1
00:00:02,010 --> 00:00:04,290
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,290 --> 00:00:09,870
Deze keer behandelen we Numeri 21 en 22.

3
00:00:09,870 --> 00:00:13,290
We slaan Numeri hoofdstuk 21 op.

4
00:00:13,290 --> 00:00:15,270
Dit is een interessant verhaal.

5
00:00:15,270 --> 00:00:19,890
Tenminste, ik heb het van kinds af
aan altijd interessant gevonden.

6
00:00:19,890 --> 00:00:24,570
Veel van de stof in Numeri zou ik als
kind niet interessant hebben gevonden,

7
00:00:24,570 --> 00:00:28,530
maar dit is een verhaal dat me,
denk ik, aansprak omdat kinderen,

8
00:00:28,530 --> 00:00:31,530
zoals kleine jongens, van slangen houden.

9
00:00:31,530 --> 00:00:33,570
Het is een slangenverhaal.

10
00:00:33,570 --> 00:00:37,650
Slangen zouden, geloof ik, een van
de belangrijkste ingrediënten van

11
00:00:37,650 --> 00:00:39,450
griezelfilms moeten zijn.

12
00:00:39,450 --> 00:00:42,990
Een van de dingen waarmee je
een film gegarandeerd eng maakt,

13
00:00:42,990 --> 00:00:45,630
is slangen laten voorkomen.

14
00:00:45,630 --> 00:00:47,970
Snakes on a Plane bijvoorbeeld.

15
00:00:47,970 --> 00:00:52,710
Dit is een griezelverhaal, maar de
gruwelijke gedeelten worden nogal luchtig

16
00:00:52,710 --> 00:00:54,630
en nogal snel behandeld.

17
00:00:54,630 --> 00:00:59,250
Het werkelijk gruwelijke is dat
het volk opnieuw in opstand kwam.

18
00:00:59,250 --> 00:01:04,230
Een nieuwe generatie, de generatie van
wie de ouders voortdurend in opstand waren

19
00:01:04,230 --> 00:01:07,050
gekomen, komt nu in opstand.

20
00:01:07,050 --> 00:01:11,610
Ze komen niet in dezelfde mate in
opstand als hun ouders, maar ze morren,

21
00:01:11,610 --> 00:01:16,170
en uiteindelijk gaan ze zich
slecht gedragen. Maar niet meteen.

22
00:01:16,170 --> 00:01:19,290
Allereerst hebben we in de
eerste drie verzen de eerste

23
00:01:19,290 --> 00:01:23,970
militaire overwinning sinds de
nederlaag van de Amalekieten. Er staat:

24
00:01:23,970 --> 00:01:28,410
Toen de Kanaäniet, de koning van
Harad, die in het Zuiderland woonde,

25
00:01:28,410 --> 00:01:33,570
hoorde dat Israël langs de weg van Atharim
kwam, bond hij de strijd aan met Israël,

26
00:01:33,570 --> 00:01:36,750
en hij voerde enigen uit
hen als gevangenen weg.

27
00:01:36,750 --> 00:01:41,970
Als Israël over een weg trok, zouden
ze over kilometers verspreid zijn.

28
00:01:41,970 --> 00:01:45,090
Zo lang zou de stoet zijn
die over een weg trok.

29
00:01:45,090 --> 00:01:48,090
Er staat inderdaad dat ze op
de weg naar Atharim waren.

30
00:01:48,090 --> 00:01:52,110
De voorste colonnes zouden kilometers
voor de achterste uit lopen.

31
00:01:52,110 --> 00:01:54,990
Dus als een leger een
deel van hen aanviel,

32
00:01:54,990 --> 00:01:58,410
kon dat deel van de rest van
de troepen afgesneden zijn.

33
00:01:58,410 --> 00:02:01,710
Daardoor konden de Israëlieten zich
niet onmiddellijk met zijn allen

34
00:02:01,710 --> 00:02:03,450
tegen hen mobiliseren.

35
00:02:03,450 --> 00:02:08,010
Deze Kanaänitische stam voerde
een soort overval op hen uit.

36
00:02:08,010 --> 00:02:11,610
Ze namen een paar van hen
gevangen en trokken zich terug.

37
00:02:11,610 --> 00:02:15,330
Ik weet niet of dat alleen bedoeld was
om hen af te schrikken of wat dan ook,

38
00:02:15,330 --> 00:02:20,070
maar het was een verkeerde zet van hen,
want het maakte Israël alleen maar kwaad.

39
00:02:20,070 --> 00:02:25,110
Israël mobiliseerde zich inderdaad tegen
hen, en dat liep niet goed af voor Arad,

40
00:02:25,110 --> 00:02:27,450
de Kanaänitische stamleider.

41
00:02:27,450 --> 00:02:28,530
Er staat:

42
00:02:28,530 --> 00:02:31,650
Toen deed Israël de
HEERE een gelofte en zei:

43
00:02:31,650 --> 00:02:36,330
Als U dit volk helemaal in mijn hand
geeft, zal ik hun steden met de ban slaan.

44
00:02:36,330 --> 00:02:41,370
En de HEERE luisterde naar de stem van
Israël en gaf de Kanaänieten in zijn hand.

45
00:02:41,370 --> 00:02:46,830
Hij sloeg hen en hun steden met de ban,
en hij gaf die plaats de naam Horma.

46
00:02:46,830 --> 00:02:49,470
Dat betekent totale vernietiging.

47
00:02:49,470 --> 00:02:52,350
Dit waren de eerstelingen
van de Kanaänieten.

48
00:02:52,350 --> 00:02:55,890
Israël zou het hele land
van de Kanaänieten innemen.

49
00:02:55,890 --> 00:02:59,790
Deze mensen woonden in het
zuiden, oftewel de Negev,

50
00:02:59,790 --> 00:03:02,430
in het zuidelijke gebied van Palestina.

51
00:03:02,430 --> 00:03:05,250
Ze hadden de zaak gewoon
met rust moeten laten.

52
00:03:05,250 --> 00:03:08,430
Maar in plaats daarvan
vielen ze Israël aan,

53
00:03:08,430 --> 00:03:11,970
en Israël sloeg terug en
roeide hen volledig uit,

54
00:03:11,970 --> 00:03:15,510
vernietigde hen totaal
en verwoestte hun steden.

55
00:03:15,510 --> 00:03:19,830
Dit was wat uiteindelijk met de rest
van de Kanaänieten zou gebeuren.

56
00:03:19,830 --> 00:03:21,090
God bemoedigde hen.

57
00:03:21,090 --> 00:03:24,330
Dit was een soort beeld
van wat er nog zou komen.

58
00:03:24,330 --> 00:03:29,550
Eigenlijk gaan ze in ditzelfde hoofdstuk
nog andere vijandige koningen verslaan,

59
00:03:29,550 --> 00:03:32,490
maar dat zijn geen koningen van Kanaän.

60
00:03:32,490 --> 00:03:37,410
Hoewel de Israëlieten vanuit het zuiden
komen, nemen we aan dat ze gewoon langs de

61
00:03:37,410 --> 00:03:41,730
westkant van de Dode Zee naar het
noorden hadden kunnen trekken en zo

62
00:03:41,730 --> 00:03:43,950
Kanaän in hadden kunnen lopen.

63
00:03:43,950 --> 00:03:47,250
Maar in plaats daarvan
kwamen ze langs de oostkant,

64
00:03:47,250 --> 00:03:51,930
en daardoor lag de rivier de
Jordaan tussen hen en Kanaän.

65
00:03:51,930 --> 00:03:54,690
Je kunt je de geografie
vast wel voorstellen:

66
00:03:54,690 --> 00:03:59,610
de rivier de Jordaan loopt van het
Meer van Galilea naar de Dode Zee.

67
00:03:59,610 --> 00:04:03,210
Eigenlijk ontspringt hij ten
noorden van het Meer van Galilea.

68
00:04:03,210 --> 00:04:07,290
Maar als ze ergens tussen het Meer
van Galilea en de Dode Zee zijn,

69
00:04:07,290 --> 00:04:12,510
vormt de rivier de Jordaan een barrière
om het land Kanaän binnen te gaan.

70
00:04:12,510 --> 00:04:16,410
Daarom lijkt dit niet de voor de hand
liggende route als ze van plan waren

71
00:04:16,410 --> 00:04:18,030
Kanaän binnen te vallen.

72
00:04:18,030 --> 00:04:21,750
Maar ze trokken inderdaad langs
de oostkant naar het noorden.

73
00:04:21,750 --> 00:04:24,810
En zoals we zullen zien,
kwamen ze daar koningen tegen

74
00:04:24,810 --> 00:04:29,130
die hun vijandig gezind waren,
koningen van de Amorieten.

75
00:04:29,130 --> 00:04:33,510
Die woonden aan de andere kant van
de Jordaan, buiten het Beloofde Land.

76
00:04:33,510 --> 00:04:36,990
Maar uiteindelijk veroveren
ze ook hun gebied.

77
00:04:36,990 --> 00:04:39,270
Israël daagde hen niet uit.

78
00:04:39,270 --> 00:04:44,490
Deze koningen daagden Israël uit en
werden uiteindelijk door Israël verslagen.

79
00:04:44,490 --> 00:04:49,890
Dus drie keer zullen we in dit hoofdstuk
zien dat Israël niemand uitdaagt,

80
00:04:49,890 --> 00:04:53,550
maar dat ze aangevallen worden
en hun aanvallers verslaan.

81
00:04:53,550 --> 00:04:56,190
Ze verslaan de lui die
tegen hen optrekken.

82
00:04:56,190 --> 00:05:01,890
Maar te midden van dat alles hebben we
dit gedeelte, de verzen 4 tot en met 20.

83
00:05:01,890 --> 00:05:02,910
Er staat:

84
00:05:02,910 --> 00:05:07,230
Toen trokken zij van de berg Hor
in de richting van de Schelfzee.

85
00:05:07,230 --> 00:05:10,110
Ze moesten namelijk om het
land van Edom heen trekken,

86
00:05:10,110 --> 00:05:14,010
maar onderweg kon de ziel van het
volk het niet langer verdragen.

87
00:05:14,010 --> 00:05:16,890
Dat is waar ze waren toen Aäron stierf.

88
00:05:16,890 --> 00:05:20,250
Het volk sprak tot God en tot Mozes:

89
00:05:20,250 --> 00:05:24,810
Waarom hebt u ons uit Egypte laten
vertrekken om te sterven in de woestijn?

90
00:05:24,810 --> 00:05:27,630
Want hier is geen brood, ook geen water,

91
00:05:27,630 --> 00:05:31,530
en onze ziel heeft een afkeer
van dit waardeloze brood.

92
00:05:31,530 --> 00:05:33,390
Daarmee bedoelen ze manna.

93
00:05:33,390 --> 00:05:36,990
Nu, misschien waren ze van
streek omdat ze zagen dat ze niet

94
00:05:36,990 --> 00:05:40,470
rechtstreeks Kanaän binnengingen,
terwijl dat wel kon.

95
00:05:40,470 --> 00:05:42,150
Maar ze gingen eromheen.

96
00:05:42,150 --> 00:05:44,790
Ze moesten namelijk om het land Edom heen,

97
00:05:44,790 --> 00:05:49,530
en dat is een behoorlijk grote omweg
naar het oosten, de verkeerde kant op.

98
00:05:49,530 --> 00:05:52,290
Dat is misschien wat het volk ontmoedigde.

99
00:05:52,290 --> 00:05:56,790
Ze zagen dat het nu zover was:
er waren veertig jaar voorbij,

100
00:05:56,790 --> 00:06:01,530
ze waren in de woestijn, ze zouden
Kanaän nu toch in bezit nemen?

101
00:06:01,530 --> 00:06:06,990
Nu waren ze er vlakbij, en vervolgens
namen ze die lange route eromheen,

102
00:06:06,990 --> 00:06:10,290
door de woestijn, waar nog
steeds geen voedsel was.

103
00:06:10,290 --> 00:06:13,530
Ze moesten nog steeds van
manna afhankelijk zijn.

104
00:06:13,530 --> 00:06:18,570
Dus mopperden ze weer, en deze keer
gebruikte de Heere een ander middel om hen

105
00:06:18,570 --> 00:06:20,310
daarvoor te oordelen.

106
00:06:20,310 --> 00:06:22,170
In vers 6 stond:

107
00:06:22,170 --> 00:06:27,090
Toen zond de HEERE gifslangen
onder het volk; die beten het volk,

108
00:06:27,090 --> 00:06:29,910
en er stierf veel volk uit Israël.

109
00:06:29,910 --> 00:06:34,290
De Engelse vertaling die ik
gebruik, noemt ze ‘vurige slangen’,

110
00:06:34,290 --> 00:06:37,650
waar de HSV ‘gifslangen’ heeft.

111
00:06:37,650 --> 00:06:40,890
Ik weet niet zeker waarom ze
die vurige slangen noemen.

112
00:06:40,890 --> 00:06:44,910
Misschien voelde hun beet vurig
aan, voelde het branderig aan waar

113
00:06:44,910 --> 00:06:46,590
het gif binnendrong.

114
00:06:46,590 --> 00:06:51,570
Dit waren beslist giftige slangen, en
het moeten er heel wat zijn geweest.

115
00:06:51,570 --> 00:06:54,750
In de woestijn zou je
regelmatig slangen tegenkomen,

116
00:06:54,750 --> 00:06:57,270
dus het zou geen bijzondere
vloek van God zijn

117
00:06:57,270 --> 00:06:59,910
als ze hier en daar een slang tegenkwamen.

118
00:06:59,910 --> 00:07:02,310
Maar dit moet een nest zijn geweest,

119
00:07:02,310 --> 00:07:05,850
een adderennest waar ze
middenin terechtkwamen.

120
00:07:05,850 --> 00:07:10,830
Misschien gebruikte God dat om hun
duidelijk te maken dat zij ook zo waren.

121
00:07:10,830 --> 00:07:16,770
Bedenk dat Jezus en Johannes de Doper de
Joden van hun tijd, in hun opstandigheid,

122
00:07:16,770 --> 00:07:21,570
allebei een adderengebroed noemden,
een gebroed van dodelijke slangen.

123
00:07:21,570 --> 00:07:26,550
Misschien gedroeg Israël zich bij
deze gelegenheid als de Farizeeën.

124
00:07:26,550 --> 00:07:32,070
Ze waren afvallig, ze waren niet trouw,
en ze waren als een adderengebroed.

125
00:07:32,070 --> 00:07:36,870
Dus stuurde God adders onder hen,
kennelijk in grote aantallen,

126
00:07:36,870 --> 00:07:39,030
en er stierven veel mensen.

127
00:07:39,030 --> 00:07:41,610
En het volk kwam naar Mozes toe.

