
de bruidegom dat op zijn bruiloft doen.

607
00:35:44,550 --> 00:35:47,850
Hij zegt: ‘Ik heb het stokje doorgegeven.’

608
00:35:47,850 --> 00:35:52,830
‘De vriend van de bruidegom’ was in Israël
werkelijk een specifieke titel voor iemand

609
00:35:52,830 --> 00:35:55,590
die een bepaalde rol bij
het huwelijk vervulde.

610
00:35:55,590 --> 00:35:58,290
Hij was zoiets als de
huwelijksbemiddelaar.

611
00:35:58,290 --> 00:36:00,750
De vriend van de bruidegom was de man die

612
00:36:00,750 --> 00:36:03,390
namens hem naar de ouders
van de bruid ging om

613
00:36:03,390 --> 00:36:07,170
namens de bruidegom met hen
te onderhandelen, enzovoort.

614
00:36:07,170 --> 00:36:12,030
Johannes zegt dus: ‘Ik ben hier als
het ware de huwelijksbemiddelaar.’

615
00:36:12,030 --> 00:36:14,850
De huwelijksbemiddelaar
heeft zijn rol te vervullen,

616
00:36:14,850 --> 00:36:18,030
maar er komt een moment waarop
de bruid naar de bruidegom gaat.

617
00:36:18,030 --> 00:36:21,330
Dan heeft de huwelijksbemiddelaar
geen verdere rol meer,

618
00:36:21,330 --> 00:36:25,830
behalve zich erover te verheugen dat
de bruid naar de bruidegom is gegaan.

619
00:36:25,830 --> 00:36:28,230
Johannes zelf zat
inmiddels in de gevangenis

620
00:36:28,230 --> 00:36:33,030
en zijn discipelen waren niet meer bij
hem, maar ze waren hem nog steeds trouw.

621
00:36:33,030 --> 00:36:38,310
Jezus herinnert hen eraan: ‘Dit is
een bruiloft en Ik ben de bruidegom.

622
00:36:38,310 --> 00:36:41,730
De vrienden van de bruidegom gaan toch
niet vasten of rouwen terwijl ze op

623
00:36:41,730 --> 00:36:43,230
de bruiloft zijn?’

624
00:36:43,230 --> 00:36:47,130
Jezus neemt een beeldspraak die Johannes
de Doper bij zijn eigen discipelen had

625
00:36:47,130 --> 00:36:50,790
gebruikt en brengt die opnieuw
bij hen onder de aandacht.

626
00:36:50,790 --> 00:36:53,970
Of dit dezelfde discipelen van
Johannes waren, weet ik niet.

627
00:36:53,970 --> 00:36:57,990
Maar ik vermoed dat Johannes op dat
moment niet veel discipelen meer had.

628
00:36:57,990 --> 00:36:59,730
Johannes had gezegd:

629
00:36:59,730 --> 00:37:04,950
Daar is het Lam van God, en we weten dat
enkele van zijn discipelen Jezus volgden.

630
00:37:04,950 --> 00:37:08,430
Ik weet niet goed waarom iemand dat
niet zou doen als hij een discipel

631
00:37:08,430 --> 00:37:09,810
van Johannes was.

632
00:37:09,810 --> 00:37:14,490
Waarom zouden ze bij Johannes blijven
wanneer hij zegt: ‘Dat is het Lam van God.

633
00:37:14,490 --> 00:37:18,930
Dat is de Messias, en ik ben hier
alleen maar om van Hem te getuigen’?

634
00:37:18,930 --> 00:37:21,450
Het lijkt erop dat het aantal
discipelen dat Johannes

635
00:37:21,450 --> 00:37:25,950
nog had heel klein moet zijn geweest,
vooral nadat hij gevangen was gezet.

636
00:37:25,950 --> 00:37:29,850
Het zou me dus niet verbazen als dit
dezelfde mannen waren tegen wie Johannes

637
00:37:29,850 --> 00:37:32,850
de Doper die vergelijking met
een bruiloft had gebruikt.

638
00:37:32,850 --> 00:37:35,370
Maar Jezus is nog niet klaar.

639
00:37:35,370 --> 00:37:39,870
Hij zegt dat ze zullen vasten wanneer
de Bruidegom van hen weggenomen is.

640
00:37:39,870 --> 00:37:43,830
Jezus voorspelt dus wel dat
Zijn mensen zullen vasten.

641
00:37:43,830 --> 00:37:45,690
Daar zal aanleiding toe zijn.

642
00:37:45,690 --> 00:37:49,590
Maar het is niet helemaal duidelijk
over welke periode Hij het heeft.

643
00:37:49,590 --> 00:37:53,070
In elk geval is niet
iedereen het daarover eens.

644
00:37:53,070 --> 00:37:56,310
Want als vasten eenvoudigweg
rouwen betekent,

645
00:37:56,310 --> 00:38:01,470
bedoelt Hij misschien dat ze zouden rouwen
gedurende de drie dagen waarin Hij van hen

646
00:38:01,470 --> 00:38:03,510
weggenomen en gedood was.

647
00:38:03,510 --> 00:38:07,350
De discipelen rouwden beslist,
hoewel ze niet vastten.

648
00:38:07,350 --> 00:38:13,470
Dat weten we omdat Jezus, toen Hij na
Zijn opstanding onverwacht verscheen, zei:

649
00:38:13,470 --> 00:38:15,270
Hebben jullie iets te eten?

650
00:38:15,270 --> 00:38:17,490
Ze hadden al wat eten klaargemaakt.

651
00:38:17,490 --> 00:38:19,530
Ze waren niet aan het vasten.

652
00:38:19,530 --> 00:38:23,010
Maar als vasten eenvoudigweg
rouwen betekent en niet

653
00:38:23,010 --> 00:38:27,330
werkelijk verwijst naar letterlijk vasten,
dan zegt Hij misschien dat ze zullen

654
00:38:27,330 --> 00:38:30,510
vasten wanneer de Bruidegom
niet meer bij hen is.

655
00:38:30,510 --> 00:38:33,690
Dat zijn dan de drie
dagen waarin Hij dood was.

656
00:38:33,690 --> 00:38:36,210
Ik denk echter dat het
meer gaat om het moment

657
00:38:36,210 --> 00:38:38,910
waarop Hij blijvend van
hen wordt weggenomen,

658
00:38:38,910 --> 00:38:41,370
zoals toen Hij werd opgenomen in de hemel.

659
00:38:41,370 --> 00:38:45,630
Het is niet zozeer dat we rouwen, maar
er zijn gelegenheden om te vasten,

660
00:38:45,630 --> 00:38:48,030
en die vind je in het boek Handelingen.

