1
00:00:02,070 --> 00:00:04,290
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,290 --> 00:00:07,830
Deze keer een inleiding op Richteren.

3
00:00:07,830 --> 00:00:12,090
We komen nu bij een nieuw boek dat
we nog niet samen hebben bestudeerd,

4
00:00:12,090 --> 00:00:14,430
en dat is het boek Richteren.

5
00:00:14,430 --> 00:00:19,050
Zoals we meestal doen, zullen we
eerst een inleiding op dit boek geven,

6
00:00:19,050 --> 00:00:22,110
voordat we aan de eigenlijke
tekst beginnen en die vers

7
00:00:22,110 --> 00:00:23,910
voor vers gaan behandelen.

8
00:00:23,910 --> 00:00:27,510
Zoals je weet, is een van de dingen
die ik altijd belangrijk vind

9
00:00:27,510 --> 00:00:31,350
wanneer ik een Bijbelboek ga
behandelen, dat ik zo mogelijk weet

10
00:00:31,350 --> 00:00:33,210
wie het heeft geschreven.

11
00:00:33,210 --> 00:00:36,750
Van veel van deze historische
boeken van het Oude Testament

12
00:00:36,750 --> 00:00:39,510
weet niemand zeker wie
ze heeft geschreven.

13
00:00:39,510 --> 00:00:42,930
Je herinnert je dat ik,
toen we Jozua bespraken,

14
00:00:42,930 --> 00:00:47,730
vertelde dat er een Joodse overlevering
is dat Jozua het heeft geschreven.

15
00:00:47,730 --> 00:00:50,010
Waarschijnlijk heeft hij dat ook gedaan.

16
00:00:50,010 --> 00:00:52,770
Er is geen bewijs dat iemand
anders het heeft gedaan,

17
00:00:52,770 --> 00:00:56,670
en er zijn aanwijzingen dat het
tijdens zijn leven is geschreven.

18
00:00:56,670 --> 00:00:59,130
Er wordt vermeld dat hij iets opschreef,

19
00:00:59,130 --> 00:01:03,630
al wordt daarmee niet noodzakelijk gezegd
dat hij het hele boek heeft geschreven.

20
00:01:03,630 --> 00:01:08,070
Omdat dat zo is, lijkt de overlevering
bij gebrek aan een alternatief

21
00:01:08,070 --> 00:01:10,890
de meest geloofwaardige
theorie te blijven.

22
00:01:10,890 --> 00:01:13,110
We gaan van die veronderstelling uit,

23
00:01:13,110 --> 00:01:16,890
aangezien we geen aanwijzingen
hebben voor een ander alternatief.

24
00:01:16,890 --> 00:01:19,470
Hetzelfde geldt voor het boek Richteren.

25
00:01:19,470 --> 00:01:23,310
Er bestaat onder de Joden een
overlevering dat het door de profeet

26
00:01:23,310 --> 00:01:25,170
Samuel is geschreven.

27
00:01:25,170 --> 00:01:30,150
Je zou misschien denken dat Samuel de
boeken 1 en 2 Samuel heeft geschreven,

28
00:01:30,150 --> 00:01:31,890
maar dat is niet het geval.

29
00:01:31,890 --> 00:01:35,250
Hij komt erin voor, maar hij
is er niet de schrijver van.

30
00:01:35,250 --> 00:01:39,210
Samuel zelf sterft namelijk
in het verhaal in 1 Samuel,

31
00:01:39,210 --> 00:01:43,290
en daar volgt nog een ander
deel op, dat 2 Samuel heet.

32
00:01:43,290 --> 00:01:45,870
Hij heeft het duidelijk
niet allemaal geschreven.

33
00:01:45,870 --> 00:01:49,530
Maar hij zou heel goed Richteren
en Ruth geschreven kunnen hebben,

34
00:01:49,530 --> 00:01:51,870
en dat is de Joodse overlevering.

35
00:01:51,870 --> 00:01:56,070
Ik noem Ruth nu, omdat zij ook in
de tijd van de richters leefde.

36
00:01:56,070 --> 00:02:00,750
Dat wordt ons verteld in de openingszin
van het boek Ruth. Daar staat:

37
00:02:00,750 --> 00:02:04,051
In de dagen dat de richters
leiding gaven aan het volk ,

38
00:02:04,051 --> 00:02:07,170
gebeurde het dat er
hongersnood was in het land.

39
00:02:07,170 --> 00:02:10,050
Daarom ging een man uit
Bethlehem in Juda op weg

40
00:02:10,050 --> 00:02:14,250
om als vreemdeling in de vlakten
van Moab te verblijven, hij,

41
00:02:14,250 --> 00:02:16,890
zijn vrouw en zijn twee zonen.

42
00:02:16,890 --> 00:02:19,410
En vervolgens wordt het verhaal verteld.

43
00:02:19,410 --> 00:02:24,270
Het boek Richteren en het boek Ruth
horen dus bij dezelfde periode.

44
00:02:24,270 --> 00:02:28,110
De vraag is: zou Samuel
de schrijver kunnen zijn?

45
00:02:28,110 --> 00:02:31,770
De Joden zouden niet hebben gezegd dat
hij het was als er geen redenen waren om

46
00:02:31,770 --> 00:02:33,030
dat te geloven.

47
00:02:33,030 --> 00:02:35,730
Het is niet zomaar een
willekeurige beslissing.

48
00:02:35,730 --> 00:02:39,930
Maar het is niet noodzakelijk mogelijk
om te bewijzen wie het heeft geschreven,

49
00:02:39,930 --> 00:02:44,370
net zomin als het mogelijk is te
bewijzen wie Jozua heeft geschreven.

50
00:02:44,370 --> 00:02:47,670
Daarom blijft de
overlevering, die redelijk is,

51
00:02:47,670 --> 00:02:51,510
overeind zolang die niet door
bewijsmateriaal wordt weerlegd.

52
00:02:51,510 --> 00:02:54,510
Ik geloof niet dat er
aanwijzingen tegen zijn.

53
00:02:54,510 --> 00:02:58,350
Maar er zijn wel aanwijzingen voor
de tijd waarin het is geschreven.

54
00:02:58,350 --> 00:03:02,790
En volgens mij wijzen die min of meer op
een bevestiging van Samuel als schrijver,

55
00:03:02,790 --> 00:03:04,650
omdat we het over zijn tijd hebben.

56
00:03:04,650 --> 00:03:08,850
Er staan bijvoorbeeld verwijzingen
in het boek Richteren die ons,

57
00:03:08,850 --> 00:03:13,470
vanuit het standpunt van de schrijver,
vertellen dat de ark en de tabernakel

58
00:03:13,470 --> 00:03:15,870
blijkbaar niet meer in Silo waren.

59
00:03:15,870 --> 00:03:20,670
In het boek Jozua lezen we dat de
tabernakel in Silo werd opgericht,

60
00:03:20,670 --> 00:03:24,570
en in 1 Samuel lezen we dat
die daar nog steeds stond.

61
00:03:24,570 --> 00:03:29,190
In 1 Samuel, wanneer de jongen Samuel naar
de tabernakel wordt gebracht om daar te

62
00:03:29,190 --> 00:03:32,970
wonen, zien we dat de
tabernakel in Silo staat.

63
00:03:32,970 --> 00:03:35,190
Toch wordt die in het boek 1 Samuel

64
00:03:35,190 --> 00:03:38,370
verwoest tijdens een oorlog
tegen de Filistijnen.

65
00:03:38,370 --> 00:03:42,390
Blijkbaar hebben de Filistijnen in
Samuels jeugd, toen hij nog jong was,

66
00:03:42,390 --> 00:03:46,890
de ark buitgemaakt, en die is
daarna nooit meer in Silo geweest.

67
00:03:46,890 --> 00:03:50,430
Ze hebben blijkbaar tegelijkertijd
de tabernakel verwoest,

68
00:03:50,430 --> 00:03:53,130
en die is nooit meer in Silo opgericht.

69
00:03:53,130 --> 00:03:57,690
Het feit dat het boek Richteren aangeeft
dat het is geschreven nadat de ark en de

70
00:03:57,690 --> 00:04:01,710
tabernakel niet meer in Silo
waren, geeft ons in elk geval een

71
00:04:01,710 --> 00:04:03,930
vroegst mogelijke datering.

72
00:04:03,930 --> 00:04:07,830
Het boek kan niet zijn geschreven
toen de ark nog in Silo was.

73
00:04:07,830 --> 00:04:11,430
In Richteren 18, vers 31, staat:

74
00:04:11,430 --> 00:04:15,750
Zo richtten zij het gesneden beeld
voor zich op dat Micha gemaakt had,

75
00:04:15,750 --> 00:04:19,230
al de dagen dat het huis
van God in Silo was.

76
00:04:19,230 --> 00:04:24,210
De schrijver zegt dat het daar bleef
zolang de tabernakel in Silo stond.

77
00:04:24,210 --> 00:04:28,470
Dat zou hij niet kunnen zeggen als de
tabernakel in zijn eigen tijd nog in Silo

78
00:04:28,470 --> 00:04:33,210
stond en hij niet wist of dit afgodsbeeld
daar ook die hele tijd zou blijven staan.

79
00:04:33,210 --> 00:04:36,930
Hij spreekt dus over het verblijf
van het huis van God in Silo

80
00:04:36,930 --> 00:04:42,390
als iets uit het verleden, niet als iets
wat in zijn eigen tijd nog voortduurde.

81
00:04:42,390 --> 00:04:46,350
Ook staat er in hoofdstuk 20, vers 27:

82
00:04:46,350 --> 00:04:51,030
En de Israëlieten raadpleegden
de HEERE, want in die dagen

83
00:04:51,030 --> 00:04:54,270
bevond zich daar de ark
van het verbond van God.

84
00:04:54,270 --> 00:04:56,190
En tussen haakjes staat er:

85
00:04:56,190 --> 00:05:00,270
De ark van het verbond met
God stond daar in die tijd.

86
00:05:00,270 --> 00:05:02,550
Het gaat daar over Silo.

87
00:05:02,550 --> 00:05:05,850
In die dagen was de ark dus in Silo.

88
00:05:05,850 --> 00:05:09,750
In de dagen van de schrijver was
dat duidelijk niet het geval.

89
00:05:09,750 --> 00:05:13,770
Hij beschrijft voor zijn eigen
generatie, zijn eigen lezers,

90
00:05:13,770 --> 00:05:16,770
dat er in die dagen een
situatie bestond die

91
00:05:16,770 --> 00:05:19,890
duidelijk niet meer bestond
toen hij dit schreef.