128
00:07:41,610 --> 00:07:46,350
Zij zeiden: Wij hebben gezondigd,
want wij hebben tegen de HEERE en

129
00:07:46,350 --> 00:07:48,330
tegen u gesproken.

130
00:07:48,330 --> 00:07:52,170
Bid tot de HEERE dat Hij de
slangen van ons wegneemt.

131
00:07:52,170 --> 00:07:54,690
Toen bad Mozes voor het volk.

132
00:07:54,690 --> 00:07:58,710
Ze hadden eerder moeten beseffen
dat ze verkeerd bezig waren,

133
00:07:58,710 --> 00:08:02,070
voordat ze zo tegen God en Mozes spraken.

134
00:08:02,070 --> 00:08:07,650
Het is iets vreemds dat ze, zodra
het oordeel komt, zeggen: ‘O ja,

135
00:08:07,650 --> 00:08:10,770
Jahweh doet ons dat weer aan.’ Weer, hè?

136
00:08:10,770 --> 00:08:14,130
Waarom dachten jullie niet terug aan
de andere keren dat ze dat deden?

137
00:08:14,130 --> 00:08:16,830
Waarom blijven jullie
dezelfde fouten maken?

138
00:08:16,830 --> 00:08:20,310
Natuurlijk moeten we oppassen dat
we niet al te kritisch op hen zijn,

139
00:08:20,310 --> 00:08:24,630
want sommigen van ons maken waarschijnlijk
ook keer op keer dezelfde fouten.

140
00:08:24,630 --> 00:08:26,430
Maar het lijkt gewoon vreemd.

141
00:08:26,430 --> 00:08:28,530
Het is de menselijke natuur.

142
00:08:28,530 --> 00:08:32,670
Ik denk dat we onszelf beter kunnen
zien in de spiegel van deze mensen,

143
00:08:32,670 --> 00:08:35,310
die het blijkbaar nooit echt leren.

144
00:08:35,310 --> 00:08:36,390
Er staat:

145
00:08:36,390 --> 00:08:38,790
En het volk kwam naar Mozes toe.

146
00:08:38,790 --> 00:08:43,170
Zij zeiden: Wij hebben gezondigd,
want wij hebben tegen de HEERE en

147
00:08:43,170 --> 00:08:45,150
tegen u gesproken.

148
00:08:45,150 --> 00:08:48,690
Bid tot de HEERE dat Hij de
slangen van ons wegneemt.

149
00:08:48,690 --> 00:08:50,970
Toen bad Mozes voor het volk.

150
00:08:50,970 --> 00:08:56,430
En de HEERE zei tegen Mozes: Maak u
een gifslang en zet hem op een staak.

151
00:08:56,430 --> 00:08:59,970
Het zal gebeuren dat ieder die
gebeten is, in leven zal blijven,

152
00:08:59,970 --> 00:09:01,410
als hij daarnaar kijkt.

153
00:09:01,410 --> 00:09:05,610
Toen maakte Mozes een koperen
slang en zette hem op de staak.

154
00:09:05,610 --> 00:09:10,230
En het gebeurde als de slang iemand beet
dat hij naar de koperen slang keek en

155
00:09:10,230 --> 00:09:11,730
in leven bleef.

156
00:09:11,730 --> 00:09:14,370
Hier zijn een paar
interessante dingen aan.

157
00:09:14,370 --> 00:09:16,710
Eén daarvan is natuurlijk dat Jezus dit

158
00:09:16,710 --> 00:09:20,070
gebruikte als een illustratie
van Zichzelf aan het kruis.

159
00:09:20,070 --> 00:09:25,710
In Johannes hoofdstuk 3 spreekt Hij
met Nicodemus, en Nicodemus zegt:

160
00:09:25,710 --> 00:09:28,350
Hoe kan een mens opnieuw geboren worden?

161
00:09:28,350 --> 00:09:33,510
Een deel van het antwoord dat Jezus hem
geeft, is een illustratie uit dit verhaal.

162
00:09:33,510 --> 00:09:38,370
In Johannes hoofdstuk 3,
vers 14 en 15, zei Jezus:

163
00:09:38,370 --> 00:09:41,730
En zoals Mozes de slang in
de woestijn verhoogd heeft,

164
00:09:41,730 --> 00:09:46,590
zo moet de Zoon des mensen verhoogd
worden, opdat ieder die in Hem gelooft,

165
00:09:46,590 --> 00:09:49,770
niet verloren gaat,
maar eeuwig leven heeft.

166
00:09:49,770 --> 00:09:52,770
Wie naar de slang keek,
zou niet verloren gaan.

167
00:09:52,770 --> 00:09:55,110
Ze zouden niet aan hun
slangenbeet sterven.

168
00:09:55,110 --> 00:09:56,850
Ze konden verder leven.

169
00:09:56,850 --> 00:09:59,970
Dus naar de slang op de
paal kijken, zei Jezus,

170
00:09:59,970 --> 00:10:02,850
is als geloven in Christus aan het kruis.

171
00:10:02,850 --> 00:10:05,730
Maar dit is een merkwaardig
verband dat Hij legt,

172
00:10:05,730 --> 00:10:11,370
want de slang is in de Schrift duidelijk
een zinnebeeld van het kwaad en van satan.

173
00:10:11,370 --> 00:10:16,290
Het is geen zinnebeeld van Christus, Die
passender zou worden voorgesteld als een

174
00:10:16,290 --> 00:10:18,630
lam of een ander offerdier.

175
00:10:18,630 --> 00:10:23,070
Geen onrein dier, en zeker niet het
dier waarin satan huisde om Adam en

176
00:10:23,070 --> 00:10:24,690
Eva te misleiden.

177
00:10:24,690 --> 00:10:28,770
Waarom zou een slang een symbool
zijn van Christus aan het kruis?

178
00:10:28,770 --> 00:10:31,230
Er komen twee mogelijkheden bij me op.

179
00:10:31,230 --> 00:10:35,550
Eén daarvan is dat de slang inderdaad
Christus voorstelt, maar dat,

180
00:10:35,550 --> 00:10:38,490
toen Christus aan het
kruis werd gehangen, alle

181
00:10:38,490 --> 00:10:42,930
zonden van de wereld op Hem werden
gelegd, zodat Hij voor ons zonde werd,

182
00:10:42,930 --> 00:10:45,390
in plaats van onschuldig te zijn.

183
00:10:45,390 --> 00:10:50,310
Hem Die aan het kruis sterft voorstellen
als een slang die aan het kruis sterft,

184
00:10:50,310 --> 00:10:53,310
zou misschien uitbeelden wat
Hij vrijwillig in onze plaats

185
00:10:53,310 --> 00:10:54,810
heeft willen worden.

186
00:10:54,810 --> 00:10:59,670
Wij zijn degenen die de slangen zijn,
wij zijn degenen die de zondaars zijn,

187
00:10:59,670 --> 00:11:05,430
wij zijn degenen die de onreine,
weerzinwekkende, demonische wezens zijn.

188
00:11:05,430 --> 00:11:08,550
Toch werd Hij de Plaatsvervanger
van ons allemaal.

189
00:11:08,550 --> 00:11:13,290
Onze zonde, al onze
weerzinwekkendheid, werd op Hem gelegd.

190
00:11:13,290 --> 00:11:16,890
Zo staat er in 2 Korinthe 5:21:

191
00:11:16,890 --> 00:11:21,930
Want Hem Die geen zonde gekend heeft,
heeft Hij voor ons tot zonde gemaakt,

192
00:11:21,930 --> 00:11:25,590
opdat wij zouden worden
gerechtigheid van God in Hem.

193
00:11:25,590 --> 00:11:28,470
Dat is 2 Korinthe 5:21.

194
00:11:28,470 --> 00:11:33,390
Dat zou de reden kunnen zijn, maar ik
denk dat er misschien een andere reden is.

195
00:11:33,390 --> 00:11:38,370
Die andere reden zou kunnen zijn
dat de slang Jezus niet voorstelt.

196
00:11:38,370 --> 00:11:43,530
De slang stelt de duivel voor, en de slang
werd hier voorgesteld als iets wat op de

197
00:11:43,530 --> 00:11:47,370
paal gespietst was, niet
als iets wat verheven was.

198
00:11:47,370 --> 00:11:52,290
Eigenlijk kan het Hebreeuwse werkwoord
in vers 8 dat in de Engelse vertaling met

199
00:11:52,290 --> 00:11:58,290
‘zet hem op een paal’ wordt weergegeven,
worden opgevat als ‘spiets hem erop’.

200
00:11:58,290 --> 00:12:02,490
Spietsen was een afschuwelijke manier
waarop sommige mensen werden gedood.

201
00:12:02,490 --> 00:12:07,110
In het Perzische Rijk spietsten ze
mensen die de doodstraf hadden gekregen.

202
00:12:07,110 --> 00:12:11,730
Ze hadden dan een paal met een scherpe
punt en duwden het lichaam van die persoon

203
00:12:11,730 --> 00:12:16,110
er levend overheen, zodat de paal
door zijn lichaam omhoogging.

204
00:12:16,110 --> 00:12:20,550
Het was alsof ze een menselijke
sjasliek werden terwijl ze nog leefden.

205
00:12:20,550 --> 00:12:23,550
De Assyriërs deden dit ook met mensen.

206
00:12:23,550 --> 00:12:28,350
Spietsen is gewoon een gruwelijke manier
om te sterven, pijnlijk zolang het duurde,

207
00:12:28,350 --> 00:12:29,790
totdat je stierf.

208
00:12:29,790 --> 00:12:33,150
Je zou waarschijnlijk snel sterven
als je eenmaal gespietst was,

209
00:12:33,150 --> 00:12:36,090
maar misschien niet zo
snel als je zou wensen.

210
00:12:36,090 --> 00:12:40,530
Maar het kan zijn dat dit een zinnebeeld
was van satan die gespietst werd.

211
00:12:40,530 --> 00:12:44,310
Dat is wat er tot stand kwam
toen Jezus aan het kruis stierf,

212
00:12:44,310 --> 00:12:47,670
want de Bijbel zegt in Kolossenzen 2:15

213
00:12:47,670 --> 00:12:50,370
over wat Jezus door
het kruis heeft gedaan:

214
00:12:50,370 --> 00:12:53,190
Hij heeft de overheden
en de machten ontwapend,

215
00:12:53,190 --> 00:12:57,990
die openlijk te schande gemaakt
en daardoor over hen getriomfeerd.

216
00:12:57,990 --> 00:13:02,010
En we lezen over Jezus in
Hebreeën hoofdstuk 2, vers 14:

217
00:13:02,010 --> 00:13:04,830
Omdat nu die kinderen
van vlees en bloed zijn,

218
00:13:04,830 --> 00:13:09,330
heeft Hij eveneens daaraan deel gehad om
door de dood hem die de macht over de dood

219
00:13:09,330 --> 00:13:13,110
had — dat is de duivel — teniet te doen,

220
00:13:13,110 --> 00:13:18,330
Door Zijn dood werd Jezus niet
vernietigd; satan werd vernietigd.

221
00:13:18,330 --> 00:13:23,730
Jezus werd gedood, maar in werkelijkheid
betekende het de ondergang van satan,

222
00:13:23,730 --> 00:13:25,590
niet van Jezus.

223
00:13:25,590 --> 00:13:28,350
Satan werd als het ware gedood.

224
00:13:28,350 --> 00:13:31,890
Als een beeld van wat Christus
aan het kruis zou volbrengen,

225
00:13:31,890 --> 00:13:36,450
kan het zijn dat God Mozes de
ondergang van de slang liet uitbeelden,

226
00:13:36,450 --> 00:13:40,170
omdat het kruis de ondergang
van de slang betekende.

227
00:13:40,170 --> 00:13:44,310
Dat zou het verband kunnen zijn dat
Jezus ons tussen die twee gebeurtenissen

228
00:13:44,310 --> 00:13:46,050
wilde laten leggen.

229
00:13:46,050 --> 00:13:49,470
Feit is dat wanneer mensen
de gespietste slang zagen,

230
00:13:49,470 --> 00:13:52,710
de gedachte dat God de
slang had overwonnen

231
00:13:52,710 --> 00:13:56,610
ertoe zou leiden dat degenen
die door slangen gebeten waren,

232
00:13:56,610 --> 00:13:58,650
genazen van hun slangenbeet.

233
00:13:58,650 --> 00:14:03,210
Dat gebeurde door geloof in God,
Die de slang had overwonnen.

234
00:14:03,210 --> 00:14:08,790
Wie in Hem gelooft, zou genezen worden
van zijn zonde en van zijn door de zonde

235
00:14:08,790 --> 00:14:11,310
veroorzaakte sterfelijke toestand.

236
00:14:11,310 --> 00:14:14,130
Maar er is nog iets
interessants aan dit verhaal,

237
00:14:14,130 --> 00:14:18,990
en dat is dat Israël deze bronzen
slang na die tijd nog een hele tijd

238
00:14:18,990 --> 00:14:21,450
bewaarde, eeuwen zelfs.

239
00:14:21,450 --> 00:14:26,190
Na de tijd van David brak er voor
Juda een tijd van geloofsafval aan,

240
00:14:26,190 --> 00:14:29,610
en ze hadden maar een paar
koningen die enigszins deugden.

241
00:14:29,610 --> 00:14:35,250
De meesten waren heel slecht, en het volk
Israël begon andere goden te aanbidden.

242
00:14:35,250 --> 00:14:39,090
Ze begonnen onder andere deze
bronzen slang te aanbidden.

243
00:14:39,090 --> 00:14:42,030
Het was een van de beelden
die ze verkozen te aanbidden.

244
00:14:42,030 --> 00:14:45,630
Toen Hizkia zijn hervormingen
doorvoerde, moest hij deze

245
00:14:45,630 --> 00:14:48,150
slang die Mozes had gemaakt vernietigen.

246
00:14:48,150 --> 00:14:51,570
Je leest erover in 2 Koningen 18:4.

247
00:14:51,570 --> 00:14:56,730
Hizkia noemde deze bronzen slang Nehustan,
wat letterlijk een stuk brons of een

248
00:14:56,730 --> 00:14:58,710
stuk messing betekent.

249
00:14:58,710 --> 00:15:01,830
Wat daarmee natuurlijk wordt
gesuggereerd, is dat hij zegt:

250
00:15:01,830 --> 00:15:03,810
‘Waarom aanbidden jullie dit ding?

251
00:15:03,810 --> 00:15:06,810
Het is maar een stuk
metaal. Het is geen god.’

252
00:15:06,810 --> 00:15:10,590
Het staat in 2 Koningen
hoofdstuk 18, vers 4.

253
00:15:10,590 --> 00:15:13,350
Er staat ‘hij’, dat is Hizkia:

254
00:15:13,350 --> 00:15:18,090
Hij nam de offerhoogten weg, sloeg de
gewijde stenen in stukken en hakte de

255
00:15:18,090 --> 00:15:19,650
gewijde palen om.