661
00:38:48,030 --> 00:38:52,350
In Handelingen hoofdstuk 13 bijvoorbeeld
waren de leiders van de gemeente

662
00:38:52,350 --> 00:38:56,130
in Antiochië aan het vasten,
bidden en zoeken naar de Heere,

663
00:38:56,130 --> 00:38:59,190
toen de Heilige Geest
tot hen sprak en zei:

664
00:38:59,190 --> 00:39:03,510
En terwijl zij de Heere dienden
en vastten, zei de Heilige Geest:

665
00:39:03,510 --> 00:39:08,010
Zonder voor Mij zowel Barnabas
als Saulus af voor het werk

666
00:39:08,010 --> 00:39:09,750
waartoe Ik hen geroepen heb.

667
00:39:09,750 --> 00:39:13,110
Dat staat in de openingsverzen
van Handelingen 13.

668
00:39:13,110 --> 00:39:16,290
We zien dat de gemeente
bij die gelegenheid vastte,

669
00:39:16,290 --> 00:39:19,170
of in elk geval dat de leiders vastten.

670
00:39:19,170 --> 00:39:23,550
Maar nogmaals, nergens in de
Bijbel, in het Nieuwe Testament,

671
00:39:23,550 --> 00:39:27,990
wordt christenen geboden
te vasten. Jezus zei:

672
00:39:27,990 --> 00:39:32,490
Maar de dagen zullen komen dat de
Bruidegom van hen weggenomen zal zijn,

673
00:39:32,490 --> 00:39:35,910
en dan, in die dagen, zullen zij vasten.

674
00:39:35,910 --> 00:39:40,890
en misschien bedoelde Hij daarmee dat ze
zouden vasten wanneer ze zich zo voelden.

675
00:39:40,890 --> 00:39:44,010
Hij stelt vasten tenslotte
gelijk aan rouwen.

676
00:39:44,010 --> 00:39:47,670
Hij zei dat ze nu niet vasten
omdat ze niet ongelukkig zijn,

677
00:39:47,670 --> 00:39:52,470
maar dat er tijd genoeg zal zijn om
ongelukkig te zijn wanneer Hij weg is.

678
00:39:52,470 --> 00:39:55,230
Er zullen verdrietige
perioden voor hen zijn.

679
00:39:55,230 --> 00:39:58,290
Er zullen momenten zijn waarop ze vasten.

680
00:39:58,290 --> 00:40:02,190
Vroeger dacht ik dat het goed
en belangrijk was om minstens

681
00:40:02,190 --> 00:40:05,310
één dag per week uit
te kiezen om te vasten.

682
00:40:05,310 --> 00:40:08,850
De Farizeeën deden het
twee dagen per week.

683
00:40:08,850 --> 00:40:14,490
Natuurlijk deden ze het alleen overdag,
ongeveer zoals moslims tijdens de ramadan.

684
00:40:14,490 --> 00:40:19,350
Moslims vasten elk jaar veertig
dagen tijdens de ramadan.

685
00:40:19,350 --> 00:40:23,550
Dat klinkt indrukwekkend, totdat
je ontdekt dat ze het alleen doen

686
00:40:23,550 --> 00:40:25,290
zolang de zon op is.

687
00:40:25,290 --> 00:40:28,830
Wanneer de zon ondergaat,
eten ze zich helemaal vol.

688
00:40:28,830 --> 00:40:35,490
Ze eten één maaltijd vóór zonsopgang
en nog een maaltijd na zonsondergang.

689
00:40:35,490 --> 00:40:40,230
Ze eten eenvoudigweg niet gedurende
de uren dat het licht is en noemen dat

690
00:40:40,230 --> 00:40:42,390
veertig dagen vasten.

691
00:40:42,390 --> 00:40:44,790
De Farizeeën deden hetzelfde.

692
00:40:44,790 --> 00:40:48,330
Het was gedurende de
uren dat het licht was.

693
00:40:48,330 --> 00:40:52,170
Vroeger dacht ik dat het goed zou
zijn om één dag per week te nemen en

694
00:40:52,170 --> 00:40:55,950
vierentwintig uur te vasten, en
dat heb ik een tijdlang gedaan.

695
00:40:55,950 --> 00:41:00,630
In diezelfde periode vastte ik aan
het einde van elke maand drie dagen.

696
00:41:00,630 --> 00:41:05,970
Ik vastte dus één dag per week en aan
het einde van elke maand drie dagen.

697
00:41:05,970 --> 00:41:10,890
Ik dacht: „Nou, dat zou genoeg moeten
zijn om mij geestelijk te maken.”

698
00:41:10,890 --> 00:41:15,150
Maar ik ontdekte dat het soms een
positieve uitwerking had op mijn besef van

699
00:41:15,150 --> 00:41:19,170
God en op mijn geestelijke
toestand, en soms niet.

700
00:41:19,170 --> 00:41:23,550
Wanneer dat niet zo was, moest ik
me afvragen: „Waarom doe ik dit?

701
00:41:23,550 --> 00:41:26,130
Haal ik hiermee een wit voetje bij God?

702
00:41:26,130 --> 00:41:28,830
Verdien ik hier op de een
of andere manier iets mee?

703
00:41:28,830 --> 00:41:32,310
Als het bij deze gelegenheid geen
geestelijk nut voor mij heeft,

704
00:41:32,310 --> 00:41:34,770
is dit misschien niet
wat ik nu hoor te doen.”

705
00:41:34,770 --> 00:41:39,450
Ik kan niet voor iemand anders spreken,
maar op grond van wat Jezus hier zei,

706
00:41:39,450 --> 00:41:42,810
denk ik zelf dat je niet vast
wanneer je gelukkig bent.

707
00:41:42,810 --> 00:41:45,090
Je vast wanneer je verdrietig bent.

708
00:41:45,090 --> 00:41:49,890
Er zijn momenten geweest waarop ik heb
gevast omdat er sprake was van een crisis.

709
00:41:49,890 --> 00:41:52,830
Iemand om wie ik gaf,
zat in moeilijkheden.

710
00:41:52,830 --> 00:41:56,910
Er was iets om verdrietig over
te zijn, iets om over te treuren,

711
00:41:56,910 --> 00:42:00,270
iets waarop ik me moest richten
omdat het aandacht nodig had,

712
00:42:00,270 --> 00:42:02,310
omdat niet alles in orde was.

713
00:42:02,310 --> 00:42:04,230
Dat zijn goede momenten om te vasten.

714
00:42:04,230 --> 00:42:06,930
Dat zijn natuurlijke
momenten om te vasten,

715
00:42:06,930 --> 00:42:10,170
en het is logisch om op
zulke momenten te vasten.

716
00:42:10,170 --> 00:42:14,430
Als mensen op andere momenten
vasten, zal ik hen niet bekritiseren.

717
00:42:14,430 --> 00:42:17,790
Maar ik zou wel zeggen dat
altijd het gevaar bestaat dat

718
00:42:17,790 --> 00:42:20,130
je iets institutionaliseert.

719
00:42:20,130 --> 00:42:24,150
Wanneer de Heilige Geest mensen ertoe
leidt bij een bepaalde gelegenheid iets te

720
00:42:24,150 --> 00:42:27,210
doen, zeggen mensen: „Dat was goed.

721
00:42:27,210 --> 00:42:28,950
Dat ga ik elke week doen.