92
00:05:19,890 --> 00:05:24,510
Dit is dus onze eerste aanwijzing voor het
tijdstip waarop het boek is geschreven.

93
00:05:24,510 --> 00:05:29,850
Dat was in elk geval nadat de ark en
de tabernakel niet meer in Silo waren.

94
00:05:29,850 --> 00:05:32,370
Maar we hebben nog andere aanwijzingen.

95
00:05:32,370 --> 00:05:36,810
Vier keer staat er in het boek
Richteren dat er in die dagen geen

96
00:05:36,810 --> 00:05:38,670
koning in Israël was.

97
00:05:38,670 --> 00:05:41,190
Dat is nauwelijks een
uitspraak die je zou doen

98
00:05:41,190 --> 00:05:43,830
tenzij de omstandigheden veranderd waren.

99
00:05:43,830 --> 00:05:47,790
Als iemand dit boek schreef voordat
er koningen in Israël waren,

100
00:05:47,790 --> 00:05:51,750
zou hij er misschien niet aan denken
te vermelden dat er in die dagen

101
00:05:51,750 --> 00:05:54,030
geen koningen in Israël waren.

102
00:05:54,030 --> 00:05:56,370
Hij zou tenslotte
misschien niet eens weten

103
00:05:56,370 --> 00:05:59,490
dat er ooit koningen
in Israël zouden komen.

104
00:05:59,490 --> 00:06:02,490
Aan een publiek dat vertrouwd
is met koningen in Israël,

105
00:06:02,490 --> 00:06:06,750
wordt heel duidelijk gemaakt dat de
verhalen zich vóór die tijd afspeelden.

106
00:06:06,750 --> 00:06:11,550
Die uitspraken staan in
hoofdstuk 17, vers 6, waar staat:

107
00:06:11,550 --> 00:06:18,210
In die dagen was er geen koning in Israël:
eenieder deed wat juist was in zijn ogen.

108
00:06:18,210 --> 00:06:21,270
Ook in hoofdstuk 18, vers 1, staat:

109
00:06:21,270 --> 00:06:24,090
In die dagen was er geen koning in Israël.

110
00:06:24,090 --> 00:06:27,870
En in die dagen zocht de stam van de
Danieten voor zich een erfelijk bezit om

111
00:06:27,870 --> 00:06:32,610
er te wonen, want tot op die dag was
hun onder de stammen van Israël niet

112
00:06:32,610 --> 00:06:35,130
voldoende erfelijk bezit toegevallen.

113
00:06:35,130 --> 00:06:38,010
In hoofdstuk 19, vers 1, staat:

114
00:06:38,010 --> 00:06:41,970
En het gebeurde in die dagen,
toen er in Israël geen koning was,

115
00:06:41,970 --> 00:06:44,490
dat er een Levitische man was, die als

116
00:06:44,490 --> 00:06:48,690
vreemdeling in een van de uithoeken
van het bergland van Efraïm verbleef,

117
00:06:48,690 --> 00:06:53,610
die voor zich een vrouw uit
Bethlehem in Juda als bijvrouw nam.

118
00:06:53,610 --> 00:06:57,630
En dan eindigt natuurlijk het laatste
hoofdstuk met de uitspraak in hoofdstuk

119
00:06:57,630 --> 00:07:00,150
21, vers 25:

120
00:07:00,150 --> 00:07:07,110
In die dagen was er geen koning in Israël:
eenieder deed wat juist was in zijn ogen.

121
00:07:07,110 --> 00:07:09,450
We worden er dus vier keer aan herinnerd

122
00:07:09,450 --> 00:07:13,410
dat dit gebeurde toen er
geen koning in Israël was.

123
00:07:13,410 --> 00:07:16,950
Maar de schrijver schrijft vanuit
een andere politieke situatie,

124
00:07:16,950 --> 00:07:21,750
waarin hij en zijn lezers duidelijk
wel koningen in Israël kenden.

125
00:07:21,750 --> 00:07:24,750
In zijn tijd waren er koningen in Israël.

126
00:07:24,750 --> 00:07:28,650
We weten dus dat het na de
verwoesting van Silo is geschreven.

127
00:07:28,650 --> 00:07:32,730
Het is ook geschreven nadat
Saul tot koning was aangesteld.

128
00:07:32,730 --> 00:07:39,030
Maar het is van voordat David Jeruzalem
veroverde, want in hoofdstuk 1, vers 21,

129
00:07:39,030 --> 00:07:41,790
wordt ons verteld dat
de stad Jeruzalem nog

130
00:07:41,790 --> 00:07:44,490
onder het gezag van de Jebusieten stond.

131
00:07:44,490 --> 00:07:47,670
In Richteren 1, vers 21, staat:

132
00:07:47,670 --> 00:07:51,450
Maar de Benjaminieten hebben
de Jebusieten, die in Jeruzalem

133
00:07:51,450 --> 00:07:53,490
wonen, niet verdreven.

134
00:07:53,490 --> 00:07:58,050
De Jebusieten wonen tot op deze dag
met de Benjaminieten in Jeruzalem.

135
00:07:58,050 --> 00:08:01,710
De woorden betekenen: tot de
tijd waarin de schrijver leefde.

136
00:08:01,710 --> 00:08:05,010
Hij leefde in een tijd waarin de
Jebusieten er nog steeds waren

137
00:08:05,010 --> 00:08:07,650
en niet uit Jeruzalem verdreven waren.

138
00:08:07,650 --> 00:08:12,030
We weten dat ze helemaal aan het begin
van Davids regering verdreven werden.

139
00:08:12,030 --> 00:08:15,750
Toen hij net koning was geworden,
maakte hij het tot zijn eerste

140
00:08:15,750 --> 00:08:19,950
taak om Jeruzalem te veroveren
en het de Jebusieten af te nemen.

141
00:08:19,950 --> 00:08:21,690
Daarin slaagde hij.

142
00:08:21,690 --> 00:08:23,190
Wat weten we dus?

143
00:08:23,190 --> 00:08:27,510
We weten dat er een koning in
Israël was toen dit geschreven werd.

144
00:08:27,510 --> 00:08:31,890
Dat moet koning Saul zijn geweest, of het
moet op zijn minst in de allereerste dagen

145
00:08:31,890 --> 00:08:34,230
van Davids regering zijn geweest.

146
00:08:34,230 --> 00:08:37,290
Er was namelijk maar
één koning vóór David,

147
00:08:37,290 --> 00:08:42,030
en David veroverde Jeruzalem helemaal
aan het begin van zijn regering.

148
00:08:42,030 --> 00:08:45,630
Het was dus vrijwel zeker
tijdens de regering van Saul,

149
00:08:45,630 --> 00:08:49,050
en dat is de periode waarin Samuel leefde.

150
00:08:49,050 --> 00:08:52,170
Dat betekent niet dat
Samuel het geschreven heeft,

151
00:08:52,170 --> 00:08:56,010
maar het betekent dat de overlevering
dat Samuel het geschreven

152
00:08:56,010 --> 00:08:58,170
heeft, geloofwaardig is.

153
00:08:58,170 --> 00:09:02,730
De schrijver geeft aanwijzingen dat het
geschreven is in de tijd waarin Samuel

154
00:09:02,730 --> 00:09:06,330
leefde, want hij stierf
tijdens de regering van Saul.

155
00:09:06,330 --> 00:09:10,830
Maar hij leefde in de tijd dat Silo
nog het godsdienstige centrum was,

156
00:09:10,830 --> 00:09:13,710
en hij maakte mee dat
het dat niet meer was.

157
00:09:13,710 --> 00:09:17,430
Het historische perspectief van
de schrijver is dus in elk geval

158
00:09:17,430 --> 00:09:21,930
dat van een tijdgenoot van
Samuel, zo niet van Samuel zelf.

159
00:09:21,930 --> 00:09:25,470
Er is één vers dat roet in het
eten gooit bij deze theorie,

160
00:09:25,470 --> 00:09:30,210
en dat is Richteren hoofdstuk
18, vers 30, want daar staat:

161
00:09:30,210 --> 00:09:33,270
En de Danieten richtten het
gesneden beeld voor zich op.

162
00:09:33,270 --> 00:09:38,850
En Jonathan, de zoon van Gersom, de
zoon van Manasse, hij en zijn zonen,

163
00:09:38,850 --> 00:09:41,550
waren priesters voor de
stam van de Danieten,

164
00:09:41,550 --> 00:09:44,910
tot op de dag dat het land
in ballingschap werd gevoerd.

165
00:09:44,910 --> 00:09:48,090
Sommige geleerden denken dat deze
verwijzing naar de gevangenschap van het

166
00:09:48,090 --> 00:09:51,690
land een verwijzing is naar
de tijd dat de Assyriërs het

167
00:09:51,690 --> 00:09:57,450
noordelijke koninkrijk in ballingschap
voerden, in 722 voor Christus.

168
00:09:57,450 --> 00:10:00,990
Dat zou veel later zijn
dan de tijd van Samuel.

169
00:10:00,990 --> 00:10:04,650
Het zou zelfs veel later
zijn dan de tijd van David.

170
00:10:04,650 --> 00:10:08,130
Het is honderden jaren
na de tijd van Samuel.

171
00:10:08,130 --> 00:10:10,470
Als dit dus naar die
ballingschap verwijst,

172
00:10:10,470 --> 00:10:14,370
moet het veel later dan de tijd
van Samuel geschreven zijn.

173
00:10:14,370 --> 00:10:18,930
Dit is het enige wat daarop zou wijzen,
en dat is alleen een argument als je

174
00:10:18,930 --> 00:10:23,310
aanneemt dat het over de
ballingschap van 722 gaat.

175
00:10:23,310 --> 00:10:28,050
Het boek Richteren spreekt echter over
een aantal gevangenschappen, als het ware.

176
00:10:28,050 --> 00:10:31,230
Er zijn verschillende keren
waarop vijanden binnenvielen,

177
00:10:31,230 --> 00:10:35,550
Israël onderdrukten en het bij
wijze van spreken gevangen hielden.

178
00:10:35,550 --> 00:10:40,650
Het kan dus zijn dat dit niet
over 722 voor Christus gaat.

179
00:10:40,650 --> 00:10:45,450
Het zou kunnen gaan over vrijwel elk van
de keren dat binnenvallende legers het

180
00:10:45,450 --> 00:10:48,750
land binnentrokken,
bezetten en onderdrukten.