256
00:15:19,650 --> 00:15:23,310
Hij verbrijzelde ook de koperen
slang, die Mozes gemaakt had,

257
00:15:23,310 --> 00:15:27,510
omdat de Israëlieten er tot die tijd
toe reukoffers aan gebracht hadden;

258
00:15:27,510 --> 00:15:29,730
men noemde hem Nehustan.

259
00:15:29,730 --> 00:15:33,930
De Engelse vertaling die ik gebruik,
lijkt de naamgeving aan het volk toe te

260
00:15:33,930 --> 00:15:37,890
schrijven; de HSV heeft
hier ‘men noemde hem’.

261
00:15:37,890 --> 00:15:42,690
Ik geloof dat het eigenlijk de koning was
die hem Nehustan noemde, niet het volk.

262
00:15:42,690 --> 00:15:47,070
Het is niet duidelijk, maar ik geloof
dat die aanduiding als een stuk brons,

263
00:15:47,070 --> 00:15:50,070
want dat betekent het,
of een bronzen ding,

264
00:15:50,070 --> 00:15:53,910
verwijst naar hoe Hizkia hem
noemde toen hij hem vernietigde.

265
00:15:53,910 --> 00:15:57,390
Dus zelfs dat wat God gebruikt
voor het behoud van mensen

266
00:15:57,390 --> 00:15:59,670
kan voor mensen een afgod worden.

267
00:15:59,670 --> 00:16:03,990
Dat zien we enigszins in de gevoelens van
de rooms-katholieken ten aanzien van hun

268
00:16:03,990 --> 00:16:09,570
relikwieën: splinters van het kruis,
teennagels van Petrus of wat dan ook,

269
00:16:09,570 --> 00:16:11,370
haarlokken van de maagd Maria.

270
00:16:11,370 --> 00:16:16,230
Ze hebben die werkelijke dingen niet, maar
dingen waarvan men denkt dat God ze heeft

271
00:16:16,230 --> 00:16:18,630
gebruikt om behoud tot stand te brengen,

272
00:16:18,630 --> 00:16:21,930
maken ze tot voorwerpen
van eerbied en verering,

273
00:16:21,930 --> 00:16:25,290
en ze branden er als
het ware wierook voor.

274
00:16:25,290 --> 00:16:29,250
Dat was iets wat bij de hervormingen
van Hizkia moest worden afgeschaft,

275
00:16:29,250 --> 00:16:33,150
net zoals Luther bij de Reformatie
een deel daarvan heeft afgeschaft.

276
00:16:33,150 --> 00:16:38,370
Ik denk dat relikwieën hebben en
denken dat ze kracht of werking hebben,

277
00:16:38,370 --> 00:16:42,090
ongeveer dezelfde mentaliteit
is als die van deze mensen.

278
00:16:42,090 --> 00:16:44,610
Het was iets wat God had gebruikt.

279
00:16:44,610 --> 00:16:48,630
Soms vraag ik me zelfs af hoe
dat zit met kruisen tegenwoordig.

280
00:16:48,630 --> 00:16:53,310
Ik denk niet dat er noodzakelijkerwijs
iets mis is met een kruis als sieraad.

281
00:16:53,310 --> 00:16:56,790
Maar als iemand denkt dat een
kruis dat je om je hals draagt

282
00:16:56,790 --> 00:17:02,370
een of andere kracht heeft, vampiers
of zoiets afweert, of demonen...

283
00:17:02,370 --> 00:17:06,330
Of er zijn mensen die vertrouwen op
dingen die het behoud voorstellen,

284
00:17:06,330 --> 00:17:09,930
beelden enzovoort, waaraan
ze kracht toeschrijven.

285
00:17:09,930 --> 00:17:12,270
Dan beginnen ze naar
die dingen op te zien,

286
00:17:12,270 --> 00:17:15,450
bijna alsof die zelf een
goddelijke status hebben.

287
00:17:15,450 --> 00:17:20,610
Dat is wat de Israëlieten deden met deze
slang, die op Gods bevel was gemaakt.

288
00:17:20,610 --> 00:17:24,630
God had hem op bovennatuurlijke
wijze gebruikt om het volk te genezen

289
00:17:24,630 --> 00:17:26,310
en in leven te houden.

290
00:17:26,310 --> 00:17:30,930
Maar het volk reageerde er verkeerd op
vanwege de natuurlijke afgoderij van

291
00:17:30,930 --> 00:17:32,730
hun verdorven hart.

292
00:17:32,730 --> 00:17:33,870
Vers 10:

293
00:17:33,870 --> 00:17:38,310
Toen braken de Israëlieten op en
zij sloegen hun kamp op in Oboth.

294
00:17:38,310 --> 00:17:43,410
Daarna braken zij op vanuit Oboth en
sloegen hun kamp op bij de ruïnes van

295
00:17:43,410 --> 00:17:48,390
Abarim, in de woestijn die ten oosten
van Moab ligt, waar de zon opkomt.

296
00:17:48,390 --> 00:17:52,770
Ze waren nu dus dicht bij Moab, en de
Moabieten zullen bang voor hen worden,

297
00:17:52,770 --> 00:17:55,650
zoals we in hoofdstuk 22 zullen zien.

298
00:17:55,650 --> 00:17:59,010
Maar eerst zullen ze nog
andere tegenstand ondervinden.

299
00:17:59,010 --> 00:18:04,290
Vandaar braken zij op en sloegen hun
kamp op in het beekdal van Zered.

300
00:18:04,290 --> 00:18:09,210
Vandaar braken zij op en sloegen hun
kamp op aan deze kant van de Arnon,

301
00:18:09,210 --> 00:18:13,110
die in de woestijn stroomt en uit
het gebied van de Amorieten komt,

302
00:18:13,110 --> 00:18:18,150
want de Arnon is de grens van
Moab, tussen Moab en de Amorieten.

303
00:18:18,150 --> 00:18:23,370
De Amorieten zijn dus het volgende volk
waartegen de Israëlieten zullen strijden.

304
00:18:23,370 --> 00:18:27,330
En de Moabieten, die daar op de
grens van die twee gebieden wonen,

305
00:18:27,330 --> 00:18:32,250
zullen degenen zijn die Bileam inhuren
om te proberen hen te vervloeken.

306
00:18:32,250 --> 00:18:34,950
Dat is dus het gebied
waar ze zich bevinden.

307
00:18:34,950 --> 00:18:37,590
Ze zijn aan de oostkant van de Jordaan.

308
00:18:37,590 --> 00:18:42,030
Ze bevinden zich op de grens tussen het
gebied van de Amorieten en het gebied

309
00:18:42,030 --> 00:18:43,590
van de Moabieten.

310
00:18:43,590 --> 00:18:48,450
Een deel van het gebied van de Amorieten
was ooit Moabitisch gebied geweest.

311
00:18:48,450 --> 00:18:53,250
Israël zal bijvoorbeeld uiteindelijk
zijn kamp opslaan in de vlakten van Moab.

312
00:18:53,250 --> 00:18:58,410
Dat is gebied dat ze hebben veroverd
op Sihon, de koning van de Amorieten.

313
00:18:58,410 --> 00:19:03,450
Maar we hebben reden om aan te nemen dat
dit een deel is van het gebied dat Sihon

314
00:19:03,450 --> 00:19:05,910
eerder op de Moabieten had veroverd.

315
00:19:05,910 --> 00:19:09,450
Zoals we zullen zien, wordt
vermeld dat hij dat had gedaan.

316
00:19:09,450 --> 00:19:14,730
Daarom wordt er gezegd in het boek van
de oorlogen van de HEERE: Waheb in Sufa,

317
00:19:14,730 --> 00:19:16,290
en de dalen van de Arnon,

318
00:19:16,290 --> 00:19:21,330
Een boek waarover we verder niets weten,
behalve dat het hier wordt genoemd.

319
00:19:21,330 --> 00:19:24,750
Blijkbaar kende Mozes het,
of heeft hij het geschreven.

320
00:19:24,750 --> 00:19:27,150
En het is misschien verloren gegaan.

321
00:19:27,150 --> 00:19:30,930
Het kan zijn dat er nog een ander
boek is dat Mozes heeft geschreven.

322
00:19:30,930 --> 00:19:36,570
We weten niet wie het boek van de oorlogen
van de HEERE heeft geschreven. Er staat:

323
00:19:36,570 --> 00:19:41,610
Daarom wordt er gezegd in het boek van
de oorlogen van de HEERE: Waheb in Sufa,

324
00:19:41,610 --> 00:19:44,970
en de dalen van de Arnon,
en de helling van de dalen,

325
00:19:44,970 --> 00:19:50,130
die zich uitstrekt tot de nederzetting
Ar en aan het gebied van Moab grenst.

326
00:19:50,130 --> 00:19:54,630
Waarom wordt dit citaat uit het boek
van de oorlogen van de HEERE nu genoemd?

327
00:19:54,630 --> 00:19:57,810
Het wordt duidelijk genoemd
als een bevestiging van wat ons

328
00:19:57,810 --> 00:19:59,490
zojuist is verteld.

329
00:19:59,490 --> 00:20:03,030
En misschien is het enige wat ermee
bevestigd moet worden het feit dat

330
00:20:03,030 --> 00:20:07,170
Ar op de grens van Moab ligt,
wat ons zojuist is verteld.

331
00:20:07,170 --> 00:20:09,630
En misschien wordt het
daarom hier genoemd.

332
00:20:09,630 --> 00:20:13,170
Al geven sommige vertalers
vers 14 als volgt weer:

333
00:20:13,170 --> 00:20:17,670
We hebben Wahab en Suphah en de beken
van de Arnon en de helling langs

334
00:20:17,670 --> 00:20:19,230
de beken veroverd.

335
00:20:19,230 --> 00:20:22,710
Enzovoort. Dan zou het een
verslag in een ander boek zijn

336
00:20:22,710 --> 00:20:25,710
van waarschijnlijk de
verovering door de Israëlieten.

337
00:20:25,710 --> 00:20:27,330
Het is moeilijk te zeggen.

338
00:20:27,330 --> 00:20:30,030
Dit is een heel onduidelijke verwijzing.

339
00:20:30,030 --> 00:20:34,230
Over de werkelijke betekenis
ervan bestaat verschil van mening.

340
00:20:34,230 --> 00:20:35,550
Vers 16:

341
00:20:35,550 --> 00:20:38,010
Vandaar reisden zij naar Beër.

342
00:20:38,010 --> 00:20:41,310
Dat is de bron waarvan
de HEERE tegen Mozes zei:

343
00:20:41,310 --> 00:20:45,270
Verzamel het volk en
Ik zal hun water geven.

344
00:20:45,270 --> 00:20:49,410
Veel Israëlitische steden heetten
Beër met nog iets erachter.

345
00:20:49,410 --> 00:20:51,990
Berseba was een veelvoorkomende naam.

346
00:20:51,990 --> 00:20:54,510
Beër-Lachai-Roï.

347
00:20:54,510 --> 00:20:57,870
Beër betekent put, een waterput.

348
00:20:57,870 --> 00:20:59,730
En dus werden veel steden of

349
00:20:59,730 --> 00:21:03,030
nederzettingen rond waterputten
in de woestijn gebouwd,

350
00:21:03,030 --> 00:21:05,910
omdat mensen een
watervoorziening nodig hebben.

351
00:21:05,910 --> 00:21:08,190
Als ze dus een goede waterput vonden,

352
00:21:08,190 --> 00:21:11,670
bouwden ze er een nederzetting
omheen en noemden ze die nederzetting

353
00:21:11,670 --> 00:21:13,470
naar de waterput.

354
00:21:13,470 --> 00:21:15,990
Beër betekent dus waterput.

355
00:21:15,990 --> 00:21:17,010
Er staat:

356
00:21:17,010 --> 00:21:20,070
Dat is de put waar de
Heere tegen Mozes zei:

357
00:21:20,070 --> 00:21:23,910
Breng de mensen bij elkaar
en Ik zal ze water geven.

358
00:21:23,910 --> 00:21:28,170
Ze hadden geklaagd dat er geen
water was voordat de slangen kwamen.

359
00:21:28,170 --> 00:21:32,190
En dus bracht God hen naar een
waterput waar wel water was.

360
00:21:32,190 --> 00:21:38,310
Toen zong Israël dit lied: Spring
op, put, zing ervan in beurtzang!

361
00:21:38,310 --> 00:21:43,050
Put, die de vorsten gegraven hebben, die
de edelen van het volk gedolven hebben,

362
00:21:43,050 --> 00:21:45,630
met een scepter, met hun staven.

363
00:21:45,630 --> 00:21:48,450
Van de woestijn reisden zij naar Mattana,

364
00:21:48,450 --> 00:21:53,370
De Engelse vertaling die ik gebruik,
spreekt hier van ‘door de wetgever’,

365
00:21:53,370 --> 00:21:56,310
waar de HSV ‘met een scepter’ heeft.

366
00:21:56,310 --> 00:21:58,890
Het lijkt erop dat de wetgever, Mozes,

367
00:21:58,890 --> 00:22:02,490
hen hier daadwerkelijk de
waterput heeft laten graven.

368
00:22:02,490 --> 00:22:06,450
Er staat dat hun edelen deze
waterput hebben gegraven.

369
00:22:06,450 --> 00:22:10,530
Maar God zou hun natuurlijk moeten
laten zien waar ze dat moesten doen.

370
00:22:10,530 --> 00:22:15,630
Midden in de woestijn kon je maar
blijven graven en graven en graven,

371
00:22:15,630 --> 00:22:19,050
en op de meeste plaatsen
zou je geen water vinden.

372
00:22:19,050 --> 00:22:23,730
Maar er waren plaatsen waar je een
watervoerende laag kon aanboren,

373
00:22:23,730 --> 00:22:26,130
en God wist waar die plaatsen waren.

374
00:22:26,130 --> 00:22:29,790
Blijkbaar gaf Hij hun hier dus water
door Mozes ertoe te inspireren te

375
00:22:29,790 --> 00:22:31,770
zeggen: ‘Graaf hier.’

376
00:22:31,770 --> 00:22:35,610
En misschien hebben ze onder de grond
daadwerkelijk stromend water gevonden,

377
00:22:35,610 --> 00:22:37,410
een artesische put.

378
00:22:37,410 --> 00:22:41,370
Want ze spreken erover dat het opwelt,
alsof het water in beweging is,

379
00:22:41,370 --> 00:22:44,610
wat des te beter is. Het staat niet stil.

380
00:22:44,610 --> 00:22:49,350
van Mattana naar Nahaliël,
van Nahaliël naar Bamoth,

381
00:22:49,350 --> 00:22:54,510
en van Bamoth naar het dal dat in het veld
van Moab ligt, bij de top van de Pisga,

382
00:22:54,510 --> 00:22:56,730
en dat uitziet over de wildernis.