722
00:42:28,950 --> 00:42:31,170
Dat ga ik twee keer per week doen.

723
00:42:31,170 --> 00:42:34,110
Dat ga ik volgens dit vaste schema doen.”

724
00:42:34,110 --> 00:42:38,310
Soms, wanneer je de dingen waarbij God je
gezegend heeft volgens een schema begint

725
00:42:38,310 --> 00:42:42,390
te doen, brengen die niet
automatisch die zegen met zich mee.

726
00:42:42,390 --> 00:42:45,930
God en het geleid worden
door de Geest zijn de zegen.

727
00:42:45,930 --> 00:42:50,010
Ik geloof dat Hij je er op bepaalde
momenten toe zal leiden te vasten.

728
00:42:50,010 --> 00:42:54,750
Als je nooit vast, is het mogelijk dat je
nooit echt de last van de Heere draagt.

729
00:42:54,750 --> 00:42:58,350
Of misschien raak je niet werkelijk
betrokken bij voorbede in ernstige

730
00:42:58,350 --> 00:43:02,550
crisissituaties waarover christenen
zich zorgen zouden moeten maken.

731
00:43:02,550 --> 00:43:05,550
Aan de andere kant, als
je eenmaal per week,

732
00:43:05,550 --> 00:43:10,170
tweemaal per week of volgens een ander
vast patroon een vastendag inplant,

733
00:43:10,170 --> 00:43:14,430
zal ik dat weliswaar niet bekritiseren,
maar ik vermoed dat je zult merken dat het

734
00:43:14,430 --> 00:43:16,710
soms heel routinematig wordt.

735
00:43:16,710 --> 00:43:20,310
Dan merk je dat je tegen jezelf
zegt: „Waarom doe ik dit?”

736
00:43:20,310 --> 00:43:24,510
Tegenwoordig zeggen mensen misschien:
„Ik verbrand tenminste calorieën.

737
00:43:24,510 --> 00:43:28,650
Ik zal een paar kilo
afvallen,” of: „Het is gezond.

738
00:43:28,650 --> 00:43:31,290
Het reinigt mijn spijsverteringsstelsel.”

739
00:43:31,290 --> 00:43:35,250
Maar dat zijn niet de redenen waarom
mensen in Bijbelse tijden vastten,

740
00:43:35,250 --> 00:43:37,710
en het is ook helemaal
niet iets geestelijks.

741
00:43:37,710 --> 00:43:40,590
Er zijn goede redenen om
voor je gezondheid te vasten,

742
00:43:40,590 --> 00:43:42,570
maar dat is een andere kwestie.

743
00:43:42,570 --> 00:43:46,170
Hier gaat het over vasten
als geestelijke activiteit.

744
00:43:46,170 --> 00:43:50,550
Ik denk dat ons vasten moet overeenkomen
met de gesteldheid van ons hart

745
00:43:50,550 --> 00:43:52,290
of met onze stemming.

746
00:43:52,290 --> 00:43:57,270
Als we bedroefd of verontrust zijn,
of ons ergens zorgen over maken,

747
00:43:57,270 --> 00:44:00,750
dan denk ik dat vasten op
zulke momenten zinvol is.

748
00:44:00,750 --> 00:44:03,630
Voor jou kan het op andere
momenten zinvol zijn,

749
00:44:03,630 --> 00:44:06,690
maar voor mij is het op
zulke momenten zinvol.

750
00:44:06,690 --> 00:44:09,510
Nu gaat Hij in vers 21 verder:

751
00:44:09,510 --> 00:44:14,190
En niemand naait een lap niet-gekrompen
stof op een oud bovenkleed;

752
00:44:14,190 --> 00:44:18,810
anders scheurt de nieuwe aangenaaide
lap iets af van het oude bovenkleed

753
00:44:18,810 --> 00:44:21,150
en ontstaat er een ergere scheur.

754
00:44:21,150 --> 00:44:25,290
Wat Hij bedoelt, is natuurlijk dat
wanneer je het kledingstuk wast,

755
00:44:25,290 --> 00:44:28,530
de ongekrompen stof alsnog zal krimpen.

756
00:44:28,530 --> 00:44:33,630
Het oude kledingstuk is al heel vaak
gewassen en zal niet verder krimpen.

757
00:44:33,630 --> 00:44:37,890
Maar als je een gat in een gekrompen
kledingstuk verstelt met een ongekrompen

758
00:44:37,890 --> 00:44:43,950
lap stof, zal die krimpen, aan de randen
trekken, loskomen en schade veroorzaken.

759
00:44:43,950 --> 00:44:47,310
Ik weet dat omdat ik
vroeger, in mijn hippietijd,

760
00:44:47,310 --> 00:44:50,550
deels voor mijn imago
en deels uit noodzaak,

761
00:44:50,550 --> 00:44:53,070
voortdurend lappen op
mijn broeken moest zetten.

762
00:44:53,070 --> 00:44:57,810
Als hippie hoorde het ook bij je imago
om lappen op je spijkerbroek te hebben.

763
00:44:57,810 --> 00:45:00,090
Maar ik had echt een geweldige broek

764
00:45:00,090 --> 00:45:03,450
waarop geen enkel stukje van
de oorspronkelijke spijkerstof

765
00:45:03,450 --> 00:45:04,890
meer zichtbaar was.

766
00:45:04,890 --> 00:45:08,670
Er zaten geen grote lappen op,
maar allemaal kleine lapjes,

767
00:45:08,670 --> 00:45:11,250
die echt over gaten heen waren gezet.

768
00:45:11,250 --> 00:45:15,030
Ze zaten er niet alleen maar als
hippie-onderscheidingstekens op.

769
00:45:15,030 --> 00:45:19,050
De stof van mijn broek sleet
echt op heel veel plekken door.

770
00:45:19,050 --> 00:45:24,270
Ik ontdekte dat wanneer de stof echt oud
werd, de lap zelf, ook zonder te krimpen,

771
00:45:24,270 --> 00:45:28,290
de neiging had om los te trekken op
de plek waar je hem had vastgenaaid,

772
00:45:28,290 --> 00:45:30,930
omdat de oude stof broos was.

773
00:45:30,930 --> 00:45:34,470
Tegenwoordig laat ik mijn broeken
gewoonlijk niet meer zo oud worden.

774
00:45:34,470 --> 00:45:39,150
Dat gebeurt des te meer als je er
ongekrompen stof op zet en hem wast,

775
00:45:39,150 --> 00:45:43,050
want die stof zal nog harder
aan het oude materiaal trekken.

776
00:45:43,050 --> 00:45:47,730
Jezus zei dat je zoiets eenvoudigweg
niet doet. Het is niet verstandig.

777
00:45:47,730 --> 00:45:50,970
Dan vermeng je dingen
die niet hetzelfde zijn.

778
00:45:50,970 --> 00:45:54,870
In het Oude Testament staat een
wet die voorschreef dat je niet

779
00:45:54,870 --> 00:45:59,790
twee soorten graan op dezelfde akker mocht
zaaien en geen kledingstuk mocht dragen

780
00:45:59,790 --> 00:46:03,150
dat deels van wol en deels van linnen was.