181
00:10:48,750 --> 00:10:53,910
Vooral over een van de keren dat ook de
stam Dan daardoor getroffen kan zijn.

182
00:10:53,910 --> 00:10:57,630
We gaan er dus van uit dat de
overlevering geloofwaardig is,

183
00:10:57,630 --> 00:11:02,190
en er is helemaal niets wat wijst op een
andere schrijver van het boek Richteren.

184
00:11:02,190 --> 00:11:04,590
We houden die mogelijkheid dus open.

185
00:11:04,590 --> 00:11:09,090
De periode die het boek
bestrijkt, is ongeveer 325 jaar.

186
00:11:09,090 --> 00:11:14,610
Die loopt vanaf de dood van Jozua,
die naar men denkt rond 1425,

187
00:11:14,610 --> 00:11:20,490
misschien 1424 voor Christus plaatsvond,
tot het einde van de bediening van Simson,

188
00:11:20,490 --> 00:11:24,690
als we het zo mogen noemen,
rond 1100 voor Christus.

189
00:11:24,690 --> 00:11:28,470
Dat zou dus ongeveer 325 jaar zijn.

190
00:11:28,470 --> 00:11:32,550
Dit levert een klein probleem
op, maar geen ernstig probleem.

191
00:11:32,550 --> 00:11:36,690
Je kunt alle genoemde jaren van
onderdrukking bij elkaar optellen.

192
00:11:36,690 --> 00:11:41,490
Daar tel je dan de jaren bij op waarin
de richters als richter optraden:

193
00:11:41,490 --> 00:11:46,830
in veel gevallen 40 jaar, in een ander
geval 80 jaar en in weer een ander

194
00:11:46,830 --> 00:11:48,990
geval 23 jaar.

195
00:11:48,990 --> 00:11:54,690
Als je alle aantallen jaren neemt en
die bij elkaar optelt, kom je op 410.

196
00:11:54,690 --> 00:11:58,590
Nu kan 410 niet de lengte
van deze periode zijn,

197
00:11:58,590 --> 00:12:03,270
want we weten uit het boek 1 Koningen
dat er van de uittocht tot de bouw van de

198
00:12:03,270 --> 00:12:07,290
tempel naar verluidt 480 jaar verstreken.

199
00:12:07,290 --> 00:12:11,310
Van dat aantal moet je de volledige
regering van David aftrekken,

200
00:12:11,310 --> 00:12:15,810
dat is 40 jaar, de regering
van Saul, dat is 40 jaar,

201
00:12:15,810 --> 00:12:21,210
en de 40 jaar van rondzwerven in de
woestijn voordat de richterentijd begon.

202
00:12:21,210 --> 00:12:26,130
Daarmee heb je al 120 jaar die
je van de 480 jaar aftrekt.

203
00:12:26,130 --> 00:12:29,190
En dan houd je minder dan 410 jaar over.

204
00:12:29,190 --> 00:12:33,630
Hoe kan het dan dat al die jaartallen
samen op 410 jaar uitkomen,

205
00:12:33,630 --> 00:12:38,430
terwijl de periode minstens 100 jaar,
zo niet meer, korter moet zijn geweest?

206
00:12:38,430 --> 00:12:42,630
Nu zijn vrijwel alle geleerden het erover
eens dat deze richters niet allemaal

207
00:12:42,630 --> 00:12:44,430
na elkaar regeerden.

208
00:12:44,430 --> 00:12:48,930
Sommigen van hen regeerden tegelijkertijd
in verschillende delen van het land.

209
00:12:48,930 --> 00:12:52,770
Bedenk dat Israël geen
verenigde federatie was.

210
00:12:52,770 --> 00:12:54,810
Het was niet zoals onze unie.

211
00:12:54,810 --> 00:12:59,310
Onze 50 staten hebben één
federale regering boven zich.

212
00:12:59,310 --> 00:13:04,290
Dit was eigenlijk, zoals ik eerder
al zei, een soort amfictyonie.

213
00:13:04,290 --> 00:13:07,950
Dat is een los verbond van
stammen die zichzelf besturen.

214
00:13:07,950 --> 00:13:10,470
Ze hebben enige verbondenheid met elkaar,

215
00:13:10,470 --> 00:13:16,590
vooral een religieus heiligdom dat
ze delen, onderhouden en beschermen.

216
00:13:16,590 --> 00:13:20,850
Maar ze hebben niet veel officiële
politieke bondgenootschappen met elkaar.

217
00:13:20,850 --> 00:13:24,090
Ze onderhouden vriendschappelijke
betrekkingen met elkaar.

218
00:13:24,090 --> 00:13:25,890
Ze delen een cultuur.

219
00:13:25,890 --> 00:13:28,110
Ze delen een godsdienst.

220
00:13:28,110 --> 00:13:30,450
Maar het zijn onafhankelijke stammen.

221
00:13:30,450 --> 00:13:34,470
En dus kon het natuurlijk gebeuren dat
bepaalde stammen onderdrukt werden,

222
00:13:34,470 --> 00:13:37,050
terwijl andere daar niet
door werden getroffen.

223
00:13:37,050 --> 00:13:40,710
Er kon een richter rechtspreken in
het noordelijke gebied en een andere

224
00:13:40,710 --> 00:13:42,930
richter in het zuidelijke gebied.

225
00:13:42,930 --> 00:13:44,970
Geleerden zijn het er in grote lijnen over

226
00:13:44,970 --> 00:13:48,990
eens dat het boek Richteren ons niet
noodzakelijk een chronologisch overzicht

227
00:13:48,990 --> 00:13:53,010
geeft waaruit blijkt welke richters
tegelijk met andere regeerden,

228
00:13:53,010 --> 00:13:54,330
of na andere.

229
00:13:54,330 --> 00:13:57,990
Maar het is duidelijk dat veel van de
richters tegelijkertijd hun ambt moeten

230
00:13:57,990 --> 00:14:01,170
hebben uitgeoefend in
verschillende delen van het land.

231
00:14:01,170 --> 00:14:03,270
En zo lossen we het probleem op.

232
00:14:03,270 --> 00:14:08,430
De periode duurde maar ongeveer 325
jaar, maar als je alle getallen optelt,

233
00:14:08,430 --> 00:14:09,810
kom je op 410.

234
00:14:09,810 --> 00:14:14,670
Dat betekent dat er ergens
ongeveer 85 jaar, of zoiets,

235
00:14:14,670 --> 00:14:19,230
overlap moet zijn geweest tussen de
ambtsperioden van verschillende richters.

236
00:14:19,230 --> 00:14:24,450
Nu was de politieke inrichting van Israël
in die tijd anders dan in een latere tijd,

237
00:14:24,450 --> 00:14:27,390
en ook anders dan in een eerdere tijd.

238
00:14:27,390 --> 00:14:30,990
Want daarvoor stonden ze onder
leiding van een profeet, Mozes,

239
00:14:30,990 --> 00:14:34,050
en vervolgens van een
andere profeet, Jozua,

240
00:14:34,050 --> 00:14:37,410
die ongetwijfeld ook
als richters optraden.

241
00:14:37,410 --> 00:14:41,490
Dat wil zeggen, Mozes sprak
zeker recht over het volk.

242
00:14:41,490 --> 00:14:46,170
Daarover lezen we in het boek Exodus, hoe
de mensen met hun geschillen in de rij

243
00:14:46,170 --> 00:14:48,210
stonden om hem te spreken.

244
00:14:48,210 --> 00:14:52,050
Zijn schoonvader adviseerde hem om een
deel van die verantwoordelijkheid aan

245
00:14:52,050 --> 00:14:56,010
anderen over te dragen, zodat
hij zichzelf niet zou uitputten.

246
00:14:56,010 --> 00:15:00,270
Maar Mozes vervulde dus die
functie van richter en profeet.

247
00:15:00,270 --> 00:15:04,050
Er wordt ons nooit verteld
dat Jozua een richter was.

248
00:15:04,050 --> 00:15:07,170
We weten dat hij een profeet
en een bevrijder was,

249
00:15:07,170 --> 00:15:11,730
en waarschijnlijk trad hij ook als
richter op, al wordt ons dat niet verteld.

250
00:15:11,730 --> 00:15:16,650
Maar Jozua was uitdrukkelijk
aangesteld als de opvolger van Mozes.

251
00:15:16,650 --> 00:15:20,310
Jozua stierf echter zonder
een opvolger aan te stellen.

252
00:15:20,310 --> 00:15:24,390
En er was geen opvolger, dus er
was niemand die de leiding had.

253
00:15:24,390 --> 00:15:28,170
De reden daarvoor is dat
Israël geen koning nodig had.

254
00:15:28,170 --> 00:15:32,730
Ze hadden God als hun Koning, en Hij
kon rechtstreeks over hen regeren,

255
00:15:32,730 --> 00:15:34,110
overal in het land.

256
00:15:34,110 --> 00:15:38,790
Hij kon tegelijkertijd aandacht hebben
voor mensen op elke plek in het land.

257
00:15:38,790 --> 00:15:42,990
En ze hadden geen centrale regering
nodig die alles probeerde te beheersen.

258
00:15:42,990 --> 00:15:48,330
Nu zijn er ook in een theocratie mensen
die leidinggeven, want God is onzichtbaar.

259
00:15:48,330 --> 00:15:53,430
En Hij spreekt niet zo vaak hardop, zodat
je Hem met Zijn hoorbare stem kunt horen.

260
00:15:53,430 --> 00:15:56,550
Dus had Hij mensen die namens Hem spraken.

261
00:15:56,550 --> 00:15:58,350
Soms waren dat profeten.

262
00:15:58,350 --> 00:16:01,650
En natuurlijk had de hogepriester
ook een rol in het leidinggeven,

263
00:16:01,650 --> 00:16:04,050
want hij had de Urim en de Thummim.

264
00:16:04,050 --> 00:16:08,610
Hij kon vaststellen wat de wil
van God was over bepaalde zaken.

265
00:16:08,610 --> 00:16:10,950
En dan waren er nog de richters.

266
00:16:10,950 --> 00:16:14,610
Het boek Richteren richt zich
voornamelijk op de richters.

267
00:16:14,610 --> 00:16:18,330
Het noemt geen hogepriesters,
maar we weten dat die er waren,

268
00:16:18,330 --> 00:16:23,130
omdat de eerdere boeken aangeven dat er
door de hele geschiedenis van Israël heen

269
00:16:23,130 --> 00:16:25,950
een opeenvolging van hogepriesters was.