383
00:22:56,730 --> 00:22:59,910
Daar waren ze dus, en
ze worden aangevallen.

384
00:22:59,910 --> 00:23:04,170
Sihon was de koning van de Amorieten
in dat gebied, en er staat:

385
00:23:04,170 --> 00:23:09,870
Toen stuurde Israël boden naar Sihon, de
koning van de Amorieten, met het verzoek:

386
00:23:09,870 --> 00:23:12,270
Laat mij door uw land trekken.

387
00:23:12,270 --> 00:23:15,630
Wij zullen niet afwijken
door akkers of wijngaarden.

388
00:23:15,630 --> 00:23:18,270
Wij zullen het water uit
de putten niet drinken.

389
00:23:18,270 --> 00:23:23,190
Wij zullen langs de koninklijke weg gaan,
totdat wij uw gebied doorgetrokken zijn.

390
00:23:23,190 --> 00:23:28,230
Hetzelfde aanbod dat ze aan Edom deden,
en ze krijgen een vergelijkbaar antwoord.

391
00:23:28,230 --> 00:23:33,390
Het antwoord is nee, en er trekt een
leger uit om hen tegen te houden.

392
00:23:33,390 --> 00:23:36,750
Sihon stond Israël echter niet
toe door zijn gebied te trekken,

393
00:23:36,750 --> 00:23:42,150
maar Sihon verzamelde al zijn volk en trok
uit, Israël tegemoet, naar de woestijn.

394
00:23:42,150 --> 00:23:45,870
Toen kwam hij in Jahza en
bond de strijd aan met Israël.

395
00:23:45,870 --> 00:23:50,490
Maar Israël sloeg hem met de scherpte
van het zwaard en nam zijn land in bezit,

396
00:23:50,490 --> 00:23:54,450
van de Arnon tot de Jabbok, tot
aan het gebied van de Ammonieten,

397
00:23:54,450 --> 00:23:56,730
want het gebied van de
Ammonieten was versterkt.

398
00:23:56,730 --> 00:24:01,650
De Ammonieten stamden af van Lot, en de
Israëlieten mochten Ammon niet veroveren.

399
00:24:01,650 --> 00:24:06,630
God verbood hun Ammon en Moab aan te
vallen, die allebei van Lot afstamden.

400
00:24:06,630 --> 00:24:11,430
Maar ze namen wel al het land in van de
grens van Moab tot de grens van Ammon.

401
00:24:11,430 --> 00:24:16,590
Dat was het land waarover Sihon, de
koning van de Amorieten, had geheerst.

402
00:24:16,590 --> 00:24:17,670
En er staat:

403
00:24:17,670 --> 00:24:22,230
Tot aan het gebied van de Ammonieten,
want hun grens was versterkt.

404
00:24:22,230 --> 00:24:24,990
Dus probeerden ze daar
niet binnen te trekken.

405
00:24:24,990 --> 00:24:30,870
Zo nam Israël al deze steden in, en Israël
woonde in al de steden van de Amorieten,

406
00:24:30,870 --> 00:24:34,350
in Hesbon en in al de
bijbehorende plaatsen.

407
00:24:34,350 --> 00:24:38,970
Want Hesbon was de hoofdstad van
Sihon, de koning van de Amorieten.

408
00:24:38,970 --> 00:24:42,750
Hij had de strijd aangebonden
met de vorige koning van Moab

409
00:24:42,750 --> 00:24:46,770
en had al zijn land uit zijn
hand genomen, tot aan de Arnon.

410
00:24:46,770 --> 00:24:50,550
Dat verklaart waarom de plaats
waar de Israëlieten zich vestigden

411
00:24:50,550 --> 00:24:55,170
voordat ze de Jordaan overstaken,
de vlakten van Moab werd genoemd.

412
00:24:55,170 --> 00:24:58,590
Het was gebied dat ooit
aan Moab had toebehoord.

413
00:24:58,590 --> 00:25:03,390
Maar ons wordt verteld dat Sihon eerder
tegen de koning van Moab had gevochten en

414
00:25:03,390 --> 00:25:05,130
gebied had ingenomen.

415
00:25:05,130 --> 00:25:09,210
De vlakten van Moab waren dus
nu de vlakten die aan Sihon,

416
00:25:09,210 --> 00:25:11,550
de Amoriet, toebehoorden.

417
00:25:11,550 --> 00:25:16,350
Maar nu behoorden ze aan Israël toe,
omdat Israël hem had overwonnen.

418
00:25:16,350 --> 00:25:19,650
Daarom zeggen de
dichters: Kom naar Hesbon,

419
00:25:19,650 --> 00:25:22,470
bouw en versterk de stad van Sihon.

420
00:25:22,470 --> 00:25:26,910
Trouwens, degenen die in spreuken
spreken, moeten de Amorieten zijn,

421
00:25:26,910 --> 00:25:31,170
want dit zijn spreuken die de overwinning
van de Amorieten op Moab vieren.

422
00:25:31,170 --> 00:25:36,150
Want er is een vuur uitgegaan uit
Hesbon, een vlam uit de stad van Sihon;

423
00:25:36,150 --> 00:25:40,710
het heeft Ar van Moab verteerd,
de bezitters van Arnons hoogten.

424
00:25:40,710 --> 00:25:45,030
Wee u, Moab, u bent
verloren, volk van Kamos!

425
00:25:45,030 --> 00:25:47,310
Hij moest zijn zonen als vluchtelingen,

426
00:25:47,310 --> 00:25:50,550
en zijn dochters in gevangenschap
overgeven aan Sihon,

427
00:25:50,550 --> 00:25:52,170
de koning van de Amorieten.

428
00:25:52,170 --> 00:25:54,750
Kamos was de god van de Moabieten.

429
00:25:54,750 --> 00:25:56,670
Wij hebben hen neergeveld.

430
00:25:56,670 --> 00:26:02,610
Verloren is Hesbon, tot aan Dibon toe;
wij hebben hen verwoest tot aan Nofat,

431
00:26:02,610 --> 00:26:04,770
dat tot aan Medeba reikt.

432
00:26:04,770 --> 00:26:08,670
Dit laatste vers was blijkbaar een vers
dat de Israëlieten hadden toegevoegd over

433
00:26:08,670 --> 00:26:12,630
hun verovering van Hesbon
en hun overwinning op Sihon.

434
00:26:12,630 --> 00:26:16,710
Maar de eerdere verzen vieren
Sihons overwinning op Moab.

435
00:26:16,710 --> 00:26:20,910
Ze verklaren waarom dit gebied,
dat ooit Moabs gebied was geweest,

436
00:26:20,910 --> 00:26:22,470
dat niet langer was.

437
00:26:22,470 --> 00:26:25,950
Israël kreeg dus een deel
van Moabs vroegere gebied.

438
00:26:25,950 --> 00:26:30,870
Dat was eerder van Moab afgenomen door
deze koning, die zij nu overwonnen.

439
00:26:30,870 --> 00:26:33,870
Zo woonde Israël in het
land van de Amoriet.

440
00:26:33,870 --> 00:26:37,590
Daarna stuurde Mozes mannen
om Jaëzer te verkennen.

441
00:26:37,590 --> 00:26:42,750
Zij namen de bijbehorende plaatsen in, en
hij verdreef de Amorieten die er woonden.

442
00:26:42,750 --> 00:26:47,490
Dat is dus nog een gebied van de Amorieten
dat ze veroverden, en er is er nog één.

443
00:26:47,490 --> 00:26:51,510
Toen keerden zij zich om en
vertrokken in de richting van Basan.

444
00:26:51,510 --> 00:26:57,270
En Og, de koning van Basan, trok uit
hun tegemoet, hij en al zijn volk,

445
00:26:57,270 --> 00:26:59,730
tot de strijd, in Edreï.

446
00:26:59,730 --> 00:27:03,990
Maar de HEERE zei tegen Mozes:
Wees niet bevreesd voor hem,

447
00:27:03,990 --> 00:27:09,030
want Ik heb hem in uw hand gegeven,
en al zijn volk, ook zijn land.

448
00:27:09,030 --> 00:27:14,430
U moet met hem doen zoals u gedaan hebt
met Sihon, de koning van de Amorieten,

449
00:27:14,430 --> 00:27:16,110
die in Hesbon woonde.

450
00:27:16,110 --> 00:27:20,010
En zij versloegen hem, zijn
zonen, en al zijn volk,

451
00:27:20,010 --> 00:27:22,470
zodat van hem niemand overbleef.

452
00:27:22,470 --> 00:27:25,050
En zij namen zijn land in bezit.

453
00:27:25,050 --> 00:27:30,090
Ze roeiden dus deze Amorieten en deze
mensen van Basan en hun koningen uit,

454
00:27:30,090 --> 00:27:32,010
maar niet omdat ze dat van plan waren.

455
00:27:32,010 --> 00:27:35,190
Ze beschouwden dit land
niet als hun beloofde land.

456
00:27:35,190 --> 00:27:38,610
Ze voerden niet de veroveringsoorlogen
die ze later in de dagen van

457
00:27:38,610 --> 00:27:40,290
Jozua zouden voeren.

458
00:27:40,290 --> 00:27:42,630
Ze probeerden er alleen
maar doorheen te trekken,

459
00:27:42,630 --> 00:27:45,870
maar dan werden ze aangevallen
en sloegen ze terug.

460
00:27:45,870 --> 00:27:50,370
En als het stof eenmaal was neergedaald,
was hun vijand helemaal dood,

461
00:27:50,370 --> 00:27:52,530
tot de allerlaatste man.

462
00:27:52,530 --> 00:27:55,050
Zo erfde Israël hun land.

463
00:27:55,050 --> 00:27:57,630
Dit land aan de oostkant van de Jordaan,

464
00:27:57,630 --> 00:28:00,450
dat geen deel uitmaakte
van het beloofde land,

465
00:28:00,450 --> 00:28:04,890
werd later toebedeeld aan de
stammen Gad, Manasse en Ruben.

466
00:28:04,890 --> 00:28:09,150
Die wilden het hebben omdat het
goed land was, goed weideland.

467
00:28:09,150 --> 00:28:13,830
Maar daar sloeg Israël zijn kamp
op totdat ze de Jordaan overstaken.

468
00:28:13,830 --> 00:28:17,850
Og is de eerste koning over
wie God tegen Mozes zegt:

469
00:28:17,850 --> 00:28:19,710
Wees niet bang voor hem.

470
00:28:19,710 --> 00:28:22,410
Waarom zou Mozes bang zijn voor Og?

471
00:28:22,410 --> 00:28:25,950
Hij was een behoorlijk
grote kerel, die Og.

472
00:28:25,950 --> 00:28:31,350
En daar lezen we over in Deuteronomium
hoofdstuk 3, waar Mozes hierop terugblikt.

473
00:28:31,350 --> 00:28:34,050
Deuteronomium 3, vers 11 zegt:

474
00:28:34,050 --> 00:28:40,110
Want alleen Og, de koning van Basan, was
van de rest van de Refaïeten overgebleven.

475
00:28:40,110 --> 00:28:43,230
Zie, zijn bed was een bed van ijzer.

476
00:28:43,230 --> 00:28:46,110
Bevindt het zich niet in
Rabba van de Ammonieten?

477
00:28:46,110 --> 00:28:50,250
De lengte ervan is negen
el, en de breedte vier el,

478
00:28:50,250 --> 00:28:52,650
gemeten naar de elleboog van een man.

479
00:28:52,650 --> 00:28:55,950
Blijkbaar bewaarden de
Ammonieten het in hun museum.

480
00:28:55,950 --> 00:28:58,350
Zijn bed was zes voet breed.

481
00:28:58,350 --> 00:29:01,650
Dat is naar de maatstaven van
vandaag niet zo breed voor een bed,

482
00:29:01,650 --> 00:29:04,230
want we zijn echt aan luxe gewend geraakt.

483
00:29:04,230 --> 00:29:08,730
We hebben bedden die langer en breder
zijn dan dat, onze kingsize bedden.

484
00:29:08,730 --> 00:29:13,770
Maar de lengte ervan zou laten zien wat
de lichaamsverhoudingen van die man waren.

485
00:29:13,770 --> 00:29:17,070
Negen el zou dertien
en een halve voet zijn.

486
00:29:17,070 --> 00:29:21,090
Dus als hij een bed nodig had dat
dertien en een halve voet lang was,

487
00:29:21,090 --> 00:29:24,990
dan was hij zelf waarschijnlijk
minstens tien of twaalf voet lang.

488
00:29:24,990 --> 00:29:28,710
En daarmee zou hij even
groot zijn als Goliath.

489
00:29:28,710 --> 00:29:31,950
En dat is misschien waarom
God tegen Mozes zei:

490
00:29:31,950 --> 00:29:33,270
Wees niet bang voor hem.

491
00:29:33,270 --> 00:29:35,730
Nu komen we bij het verhaal van Bileam.

492
00:29:35,730 --> 00:29:40,710
Daarna braken de Israëlieten op en sloegen
hun kamp op in de vlakten van Moab,

493
00:29:40,710 --> 00:29:44,370
aan deze zijde van de Jordaan,
ter hoogte van Jericho.

494
00:29:44,370 --> 00:29:47,310
De vlakten van Moab
waren, zoals ik al zei,

495
00:29:47,310 --> 00:29:51,030
gebieden die ze nu hadden
verworven door Sihon te overwinnen.

496
00:29:51,030 --> 00:29:53,970
Die hadden tot nu toe
onder Sihons gezag gestaan,

497
00:29:53,970 --> 00:29:57,210
aan de kant van de
Jordaan tegenover Jericho.

498
00:29:57,210 --> 00:30:02,490
Balak, de zoon van Zippor, zag alles
wat Israël met de Amorieten gedaan had.

499
00:30:02,490 --> 00:30:06,990
Daarom was Moab zeer bevreesd voor
dit volk, want het was talrijk.

500
00:30:06,990 --> 00:30:09,630
Moab verkeerde in angst
voor de Israëlieten.

501
00:30:09,630 --> 00:30:12,390
Toen zei Moab tegen de oudsten van Midian:

502
00:30:12,390 --> 00:30:16,530
Nu zal deze menigte alles
wat rondom ons is, afgrazen,

503
00:30:16,530 --> 00:30:19,470
zoals een rund het groen
van het veld afgraast.

504
00:30:19,470 --> 00:30:24,090
Balak, de zoon van Zippor, was
in die tijd koning van Moab.

505
00:30:24,090 --> 00:30:27,750
Hier overleggen de Moabieten en
de Midianieten dus met elkaar.

506
00:30:27,750 --> 00:30:31,410
In dit hele verhaal zullen we een
vermenging zien van de Moabieten

507
00:30:31,410 --> 00:30:32,910
en de Midianieten.