781
00:46:03,150 --> 00:46:07,350
Dit is geen morele kwestie,
maar een ceremoniële kwestie.

782
00:46:07,350 --> 00:46:12,150
Die wet hield in wezen in dat je
ongelijksoortige dingen niet vermengt.

783
00:46:12,150 --> 00:46:16,710
Je brengt een os en een ezel
niet samen onder hetzelfde juk.

784
00:46:16,710 --> 00:46:20,190
Je vormt geen ongelijk
span met ongelovigen.

785
00:46:20,190 --> 00:46:24,630
Dingen die moreel ongelijksoortig zijn,
moeten niet met elkaar worden verbonden.

786
00:46:24,630 --> 00:46:28,830
Jezus zegt dat hier iets
geestelijk ongelijksoortigs is:

787
00:46:28,830 --> 00:46:31,290
jullie beweging en de Mijne.

788
00:46:31,290 --> 00:46:33,450
Jullie vasten tweemaal per week.

789
00:46:33,450 --> 00:46:37,290
Dat is jullie idee van
godsdienst; het is niet het Mijne.

790
00:46:37,290 --> 00:46:40,410
Hij geeft nog een voorbeeld
dat lijkt op dat van de lap.

791
00:46:40,410 --> 00:46:42,450
In het volgende vers zegt Hij:

792
00:46:42,450 --> 00:46:45,510
Ook doet niemand nieuwe
wijn in oude leren zakken;

793
00:46:45,510 --> 00:46:49,290
anders doet de nieuwe wijn de zakken
barsten en stroomt de wijn eruit

794
00:46:49,290 --> 00:46:54,450
en gaan de zakken verloren; maar nieuwe
wijn moet men in nieuwe zakken doen.

795
00:46:54,450 --> 00:46:57,210
Wijnzakken werden van geitenhuid gemaakt.

796
00:46:57,210 --> 00:47:01,290
Ze leken in wezen op die zakken
waarin mensen water meenemen,

797
00:47:01,290 --> 00:47:04,350
gemaakt van geitenhuid
met de vacht er nog aan.

798
00:47:04,350 --> 00:47:07,710
Zo zagen ze eruit, alleen waren ze groter,

799
00:47:07,710 --> 00:47:10,350
waarschijnlijk ongeveer
zo groot als een geit.

800
00:47:10,350 --> 00:47:12,210
Er zat veel wijn in.

801
00:47:12,210 --> 00:47:15,630
Ze namen de hele huid van de geit
en naaiden die tot een zak die

802
00:47:15,630 --> 00:47:17,490
vloeistof kon bevatten.

803
00:47:17,490 --> 00:47:20,970
In deze zak van geitenhuid
deden ze de nieuwe wijn,

804
00:47:20,970 --> 00:47:24,390
die kort daarvoor uit
geoogste druiven was geperst.

805
00:47:24,390 --> 00:47:29,130
Wanneer wijn gist, komen er gassen
en andere bijproducten vrij.

806
00:47:29,130 --> 00:47:32,250
Maar de nieuwe wijn werd
in de zak afgesloten.

807
00:47:32,250 --> 00:47:37,410
Er was geen opening waardoor de lucht
kon ontsnappen, geen ontluchtingsgat.

808
00:47:37,410 --> 00:47:41,430
Daarom had de wijn tijdens
het gisten meer ruimte nodig.

809
00:47:41,430 --> 00:47:44,430
Gelukkig kan een verse
geitenhuid uitrekken.

810
00:47:44,430 --> 00:47:47,070
Leer is soepel; het rekt uit.

811
00:47:47,070 --> 00:47:50,490
Als je een paar nieuwe schoenen
koopt die iets te strak zitten,

812
00:47:50,490 --> 00:47:54,030
draag je ze een tijdje en dan
zitten ze niet meer zo strak,

813
00:47:54,030 --> 00:47:55,470
omdat het leer uitrekt.

814
00:47:55,470 --> 00:47:59,790
Op dezelfde manier rekte een
zak van geitenhuid, een wijnzak,

815
00:47:59,790 --> 00:48:03,330
uit om ruimte te bieden aan het
uitzetten van de gistende wijn.

816
00:48:03,330 --> 00:48:07,170
Maar wanneer dat eenmaal was
gebeurd, was hij helemaal uitgerekt.

817
00:48:07,170 --> 00:48:11,130
Wanneer de wijn op is, houd
je deze oude wijnzak over.

818
00:48:11,130 --> 00:48:14,790
Daar doe je geen nieuwe wijn in, want
die nieuwe wijn zal nog steeds moeten

819
00:48:14,790 --> 00:48:18,690
uitzetten en de geitenhuid kan
daar geen ruimte meer voor bieden.

820
00:48:18,690 --> 00:48:20,790
De geitenhuid is te broos.

821
00:48:20,790 --> 00:48:22,230
Hij is niet nieuw meer.

822
00:48:22,230 --> 00:48:24,150
Hij kan niet verder uitrekken.

823
00:48:24,150 --> 00:48:27,450
Hij kan geen ruimte
bieden aan groei en leven.

824
00:48:27,450 --> 00:48:31,050
Jezus geeft twee illustraties
die hetzelfde punt maken.

825
00:48:31,050 --> 00:48:35,190
De lap van ongekrompen stof zal
veranderen; hij zal krimpen.

826
00:48:35,190 --> 00:48:39,090
Je maakt hem niet zo vast aan iets wat die
verandering niet kan opvangen dat hij er

827
00:48:39,090 --> 00:48:43,350
niet meer van los te maken is, zoals
aan een al gekrompen kledingstuk.

828
00:48:43,350 --> 00:48:44,850
Hij zal eraan trekken.

829
00:48:44,850 --> 00:48:47,070
Hij zal er niet mee samengaan.

830
00:48:47,070 --> 00:48:51,450
Zo stop je ook geen nieuwe wijn, die
nog verandert en levend en dynamisch is,

831
00:48:51,450 --> 00:48:55,470
in een broze structuur die deze
verandering niet kan opvangen.

832
00:48:55,470 --> 00:49:00,150
Jezus zegt: „Jullie denken dat Ik Mijn
beweging moet proberen op te sluiten in

833
00:49:00,150 --> 00:49:05,130
die structuren, omdat jullie tweemaal per
week vasten en met dat godsdienstige gedoe

834
00:49:05,130 --> 00:49:06,990
bezig zijn? Nee.”

835
00:49:06,990 --> 00:49:09,750
Echt niet. Mijn beweging leeft.

836
00:49:09,750 --> 00:49:11,970
Mijn beweging is dynamisch.

837
00:49:11,970 --> 00:49:13,830
Ze is als nieuwe wijn.

838
00:49:13,830 --> 00:49:16,590
Jullie beweging is als een oude wijnzak.

839
00:49:16,590 --> 00:49:20,790
Ik ga niet proberen datgene wat het
Koninkrijk van God is in te perken.