270
00:16:25,950 --> 00:16:30,150
Dat betekent dus dat er in deze
tijd ook hogepriesters waren.

271
00:16:30,150 --> 00:16:34,350
Het is interessant dat ze in het
boek Richteren nooit worden genoemd.

272
00:16:34,350 --> 00:16:37,110
Blijkbaar speelden ze geen
rol die zo belangrijk was,

273
00:16:37,110 --> 00:16:40,350
of zozeer het vermelden waard,
als die van de richters.

274
00:16:40,350 --> 00:16:42,870
Maar er waren wel enkele profeten.

275
00:16:42,870 --> 00:16:48,210
Van Debora, die een van de richters is,
wordt ook gezegd dat ze een profetes is.

276
00:16:48,210 --> 00:16:53,190
En in hoofdstuk 6, vers 8, wordt vermeld
dat er een profeet komt die tot het

277
00:16:53,190 --> 00:16:54,990
volk Israël spreekt.

278
00:16:54,990 --> 00:16:58,410
Ook Samuel leefde in de
richterentijd, hoewel hij niet in het

279
00:16:58,410 --> 00:17:00,450
boek Richteren voorkomt.

280
00:17:00,450 --> 00:17:03,810
Zijn leven speelde zich nog
steeds af in de richterentijd,

281
00:17:03,810 --> 00:17:10,230
en van hem werd uiteraard gezegd dat
hij een profeet was, in 1 Samuel 3:20.

282
00:17:10,230 --> 00:17:14,850
We hebben dus God Die Zijn volk
regeert door profetische mannen,

283
00:17:14,850 --> 00:17:17,970
door het priesterschap,
en ook door bevrijders

284
00:17:17,970 --> 00:17:20,790
die voor een bepaalde
gelegenheid optraden.

285
00:17:20,790 --> 00:17:23,550
Nadat ze het volk uit de
moeilijkheden hadden bevrijd,

286
00:17:23,550 --> 00:17:26,910
bleven ze ook gedurende
hun leven leidinggeven.

287
00:17:26,910 --> 00:17:31,410
Ze hadden met andere woorden
geen centrale federale regering.

288
00:17:31,410 --> 00:17:35,070
Ze hadden geen koning die
over iedereen regeerde.

289
00:17:35,070 --> 00:17:40,050
In plaats daarvan ging men ervan uit
dat het volk de wet van God kende.

290
00:17:40,050 --> 00:17:45,450
Als ze die niet kenden, zouden ze die elk
zevende jaar tijdens het Loofhuttenfeest

291
00:17:45,450 --> 00:17:47,370
hardop horen voorlezen.

292
00:17:47,370 --> 00:17:50,670
De hele wet werd aan het
hele volk voorgelezen.

293
00:17:50,670 --> 00:17:55,410
Omdat ze de wet van God kenden,
werden ze geacht daarnaar te leven.

294
00:17:55,410 --> 00:17:58,590
Daarom deed iedereen,
zo wordt ons verteld,

295
00:17:58,590 --> 00:18:05,490
In die dagen was er geen koning in Israël:
eenieder deed wat juist was in zijn ogen.

296
00:18:05,490 --> 00:18:07,290
omdat er geen koning was.

297
00:18:07,290 --> 00:18:11,490
Ik heb deze specifieke uitspraak
al besproken in een eerdere lezing,

298
00:18:11,490 --> 00:18:15,750
in onze inleiding op de historische
boeken, maar ik zal het nog eens zeggen.

299
00:18:15,750 --> 00:18:17,310
Wanneer de Bijbel zegt:

300
00:18:17,310 --> 00:18:24,450
In die dagen was er geen koning in Israël:
eenieder deed wat juist was in zijn ogen.

301
00:18:24,450 --> 00:18:28,050
wordt dat bijna altijd als een
negatieve uitspraak opgevat.

302
00:18:28,050 --> 00:18:33,270
Dat wil zeggen, predikanten spreken daar
altijd over alsof het iets slechts is.

303
00:18:33,270 --> 00:18:36,570
Maar er was een reden waarom
er geen koning in Israël was,

304
00:18:36,570 --> 00:18:40,350
en die reden was dat God niet
wilde dat ze een koning hadden.

305
00:18:40,350 --> 00:18:42,270
De situatie was dus niet slecht.

306
00:18:42,270 --> 00:18:44,850
Toen ze uiteindelijk besloten
dat ze er een wilden,

307
00:18:44,850 --> 00:18:48,390
was God verontwaardigd
over hen, omdat Hij zei:

308
00:18:48,390 --> 00:18:53,430
Maar de HEERE zei tegen Samuel: Geef
gehoor aan de stem van het volk in

309
00:18:53,430 --> 00:18:57,450
alles wat zij tegen u zeggen;
want zij hebben ú niet verworpen,

310
00:18:57,450 --> 00:19:01,770
maar Míj hebben zij verworpen, dat
Ik geen Koning over hen zou zijn.

311
00:19:01,770 --> 00:19:06,990
Het was duidelijk dat God hun Koning was
en dat ze geen andere koning nodig hadden.

312
00:19:06,990 --> 00:19:11,370
Daarom moest iedereen doen wat
juist was in zijn eigen ogen.

313
00:19:11,370 --> 00:19:16,050
Er was niemand die hun vertelde wat ze
moesten doen, behalve God natuurlijk.

314
00:19:16,050 --> 00:19:19,050
Soms wordt gezegd dat
het verkeerd of slecht is

315
00:19:19,050 --> 00:19:22,290
wanneer mensen doen wat
juist is in hun eigen ogen,

316
00:19:22,290 --> 00:19:26,130
of dat dit in elk geval een
slechte situatie oplevert.

317
00:19:26,130 --> 00:19:29,190
De reden is dat wat juist is in hun ogen

318
00:19:29,190 --> 00:19:34,170
maar al te vaak niet hetzelfde
is als wat juist is in Gods ogen.

319
00:19:34,170 --> 00:19:38,730
Maar blijkbaar vond God het nog steeds
beter om mensen te laten doen wat hun

320
00:19:38,730 --> 00:19:44,070
geweten hun ingaf, dan hen allemaal te
laten doen wat het geweten van één man,

321
00:19:44,070 --> 00:19:46,830
een koning, hun zou voorschrijven.

322
00:19:46,830 --> 00:19:49,950
Want die man zou een
slecht mens kunnen zijn.

323
00:19:49,950 --> 00:19:55,170
Wanneer er vrijheid is en mensen tegenover
God naar hun geweten kunnen handelen,

324
00:19:55,170 --> 00:19:59,490
zullen velen weliswaar het verkeerde doen,
maar hebben degenen die het goede willen

325
00:19:59,490 --> 00:20:03,030
doen in elk geval de
vrijheid om dat te doen.

326
00:20:03,030 --> 00:20:05,910
Ze hebben dan geen
onderdrukkende koning die hun

327
00:20:05,910 --> 00:20:08,430
vertelt dat ze het verkeerde moeten doen.

328
00:20:08,430 --> 00:20:13,110
Dat gebeurde later vaak, want toen
Israël eenmaal koningen kreeg,

329
00:20:13,110 --> 00:20:15,390
waren die bijna allemaal slecht.

330
00:20:15,390 --> 00:20:19,290
Velen van hen bevorderden
afgoderij en ander kwaad.

331
00:20:19,290 --> 00:20:24,090
In de dagen van Achab en Izebel gebood
zij de mensen zelfs om Jahweh niet te

332
00:20:24,090 --> 00:20:26,970
aanbidden, en ze doodde de profeten.

333
00:20:26,970 --> 00:20:30,090
Dat soort onderdrukking door
een slechte koning is niet

334
00:20:30,090 --> 00:20:34,470
beter dan een situatie waarin iedereen
vrij is om te doen wat juist is in

335
00:20:34,470 --> 00:20:35,670
zijn eigen ogen.

336
00:20:35,670 --> 00:20:40,230
Wanneer er vrijheid is, kunnen de slechte
mensen de goede mensen in elk geval niet

337
00:20:40,230 --> 00:20:42,810
dwingen om slechte dingen te doen.

338
00:20:42,810 --> 00:20:47,130
Natuurlijk bestaat bij zo'n vrijheid
altijd het gevaar dat mensen het verkeerde

339
00:20:47,130 --> 00:20:50,490
doen, omdat ze vrij zijn
om te doen wat ze willen.

340
00:20:50,490 --> 00:20:55,110
Het boek Richteren geeft veel voorbeelden
van hoe het volk het verkeerde deed.

341
00:20:55,110 --> 00:21:00,210
Maar wanneer God de Koning is, is Hij
Degene Die die zaak in handen neemt.

342
00:21:00,210 --> 00:21:04,230
En dat deed Hij toen Zijn volk
tegen Hem in opstand kwam.

343
00:21:04,230 --> 00:21:06,630
Hij stuurde onderdrukkers op hen af.

344
00:21:06,630 --> 00:21:08,670
Hij bracht een oordeel over hen.

345
00:21:08,670 --> 00:21:12,930
Hij pakte hen hard aan, net zoals
een koning dat zou kunnen doen.

346
00:21:12,930 --> 00:21:17,190
Als die opstandige dienaren
heeft, zal hij daartegen optreden.

347
00:21:17,190 --> 00:21:21,090
God is heel goed in staat om
Zijn eigen zaken te behartigen.

348
00:21:21,090 --> 00:21:25,710
Hij richtte in wezen een koninkrijk
in waarin mensen vrij waren om hun

349
00:21:25,710 --> 00:21:28,590
Koning naar hun geweten te gehoorzamen.

350
00:21:28,590 --> 00:21:30,870
Sommigen deden dat ongetwijfeld.

351
00:21:30,870 --> 00:21:32,970
Helaas deden heel veel mensen dat niet,

352
00:21:32,970 --> 00:21:36,450
en moest God ingrijpen
en de puinhoop opruimen.

353
00:21:36,450 --> 00:21:40,890
Maar blijkbaar deed Hij dat liever dan een
aardse koning aan te stellen en iedereen

354
00:21:40,890 --> 00:21:44,310
te laten doen wat die
koning zei, een aards mens.

355
00:21:44,310 --> 00:21:47,910
Dus ik weet niet of we kunnen zeggen
dat het een slechte situatie is

356
00:21:47,910 --> 00:21:52,410
wanneer er geen koning in Israël
is en iedereen doet wat juist is in

357
00:21:52,410 --> 00:21:53,970
zijn eigen ogen.