508
00:30:32,910 --> 00:30:37,770
De twee benamingen worden zelfs bijna door
elkaar gebruikt, zoals we zullen zien.

509
00:30:37,770 --> 00:30:41,730
In hoofdstuk 25, vers
1, staat bijvoorbeeld:

510
00:30:41,730 --> 00:30:46,590
Israël verbleef in Sittim, en het volk
begon hoererij te bedrijven met de

511
00:30:46,590 --> 00:30:48,030
dochters van Moab.

512
00:30:48,030 --> 00:30:51,630
Maar als je naar vers 6 van
hoofdstuk 25 kijkt, staat er:

513
00:30:51,630 --> 00:30:56,370
En zie, een man uit de Israëlieten kwam
en bracht een Midianitische vrouw bij zijn

514
00:30:56,370 --> 00:31:00,690
broeders, voor de ogen van Mozes en voor
de ogen van heel de gemeenschap van de

515
00:31:00,690 --> 00:31:05,070
Israëlieten, terwijl zij huilden bij
de ingang van de tent van ontmoeting.

516
00:31:05,070 --> 00:31:09,090
Vervolgens zei God in
hoofdstuk 25, vers 17:

517
00:31:09,090 --> 00:31:13,170
Behandel de Midianieten
als vijanden en versla hen.

518
00:31:13,170 --> 00:31:17,670
En in hoofdstuk 31, vers 16, wanneer
ze de Midianieten daadwerkelijk

519
00:31:17,670 --> 00:31:21,570
aanvallen en sommige
vrouwen sparen, zei Mozes:

520
00:31:21,570 --> 00:31:25,770
Zie, zíj waren door de raad
van Bileam voor de Israëlieten

521
00:31:25,770 --> 00:31:30,090
de aanleiding tot trouwbreuk tegen
de HEERE, in het geval van Peor,

522
00:31:30,090 --> 00:31:33,750
waardoor de plaag kwam onder
de gemeenschap van de HEERE.

523
00:31:33,750 --> 00:31:37,110
Dat is waar we het hier in
hoofdstuk 25 over hebben.

524
00:31:37,110 --> 00:31:40,890
De Midianitische vrouwen en de
Moabitische vrouwen worden als

525
00:31:40,890 --> 00:31:42,870
dezelfde vrouwen beschouwd.

526
00:31:42,870 --> 00:31:46,830
Het lijkt er dus op dat zowel
de Midianieten als de Moabieten

527
00:31:46,830 --> 00:31:50,310
misschien ooit onder de heerschappij
van Sihon waren gekomen,

528
00:31:50,310 --> 00:31:54,150
die hen had overwonnen, en dat
ze zich met elkaar vermengden.

529
00:31:54,150 --> 00:31:56,430
Ze hadden een verschillende
etnische afkomst,

530
00:31:56,430 --> 00:32:00,930
maar ze vermengden zich met elkaar,
zodat ze mogelijk één volk waren.

531
00:32:00,930 --> 00:32:03,990
We vinden in Genesis nog
een ander verschijnsel:

532
00:32:03,990 --> 00:32:07,530
de Midianieten worden
ook Ismaëlieten genoemd.

533
00:32:07,530 --> 00:32:12,330
Dat is ook vreemd, want Ismaël en Midian
behoren niet tot dezelfde familie.

534
00:32:12,330 --> 00:32:15,810
Maar wanneer Jozef door zijn
broers als slaaf wordt verkocht,

535
00:32:15,810 --> 00:32:19,530
lezen we in het laatste
vers van Genesis 37:

536
00:32:19,530 --> 00:32:23,250
De Midianieten verkochten
hem in Egypte aan Potifar,

537
00:32:23,250 --> 00:32:26,970
een hoveling van de farao en
het hoofd van de lijfwacht.

538
00:32:26,970 --> 00:32:30,330
Maar het eerste vers van Genesis 39 zegt:

539
00:32:30,330 --> 00:32:32,730
Jozef was dus naar Egypte gebracht.

540
00:32:32,730 --> 00:32:38,910
Potifar, hoveling van de farao, het hoofd
van de lijfwacht, een Egyptische man,

541
00:32:38,910 --> 00:32:42,990
kocht hem uit de hand van de Ismaëlieten,
die hem daarheen gebracht hadden.

542
00:32:42,990 --> 00:32:46,710
En er staat dat Potifar,
de hoveling van de farao,

543
00:32:46,710 --> 00:32:48,990
hem van de Ismaëlieten had gekocht.

544
00:32:48,990 --> 00:32:53,250
De Midianieten worden hier Ismaëlieten
genoemd, en dat gebeurt ook in

545
00:32:53,250 --> 00:32:54,870
het boek Richteren.

546
00:32:54,870 --> 00:32:59,610
In Richteren hoofdstuk 8 had Gideon
het volk Israël bevrijd van de

547
00:32:59,610 --> 00:33:03,870
Midianitische overheersers die
eerder hun land waren binnengevallen.

548
00:33:03,870 --> 00:33:06,570
Toen wilden ze Gideon
tot hun koning maken.

549
00:33:06,570 --> 00:33:09,750
Let op wat er in Richteren 8:22 staat:

550
00:33:09,750 --> 00:33:14,370
Toen zeiden de mannen van Israël
tegen Gideon: Heers over ons,

551
00:33:14,370 --> 00:33:20,010
u zowel als uw zoon en uw kleinzoon, want
u hebt ons uit de hand van Midian verlost.

552
00:33:20,010 --> 00:33:23,850
Maar Gideon zei tegen hen:
Ík zal niet over u heersen

553
00:33:23,850 --> 00:33:29,490
en ook mijn zoon zal niet over u
heersen: de HEERE zal over u heersen.

554
00:33:29,490 --> 00:33:33,510
Verder zei Gideon tegen hen:
Ik wil u een verzoek doen:

555
00:33:33,510 --> 00:33:36,330
laat ieder mij een ring
uit zijn buit geven.

556
00:33:36,330 --> 00:33:40,050
(Zij hadden namelijk gouden ringen,
want zij waren Ismaëlieten.)

557
00:33:40,050 --> 00:33:44,310
De Midianieten hadden gouden
oorringen omdat ze Ismaëlieten waren.

558
00:33:44,310 --> 00:33:48,930
Ook in Genesis worden de benamingen
Midianiet en Ismaëliet dus door elkaar

559
00:33:48,930 --> 00:33:52,710
gebruikt voor de handelaars
die Jozef als slaaf verkochten.

560
00:33:52,710 --> 00:33:57,330
En nu worden in Numeri de
benamingen Midianieten en Moabieten

561
00:33:57,330 --> 00:33:59,370
in wezen door elkaar gebruikt.

562
00:33:59,370 --> 00:34:02,490
We zien in vers 7 van Numeri 22:

563
00:34:02,490 --> 00:34:06,570
Toen gingen de oudsten van Moab
en de oudsten van Midian op weg,

564
00:34:06,570 --> 00:34:09,150
en zij hadden het
waarzeggersloon in hun hand.

565
00:34:09,150 --> 00:34:13,890
En zij kwamen bij Bileam en spraken
tot hem de woorden van Balak.

566
00:34:13,890 --> 00:34:17,010
Deze twee volken waren
niet alleen bondgenoten.

567
00:34:17,010 --> 00:34:20,550
Ze waren blijkbaar zo met elkaar
vermengd dat ze allebei bij dit

568
00:34:20,550 --> 00:34:22,230
verhaal betrokken waren.

569
00:34:22,230 --> 00:34:25,410
De koning van Moab, een van deze volken,

570
00:34:25,410 --> 00:34:27,930
was dus degene die het initiatief nam om

571
00:34:27,930 --> 00:34:31,410
Bileam te benaderen en
hem om hulp te vragen.

572
00:34:31,410 --> 00:34:32,550
Vers 5:

573
00:34:32,550 --> 00:34:38,790
Hij stuurde boden naar Bileam, de zoon van
Beor, in Pethor, aan de rivier de Eufraat,

574
00:34:38,790 --> 00:34:43,890
in het land van zijn volksgenoten,
om hem bij zich te laten roepen: Zie,

575
00:34:43,890 --> 00:34:46,890
er is een volk uit Egypte getrokken; zie,

576
00:34:46,890 --> 00:34:49,170
het heeft het oppervlak
van het land bedekt,

577
00:34:49,170 --> 00:34:51,990
en het blijft recht tegenover mij liggen.

578
00:34:51,990 --> 00:34:55,170
Dat is Balak, de koning van Moab.

579
00:34:55,170 --> 00:34:57,990
Israël was een behoorlijk
grote groep mensen.

580
00:34:57,990 --> 00:35:00,090
Ze bedekten het aardoppervlak.

581
00:35:00,090 --> 00:35:03,150
Je herinnert je dat we enkele
aanwijzingen hebben gezien

582
00:35:03,150 --> 00:35:06,090
waardoor sommige mensen
dachten dat het aantal Joden,

583
00:35:06,090 --> 00:35:10,350
het aantal Israëlieten in de
volkstelling, misschien te groot was.

584
00:35:10,350 --> 00:35:14,190
En er zijn bepaalde Schriftgedeelten
die suggereren dat ze misschien een

585
00:35:14,190 --> 00:35:15,870
klein volk zijn.

586
00:35:15,870 --> 00:35:20,370
Maar hier wijst het er juist
op dat ze enorm talrijk zijn.

587
00:35:20,370 --> 00:35:22,470
Ze bedekken het aardoppervlak.

588
00:35:22,470 --> 00:35:25,950
In deze hoofdstukken wordt zelfs
verschillende keren gezegd hoe

589
00:35:25,950 --> 00:35:27,390
talrijk ze zijn.

590
00:35:27,390 --> 00:35:31,650
In hoofdstuk 23, vers
10, staat bijvoorbeeld:

591
00:35:31,650 --> 00:35:37,350
Wie heeft het stof van Jakob geteld, en
het aantal, het vierde deel van Israël?

592
00:35:37,350 --> 00:35:40,290
Moge mijn ziel de dood
van de oprechten sterven

593
00:35:40,290 --> 00:35:42,750
en mijn einde zijn als dat van hem.

594
00:35:42,750 --> 00:35:47,070
Dit houdt in dat hun aantal zo groot
is dat het moeilijk zou zijn om

595
00:35:47,070 --> 00:35:49,050
zelfs maar een kwart van hen te tellen.

596
00:35:49,050 --> 00:35:52,950
Het lijkt dus een heel groot volk te
zijn, zoals God het heeft gemaakt,

597
00:35:52,950 --> 00:35:57,570
en zoals de volkstelling waarover we
eerder lazen ook zou doen vermoeden.

598
00:35:57,570 --> 00:36:01,410
Hij stuurde dus boden naar
Bileam, de zoon van Beor,

599
00:36:01,410 --> 00:36:04,470
die een heel raadselachtige figuur is.

600
00:36:04,470 --> 00:36:09,330
Er wordt ons verteld dat Bileam in
Pethor was, dat bij de rivier ligt.

601
00:36:09,330 --> 00:36:11,670
Die rivier is de Eufraat.

602
00:36:11,670 --> 00:36:14,250
Wanneer de Eufraat niet
bij naam wordt genoemd,

603
00:36:14,250 --> 00:36:18,450
wordt die dus altijd
eenvoudigweg ‘de rivier’ genoemd.

604
00:36:18,450 --> 00:36:22,590
De rivier de Eufraat ligt in
het noorden, in Mesopotamië.

605
00:36:22,590 --> 00:36:26,910
Dit Pethor lag ongeveer
580 kilometer van Moab,

606
00:36:26,910 --> 00:36:30,630
als de geleerden gelijk hebben met
de plaats waar ze denken dat het lag.

607
00:36:30,630 --> 00:36:33,750
Dat was in die tijd een heel
eind om iemand te laten halen

608
00:36:33,750 --> 00:36:35,670
en naar je toe te laten komen.

609
00:36:35,670 --> 00:36:38,130
Deze Bileam had een reputatie.

610
00:36:38,130 --> 00:36:42,930
Hoe wist Balak daar in Moab überhaupt
van deze man uit Mesopotamië?

611
00:36:42,930 --> 00:36:45,930
Zijn reputatie was hem
blijkbaar vooruitgesneld.

612
00:36:45,930 --> 00:36:50,910
In de Engelse vertaling staat in
vers 5 dat Pethor ‘bij de rivier,

613
00:36:50,910 --> 00:36:53,910
in het land van de zonen
van zijn volk’ lag.

614
00:36:53,910 --> 00:36:58,950
De HSV noemt de Eufraat hier
al bij naam. Maar wiens volk?

615
00:36:58,950 --> 00:37:00,750
Het volk van Bileam?

616
00:37:00,750 --> 00:37:05,790
Dat zou iets vreemds en overbodigs zijn om
te zeggen als hij uit dat gebied afkomstig

617
00:37:05,790 --> 00:37:09,510
is: dat het het land van
de zonen van zijn volk is.

618
00:37:09,510 --> 00:37:12,570
Nou, natuurlijk zou dat
zijn eigen land zijn.

619
00:37:12,570 --> 00:37:15,930
Is niet ieders land het land
van de zonen van zijn volk?

620
00:37:15,930 --> 00:37:20,730
Maar het kan betekenen dat het het
land van de zonen van Balaks volk was.

621
00:37:20,730 --> 00:37:24,630
Misschien was Balak van
oorsprong geen Moabiet. Wie weet?

622
00:37:24,630 --> 00:37:28,410
Misschien was hij in dat land
opgegroeid en naar het zuiden gekomen,

623
00:37:28,410 --> 00:37:33,450
en had hij eerder Moab veroverd en
was hij koning geworden. Wie weet?

624
00:37:33,450 --> 00:37:36,030
Maar als Balak een verleden in Pethor had,

625
00:37:36,030 --> 00:37:40,050
zou het kunnen dat hij daardoor
de reputatie van Bileam kende.

626
00:37:40,050 --> 00:37:41,850
We weten het gewoon niet.

627
00:37:41,850 --> 00:37:44,310
Maar het lag ver van Moab vandaan,

628
00:37:44,310 --> 00:37:47,910
en er werden boodschappers
gestuurd met het verzoek of hij die

629
00:37:47,910 --> 00:37:49,770
afstand wilde afleggen.

630
00:37:49,770 --> 00:37:52,890
Een gemiddelde reiziger die
in die tijd te voet ging,

631
00:37:52,890 --> 00:37:56,250
legde zo'n dertig tot
vijftig kilometer per dag af.

632
00:37:56,250 --> 00:38:01,410
Ik denk dat het hem twaalf dagen of meer
zou kosten om naar het zuiden te komen.

633
00:38:01,410 --> 00:38:03,750
Dat is een lange reis door de woestijn.