840
00:49:20,790 --> 00:49:24,090
Het is dynamisch, zoals
een zaadje dat groeit,

841
00:49:24,090 --> 00:49:27,150
of zoals zuurdeeg dat zich verspreidt, of

842
00:49:27,150 --> 00:49:30,990
zoals een klein rotsblok dat
uitgroeit tot een grote berg.

843
00:49:30,990 --> 00:49:36,510
Mijn beweging, het Koninkrijk van God,
zal zich verspreiden en uitbreiden.

844
00:49:36,510 --> 00:49:39,510
En ze zal de grenzen van wat
jullie religieuze stelsel

845
00:49:39,510 --> 00:49:42,150
toestaat, verre overschrijden.

846
00:49:42,150 --> 00:49:44,850
En dat gebeurde natuurlijk
ook, want uiteindelijk

847
00:49:44,850 --> 00:49:48,510
schafte Hij de spijswetten
en allerlei andere dingen af.

848
00:49:48,510 --> 00:49:53,970
In wezen zegt Hij: ‘Wat Ik hier doe,
is als iets wat leeft en dynamisch is,

849
00:49:53,970 --> 00:49:55,650
en het zal veranderen.

850
00:49:55,650 --> 00:49:57,390
Het is niet statisch.

851
00:49:57,390 --> 00:50:01,290
Het is niet verstard zoals
jullie religieuze ideeën.

852
00:50:01,290 --> 00:50:05,550
Verwacht alsjeblieft niet van
Mij dat Ik zo dwaas ben dat Ik

853
00:50:05,550 --> 00:50:08,610
Mijn beweging aan die van
jullie probeer te verbinden.

854
00:50:08,610 --> 00:50:11,250
Die van jullie is al helemaal gekrompen.

855
00:50:11,250 --> 00:50:13,950
Ze heeft al haar
veranderingen doorgemaakt.

856
00:50:13,950 --> 00:50:17,190
Ze zal niet mee kunnen gaan
met de veranderingen die Mijn

857
00:50:17,190 --> 00:50:19,350
beweging zal teweegbrengen.’

858
00:50:19,350 --> 00:50:21,270
Dan vers 23:

859
00:50:21,270 --> 00:50:25,230
En het gebeurde dat Hij op een
sabbat door de korenvelden ging;

860
00:50:25,230 --> 00:50:28,770
en Zijn discipelen begonnen
onder het lopen aren te plukken.

861
00:50:28,770 --> 00:50:33,630
En de Farizeeën zeiden tegen Hem: Zie,
waarom doen zij op de sabbat iets wat

862
00:50:33,630 --> 00:50:35,310
niet geoorloofd is?

863
00:50:35,310 --> 00:50:40,830
En Hij zei tegen hen: Hebt u nooit gelezen
wat David deed toen hij in nood verkeerde,

864
00:50:40,830 --> 00:50:43,471
en hij honger had, en
zij die bij hem waren ?

865
00:50:43,471 --> 00:50:48,750
Hoe hij het huis van God binnengegaan is
ten tijde van Abjathar, de hogepriester,

866
00:50:48,750 --> 00:50:54,030
en de toonbroden gegeten heeft, die
niemand mag eten behalve de priesters,

867
00:50:54,030 --> 00:50:58,230
en ze ook gegeven heeft
aan hen die bij hem waren?

868
00:50:58,230 --> 00:51:02,970
En Hij zei tegen hen: De sabbat
is gemaakt ter wille van de mens,

869
00:51:02,970 --> 00:51:05,610
niet de mens ter wille van de sabbat.

870
00:51:05,610 --> 00:51:09,990
Daarom, de Zoon des mensen
is Heere, óók van de sabbat.

871
00:51:09,990 --> 00:51:14,670
Er is één probleem met dit specifieke
verhaal in het Evangelie van Markus.

872
00:51:14,670 --> 00:51:18,390
Hij vermeldt dat David het huis
van God binnenging in de dagen van

873
00:51:18,390 --> 00:51:20,670
de hogepriester Abjathar.

874
00:51:20,670 --> 00:51:24,780
Feitelijk was de hogepriester
toen David dit deed niet Abjathar.

875
00:51:24,780 --> 00:51:29,970
Abjathar was de zoon van de hogepriester,
hoewel hij later hogepriester werd.

876
00:51:29,970 --> 00:51:34,410
Abjathar leefde in die tijd, en sommigen
denken dat Jezus proleptisch over

877
00:51:34,410 --> 00:51:36,870
Abjathar spreekt als de hogepriester.

878
00:51:36,870 --> 00:51:39,750
Dat wil zeggen: hij was
later de hogepriester

879
00:51:39,750 --> 00:51:42,690
en kwam later als zodanig bekend te staan.

880
00:51:42,690 --> 00:51:46,170
Ik geloof dat ik in onze serie
over het gezag van de Schrift

881
00:51:46,170 --> 00:51:49,710
misschien het voorbeeld heb gegeven
dat wij zouden kunnen zeggen:

882
00:51:49,710 --> 00:51:54,450
‘President Washington gooide als jongen
een zilveren dollar over de Potomac.’

883
00:51:54,450 --> 00:51:57,450
Als jongen was hij niet
president Washington.

884
00:51:57,450 --> 00:52:00,630
Hij werd als volwassen
man president Washington.

885
00:52:00,630 --> 00:52:04,890
Maar als we zeggen dat president
Washington als jongen dit of dat deed,

886
00:52:04,890 --> 00:52:07,650
noemen we hem proleptisch president.

887
00:52:07,650 --> 00:52:10,710
We noemen hem zoals we hem
later hebben leren kennen

888
00:52:10,710 --> 00:52:14,730
en ons hem altijd zullen herinneren,
maar we spreken over een tijd

889
00:52:14,730 --> 00:52:15,930
voordat hij dat was.

890
00:52:15,930 --> 00:52:20,790
Jezus zou de naam van Abjathar op die
manier proleptisch kunnen gebruiken,

891
00:52:20,790 --> 00:52:24,330
aangezien Abjathar later
inderdaad de hogepriester werd.

892
00:52:24,330 --> 00:52:27,870
Toch zouden sommigen zeggen dat
dit gewoon een vergissing is.

893
00:52:27,870 --> 00:52:32,250
Het zou, neem ik aan, een
overschrijffout kunnen zijn,

894
00:52:32,250 --> 00:52:34,170
maar het is niet zo belangrijk.

895
00:52:34,170 --> 00:52:37,170
Er is meer dan één manier
om het op te lossen.

896
00:52:37,170 --> 00:52:41,070
Daarom is het niet gerechtvaardigd
om er veel tijd aan te besteden,

897
00:52:41,070 --> 00:52:44,850
je er zorgen over te maken
of ermee te blijven puzzelen.

898
00:52:44,850 --> 00:52:49,050
Wat mij betreft zou het een proleptische
verwijzing naar Abjathar als

899
00:52:49,050 --> 00:52:50,790
hogepriester kunnen zijn.