358
00:21:53,970 --> 00:21:57,150
Het is slecht voor degenen
die de verkeerde dingen doen.

359
00:21:57,150 --> 00:22:01,110
Maar als algemeen bestuursstelsel
was dit wat God verkoos,

360
00:22:01,110 --> 00:22:04,830
want Hij had op elk gewenst moment
een koning kunnen aanstellen.

361
00:22:04,830 --> 00:22:08,130
Sterker nog, als Hij geen
koning wilde aanstellen,

362
00:22:08,130 --> 00:22:13,170
had Hij na Jozua gewoon een andere
profeet kunnen aanstellen, zoals Mozes.

363
00:22:13,170 --> 00:22:15,450
Zelfs dat deed Hij niet.

364
00:22:15,450 --> 00:22:20,370
In plaats daarvan koos Hij voor een
situatie waarin er niet voortdurend een

365
00:22:20,370 --> 00:22:22,590
leider over het hele volk was.

366
00:22:22,590 --> 00:22:26,790
Dat gaf mensen de gelegenheid
om hun ware aard te laten zien.

367
00:22:26,790 --> 00:22:31,650
Helaas was die aard vaak slecht,
en moest Hij hen daarvoor oordelen.

368
00:22:31,650 --> 00:22:37,590
Maar het bleef zo dat vrijheid mensen in
staat stelt te laten zien wie ze zijn.

369
00:22:37,590 --> 00:22:40,710
Dat zou op de lange duur
iets goeds kunnen zijn.

370
00:22:40,710 --> 00:22:45,270
Veel christenen van mijn generatie hebben
een verandering meegemaakt in de manier

371
00:22:45,270 --> 00:22:48,630
waarop er in het openbare
leven en dergelijke tegen

372
00:22:48,630 --> 00:22:51,090
homoseksualiteit wordt aangekeken.

373
00:22:51,090 --> 00:22:55,950
Toen ik jong was, hoorden we beslist
niet veel over homoseksualiteit.

374
00:22:55,950 --> 00:23:01,050
Er waren homoseksuelen, maar ze traden
gewoon niet zo veel in de openbaarheid.

375
00:23:01,050 --> 00:23:02,670
Ze zaten in de kast.

376
00:23:02,670 --> 00:23:05,790
Maar tijdens ons leven hebben
we dat zien veranderen.

377
00:23:05,790 --> 00:23:10,170
Ze zijn uit de kast gekomen, en dat
heeft veel christenen verontrust.

378
00:23:10,170 --> 00:23:13,470
Ze zeggen: ‘Nou, dit is iets slechts.

379
00:23:13,470 --> 00:23:16,410
Kijk eens hoe zichtbaar
die homoseksuelen zijn.’

380
00:23:16,410 --> 00:23:19,170
Maar ze waren er
vermoedelijk al die tijd al.

381
00:23:19,170 --> 00:23:21,330
Ze waren alleen niet zichtbaar.

382
00:23:21,330 --> 00:23:23,490
Je wist gewoon niet wie het waren.

383
00:23:23,490 --> 00:23:27,030
Is het iets slechts als mensen
hun ware aard kunnen laten zien,

384
00:23:27,030 --> 00:23:29,490
zodat je weet met wie je te maken hebt?

385
00:23:29,490 --> 00:23:33,390
Er waren in die tijd homoseksuelen
die nog in de kast zaten,

386
00:23:33,390 --> 00:23:38,130
die zich in openbare toiletten verborgen
en dingen met kleine jongens deden

387
00:23:38,130 --> 00:23:39,270
en dat soort dingen.

388
00:23:39,270 --> 00:23:42,090
Daar werd ik in de onderbouw van
de middelbare school door mijn

389
00:23:42,090 --> 00:23:44,250
gymleraar voor gewaarschuwd.

390
00:23:44,250 --> 00:23:47,370
Ze hebben zelfs een keer alle
jongens uit de gymles gehaald,

391
00:23:47,370 --> 00:23:51,090
alleen maar om hun te vertellen:
‘Hier moeten jullie voor oppassen.’

392
00:23:51,090 --> 00:23:55,710
We wisten niet wie de homoseksuelen waren,
omdat ze niet echt vrij waren om te laten

393
00:23:55,710 --> 00:23:57,390
zien wie ze waren.

394
00:23:57,390 --> 00:24:01,350
Als ze dat wel doen, wordt dat
verontrustend voor degenen onder ons die

395
00:24:01,350 --> 00:24:04,410
niet zo sympathiek tegenover
die levensstijl staan

396
00:24:04,410 --> 00:24:06,690
en die denken dat die verkeerd is.

397
00:24:06,690 --> 00:24:10,470
‘Tjonge, kijk eens naar die mensen die
er openlijk voor uitkomen en zeggen

398
00:24:10,470 --> 00:24:11,550
wie ze zijn.’

399
00:24:11,550 --> 00:24:14,970
Maar als ze toch al zo zijn,
ook wanneer ze dat niet zeggen,

400
00:24:14,970 --> 00:24:18,690
dan weet ik niet of het erger is om
te weten met wie je te maken hebt.

401
00:24:18,690 --> 00:24:21,570
De vrijheid hebben om jezelf te uiten

402
00:24:21,570 --> 00:24:25,170
betekent dat je daadwerkelijk
bekendstaat als wat je bent.

403
00:24:25,170 --> 00:24:28,830
Als de Israëlieten onder de
knoet waren gehouden door een

404
00:24:28,830 --> 00:24:32,130
koning die hun niet toestond
verkeerde dingen te doen,

405
00:24:32,130 --> 00:24:35,370
waren ze misschien net zo
slecht geweest in hun hart,

406
00:24:35,370 --> 00:24:38,010
maar zou dat nooit aan
het licht zijn gekomen.

407
00:24:38,010 --> 00:24:41,490
Maar doordat mensen de vrijheid
kregen om zich te uiten,

408
00:24:41,490 --> 00:24:45,570
deden ze afschuwelijke dingen,
en moest God tegen hen optreden,

409
00:24:45,570 --> 00:24:47,670
omdat Hij hun Koning was.

410
00:24:47,670 --> 00:24:50,430
Dat was blijkbaar hoe Hij het liever had,

411
00:24:50,430 --> 00:24:55,590
in plaats van dat een of andere menselijke
gezagsdrager mensen dwong om zich

412
00:24:55,590 --> 00:25:00,090
uiterlijk te houden aan het
gedrag dat Gods wet voorschreef.

413
00:25:00,090 --> 00:25:04,710
God kon Zelf optreden tegen
opstanden tegen Hem en die neerslaan.

414
00:25:04,710 --> 00:25:10,110
Behalve dat het een theocratie was, wat
in wezen betekent dat God hun Koning was,

415
00:25:10,110 --> 00:25:14,010
heb ik genoemd dat Israël
een amfictyonie was.

416
00:25:14,010 --> 00:25:16,110
Dat is een los verbond van stammen,

417
00:25:16,110 --> 00:25:21,210
een soort republikeinse statenbond
waarin afzonderlijke steden of

418
00:25:21,210 --> 00:25:24,270
afzonderlijke stammen hun
plaatselijke leiders hebben,

419
00:25:24,270 --> 00:25:27,510
die ze aanstellen op de
manier die ze zelf willen.

420
00:25:27,510 --> 00:25:32,610
Ze erkennen het gezag van de oudsten, of
van degenen die in de King James Version

421
00:25:32,610 --> 00:25:34,350
‘princes’ worden genoemd.

422
00:25:34,350 --> 00:25:37,530
De New King James noemt hen ‘leaders’.

423
00:25:37,530 --> 00:25:41,670
Op sommige plaatsen in het boek
Richteren worden deze leiders genoemd,

424
00:25:41,670 --> 00:25:46,110
en de oudsten van verschillende steden
of stammen die gezamenlijk optreden.

425
00:25:46,110 --> 00:25:49,590
Hoewel er geen koning en
geen centrale regering is,

426
00:25:49,590 --> 00:25:53,070
erkenden de afzonderlijke gemeenschappen
blijkbaar gezagsdragers in

427
00:25:53,070 --> 00:25:54,570
hun eigen midden.

428
00:25:54,570 --> 00:25:58,650
Protestanten erkennen bijvoorbeeld geen
centraal gezag in de kerk in de persoon

429
00:25:58,650 --> 00:26:01,470
van de paus, zoals katholieken dat doen.

430
00:26:01,470 --> 00:26:05,370
Maar de meeste gemeenten hebben
hun plaatselijke gemeenteleiders,

431
00:26:05,370 --> 00:26:07,230
oudsten en dergelijke.

432
00:26:07,230 --> 00:26:11,130
Er is niet een soort bovenplaatselijk
gezag waarbij alle gemeenten zich

433
00:26:11,130 --> 00:26:15,030
onderwerpen aan één man die
in Rome of ergens anders zit.

434
00:26:15,030 --> 00:26:18,810
De afzonderlijke gemeenten besturen
zichzelf zoals ze dat willen,

435
00:26:18,810 --> 00:26:23,190
en God wordt gezien als de Heere
en Koning over hen allemaal.

436
00:26:23,190 --> 00:26:26,010
Dat is blijkbaar werkelijk
hoe het hoort te zijn.

437
00:26:26,010 --> 00:26:30,570
Zo heeft God het voor Israël ingericht,
en ongetwijfeld is het ook bedoeld als een

438
00:26:30,570 --> 00:26:34,650
voorbeeld waar de gemeente van kan
leren en dat ze hoort te volgen.

439
00:26:34,650 --> 00:26:38,670
Wanneer we over richters
spreken, is het woord shofetim.

440
00:26:38,670 --> 00:26:41,430
In het Hebreeuws is
een shofet een rechter.

441
00:26:41,430 --> 00:26:43,230
Maar waar hebben we het over?

442
00:26:43,230 --> 00:26:45,930
Wanneer we in ons land
over rechters spreken,

443
00:26:45,930 --> 00:26:50,370
hebben we het over mannen die in een
gerechtsgebouw op de rechtersbank zitten.

444
00:26:50,370 --> 00:26:52,890
In zekere zin waren de richters dat ook.

445
00:26:52,890 --> 00:26:55,950
Ze deden dat soort
dingen, in elk geval soms.

446
00:26:55,950 --> 00:27:01,350
We lezen bijvoorbeeld in Richteren
hoofdstuk 4 dat dit is wat Debora deed.