634
00:38:03,750 --> 00:38:09,150
Maar Balak was nogal wanhopig, dus stuurde
hij boodschappers naar hem toe die zeiden:

635
00:38:09,150 --> 00:38:11,670
Kijk, deze mensen zijn hier.

636
00:38:11,670 --> 00:38:14,730
Kom alsjeblieft hierheen. Hij zegt:

637
00:38:14,730 --> 00:38:19,950
Nu dan, kom toch, vervloek dit volk
voor mij, want het is machtiger dan ik.

638
00:38:19,950 --> 00:38:24,630
Misschien kan ik het verslaan en kan ik
het uit het land verdrijven, want ik weet:

639
00:38:24,630 --> 00:38:29,610
wie u zegent, is gezegend, en
wie u vervloekt, is vervloekt.

640
00:38:29,610 --> 00:38:32,250
Dat was dus de reputatie die Bileam had.

641
00:38:32,250 --> 00:38:36,390
Archeologen hebben in het gebied
van Mesopotamië, waar Bileam woonde,

642
00:38:36,390 --> 00:38:39,870
sporen gevonden van waarzeggers,
van toekomstvoorspellers.

643
00:38:39,870 --> 00:38:44,190
Als er later op Bileam wordt teruggeblikt,
wordt hij een waarzegger genoemd.

644
00:38:44,190 --> 00:38:48,510
In het boek Deuteronomium wordt
hij Bileam de waarzegger genoemd.

645
00:38:48,510 --> 00:38:52,890
[Noot van de redactie:
bedoeld is Jozua 13:22.]

646
00:38:52,890 --> 00:38:57,570
Hij is een waarzegger, een occultist,
iemand die de toekomst voorspelt.

647
00:38:57,570 --> 00:39:00,750
Maar er waren bepaalde
waarzeggers in Mesopotamië die

648
00:39:00,750 --> 00:39:02,550
vervloekers werden genoemd.

649
00:39:02,550 --> 00:39:04,950
Uit geschriften die in
dat gebied zijn gevonden,

650
00:39:04,950 --> 00:39:09,810
is nu bekend dat er in die tijd mensen
waren die je kon inhuren om vervloekingen

651
00:39:09,810 --> 00:39:12,690
of verwensingen over
mensen uit te spreken.

652
00:39:12,690 --> 00:39:16,410
Ze werden vervloekers genoemd, en
blijkbaar was hij zo'n vervloeker,

653
00:39:16,410 --> 00:39:17,790
een bekende ook.

654
00:39:17,790 --> 00:39:20,850
Als hij mensen vervloekte,
waren ze vervloekt.

655
00:39:20,850 --> 00:39:24,390
En dat was dus de enige hoop die
Balak naar zijn gevoel had om

656
00:39:24,390 --> 00:39:26,610
veilig te zijn voor de Israëlieten.

657
00:39:26,610 --> 00:39:29,310
Het treurige is dat dit
allemaal onnodig is,

658
00:39:29,310 --> 00:39:32,790
want de Israëlieten waren niet
van plan Moab aan te vallen.

659
00:39:32,790 --> 00:39:36,630
God had hun gezegd dat ze Moab
of Ammon niet mochten aanvallen,

660
00:39:36,630 --> 00:39:38,190
zoals we zullen zien.

661
00:39:38,190 --> 00:39:42,570
Daarom was er voor de Moabieten
geen reden om bang voor hen te zijn.

662
00:39:42,570 --> 00:39:45,450
Ze stonden niet vijandig
tegenover de Moabieten,

663
00:39:45,450 --> 00:39:48,570
maar hij dacht dat ze het
hele gebied zouden aflikken.

664
00:39:48,570 --> 00:39:52,590
Hij was bang dat ze zouden doen wat
ze de Amorieten hadden aangedaan.

665
00:39:52,590 --> 00:39:54,690
Zoals hij in vers 4 zei:

666
00:39:54,690 --> 00:39:57,510
Toen zei Moab tegen de oudsten van Midian:

667
00:39:57,510 --> 00:40:01,830
Nu zal deze menigte alles
wat rondom ons is, afgrazen,

668
00:40:01,830 --> 00:40:04,710
zoals een rund het groen
van het veld afgraast.

669
00:40:04,710 --> 00:40:09,210
Balak, de zoon van Zippor, was
in die tijd koning van Moab.

670
00:40:09,210 --> 00:40:13,110
Nou, dat was niet wat Israël van
plan was, maar Balak wist dat niet,

671
00:40:13,110 --> 00:40:15,150
dus was hij onnodig bang.

672
00:40:15,150 --> 00:40:18,030
Goddelozen vluchten terwijl
er geen vervolger is,

673
00:40:18,030 --> 00:40:21,450
maar een rechtvaardige is
moedig als een jonge leeuw.

674
00:40:21,450 --> 00:40:27,030
weet je nog? En niemand achtervolgde
hem, maar hij was bang, doodsbang.

675
00:40:27,030 --> 00:40:30,930
Toen gingen de oudsten van Moab
en de oudsten van Midian op weg,

676
00:40:30,930 --> 00:40:33,990
en zij hadden het
waarzeggersloon in hun hand.

677
00:40:33,990 --> 00:40:38,550
En zij kwamen bij Bileam en spraken
tot hem de woorden van Balak.

678
00:40:38,550 --> 00:40:42,030
Toen zei hij tegen hen:
Overnacht hier deze nacht

679
00:40:42,030 --> 00:40:47,130
en ik zal verslag aan u uitbrengen
zoals de HEERE tot mij spreken zal.

680
00:40:47,130 --> 00:40:50,370
Toen bleven de vorsten
van Moab bij Bileam.

681
00:40:50,370 --> 00:40:53,970
En met de Heere wordt hier Jahweh bedoeld.

682
00:40:53,970 --> 00:40:57,990
Bileam neemt de naam Jahweh
verschillende keren in de mond.

683
00:40:57,990 --> 00:41:00,330
In vers 13 zegt hij bijvoorbeeld:

684
00:41:00,330 --> 00:41:04,830
De volgende morgen stond Bileam op
en zei tegen de vorsten van Balak:

685
00:41:04,830 --> 00:41:10,410
Ga naar uw land, want de HEERE weigert
mij toe te laten met u mee te gaan.

686
00:41:10,410 --> 00:41:12,630
En in vers 19 zegt hij:

687
00:41:12,630 --> 00:41:15,990
Nu dan, blijft u toch ook deze nacht hier,

688
00:41:15,990 --> 00:41:19,650
opdat ik weet wat de HEERE
verder tot mij spreken zal.

689
00:41:19,650 --> 00:41:22,290
Hij verwijst dus vaak naar Jahweh.

690
00:41:22,290 --> 00:41:26,370
Aan het einde van vers 18
noemt Bileam Jahweh zelfs:

691
00:41:26,370 --> 00:41:30,810
Toen antwoordde Bileam en zei
tegen de dienaren van Balak:

692
00:41:30,810 --> 00:41:34,830
Al zou Balak mij zijn huis
vol zilver en goud geven,

693
00:41:34,830 --> 00:41:38,790
ik ben niet in staat het
bevel van de HEERE, mijn God,

694
00:41:38,790 --> 00:41:42,870
te overtreden om iets
te doen, klein of groot.

695
00:41:42,870 --> 00:41:47,850
Het klinkt dus alsof Bileam een aanbidder
van Jahweh is, maar hoe kan dat?

696
00:41:47,850 --> 00:41:52,290
Hij is een Mesopotamische
waarzegger, een toekomstvoorspeller.

697
00:41:52,290 --> 00:41:54,750
Hoe zou hij van Jahweh weten?

698
00:41:54,750 --> 00:41:58,530
Hij zou van Jahweh kunnen weten,
maar waarom zou hij een aanbidder

699
00:41:58,530 --> 00:42:00,270
van Jahweh zijn?

700
00:42:00,270 --> 00:42:03,870
Waarom zou hij een waarzegger
zijn als hij dat was?

701
00:42:03,870 --> 00:42:08,430
Wat we van deze Mesopotamische of
Babylonische waarzeggers weten,

702
00:42:08,430 --> 00:42:10,590
is dat ze zich vertrouwd moesten maken

703
00:42:10,590 --> 00:42:14,970
met de godsdiensten van de verschillende
mensen die ze wilden vervloeken.

704
00:42:14,970 --> 00:42:19,770
Ze hoopten namelijk de goden van die
mensen ertoe te bewegen hen te vervloeken,

705
00:42:19,770 --> 00:42:23,790
of op zijn minst een manier te
vinden om de vloek van die goden

706
00:42:23,790 --> 00:42:25,230
over hen te brengen.

707
00:42:25,230 --> 00:42:27,330
Daar werden ze eigenlijk voor betaald.

708
00:42:27,330 --> 00:42:30,450
Ze onderzochten de godsdiensten
van de omliggende gebieden,

709
00:42:30,450 --> 00:42:34,110
voor het geval ze zouden worden
ingehuurd om die te vervloeken.

710
00:42:34,110 --> 00:42:36,450
Blijkbaar had hij zijn onderzoek gedaan.

711
00:42:36,450 --> 00:42:41,070
Hij was een vooraanstaande waarzegger,
die in het hele Midden-Oosten bekend was.

712
00:42:41,070 --> 00:42:43,350
En dus wist hij iets van Jahweh.

713
00:42:43,350 --> 00:42:46,590
Hij wist iets van de
godsdienst van Jahweh.

714
00:42:46,590 --> 00:42:49,290
Hoe hij daaraan kwam,
is moeilijk te zeggen,

715
00:42:49,290 --> 00:42:53,130
aangezien de godsdienst van Jahweh
vrijwel onbekend was geweest

716
00:42:53,130 --> 00:42:55,170
totdat ze uit Egypte kwamen.

717
00:42:55,170 --> 00:42:59,670
Maar wat er in Egypte was gebeurd, was
in het hele gebied bekend geworden,

718
00:42:59,670 --> 00:43:01,770
en dat was veertig jaar eerder.

719
00:43:01,770 --> 00:43:07,530
Dus blijkbaar moet Bileam, nadat hij had
gehoord wat Jahweh Egypte had aangedaan,

720
00:43:07,530 --> 00:43:11,730
onderzoek hebben gedaan om erachter
te komen wie deze Jahweh is

721
00:43:11,730 --> 00:43:12,990
en wat Zijn wetten zijn.

722
00:43:12,990 --> 00:43:17,190
Misschien had hij zelfs mensen ingehuurd
om informatie uit het kamp van Mozes te

723
00:43:17,190 --> 00:43:22,230
halen en erachter te komen welke wetten
Jahweh had en welke dingen Hij verwachtte,

724
00:43:22,230 --> 00:43:23,550
want hij wist het.

725
00:43:23,550 --> 00:43:26,430
We zouden kunnen zeggen dat
hij het door openbaring wist,

726
00:43:26,430 --> 00:43:29,190
want hij ontving inderdaad openbaringen.

727
00:43:29,190 --> 00:43:33,510
Maar mijn indruk is dat hij niet
altijd openbaringen van Jahweh ontving.

728
00:43:33,510 --> 00:43:36,630
Hoewel hij over Jahweh
spreekt als zijn God,

729
00:43:36,630 --> 00:43:39,270
kan het zijn dat hij vele goden aanbad.

730
00:43:39,270 --> 00:43:42,930
Als Babyloniër erkende hij
waarschijnlijk meerdere goden.

731
00:43:42,930 --> 00:43:47,850
Dus Yahweh kon vandaag zijn God zijn, en
een andere god kon op een ander moment

732
00:43:47,850 --> 00:43:49,230
zijn god zijn.

733
00:43:49,230 --> 00:43:54,391
Wat echter interessant is: hoewel Bileam
voortdurend naar Yahweh verwijst —

734
00:43:54,391 --> 00:43:58,050
Toen zei hij tegen hen:
Overnacht hier deze nacht

735
00:43:58,050 --> 00:44:02,550
en ik zal verslag aan u uitbrengen
zoals de HEERE tot mij spreken zal.

736
00:44:02,550 --> 00:44:06,450
Toen bleven de vorsten
van Moab bij Bileam.

737
00:44:06,450 --> 00:44:10,470
— staat er telkens wanneer God
tot hem spreekt dat God tot hem

738
00:44:10,470 --> 00:44:12,750
sprak, niet Yahweh.

739
00:44:12,750 --> 00:44:15,450
God is het algemene woord voor God.

740
00:44:15,450 --> 00:44:18,630
Het zou kunnen betekenen
dat een god tot hem sprak,

741
00:44:18,630 --> 00:44:21,090
hoewel ik denk dat het Yahweh was.

742
00:44:21,090 --> 00:44:24,690
Uiteindelijk was het zeker
Yahweh Die tot hem sprak.

743
00:44:24,690 --> 00:44:27,990
Uiteindelijk kwam de
Geest van Yahweh op hem.

744
00:44:27,990 --> 00:44:32,370
Maar aanvankelijk, wanneer hij naar
binnen gaat om met Yahweh te spreken,

745
00:44:32,370 --> 00:44:36,210
lezen we in de verzen 9, 10 en 12:

746
00:44:36,210 --> 00:44:37,950
God zei tegen hem.

747
00:44:37,950 --> 00:44:40,890
Er staat niet: ‘Yahweh zei tegen hem.’

748
00:44:40,890 --> 00:44:42,810
Het is dus niet eenduidig.

749
00:44:42,810 --> 00:44:46,650
Hij beweerde met Yahweh te
spreken, maar deed hij dat ook?

750
00:44:46,650 --> 00:44:50,010
Was er een andere god die
zich voor Yahweh uitgaf?

751
00:44:50,010 --> 00:44:51,330
Dat is moeilijk te zeggen.

752
00:44:51,330 --> 00:44:55,530
Of drong Yahweh binnen in de
profetische bezigheden van een heiden?

753
00:44:55,530 --> 00:44:58,530
Daarom is Bileam voor
ons zo raadselachtig.

754
00:44:58,530 --> 00:45:02,610
Hij noemt Yahweh en hij lijkt
trouw aan Yahweh. Hij zegt:

755
00:45:02,610 --> 00:45:05,310
Ik kan alleen maar zeggen wat Jahweh zegt.

756
00:45:05,310 --> 00:45:08,490
Als Jahweh het me niet
toestaat, kan ik het niet doen.

757
00:45:08,490 --> 00:45:09,510
Hij zegt:

758
00:45:09,510 --> 00:45:13,590
Hoeveel je me ook betaalt, al geef
je me een huis vol zilver en goud,

759
00:45:13,590 --> 00:45:16,890
ik kan het niet doen als
Jahweh het me niet toestaat.

760
00:45:16,890 --> 00:45:20,370
Deze man lijkt trouwer aan
Yahweh dan de Israëlieten.