900
00:52:50,790 --> 00:52:54,150
Als er werkelijk geen andere
duidelijke oplossingen waren,

901
00:52:54,150 --> 00:52:58,470
zou het zelfs kunnen dat een of
andere schriftgeleerde de naam van

902
00:52:58,470 --> 00:53:02,490
Abjathar heeft ingevoegd, want die
staat niet in de parallelle gedeelten in

903
00:53:02,490 --> 00:53:04,290
de andere Evangeliën.

904
00:53:04,290 --> 00:53:08,910
In de parallelle gedeelten wordt
de naam van Abjathar niet vermeld.

905
00:53:08,910 --> 00:53:12,450
Misschien stond die dus niet eens
oorspronkelijk in Markus en heeft

906
00:53:12,450 --> 00:53:16,230
een of andere schriftgeleerde
hem toegevoegd. Wie weet?

907
00:53:16,230 --> 00:53:18,510
Ik ga daar geen halszaak van maken.

908
00:53:18,510 --> 00:53:22,110
Het is alleen de enige kwestie die
ik hier ter sprake wilde brengen,

909
00:53:22,110 --> 00:53:25,290
omdat ze ter sprake wordt gebracht
door mensen die naar fouten in

910
00:53:25,290 --> 00:53:26,670
de Bijbel zoeken.

911
00:53:26,670 --> 00:53:29,970
Het verhaal en het
onderwijs zijn belangrijker.

912
00:53:29,970 --> 00:53:33,990
De discipelen liepen door de
korenvelden. Het was sabbat.

913
00:53:33,990 --> 00:53:37,710
Ze aten koren dat ze plukten
en in hun handen wreven,

914
00:53:37,710 --> 00:53:41,130
dus technisch gezien was dat arbeid, werk.

915
00:53:41,130 --> 00:53:44,310
Onder de wet mocht je op de
sabbat geen enkel werk doen,

916
00:53:44,310 --> 00:53:46,710
en daarom werden ze daarop bekritiseerd.

917
00:53:46,710 --> 00:53:50,850
Ze werden niet bekritiseerd omdat ze
het koren van iemand anders plukten.

918
00:53:50,850 --> 00:53:55,410
Dat was volgens de wet in
Deuteronomium 24 juist toegestaan.

919
00:53:55,410 --> 00:53:57,870
Iemand die door het
korenveld van een ander liep,

920
00:53:57,870 --> 00:54:00,810
mocht een paar aren
plukken en daarvan eten.

921
00:54:00,810 --> 00:54:05,010
Hij mocht niet met een schepelmand
het veld in gaan en koren meenemen.

922
00:54:05,010 --> 00:54:07,710
Hij mocht niet op het veld
van een ander oogsten,

923
00:54:07,710 --> 00:54:11,430
maar hij mocht een handvol
of twee nemen en opeten.

924
00:54:11,430 --> 00:54:13,710
Dat was uitdrukkelijk toegestaan.

925
00:54:13,710 --> 00:54:18,150
Maar de Farizeeën zouden zeggen: ‘Het
is toegestaan, maar niet op de sabbat,

926
00:54:18,150 --> 00:54:21,450
want daarvoor moet je
tarwe oogsten en dorsen.’

927
00:54:21,450 --> 00:54:25,710
En dus zeiden ze: ‘Jouw
discipelen overtreden de sabbat.

928
00:54:25,710 --> 00:54:29,670
Ze doen iets wat ze op de sabbat
volgens de wet niet mogen doen.’

929
00:54:29,670 --> 00:54:32,610
Sommige mensen denken dat
die kritiek onterecht was.

930
00:54:32,610 --> 00:54:36,870
Ze denken: ‘De discipelen
overtraden de sabbat beslist niet,

931
00:54:36,870 --> 00:54:39,630
want Jezus leek hen hier te verdedigen.

932
00:54:39,630 --> 00:54:43,110
Dat zou Hij dus niet doen
als ze de sabbat overtraden.’

933
00:54:43,110 --> 00:54:48,330
Daarom zeggen ze: ‘Wat Jezus werkelijk
deed, was niet de sabbat overtreden,

934
00:54:48,330 --> 00:54:52,950
maar alleen ingaan tegen de opvattingen
van de Farizeeën over hun traditionele

935
00:54:52,950 --> 00:54:54,090
regels voor de sabbat.’

936
00:54:54,090 --> 00:54:56,370
Maar dat is niet wat Jezus zei.

937
00:54:56,370 --> 00:55:01,530
Jezus zou een ander soort antwoord hebben
gegeven als ze de sabbat niet overtraden.

938
00:55:01,530 --> 00:55:06,990
Het antwoord dat Hij gaf, was dat David
zelf ooit iets deed wat ongeoorloofd

939
00:55:06,990 --> 00:55:09,750
was, werkelijk ongeoorloofd.

940
00:55:09,750 --> 00:55:11,490
Hij at de toonbroden.

941
00:55:11,490 --> 00:55:16,650
Het was hem en de mensen die bij hem
waren niet geoorloofd daarvan te eten,

942
00:55:16,650 --> 00:55:21,630
omdat ze geen priesters waren en alleen
de priesters de toonbroden mochten eten.

943
00:55:21,630 --> 00:55:26,550
Hij overtrad een ceremoniële wet
uit het Oude Testament. Waarom?

944
00:55:26,550 --> 00:55:30,690
Hij was op de vlucht om zijn
leven te redden. Hij had honger.

945
00:55:30,690 --> 00:55:33,690
Zijn honger had bij God
een hogere prioriteit

946
00:55:33,690 --> 00:55:36,150
dan het onderhouden van rituelen.

947
00:55:36,150 --> 00:55:40,350
Daarom hadden blijkbaar noch God,
noch de Farizeeën daar iets op David

948
00:55:40,350 --> 00:55:41,670
aan te merken.

949
00:55:41,670 --> 00:55:45,810
Jezus voert dat aan als bewijs
van hun eigen inconsequentie.

950
00:55:45,810 --> 00:55:49,590
Jullie bekritiseren Mijn discipelen
omdat ze op de sabbat doen wat

951
00:55:49,590 --> 00:55:51,570
niet geoorloofd is.

952
00:55:51,570 --> 00:55:56,250
David deed wat niet geoorloofd
was in een vergelijkbare situatie.

953
00:55:56,250 --> 00:56:01,590
Hij had honger en overtrad de ceremoniële
wet om zijn honger te stillen.

954
00:56:01,590 --> 00:56:05,190
Jezus zegt blijkbaar dat dit
een vergelijkbaar geval is.

955
00:56:05,190 --> 00:56:09,450
Jezus zegt dus dat de sabbatswet
een ceremoniële wet is.

956
00:56:09,450 --> 00:56:14,910
Als mensen honger hebben, gaat de behoefte
van de mens vóór wat de ceremonie vereist.

957
00:56:14,910 --> 00:56:17,730
Daarom zegt Jezus in vers 27:

958
00:56:17,730 --> 00:56:21,870
De sabbat is er voor de mens,
niet de mens voor de sabbat.