447
00:27:01,350 --> 00:27:05,010
In hoofdstuk 4, vers 4 en 5, staat:

448
00:27:05,010 --> 00:27:09,690
En Debora, een vrouw die een
profetes was, de vrouw van Lappidoth,

449
00:27:09,690 --> 00:27:13,710
die gaf in die tijd als
richter leiding aan Israël.

450
00:27:13,710 --> 00:27:18,030
Zij woonde onder de palmboom van
Debora, tussen Rama en Bethel,

451
00:27:18,030 --> 00:27:22,350
in het bergland van Efraïm, en de
Israëlieten gingen voor de rechtspraak

452
00:27:22,350 --> 00:27:22,950
naar haar toe.

453
00:27:22,950 --> 00:27:25,230
Die was blijkbaar naar haar genoemd.

454
00:27:25,230 --> 00:27:30,390
Dat wil zeggen, zodat zij uitspraak
kon doen in juridische geschillen.

455
00:27:30,390 --> 00:27:34,470
Dat is wat rechters doen, en ik denk
dat deze richters dat ook deden.

456
00:27:34,470 --> 00:27:37,350
Toch komen de meeste richters
om wie het hier gaat,

457
00:27:37,350 --> 00:27:39,750
degenen die onder onze aandacht komen,

458
00:27:39,750 --> 00:27:43,590
blijkbaar door een ander soort
activiteit in hun positie terecht,

459
00:27:43,590 --> 00:27:46,470
namelijk doordat ze
militaire leiders zijn.

460
00:27:46,470 --> 00:27:48,870
Zelfs Debora vervulde die rol.

461
00:27:48,870 --> 00:27:52,110
Ze komen naar voren wanneer
God Zijn Geest op hen legt.

462
00:27:52,110 --> 00:27:54,570
Ze zijn dus als het ware begaafde,

463
00:27:54,570 --> 00:27:59,910
geestelijk begaafde leiders die naar voren
komen wanneer de gelegenheid erom vraagt.

464
00:27:59,910 --> 00:28:04,770
Dat is anders dan bij een monarchie, waar
de leiders eenvoudigweg aan de macht zijn

465
00:28:04,770 --> 00:28:09,390
omdat hun vader de leider was, en
ze na zijn dood die positie erven.

466
00:28:09,390 --> 00:28:12,690
In de tijd van de richters, toen
de dingen blijkbaar zo waren

467
00:28:12,690 --> 00:28:17,610
als God ze het liefst had, waren er
lange perioden waarin er geen bijzonder

468
00:28:17,610 --> 00:28:19,650
invloedrijke leider was.

469
00:28:19,650 --> 00:28:24,150
Vervolgens bracht Hij, wanneer dat
nodig was en wanneer God dat wilde doen,

470
00:28:24,150 --> 00:28:26,970
een charismatische leider naar voren.

471
00:28:26,970 --> 00:28:30,930
Hij legde Zijn Geest op iemand,
en die werd dan degene die alle

472
00:28:30,930 --> 00:28:35,310
misstanden voor zijn generatie
rechtzette, en de mensen volgden hem.

473
00:28:35,310 --> 00:28:40,170
Er is eigenlijk geen bewijs dat deze
leiders eisten dat mensen hen volgden.

474
00:28:40,170 --> 00:28:44,550
Deze mensen oefenden niet echt uit
wat wij politiek gezag zouden noemen.

475
00:28:44,550 --> 00:28:47,850
Ze oefenden min of meer moreel gezag uit.

476
00:28:47,850 --> 00:28:52,530
Dat wil zeggen, de mensen hadden het
gevoel dat deze mannen gelijk hadden:

477
00:28:52,530 --> 00:28:54,930
‘Deze man is door God gezonden.

478
00:28:54,930 --> 00:28:58,110
Hij is degene die God gaat
gebruiken om ons te leiden,

479
00:28:58,110 --> 00:29:02,550
dus laten we ons achter hem scharen
en deze Midianieten verdrijven’,

480
00:29:02,550 --> 00:29:04,050
of wat het ook was.

481
00:29:04,050 --> 00:29:08,130
Toen dat eenmaal gebeurd was, gaf
alleen al het feit dat God hem had

482
00:29:08,130 --> 00:29:13,230
gebruikt hem natuurlijk voldoende gezag om
de mensen de rest van zijn leven met hun

483
00:29:13,230 --> 00:29:17,550
geschillen bij hem te laten komen en
hem daarover te laten rechtspreken.

484
00:29:17,550 --> 00:29:21,570
Hij was duidelijk Gods
uitverkoren vertegenwoordiger.

485
00:29:21,570 --> 00:29:24,450
Sommige richters passen
niet in dat patroon.

486
00:29:24,450 --> 00:29:29,310
We lezen bijvoorbeeld in elk geval nergens
dat Simson deze specifieke dingen deed.

487
00:29:29,310 --> 00:29:32,010
Hij heeft nooit een leger aangevoerd.

488
00:29:32,010 --> 00:29:37,050
Hij is een soort eenmansleger,
zoals Rambo of zoiets.

489
00:29:37,050 --> 00:29:39,810
Je hebt geen leger nodig
als je zo'n man hebt.

490
00:29:39,810 --> 00:29:44,790
Maar we weten niet of hij ooit echt
zitting hield en rechtszaken behandelde.

491
00:29:44,790 --> 00:29:45,570
Misschien wel.

492
00:29:45,570 --> 00:29:47,790
Het feit dat hij een
richter wordt genoemd,

493
00:29:47,790 --> 00:29:51,810
zou een reden kunnen zijn om daaruit af te
leiden dat hij inderdaad een deel van zijn

494
00:29:51,810 --> 00:29:54,690
tijd besteedde aan het
behandelen van rechtszaken,

495
00:29:54,690 --> 00:29:56,910
ook al staat dat niet opgetekend.

496
00:29:56,910 --> 00:30:01,770
Als dat zo is, dan is hij misschien het
soort persoon tegen wie Jezus zou zeggen:

497
00:30:01,770 --> 00:30:06,690
En toen zij Hem dit bleven vragen,
richtte Hij Zich op en zei tegen hen:

498
00:30:06,690 --> 00:30:11,430
Wie van u zonder zonde is, laat die
als eerste de steen op haar werpen.

499
00:30:11,430 --> 00:30:14,970
Dat wil zeggen: wie
ben jij om te oordelen?

500
00:30:14,970 --> 00:30:18,090
Want Simson was zelf geen
man die zich goed gedroeg.

501
00:30:18,090 --> 00:30:20,370
Maar dat geldt voor heel wat richters.

502
00:30:20,370 --> 00:30:24,690
Het is duidelijk dat ze in sommige
gevallen niet vanwege hun morele karakter

503
00:30:24,690 --> 00:30:28,710
werden uitgekozen, al lijken de vroege
richters mensen met een hoogstaand

504
00:30:28,710 --> 00:30:30,390
karakter te zijn geweest.

505
00:30:30,390 --> 00:30:32,370
Ze hebben allemaal tekortkomingen.

506
00:30:32,370 --> 00:30:34,530
Dat geldt voor alle mensen.

507
00:30:34,530 --> 00:30:38,430
Zelfs de goede mensen in de Bijbel
lijken tekortkomingen te hebben.

508
00:30:38,430 --> 00:30:41,010
Maar sommigen van hen, zoals Simson,

509
00:30:41,010 --> 00:30:44,370
stonden blijkbaar helemaal niet
bekend om hun deugdzaamheid.

510
00:30:44,370 --> 00:30:46,950
Hij had bijna een erfelijke positie.

511
00:30:46,950 --> 00:30:50,190
Hoewel zijn ouders geen
dergelijke positie bekleedden,

512
00:30:50,190 --> 00:30:52,770
werd hij al voor zijn geboorte uitgekozen.

513
00:30:52,770 --> 00:30:56,430
Hij werd geboren voor de
positie die God voor hem had.

514
00:30:56,430 --> 00:30:59,070
Dat is een ongebruikelijke situatie.

515
00:30:59,070 --> 00:31:02,790
Bij Samuel was het net zo, en
hij werd later ook richter.

516
00:31:02,790 --> 00:31:06,750
De richters waren in veel gevallen
aanvankelijk militaire leiders.

517
00:31:06,750 --> 00:31:10,290
Het is niet zo dat ze mensen
voor militaire dienst opriepen.

518
00:31:10,290 --> 00:31:14,670
Ze waren niet als een koning die oproepen
voor militaire dienst kon versturen.

519
00:31:14,670 --> 00:31:17,730
Als je dan niet komt, stuurt
hij de politie op je af

520
00:31:17,730 --> 00:31:22,170
en laat hij je in de gevangenis zetten
omdat je de dienstplicht ontduikt.

521
00:31:22,170 --> 00:31:25,470
Deze mannen traden naar voren
met de Geest van God op hen,

522
00:31:25,470 --> 00:31:29,910
en de mensen herkenden daarin het
leiderschap dat God had aangesteld.

523
00:31:29,910 --> 00:31:32,670
Dus schaarden ze zich achter hen.

524
00:31:32,670 --> 00:31:36,090
Het was eerder moreel
gezag dan politiek gezag.

525
00:31:36,090 --> 00:31:40,350
Zo bekleedde zo'n man ook naderhand,
nadat hij hen had bevrijd,

526
00:31:40,350 --> 00:31:43,950
geen koningsambt waarin mensen
hem moesten gehoorzamen.

527
00:31:43,950 --> 00:31:49,770
Maar de mensen erkenden: dit is de man
die namens God tot ons zal spreken.

528
00:31:49,770 --> 00:31:53,310
Omdat zij een volk waren
dat door God werd geregeerd,

529
00:31:53,310 --> 00:31:57,990
was het goed om mannen te hebben die
overtuigend en met gezag namens God

530
00:31:57,990 --> 00:31:59,430
tot hen spraken.

531
00:31:59,430 --> 00:32:02,430
Hoeveel richters zijn er
in het boek Richteren?

532
00:32:02,430 --> 00:32:04,830
Het is niet duidelijk
hoe je ze moet tellen.

533
00:32:04,830 --> 00:32:09,750
Er zijn twaalf mannen die duidelijk
richters zijn. Er is ook een vrouw.

534
00:32:09,750 --> 00:32:14,730
Zij wordt ook een profetes genoemd,
maar ze sprak ook recht over Israël.