761
00:45:20,370 --> 00:45:25,050
Toch wordt Bileam in het Nieuwe Testament
altijd herinnerd als een slecht mens,

762
00:45:25,050 --> 00:45:29,850
een tovenaar en een valse profeet,
en iemand die de dood verdiende.

763
00:45:29,850 --> 00:45:31,350
En die kreeg hij ook.

764
00:45:31,350 --> 00:45:34,590
De Israëlieten doodden Bileam
uiteindelijk in de oorlog,

765
00:45:34,590 --> 00:45:40,530
en hij krijgt de schuld van wat Israël
overkwam bij Baäl-Peor in hoofdstuk 25.

766
00:45:40,530 --> 00:45:42,270
Dus wat is hier aan de hand?

767
00:45:42,270 --> 00:45:45,690
Hij klinkt als een goed mens,
hij praat als een goed mens,

768
00:45:45,690 --> 00:45:48,630
maar uiteindelijk blijkt
hij een slecht mens te zijn.

769
00:45:48,630 --> 00:45:53,610
Ik denk dat we moeten aannemen dat deze
man was zoals veel godsdienstige mensen:

770
00:45:53,610 --> 00:45:58,110
hij weet hoe hij mooie woorden moet
spreken, maar zijn motieven zijn slecht.

771
00:45:58,110 --> 00:46:03,630
In het boek 2 Petrus wordt ons verteld dat
Bileam het loon van zijn zonde liefhad.

772
00:46:03,630 --> 00:46:08,490
Zij hebben de rechte weg verlaten en zijn
verdwaald en volgen de weg van Bileam,

773
00:46:08,490 --> 00:46:12,510
de zoon van Beor, die het loon
van de ongerechtigheid liefhad.

774
00:46:12,510 --> 00:46:17,490
Dus de man werd gedreven door geld,
ondanks zijn beweringen van het tegendeel.

775
00:46:17,490 --> 00:46:20,610
Zijn daden spreken veel
luider dan zijn woorden.

776
00:46:20,610 --> 00:46:23,670
Zijn woorden klinken goed. Hij zegt:

777
00:46:23,670 --> 00:46:25,530
Heer, Heer.

778
00:46:25,530 --> 00:46:28,170
maar hij doet niet de
dingen die Yahweh zegt.

779
00:46:28,170 --> 00:46:31,470
Hij lijkt dat wel te doen wanneer
hij zijn godsspraken uitspreekt,

780
00:46:31,470 --> 00:46:34,170
omdat hij geen keus heeft,
zoals we zullen zien.

781
00:46:34,170 --> 00:46:39,330
God neemt de macht over zijn mond over,
zodat hij geen keus heeft in wat hij zegt.

782
00:46:39,330 --> 00:46:44,430
Maar vervolgens vindt hij een manier om
toch een vloek over Israël te brengen

783
00:46:44,430 --> 00:46:46,590
en zijn beloning op te strijken.

784
00:46:46,590 --> 00:46:48,750
Dat komt pas later aan het licht.

785
00:46:48,750 --> 00:46:51,690
Dus deze man weet iets over Yahweh.

786
00:46:51,690 --> 00:46:54,630
Hij beweert zelfs trouw
te zijn aan Yahweh.

787
00:46:54,630 --> 00:46:56,730
Daarom zegt hij in vers 8:

788
00:46:56,730 --> 00:47:00,270
Toen zei hij tegen hen:
Overnacht hier deze nacht

789
00:47:00,270 --> 00:47:05,190
en ik zal verslag aan u uitbrengen
zoals de HEERE tot mij spreken zal.

790
00:47:05,190 --> 00:47:08,190
Toen bleven de vorsten
van Moab bij Bileam.

791
00:47:08,190 --> 00:47:12,990
Toen kwam God bij Bileam en vroeg:
Wie zijn deze mannen bij je?

792
00:47:12,990 --> 00:47:18,570
Bileam antwoordde God: Balak, de
zoon van Zippor, de koning van Moab,

793
00:47:18,570 --> 00:47:24,150
heeft mij laten zeggen: Er is een volk
uit Egypte gekomen dat het land bedekt.

794
00:47:24,150 --> 00:47:25,830
Kom het voor mij vervloeken.

795
00:47:25,830 --> 00:47:29,190
Misschien kan ik het dan
overmeesteren en verdrijven.

796
00:47:29,190 --> 00:47:33,090
God zei tegen Bileam: Je
mag niet met hen meegaan.

797
00:47:33,090 --> 00:47:36,750
Je mag het volk niet vervloeken,
want het is gezegend.

798
00:47:36,750 --> 00:47:41,310
De volgende morgen stond Bileam op
en zei tegen de vorsten van Balak:

799
00:47:41,310 --> 00:47:45,690
Ga terug naar jullie land, want Jahweh
geeft mij geen toestemming om met jullie

800
00:47:45,690 --> 00:47:46,710
mee te gaan.

801
00:47:46,710 --> 00:47:49,950
De vorsten van Moab gingen
terug naar Balak en zeiden:

802
00:47:49,950 --> 00:47:52,530
Bileam weigert met ons mee te komen.

803
00:47:52,530 --> 00:47:57,390
Toen stuurde Balak opnieuw vorsten,
meer en aanzienlijker dan de vorige.

804
00:47:57,390 --> 00:48:00,330
Tegen zulke mensen kun
je moeilijker nee zeggen.

805
00:48:00,330 --> 00:48:06,090
Die kwamen bij Bileam en zeiden tegen
hem: Dit zegt Balak, de zoon van Zippor:

806
00:48:06,090 --> 00:48:09,510
Laat u er toch niet van
weerhouden naar mij toe te komen.

807
00:48:09,510 --> 00:48:14,910
Ja, ik zal u met grote eer overladen, en
alles wat u tegen mij zegt, zal ik doen.

808
00:48:14,910 --> 00:48:18,090
Maar kom toch, vervloek dit volk voor mij!

809
00:48:18,090 --> 00:48:23,190
Bileam antwoordde de dienaren van Balak:
Al gaf Balak mij zijn huis vol zilver en

810
00:48:23,190 --> 00:48:26,970
goud, ik zou niet tegen het
woord van Jahweh, mijn God,

811
00:48:26,970 --> 00:48:29,850
kunnen ingaan door minder of meer te doen.

812
00:48:29,850 --> 00:48:33,750
Blijf daarom ook vannacht hier,
zodat ik kan vernemen wat Jahweh mij

813
00:48:33,750 --> 00:48:35,190
verder zal zeggen.

814
00:48:35,190 --> 00:48:39,750
God kwam die nacht bij Bileam en
zei: Als de mannen je komen roepen,

815
00:48:39,750 --> 00:48:42,090
sta dan op en ga met hen mee.

816
00:48:42,090 --> 00:48:44,550
Maar je mag alleen doen wat Ik je zeg.

817
00:48:44,550 --> 00:48:49,770
De volgende morgen stond Bileam op,
zadelde zijn ezelin en ging met de vorsten

818
00:48:49,770 --> 00:48:51,150
van Moab mee.

819
00:48:51,150 --> 00:48:54,090
Toen ontbrandde Gods toorn omdat hij ging.

820
00:48:54,090 --> 00:48:58,110
De Engel van Jahweh ging op de
weg staan om hem tegen te houden.

821
00:48:58,110 --> 00:49:02,370
Bileam reed op zijn ezelin en
zijn twee dienaren waren bij hem.

822
00:49:02,370 --> 00:49:05,610
Toen de ezelin de engel van
de HEERE op de weg zag staan,

823
00:49:05,610 --> 00:49:09,810
met het getrokken zwaard in zijn hand,
week de ezelin van de weg af en ging

824
00:49:09,810 --> 00:49:10,950
het veld in.

825
00:49:10,950 --> 00:49:15,150
Toen sloeg Bileam de ezelin om haar
weer naar de weg terug te drijven.

826
00:49:15,150 --> 00:49:19,350
Maar de engel van de HEERE ging nu op
een nauw pad tussen de wijngaarden staan,

827
00:49:19,350 --> 00:49:22,770
met een muur aan de ene en
een muur aan de andere kant.

828
00:49:22,770 --> 00:49:25,410
Toen de ezelin de engel van de HEERE zag,

829
00:49:25,410 --> 00:49:30,210
drukte ze zich tegen de muur aan en
drukte Bileams voet tegen de muur;

830
00:49:30,210 --> 00:49:32,610
daarom ging hij door met haar te slaan.

831
00:49:32,610 --> 00:49:36,810
De engel van de HEERE ging nog verder
en ging op een nauwe plaats staan,

832
00:49:36,810 --> 00:49:40,350
waar geen weg was om naar
rechts of links af te wijken.

833
00:49:40,350 --> 00:49:44,970
Toen de ezelin de engel van de HEERE
zag, ging ze liggen, onder Bileam.

834
00:49:44,970 --> 00:49:49,170
Toen ontstak Bileam in woede en
hij sloeg de ezelin met een stok.

835
00:49:49,170 --> 00:49:53,730
Toen opende de HEERE de mond van
de ezelin en ze zei tegen Bileam:

836
00:49:53,730 --> 00:49:57,570
Wat heb ik u misdaan, dat u
mij nu driemaal geslagen hebt?

837
00:49:57,570 --> 00:50:02,070
Toen zei Bileam tegen de ezelin:
Omdat jij de spot met me drijft.

838
00:50:02,070 --> 00:50:05,550
Had ik maar een zwaard in mijn
hand, dan zou ik je nu doden!

839
00:50:05,550 --> 00:50:09,090
De ezelin zei tegen Bileam:
Ben ik niet uw ezelin,

840
00:50:09,090 --> 00:50:13,050
waarop u gereden hebt sinds u
mijn heer werd, tot op deze dag?

841
00:50:13,050 --> 00:50:15,690
Was ik ooit gewend u zo te behandelen?

842
00:50:15,690 --> 00:50:17,310
Hij zei: Nee!

843
00:50:17,310 --> 00:50:21,690
Ik weet niet wat grappiger is: dat
de ezelin praat of dat Bileam tegen

844
00:50:21,690 --> 00:50:23,310
de ezelin praat.

845
00:50:23,310 --> 00:50:26,610
Mensen praten weleens tegen
hun honden en hun huisdieren,

846
00:50:26,610 --> 00:50:29,010
maar ze voeren geen gesprekken met ze.

847
00:50:29,010 --> 00:50:32,010
Ze antwoorden hun niet
alsof het mensen zijn.

848
00:50:32,010 --> 00:50:35,850
Bileam was blijkbaar verblind door
zijn hebzucht en zijn verlangen om

849
00:50:35,850 --> 00:50:37,410
geld te verdienen.

850
00:50:37,410 --> 00:50:40,350
Dat verlangen kennen we
uit het Nieuwe Testament.

851
00:50:40,350 --> 00:50:45,810
Blijkbaar was hij daardoor zo afgeleid
dat hij, toen de ezelin sprak, niet zei:

852
00:50:45,810 --> 00:50:48,330
‘Wacht eens even, wat gebeurt hier?

853
00:50:48,330 --> 00:50:49,710
Die ezelin praatte net.

854
00:50:49,710 --> 00:50:51,990
Dat hoort niet te gebeuren.’

855
00:50:51,990 --> 00:50:55,710
In plaats daarvan beantwoordde
hij de vraag van de ezelin.

856
00:50:55,710 --> 00:50:57,870
En de ezelin sprak opnieuw.

857
00:50:57,870 --> 00:51:00,870
Hij beantwoordde de vraag
van de ezelin opnieuw.

858
00:51:00,870 --> 00:51:03,690
Hij voerde een dialoog met zijn ezelin.

859
00:51:03,690 --> 00:51:07,110
Het is interessant: de
dingen die de ezelin zei,

860
00:51:07,110 --> 00:51:09,570
bleken niet erg belangrijk te zijn.

861
00:51:09,570 --> 00:51:12,990
Dit is de enige keer in de
geschiedenis waarvan we weten dat God

862
00:51:12,990 --> 00:51:16,650
de mond van een dier opende
zodat het kon spreken.

863
00:51:16,650 --> 00:51:19,770
Toch profeteerde het dier niet of zoiets.

864
00:51:19,770 --> 00:51:21,570
Het stelde hem alleen vragen:

865
00:51:21,570 --> 00:51:23,370
Waarom doe je me dit aan?

866
00:51:23,370 --> 00:51:25,110
Heb ik ooit eerder zoiets gedaan?

867
00:51:25,110 --> 00:51:29,610
En ik denk dat God de ezelin in
zekere zin de gelegenheid gaf om

868
00:51:29,610 --> 00:51:33,150
Bileam erop te wijzen: ‘Dit is ongewoon.

869
00:51:33,150 --> 00:51:35,130
Normaal doe ik dit soort dingen niet.

870
00:51:35,130 --> 00:51:37,830
Je zou moeten beseffen dat er iets mis is.

871
00:51:37,830 --> 00:51:42,930
Deze omstandigheden zijn zo abnormaal dat
je misschien eens zou moeten overwegen

872
00:51:42,930 --> 00:51:45,990
of er hier iets abnormaals aan de hand is.

873
00:51:45,990 --> 00:51:48,810
Misschien is er een
reden waarom ik dit doe.’

874
00:51:48,810 --> 00:51:53,430
Soms, denk ik, wordt er van ons verwacht
dat we herkennen dat God iets doet,

875
00:51:53,430 --> 00:51:56,490
omdat de omstandigheden zo abnormaal zijn.

876
00:51:56,490 --> 00:51:59,130
Als dingen niet gaan
zoals ze gewoonlijk gaan,

877
00:51:59,130 --> 00:52:01,950
betekent dat niet altijd
dat God iets doet.

878
00:52:01,950 --> 00:52:05,670
Het kan iets zijn dat onze
nieuwsgierigheid zou moeten wekken.

879
00:52:05,670 --> 00:52:10,110
De ezelin, die van God woorden
kreeg, leek te suggereren dat

880
00:52:10,110 --> 00:52:13,290
Bileam had moeten weten
dat er hier iets mis was.

881
00:52:13,290 --> 00:52:16,410
Hij had zich moeten
afvragen waarom dit gebeurde

882
00:52:16,410 --> 00:52:21,330
en zich moeten afvragen of er in de hele
gebeurtenis een diepere betekenis lag

883
00:52:21,330 --> 00:52:22,890
die hij niet zag.

884
00:52:22,890 --> 00:52:26,310
En zo opende de Heere de ogen van Bileam,

885
00:52:26,310 --> 00:52:29,250
zoals Hij de mond van
de ezelin had geopend.

886
00:52:29,250 --> 00:52:32,670
De Heere hoefde de ogen van
de ezelin niet te openen.

887
00:52:32,670 --> 00:52:35,970
De ogen van de ezelin
konden de engel zien.

888
00:52:35,970 --> 00:52:40,350
De ogen van Bileam konden dat
niet, totdat God ze opende.