959
00:56:21,870 --> 00:56:24,210
Dit is op twee manieren opgevat.

960
00:56:24,210 --> 00:56:28,950
Sabbatariërs vatten het meestal zo op dat
de sabbat voor alle mensen gemaakt is,

961
00:56:28,950 --> 00:56:30,870
en niet alleen voor Israël.

962
00:56:30,870 --> 00:56:35,010
Iemand zoals ik zegt dat de sabbatswet
alleen aan Israël gegeven werd.

963
00:56:35,010 --> 00:56:40,350
Nergens in de Bijbel wordt de sabbatswet
gegeven aan mensen buiten Israël,

964
00:56:40,350 --> 00:56:42,090
buiten het oude verbond.

965
00:56:42,090 --> 00:56:45,390
Het was iets wat de Israëlieten
verplicht waren te doen.

966
00:56:45,390 --> 00:56:50,130
Alleen mensen onder het oude verbond
zijn ooit verplicht geweest dat te doen.

967
00:56:50,130 --> 00:56:53,670
Maar sommige mensen
zeggen: „Nee, Jezus zei:

968
00:56:53,670 --> 00:56:55,890
De sabbat is er voor de mens.

969
00:56:55,890 --> 00:57:00,870
Zij zien dat als een weerlegging van het
idee dat hij voor Israël gemaakt was.

970
00:57:00,870 --> 00:57:05,610
Hij was niet voor Israël gemaakt,
maar voor de mens, voor alle mensen.

971
00:57:05,610 --> 00:57:08,550
Maar dat is natuurlijk niet
het punt dat Jezus maakt.

972
00:57:08,550 --> 00:57:12,750
Als dat het punt was dat Hij
maakte, zou Hij gezegd hebben:

973
00:57:12,750 --> 00:57:17,790
„De sabbat is gemaakt voor de mens,
niet voor Israël.” Maar Hij zei:

974
00:57:17,790 --> 00:57:21,990
De sabbat is er voor de mens,
niet de mens voor de sabbat.

975
00:57:21,990 --> 00:57:23,970
Hij maakt een heel ander punt.

976
00:57:23,970 --> 00:57:28,650
Bovendien, als Jezus probeerde te zeggen
dat de sabbat voor alle mensen gemaakt was

977
00:57:28,650 --> 00:57:33,210
en niet alleen voor Israël, hoe
zou dat dan in deze context passen?

978
00:57:33,210 --> 00:57:37,770
Waren daar soms mensen die dachten:
„De sabbat is alleen voor Israël”?

979
00:57:37,770 --> 00:57:41,490
Als ze dat dachten, waarom zouden
ze dat dan ter sprake brengen?

980
00:57:41,490 --> 00:57:43,350
Iedereen daar was Joods.

981
00:57:43,350 --> 00:57:46,890
Ze zouden het niet als bezwaar
ter sprake brengen: „Jezus,

982
00:57:46,890 --> 00:57:49,770
de sabbat is alleen voor Israël gemaakt.”

983
00:57:49,770 --> 00:57:52,350
„Nee, hij is voor alle mensen gemaakt.”

984
00:57:52,350 --> 00:57:55,230
Dat was niet het onderwerp
waarover gesproken werd.

985
00:57:55,230 --> 00:57:57,750
De vraag die besproken werd, was of deze

986
00:57:57,750 --> 00:58:00,990
Israëlieten de sabbat mochten
overtreden zoals ze dat deden,

987
00:58:00,990 --> 00:58:03,930
om zichzelf te voeden
wanneer ze honger hadden.

988
00:58:03,930 --> 00:58:08,910
Het antwoord is dat als David zoiets
kon doen, zij zoiets ook konden doen.

989
00:58:08,910 --> 00:58:12,930
De ceremoniële wet was niet
gemaakt om mensen te onderdrukken.

990
00:58:12,930 --> 00:58:17,670
God maakte niet eerst de sabbat en
daarna de mensen om die te onderhouden.

991
00:58:17,670 --> 00:58:21,510
Hij maakte de mensen en
daarna maakte Hij de sabbat.

992
00:58:21,510 --> 00:58:24,390
Toen Hij het gebod gaf om
de sabbat te onderhouden,

993
00:58:24,390 --> 00:58:28,590
was dat ten behoeve van mensen
— om precies te zijn Israël,

994
00:58:28,590 --> 00:58:33,810
aangezien zij de enige mensen zijn
aan wie Hij gebood hem te onderhouden.

995
00:58:33,810 --> 00:58:38,250
Zij zijn mensen; zij zijn mensen
van het menselijk geslacht.

996
00:58:38,250 --> 00:58:42,450
Jezus zegt eenvoudigweg: „Gebruik
de rituele wetten die God

997
00:58:42,450 --> 00:58:47,310
gegeven heeft niet om mensen zo te
onderdrukken dat ze niet eens kunnen eten

998
00:58:47,310 --> 00:58:48,930
wanneer ze honger hebben.”

999
00:58:48,930 --> 00:58:52,830
Dat ligt bijna in dezelfde lijn
als de kwestie van het vasten.

1000
00:58:52,830 --> 00:58:57,390
Jullie vasten en maken jezelf op
bepaalde momenten onnodig hongerig.

1001
00:58:57,390 --> 00:59:00,870
God is er niet op tegen dat mensen
eten wanneer ze honger hebben.

1002
00:59:00,870 --> 00:59:04,350
Hij heeft ook niet bedoeld dat
de sabbat hen zou onderdrukken

1003
00:59:04,350 --> 00:59:07,950
en zou verhinderen dat ze kunnen
eten wanneer ze honger hebben.

1004
00:59:07,950 --> 00:59:13,230
De sabbat was bedoeld als een zegen voor
mensen, niet als een last voor mensen.

1005
00:59:13,230 --> 00:59:14,790
Dat is wat Hij zegt.

1006
00:59:14,790 --> 00:59:16,290
Daarom zegt Hij:

1007
00:59:16,290 --> 00:59:19,950
De Zoon des mensen is
ook Heere over de sabbat.

1008
00:59:19,950 --> 00:59:24,150
Daar heb ik het ook over gehad toen we
over het gezag van de Schrift spraken.

1009
00:59:24,150 --> 00:59:28,590
Toen Jezus zei dat de Zoon des
mensen ook Heere van de sabbat is,

1010
00:59:28,590 --> 00:59:31,290
waarom gebruikte Hij dan het woord „ook”?

1011
00:59:31,290 --> 00:59:35,670
Zou Hij niet hetzelfde duidelijk hebben
gemaakt door eenvoudigweg te zeggen:

1012
00:59:35,670 --> 00:59:40,170
Daarom, de Zoon des mensen
is Heere, óók van de sabbat.

1013
00:59:40,170 --> 00:59:44,190
In dat geval zou Hij zoiets zeggen
als: „Ik sta boven de sabbat.

1014
00:59:44,190 --> 00:59:46,230
Ik ben de Heere van de sabbat.