535
00:32:14,730 --> 00:32:18,450
Dus ik weet niet of haar voornaamste
titel die van richter zou zijn,

536
00:32:18,450 --> 00:32:21,270
of die van een profetes
die ook rechtsprak.

537
00:32:21,270 --> 00:32:24,510
Maar ze doet blijkbaar wel
dezelfde dingen als een richter.

538
00:32:24,510 --> 00:32:28,710
Dan zouden er dus dertien
richters zijn, met Debora erbij.

539
00:32:28,710 --> 00:32:33,870
Er is in die tijd nog een leider
die drie jaar regeerde: Abimelech.

540
00:32:33,870 --> 00:32:35,910
Maar hij was een overweldiger.

541
00:32:35,910 --> 00:32:38,010
De Geest van God kwam niet op hem.

542
00:32:38,010 --> 00:32:40,050
Hij bevrijdde zijn volk niet.

543
00:32:40,050 --> 00:32:44,850
Hij was een overweldiger die zichzelf
tot een onbeduidende monarch maakte,

544
00:32:44,850 --> 00:32:46,830
een tiranniek soort man.

545
00:32:46,830 --> 00:32:51,690
Na drie jaar kwam hij op een ellendige,
gruwelijke manier aan zijn einde.

546
00:32:51,690 --> 00:32:53,850
Hij vormde dus een onderbreking.

547
00:32:53,850 --> 00:32:56,250
Hij was geen rechtmatige leider.

548
00:32:56,250 --> 00:32:58,950
Maar hij zou onder de leiders
kunnen worden vermeld,

549
00:32:58,950 --> 00:33:02,550
omdat hij als overweldiger
wel drie jaar leidinggaf.

550
00:33:02,550 --> 00:33:05,490
Dus we zouden er veertien
kunnen tellen als we

551
00:33:05,490 --> 00:33:08,610
Abimelech en Debora onder
de richters rekenden.

552
00:33:08,610 --> 00:33:10,470
Debora hoort erbij.

553
00:33:10,470 --> 00:33:12,210
Abimelech waarschijnlijk niet.

554
00:33:12,210 --> 00:33:15,270
In het boek Samuel hebben
we ook nog enkele richters

555
00:33:15,270 --> 00:33:17,610
voordat de tijd van de richters eindigde.

556
00:33:17,610 --> 00:33:21,270
We hebben Eli, en hij was
hogepriester en richter.

557
00:33:21,270 --> 00:33:24,990
Dan hebben we Samuel, die
richter en profeet was.

558
00:33:24,990 --> 00:33:29,070
Het was Samuel die het volk begeleidde
bij de overgang van de richters

559
00:33:29,070 --> 00:33:30,630
naar de monarchie.

560
00:33:30,630 --> 00:33:33,750
Samuel wordt beschouwd als
de laatste van de richters,

561
00:33:33,750 --> 00:33:37,650
al staat er wel dat hij zijn
zonen als richters aanstelde.

562
00:33:37,650 --> 00:33:41,850
Maar dat duurde niet lang, omdat
de mensen zijn zonen niet mochten.

563
00:33:41,850 --> 00:33:44,850
Ze bekleedden die positie
dus niet erg lang.

564
00:33:44,850 --> 00:33:48,570
Blijkbaar kwamen de mensen om een
koning vragen toen hij zijn zonen

565
00:33:48,570 --> 00:33:50,490
als richters aanstelde.

566
00:33:50,490 --> 00:33:53,850
Uiteindelijk zijn ze dus
nooit echt recht gaan spreken.

567
00:33:53,850 --> 00:33:58,470
Dat zou een erfelijke zaak zijn geweest,
en dat is niet wat er tot stand kwam.

568
00:33:58,470 --> 00:34:00,450
Samuel is de laatste van de richters

569
00:34:00,450 --> 00:34:03,870
en wordt gewoonlijk beschouwd
als de eerste van de profeten,

570
00:34:03,870 --> 00:34:06,870
al worden er vóór hem ook
mensen profeten genoemd.

571
00:34:06,870 --> 00:34:11,430
Hij was de eerste die een orde van
profeten organiseerde en in verschillende

572
00:34:11,430 --> 00:34:13,770
steden groepen profeten oprichtte.

573
00:34:13,770 --> 00:34:16,230
Die worden de profetenzonen genoemd.

574
00:34:16,230 --> 00:34:21,330
Nog lange tijd daarna had Israël een
reeks profeten die tot hen spraken,

575
00:34:21,330 --> 00:34:24,810
en Samuel wordt gezien als
de stichter van die orde.

576
00:34:24,810 --> 00:34:27,090
Maar hij komt niet in dit boek voor.

577
00:34:27,090 --> 00:34:32,310
Zijn verhaal begint waar dit boek
eindigt, en ook hij is een richter.

578
00:34:32,310 --> 00:34:38,070
Er zijn dus dertien richters, met
Debora erbij, in het boek Richteren.

579
00:34:38,070 --> 00:34:44,850
Dan is er Abimelech, en vervolgens zijn
er nog twee richters, Eli en Samuel,

580
00:34:44,850 --> 00:34:48,630
die je in de eerste
hoofdstukken van 1 Samuel vindt.

581
00:34:48,630 --> 00:34:52,770
De structuur van dit boek,
de indeling ervan enzovoort,

582
00:34:52,770 --> 00:34:55,290
is vrij gemakkelijk te herkennen.

583
00:34:55,290 --> 00:35:00,210
Er is een inleidend gedeelte, er zijn
aanhangsels aan het eind en er is een

584
00:35:00,210 --> 00:35:02,910
hoofdgedeelte in het midden van het boek.

585
00:35:02,910 --> 00:35:08,070
Het inleidende gedeelte bestaat
grofweg uit hoofdstuk 1 en 2,

586
00:35:08,070 --> 00:35:12,210
maar omvat ook de eerste
zes verzen van hoofdstuk 3.

587
00:35:12,210 --> 00:35:15,630
Zo lees ik het in elk
geval, want in hoofdstuk 3,

588
00:35:15,630 --> 00:35:20,250
vers 7 begint het verhaal van
Othniël en beginnen de cyclussen van

589
00:35:20,250 --> 00:35:22,590
de verschillende richterperioden.

590
00:35:22,590 --> 00:35:27,270
De eerste twee hoofdstukken en de
eerste zes verzen van hoofdstuk 3

591
00:35:27,270 --> 00:35:29,250
zijn dus de inleidingen.

592
00:35:29,250 --> 00:35:33,690
Ik zeg inleidingen, omdat
hoofdstuk 1 tot en met hoofdstuk 2,

593
00:35:33,690 --> 00:35:36,930
vers 5 een inleiding op
het boek lijkt te geven,

594
00:35:36,930 --> 00:35:39,630
maar dat is slechts een
voorlopige inleiding.

595
00:35:39,630 --> 00:35:44,910
Er is nog een inleiding, die in
hoofdstuk 2, vers 6 opnieuw begint.

596
00:35:44,910 --> 00:35:47,310
Die gaat terug naar de tijd van Jozua.

597
00:35:47,310 --> 00:35:50,850
Hoofdstuk 1, vers 1 begint met de woorden:

598
00:35:50,850 --> 00:35:55,830
Het gebeurde na de dood van Jozua
dat de Israëlieten de HEERE vroegen:

599
00:35:55,830 --> 00:36:00,750
Wie van ons zal het eerst optrekken tegen
de Kanaänieten om tegen hen te strijden?

600
00:36:00,750 --> 00:36:04,830
Het begint dus met dingen die
na de dood van Jozua gebeurden.

601
00:36:04,830 --> 00:36:09,570
Volgens mij loopt dat allemaal door
tot en met hoofdstuk 2, vers 5.

602
00:36:09,570 --> 00:36:13,470
Dan is het alsof je op de
herstartknop drukt en zegt: ‘Nou,

603
00:36:13,470 --> 00:36:16,110
ik wil dit boek eigenlijk anders inleiden.

604
00:36:16,110 --> 00:36:17,790
Laten we opnieuw beginnen.

605
00:36:17,790 --> 00:36:20,910
Laten we weer beginnen bij
het overlijden van Jozua.’

606
00:36:20,910 --> 00:36:23,790
Dus vers 6 van hoofdstuk 2 zegt:

607
00:36:23,790 --> 00:36:28,350
Toen Jozua het volk had laten gaan,
waren de Israëlieten weggegaan,

608
00:36:28,350 --> 00:36:32,130
ieder naar zijn erfelijk bezit,
om het land in bezit te nemen.

609
00:36:32,130 --> 00:36:35,670
En het volk diende de
HEERE al de dagen van Jozua

610
00:36:35,670 --> 00:36:39,450
en al de dagen van de oudsten
die lang geleefd hadden na Jozua

611
00:36:39,450 --> 00:36:42,390
en die alle grote daden
van de HEERE gezien hadden,

612
00:36:42,390 --> 00:36:44,790
die Hij voor Israël verricht had.

613
00:36:44,790 --> 00:36:48,990
In deze tweede inleiding wordt
opnieuw over zijn dood verteld,

614
00:36:48,990 --> 00:36:52,410
zoals ook in hoofdstuk 1, vers 1 gebeurde.

615
00:36:52,410 --> 00:36:57,090
We hebben dus twee inleidingen, en
de tweede loopt van hoofdstuk 2,

616
00:36:57,090 --> 00:37:00,810
vers 6 tot hoofdstuk 3, vers 6.

617
00:37:00,810 --> 00:37:04,890
Die twee inleidingen vormen samen de
inleiding op het hoofdgedeelte van het

618
00:37:04,890 --> 00:37:09,810
boek, dat bestaat uit een reeks van
zes cyclussen van richterperioden.

619
00:37:09,810 --> 00:37:12,930
Nu zei ik dat er ongeveer
dertien richters zijn.

620
00:37:12,930 --> 00:37:16,050
Waarom zijn er dan zes
cyclussen en geen dertien?

621
00:37:16,050 --> 00:37:20,910
Omdat ons van veel richters niet wordt
verteld dat ze op dezelfde manier of

622
00:37:20,910 --> 00:37:25,710
onder dezelfde omstandigheden optraden
als de anderen. Zes keer staat er:

623
00:37:25,710 --> 00:37:28,650
‘Weer keerde Israël zich van de Heere af.’

624
00:37:28,650 --> 00:37:31,230
en daarmee begint een nieuwe cyclus.

625
00:37:31,230 --> 00:37:33,570
Die cyclus wordt zes keer doorlopen.