889
00:52:40,350 --> 00:52:44,910
De mond van de ezelin moest geopend
worden, omdat ze niet kon praten.

890
00:52:44,910 --> 00:52:50,190
De ogen van Bileam moesten geopend
worden, omdat hij de engel niet kon zien.

891
00:52:50,190 --> 00:52:54,030
En de overeenkomst in de
bewoordingen daar kan erop wijzen

892
00:52:54,030 --> 00:52:59,550
dat het openen van de mond van de
ezelin door God een even groot wonder is

893
00:52:59,550 --> 00:53:02,190
als het openen van de ogen van Bileam.

894
00:53:02,190 --> 00:53:07,170
Bileam was van nature even blind
als een ezelin van nature stom is.

895
00:53:07,170 --> 00:53:11,310
En zoals een ezelin niet kan
praten, zo kon Bileam niet zien

896
00:53:11,310 --> 00:53:16,290
tenzij God zijn ogen opende, zoals
Hij de mond van de ezelin had geopend.

897
00:53:16,290 --> 00:53:19,770
De ezelin had echter
genoeg gezond verstand en

898
00:53:19,770 --> 00:53:25,470
geestelijk waarnemingsvermogen om de engel
te zien zonder dat God haar ogen opende.

899
00:53:25,470 --> 00:53:28,290
En dat is interessant, want
we zouden niet denken dat

900
00:53:28,290 --> 00:53:32,490
dieren geestelijke schepselen
of geestelijke wezens zijn.

901
00:53:32,490 --> 00:53:36,870
En toch had zij meer geestelijk
waarnemingsvermogen dan de man.

902
00:53:36,870 --> 00:53:41,010
Er was nog een keer dat een man
engelen die er wel waren niet kon zien,

903
00:53:41,010 --> 00:53:43,050
en dat wordt in de Bijbel vermeld.

904
00:53:43,050 --> 00:53:45,810
Dat was natuurlijk in
2 Koningen hoofdstuk 6,

905
00:53:45,810 --> 00:53:48,270
toen de knecht van Elisa niet kon zien

906
00:53:48,270 --> 00:53:51,870
totdat Elisa voor hem bad dat
zijn ogen geopend zouden worden,

907
00:53:51,870 --> 00:53:53,970
en God zijn ogen opende.

908
00:53:53,970 --> 00:53:59,010
Hij zag dat de legers van Syrië omringd
waren door engelenlegers op de hellingen

909
00:53:59,010 --> 00:54:00,390
van de heuvels.

910
00:54:00,390 --> 00:54:02,970
Maar die engelen waren
onzichtbaar voor die man,

911
00:54:02,970 --> 00:54:06,210
totdat Elisa bad dat God
zijn ogen zou openen.

912
00:54:06,210 --> 00:54:09,450
Engelen zijn altijd om ons
heen, maar we zien ze niet,

913
00:54:09,450 --> 00:54:12,630
en God opent onze ogen niet om ze te zien.

914
00:54:12,630 --> 00:54:14,130
Dat hoeven we ook niet.

915
00:54:14,130 --> 00:54:16,770
We hebben geloof, want de Bijbel zegt:

916
00:54:16,770 --> 00:54:22,470
De engel van de HEERE legert zich
rondom hen die Hem vrezen, en redt hen.

917
00:54:22,470 --> 00:54:26,070
Dat kunnen we geloven, en
dat is even goed als zien.

918
00:54:26,070 --> 00:54:28,530
Geloof is zelfs beter dan zien.

919
00:54:28,530 --> 00:54:33,990
Jezus zei tegen hem: Omdat u Mij
gezien hebt, Thomas, hebt u geloofd;

920
00:54:33,990 --> 00:54:38,190
zalig zijn zij die niet gezien
zullen hebben en toch zullen geloven.

921
00:54:38,190 --> 00:54:43,230
zei Jezus. Maar deze man geloofde niet
en zag ook niet, maar de ezelin wel.

922
00:54:43,230 --> 00:54:45,930
De ezelin zag wat mensen niet konden zien.

923
00:54:45,930 --> 00:54:49,830
Ik vraag me soms af of dieren
geestelijker zijn dan we denken,

924
00:54:49,830 --> 00:54:52,710
of ze meer geestelijk
waarnemingsvermogen hebben.

925
00:54:52,710 --> 00:54:56,850
Het lijkt er wel op dat dieren soms
de aanwezigheid van demonische dingen

926
00:54:56,850 --> 00:55:00,330
beter kunnen onderscheiden.
Je weet het gewoon nooit.

927
00:55:00,330 --> 00:55:02,670
Ze weten bepaalde dingen
die wij niet weten,

928
00:55:02,670 --> 00:55:05,190
maar daar kan een natuurlijke
verklaring voor zijn,

929
00:55:05,190 --> 00:55:08,250
zoals wanneer er een
aardbeving op komst is.

930
00:55:08,250 --> 00:55:12,690
Voordat er een aardbeving komt, beginnen
honden te janken en dat soort dingen.

931
00:55:12,690 --> 00:55:17,490
Mogelijk kunnen ze de eerste trillingen
eerder voelen dan wij, of ze horen.

932
00:55:17,490 --> 00:55:21,630
Maar er zijn andere momenten waarop het
lijkt alsof dieren bepaalde geestelijke

933
00:55:21,630 --> 00:55:25,890
werkelijkheden kunnen aanvoelen
waarvoor wij niet ontvankelijk zijn.

934
00:55:25,890 --> 00:55:30,330
Hoe dan ook, deze ezelin kon
dat, en dat was niet het wonder.

935
00:55:30,330 --> 00:55:33,870
Het feit dat de ezelin de
engel zag, is niet het wonder.

936
00:55:33,870 --> 00:55:37,170
Het feit dat de ezelin
sprak, was het wonder.

937
00:55:37,170 --> 00:55:40,530
Het feit dat Bileam de
engel zag, was een wonder.

938
00:55:40,530 --> 00:55:45,210
Dat waren allebei dingen waarvoor God
moest ingrijpen om ze te laten gebeuren.

939
00:55:45,210 --> 00:55:50,250
Toen ontsloot de HEERE de ogen van Bileam,
zodat hij de engel van de HEERE zag staan

940
00:55:50,250 --> 00:55:53,730
op de weg, met zijn uitgetrokken
zwaard in zijn hand.

941
00:55:53,730 --> 00:55:57,690
En hij knielde en boog zich
neer met zijn gezicht ter aarde.

942
00:55:57,690 --> 00:56:00,210
De engel van de HEERE zei tegen hem:

943
00:56:00,210 --> 00:56:03,810
Waarom hebt u uw ezelin
nu driemaal geslagen?

944
00:56:03,810 --> 00:56:06,990
Zie, ik ben zelf uitgegaan
als uw tegenstander,

945
00:56:06,990 --> 00:56:08,850
want deze weg wijkt van mij af.

946
00:56:08,850 --> 00:56:13,530
Maar de ezelin heeft mij gezien en
driemaal is ze voor mij uitgeweken.

947
00:56:13,530 --> 00:56:17,850
Als ze niet voor mij was uitgeweken,
zou ik u nu zeker hebben gedood,

948
00:56:17,850 --> 00:56:20,370
maar haar zou ik hebben laten leven.

949
00:56:20,370 --> 00:56:23,610
Bileam deed dus iets waarvoor
God hem gedood zou hebben als hij

950
00:56:23,610 --> 00:56:25,050
niet was gestopt.

951
00:56:25,050 --> 00:56:29,670
Toch deed hij wat God hem had
opgedragen, want in vers 20 zei God:

952
00:56:29,670 --> 00:56:33,210
God kwam 's nachts tot
Bileam en zei tegen hem:

953
00:56:33,210 --> 00:56:35,970
Kwamen die mannen soms om u te ontbieden?

954
00:56:35,970 --> 00:56:41,490
Sta op, ga met hen mee, maar u mag alleen
dat doen, wat Ik tot u spreken zal.

955
00:56:41,490 --> 00:56:46,530
Maar vers 22 zegt dat Gods
toorn ontbrandde omdat hij ging.

956
00:56:46,530 --> 00:56:51,510
Nu is óf de god die hem zei dat hij
moest gaan een andere god dan Jahweh,

957
00:56:51,510 --> 00:56:55,110
en is het de Engel van Jahweh
Die hem komt tegenhouden,

958
00:56:55,110 --> 00:56:59,610
óf de God Die hem zei dat hij
moest gaan was God, en Hij zei:

959
00:56:59,610 --> 00:57:03,870
Oké, je mag gaan, maar je
mag alleen zeggen wat Ik zeg.

960
00:57:03,870 --> 00:57:07,230
De Engel herhaalt die
instructies in vers 35.

961
00:57:07,230 --> 00:57:10,590
Hij geeft hem toestemming om
te gaan, maar alleen omdat God

962
00:57:10,590 --> 00:57:15,270
Bileam gaat gebruiken om het volk te
zegenen, niet om het te vervloeken.

963
00:57:15,270 --> 00:57:18,750
Maar kennelijk kende God
zijn hart toen Bileam ging.

964
00:57:18,750 --> 00:57:21,390
Bileam wist dat hij hoe dan ook zou gaan.

965
00:57:21,390 --> 00:57:25,950
Hij zou die beloning krijgen, hij zou
dat geld krijgen dat hem was aangeboden.

966
00:57:25,950 --> 00:57:30,510
We moeten zeggen dat God boos op hem was
omdat hij met verkeerde motieven ging.

967
00:57:30,510 --> 00:57:35,310
Dat moet wel het antwoord zijn, anders zou
er geen reden zijn waarom God boos was.

968
00:57:35,310 --> 00:57:37,950
En God was niet zomaar een beetje boos.

969
00:57:37,950 --> 00:57:39,750
Hij stond op het punt hem te doden.

970
00:57:39,750 --> 00:57:44,070
Maar Bileam zei in vers 34
tegen de Engel van de Heere:

971
00:57:44,070 --> 00:57:47,970
Toen zei Bileam tegen de engel
van de HEERE: Ik heb gezondigd,

972
00:57:47,970 --> 00:57:52,590
want ik wist niet dat u hier stond
om mij onderweg te ontmoeten; nu dan,

973
00:57:52,590 --> 00:57:55,650
als het slecht is in uw
ogen, zal ik wel terugkeren.

974
00:57:55,650 --> 00:57:58,410
Toen zei de Engel van
de Heere tegen Bileam:

975
00:57:58,410 --> 00:58:02,310
Ga met die mannen mee, maar
zeg alleen wat Ik tegen je zeg.

976
00:58:02,310 --> 00:58:05,550
Toen ging Bileam met de
vorsten van Balak mee.

977
00:58:05,550 --> 00:58:10,350
Dit was dus de Engel van Jahweh,
en Hij spreekt alsof Hij Jahweh is.

978
00:58:10,350 --> 00:58:14,250
Want de Engel van Jahweh sprak
altijd zo, alsof Hij God is:

979
00:58:14,250 --> 00:58:16,290
Zeg wat Ik je opdraag te zeggen.

980
00:58:16,290 --> 00:58:19,410
Als Jahweh eerder tegen
Bileam heeft gesproken,

981
00:58:19,410 --> 00:58:22,890
vraag ik me af of Jahweh toen
ook op deze manier verscheen,

982
00:58:22,890 --> 00:58:27,750
of dat het alleen een stem was of een
indruk die hij in zijn geest had gekregen.

983
00:58:27,750 --> 00:58:31,830
Hoe dan ook, nu krijgt hij een
rechtstreeks woord van Jahweh dat we

984
00:58:31,830 --> 00:58:33,390
niet kunnen betwisten.

985
00:58:33,390 --> 00:58:36,690
Hij mag gaan, maar hij
moet oppassen wat hij zegt.

986
00:58:36,690 --> 00:58:40,470
Toen Balak hoorde dat Bileam
kwam, ging hij hem tegemoet,

987
00:58:40,470 --> 00:58:44,070
tot aan de stad van Moab die in
het gebied van de Arnon ligt,

988
00:58:44,070 --> 00:58:47,010
en wel aan de uiterste
rand van het gebied.

989
00:58:47,010 --> 00:58:51,450
Balak zei tegen Bileam: Heb ik niet
dringend boden naar u toe gestuurd om

990
00:58:51,450 --> 00:58:52,650
u te roepen?

991
00:58:52,650 --> 00:58:55,170
Waarom bent u niet naar mij toe gekomen?

992
00:58:55,170 --> 00:58:57,930
Ben ik werkelijk niet in staat u te eren?

993
00:58:57,930 --> 00:59:02,850
Toen zei Bileam tegen Balak: Zie,
ik ben nu naar u toe gekomen;

994
00:59:02,850 --> 00:59:05,430
zal ik nu echter ook
maar iets kunnen spreken?

995
00:59:05,430 --> 00:59:09,030
Het woord dat God mij in de
mond legt, zal ik spreken.

996
00:59:09,030 --> 00:59:13,590
Bileam ging met Balak mee, en
zij kwamen in Kirjath-Huzoth.

997
00:59:13,590 --> 00:59:18,270
Toen slachtte Balak runderen en schapen,
en hij stuurde ervan naar Bileam en naar

998
00:59:18,270 --> 00:59:20,310
de vorsten die bij hem waren.

999
00:59:20,310 --> 00:59:24,690
De volgende dag nam Balak Bileam
mee naar de hoogten van Baäl,

1000
00:59:24,690 --> 00:59:27,090
vanwaar hij een deel
van het volk kon zien.

1001
00:59:27,090 --> 00:59:30,570
Waarschijnlijk had dat vers
bij hoofdstuk 23 moeten horen

1002
00:59:30,570 --> 00:59:35,550
in plaats van bij hoofdstuk 22, omdat daar
een ander deel van het verhaal begint,

1003
00:59:35,550 --> 00:59:37,710
een nieuwe alinea.

1004
00:59:37,710 --> 00:59:41,970
Bileam staat nu klaar om over de
kinderen van Israël te profeteren.

1005
00:59:41,970 --> 00:59:46,470
En we zullen natuurlijk zien dat hij
inderdaad niets anders kan uitspreken dan

1006
00:59:46,470 --> 00:59:49,110
het woord dat God hem in de mond legt.

1007
00:59:49,110 --> 00:59:54,030
Dat betekent dat hij merkt dat hij niet
in staat is het volk te vervloeken.

1008
00:59:54,030 --> 00:59:56,730
Dat wordt een teleurstelling
voor hem, en dus

1009
00:59:56,730 --> 01:00:01,050
vindt hij een andere manier om de
Heere te omzeilen en een vloek over het

1010
01:00:01,050 --> 01:00:02,250
volk te brengen.

1011
01:00:02,250 --> 01:00:05,190
Maar daarover lezen we
later, in hoofdstuk 25.