1015
00:59:46,230 --> 00:59:48,570
Ik heb het recht om, als Ik dat wil,

1016
00:59:48,570 --> 00:59:51,510
Mijn discipelen op de sabbat
te laten doen wat ze willen,

1017
00:59:51,510 --> 00:59:55,650
omdat Ik zelfs de Heere daarvan
ben, en niet alleen hun Heere.”

1018
00:59:55,650 --> 00:59:59,190
Maar wanneer Hij zegt dat Hij
zelfs Heere van de sabbat is,

1019
00:59:59,190 --> 01:00:02,490
betekent dat volgens mij dat
Hij de Heere van maandag is,

1020
01:00:02,490 --> 01:00:07,410
en dat Hij de Heere van dinsdag en
van woensdag, donderdag en vrijdag is.

1021
01:00:07,410 --> 01:00:09,570
Hij is ook de Heere van de sabbat.

1022
01:00:09,570 --> 01:00:13,410
Hij is Heere van alle dagen,
zelfs van de sabbatdag.

1023
01:00:13,410 --> 01:00:17,430
Dat wil zeggen: op iedere dag van
de week, welke dag het ook is,

1024
01:00:17,430 --> 01:00:19,830
is Jezus op die dag de Heere.

1025
01:00:19,830 --> 01:00:25,050
Hij is op die dag net zo goed de Heere van
Zijn discipelen als op de andere dagen.

1026
01:00:25,050 --> 01:00:29,670
Daarom is het voor Zijn discipelen niet
belangrijk dat ze, voordat ze iets doen,

1027
01:00:29,670 --> 01:00:31,470
nagaan welke dag het is.

1028
01:00:31,470 --> 01:00:35,790
Het gaat er veeleer om dat ze
nagaan wat de Heere wil dat ze doen,

1029
01:00:35,790 --> 01:00:38,610
want ook op die dag is Hij hun Heere.

1030
01:00:38,610 --> 01:00:43,050
De verplichting van mensen die een heer
hebben, is de wil van hun heer te doen.

1031
01:00:43,050 --> 01:00:47,610
De werkelijke vraag is dus niet of er
een bepaald geheel aan verplichtingen is

1032
01:00:47,610 --> 01:00:51,330
dat op de ene dag wel geldt
en op een andere dag niet.

1033
01:00:51,330 --> 01:00:56,010
De vraag is veeleer: wat wil Jezus
dat je op een bepaalde dag doet?

1034
01:00:56,010 --> 01:01:00,690
Als de discipelen met Zijn goedkeuring
aren plukten op het veld, welnu,

1035
01:01:00,690 --> 01:01:03,150
dan is Hij op die dag de Heere.

1036
01:01:03,150 --> 01:01:08,250
Ze moeten aan Hem verantwoording afleggen,
met andere woorden, niet aan de wet.

1037
01:01:08,250 --> 01:01:10,350
Hij is op die dag de Heere.

1038
01:01:10,350 --> 01:01:14,010
En zo zullen we nog meer sabbatsconflicten
tegenkomen wanneer we bij

1039
01:01:14,010 --> 01:01:15,630
hoofdstuk 3 komen.

1040
01:01:15,630 --> 01:01:19,770
Helemaal aan het begin volgen er een
aantal sabbatsconflicten achter elkaar,

1041
01:01:19,770 --> 01:01:22,890
omdat dit voor Jezus een
belangrijke kwestie was.

1042
01:01:22,890 --> 01:01:26,190
Het lijkt er daarom op dat het voor
ons niet moeilijk zou moeten zijn

1043
01:01:26,190 --> 01:01:29,370
om te onderscheiden wat
Jezus over de sabbat leerde.

1044
01:01:29,370 --> 01:01:33,750
Hij leek de sabbat namelijk bewust uit te
kiezen als een dag om dingen te doen die

1045
01:01:33,750 --> 01:01:37,170
omstreden waren, zodat Hij
de gelegenheid kreeg om

1046
01:01:37,170 --> 01:01:39,210
onderwijs te geven over de sabbat.

1047
01:01:39,210 --> 01:01:43,230
Maar het is interessant dat Hij bij alle
gelegenheden waarbij Hij onderwijs gaf

1048
01:01:43,230 --> 01:01:47,130
over de sabbat, niet leerde dat
iemand verplicht was die te houden.

1049
01:01:47,130 --> 01:01:48,870
Hij leerde andere dingen.

1050
01:01:48,870 --> 01:01:51,810
Hoeveel gaat niet een
mens een schaap te boven!

1051
01:01:51,810 --> 01:01:55,110
Daarom is het geoorloofd op
de sabbatdagen goed te doen.

1052
01:01:55,110 --> 01:01:58,950
En het gebeurde dat Hij op een
sabbat door de korenvelden ging;

1053
01:01:58,950 --> 01:02:02,370
en Zijn discipelen begonnen
onder het lopen aren te plukken.

1054
01:02:02,370 --> 01:02:07,230
En de Farizeeën zeiden tegen Hem: Zie,
waarom doen zij op de sabbat iets wat

1055
01:02:07,230 --> 01:02:08,790
niet geoorloofd is?

1056
01:02:08,790 --> 01:02:14,130
En Hij zei tegen hen: Hebt u nooit gelezen
wat David deed toen hij in nood verkeerde,

1057
01:02:14,130 --> 01:02:17,551
en hij honger had, en
zij die bij hem waren ?

1058
01:02:17,551 --> 01:02:22,530
Hoe hij het huis van God binnengegaan is
ten tijde van Abjathar, de hogepriester,

1059
01:02:22,530 --> 01:02:27,090
en de toonbroden gegeten heeft, die
niemand mag eten behalve de priesters,

1060
01:02:27,090 --> 01:02:30,270
en ze ook gegeven heeft
aan hen die bij hem waren?

1061
01:02:30,270 --> 01:02:34,770
En Hij zei tegen hen: De sabbat
is gemaakt ter wille van de mens,

1062
01:02:34,770 --> 01:02:36,750
niet de mens ter wille van de sabbat.

1063
01:02:36,750 --> 01:02:41,851
Maar Jezus antwoordde hun: Mijn Vader
werkt tot nu toe en Ik werk ook .

1064
01:02:41,851 --> 01:02:44,370
Dat zijn de dingen die Hij werkelijk zei.

1065
01:02:44,370 --> 01:02:48,270
Hij veroorzaakte opschudding door
op de sabbat iets omstredens te doen

1066
01:02:48,270 --> 01:02:50,790
en liet daarover een conflict ontstaan.

1067
01:02:50,790 --> 01:02:55,470
Vervolgens gaf Hij onderwijs dat lijnrecht
inging tegen wat Zijn critici vonden,

1068
01:02:55,470 --> 01:02:59,310
omdat Hij blijkbaar iets over de
sabbat duidelijk wilde maken waar zij

1069
01:02:59,310 --> 01:03:00,690
niet aan dachten.

1070
01:03:00,690 --> 01:03:04,110
We zullen Hem daar in het volgende
gedeelte opnieuw over horen spreken.