626
00:37:33,570 --> 00:37:37,830
Het volk keert zich van de Heere
af; ze aanbidden andere goden.

627
00:37:37,830 --> 00:37:41,790
God moet hen tuchtigen, dus stuurt Hij
een onderdrukker die hen een bepaald

628
00:37:41,790 --> 00:37:43,710
aantal jaren onderdrukt.

629
00:37:43,710 --> 00:37:47,790
Dan roept het volk uiteindelijk tot
God, en Hij doet een richter opstaan om

630
00:37:47,790 --> 00:37:49,230
hen te bevrijden.

631
00:37:49,230 --> 00:37:53,070
De richter leidt hen bij het
militair overwinnen van hun vijanden,

632
00:37:53,070 --> 00:37:58,290
bezorgt hun vrijheid en treedt vervolgens
de rest van zijn leven als hun richter op.

633
00:37:58,290 --> 00:38:00,330
Dat is een volledige cyclus.

634
00:38:00,330 --> 00:38:02,730
Dan begint de volgende cyclus met:

635
00:38:02,730 --> 00:38:05,310
En weer keerde Israël zich van de Heer af.

636
00:38:05,310 --> 00:38:08,130
Het begint op een
vastgelopen plaat te lijken.

637
00:38:08,130 --> 00:38:09,810
Je hoort het steeds weer.

638
00:38:09,810 --> 00:38:12,570
Dat is wat het meest opvalt
aan het boek Richteren:

639
00:38:12,570 --> 00:38:16,770
hoe dit patroon zich herhaalt
en herhaalt en herhaalt.

640
00:38:16,770 --> 00:38:19,170
Er zijn zes van zulke cyclussen.

641
00:38:19,170 --> 00:38:22,830
Gewoonlijk is er in één cyclus
één belangrijke richter,

642
00:38:22,830 --> 00:38:26,370
hoewel Debora en Barak allebei
tegelijk richter waren.

643
00:38:26,370 --> 00:38:30,570
Maar gewoonlijk is het één man die opstaat
als het hoogtepunt van de cyclus van

644
00:38:30,570 --> 00:38:33,810
ongehoorzaamheid en
bekering en bevrijding.

645
00:38:33,810 --> 00:38:35,910
Othniël is de eerste van hen.

646
00:38:35,910 --> 00:38:37,530
Ehud is de tweede.

647
00:38:37,530 --> 00:38:40,470
Maar er is ook een
richter die Samgar heet,

648
00:38:40,470 --> 00:38:44,550
die kort wordt genoemd
in hoofdstuk 3, vers 31.

649
00:38:44,550 --> 00:38:47,490
We weten niets van hem
behalve zijn heldendaad,

650
00:38:47,490 --> 00:38:52,710
waarbij hij zeshonderd Filistijnse mannen
met een ossenprik doodde. Er staat:

651
00:38:52,710 --> 00:38:55,890
Na hem nu kwam Samgar, zoon van Anath.

652
00:38:55,890 --> 00:39:01,110
Hij doodde de Filistijnen, zeshonderd
man, met een prikstok voor ossen.

653
00:39:01,110 --> 00:39:03,270
Zo verloste ook hij Israël.

654
00:39:03,270 --> 00:39:05,430
Maar op welke manier, is onbekend.

655
00:39:05,430 --> 00:39:08,610
Sommige mensen denken dat hij
gewoon op eigen houtje handelde

656
00:39:08,610 --> 00:39:11,250
en de hoofdwegen van rovers ontdeed.

657
00:39:11,250 --> 00:39:14,310
De meeste mensen wilden niet
over de hoofdwegen reizen,

658
00:39:14,310 --> 00:39:19,650
omdat rondtrekkende Filistijnen en
rovers je zouden aanvallen en beroven

659
00:39:19,650 --> 00:39:21,870
en misschien zelfs doden.

660
00:39:21,870 --> 00:39:25,950
Dus namen de mensen de
zijwegen en niet de hoofdwegen.

661
00:39:25,950 --> 00:39:29,910
Hij ging daar staan en nam het op
tegen de Filistijnen die langskwamen,

662
00:39:29,910 --> 00:39:34,050
en doodde er zeshonderd,
misschien niet allemaal tegelijk.

663
00:39:34,050 --> 00:39:38,670
Mijn indruk is dat Simson
in één keer, in één gevecht,

664
00:39:38,670 --> 00:39:42,570
duizend Filistijnen doodde
met het kaakbeen van een os.

665
00:39:42,570 --> 00:39:46,110
Ons wordt niet verteld of Samgar
dat allemaal in één keer deed.

666
00:39:46,110 --> 00:39:51,630
Maar misschien kwam hij hen gewoon tegen
wanneer ze langskwamen en doodde hij hen.

667
00:39:51,630 --> 00:39:54,150
Zo maakte hij de omgeving vrij van hen,

668
00:39:54,150 --> 00:39:58,350
zodat het voor Israël veilig
was om over die wegen te reizen.

669
00:39:58,350 --> 00:40:00,450
Zo zien sommige uitleggers het.

670
00:40:00,450 --> 00:40:04,350
Maar hij maakte geen deel uit
van een cyclus zoals die anderen.

671
00:40:04,350 --> 00:40:07,710
Hij stond gewoon op en
deed het een en ander.

672
00:40:07,710 --> 00:40:13,590
Dan zijn er Debora en Barak als
de derde cyclus, en daarna Gideon.

673
00:40:13,590 --> 00:40:16,650
Gideon is de belangrijkste
richter van die cyclus,

674
00:40:16,650 --> 00:40:19,110
maar er is ook zijn zoon Abimelech,

675
00:40:19,110 --> 00:40:23,490
die zich de positie toe-eigende en
zichzelf korte tijd koning maakte,

676
00:40:23,490 --> 00:40:25,110
totdat hij stierf.

677
00:40:25,110 --> 00:40:30,570
Dan worden in hoofdstuk 10, vers 1
tot en met 5 Tola en Jaïr genoemd,

678
00:40:30,570 --> 00:40:32,610
over wie we niet veel weten.

679
00:40:32,610 --> 00:40:35,730
Slechts een paar verzen
vermelden dat zij richters waren,

680
00:40:35,730 --> 00:40:39,870
maar zij treden niet op volgens het
cyclische patroon van de anderen.

681
00:40:39,870 --> 00:40:42,750
Dan hebben we Jefta en daarna Simson.

682
00:40:42,750 --> 00:40:45,750
Er zijn dus zes voornaamste
richterperioden,

683
00:40:45,750 --> 00:40:48,750
en daarnaast worden enkele
minder belangrijke genoemd

684
00:40:48,750 --> 00:40:50,610
die daarmee samenhangen.

685
00:40:50,610 --> 00:40:55,050
Van die minder belangrijke weten we
niet of ze in dezelfde tijd vielen.

686
00:40:55,050 --> 00:41:00,390
Het is bijvoorbeeld mogelijk dat Tola
en Jaïr tijdgenoten van Gideon waren,

687
00:41:00,390 --> 00:41:04,530
geen opvolgers, dat wil zeggen
dat ze niet na hem kwamen.

688
00:41:04,530 --> 00:41:08,850
Het is mogelijk dat Samgar deed
wat hij deed rond dezelfde tijd dat

689
00:41:08,850 --> 00:41:10,350
Ehud richter was.

690
00:41:10,350 --> 00:41:15,030
Dat zou verklaren waarom we zeggen
dat de richters soms tegelijkertijd

691
00:41:15,030 --> 00:41:18,690
in verschillende delen van
het land als richter optraden.

692
00:41:18,690 --> 00:41:23,250
Je kunt niet zonder meer alle getallen
bij elkaar optellen om een volledige

693
00:41:23,250 --> 00:41:25,050
chronologie te krijgen.

694
00:41:25,050 --> 00:41:28,830
Na het hoofdgedeelte van het
boek, dat loopt van hoofdstuk 3,

695
00:41:28,830 --> 00:41:33,990
vers 7 tot en met hoofdstuk 16, heb
je aan het eind vijf hoofdstukken,

696
00:41:33,990 --> 00:41:40,410
de hoofdstukken 17 tot en met 21, die je
terecht als aanhangsels kunt beschouwen.

697
00:41:40,410 --> 00:41:43,170
Elk verhaal is een
afzonderlijk aanhangsel.

698
00:41:43,170 --> 00:41:46,830
Het ene gaat over Micha en de stam Dan.

699
00:41:46,830 --> 00:41:50,370
Dat staat in de hoofdstukken 17 en 18.

700
00:41:50,370 --> 00:41:54,450
Dan is er het andere, schijnbaar
op zichzelf staande verhaal,

701
00:41:54,450 --> 00:41:56,670
nog een onafhankelijk verhaal.

702
00:41:56,670 --> 00:42:01,830
Dat gaat over de Leviet en zijn bijvrouw
en de moeilijkheden met de Benjaminieten,

703
00:42:01,830 --> 00:42:05,370
waardoor er van de stam
Benjamin bijna niets overbleef.

704
00:42:05,370 --> 00:42:10,890
Dat staat in het laatste verhaal,
de hoofdstukken 19 tot en met 21.

705
00:42:10,890 --> 00:42:13,710
Deze twee verhalen zijn verontrustend.

706
00:42:13,710 --> 00:42:18,150
Eigenlijk staan er nog meer verontrustende
dingen in het boek, maar deze twee,

707
00:42:18,150 --> 00:42:21,210
vooral het laatste — het
lijkt wel alsof ze het beste

708
00:42:21,210 --> 00:42:22,650
voor het laatst hebben bewaard.

709
00:42:22,650 --> 00:42:27,030
Het lijkt er inderdaad op dat de schrijver
van Richteren probeert over te brengen

710
00:42:27,030 --> 00:42:31,410
dat het er in die dagen behoorlijk
slecht aan toeging in Israël.

711
00:42:31,410 --> 00:42:36,510
Deze twee verhalen zijn voorbeelden
van hoezeer het volk op godsdienstig en

712
00:42:36,510 --> 00:42:38,790
moreel gebied was afgedwaald.

713
00:42:38,790 --> 00:42:42,690
Het eerste verhaal, over
Micha en de stam Dan,

714
00:42:42,690 --> 00:42:47,130
illustreert waarschijnlijk hoezeer ze
op godsdienstig gebied waren afgedwaald.

715
00:42:47,130 --> 00:42:49,891
En dan de Leviet en zijn bijvrouw —

716
00:42:49,891 --> 00:42:53,910
dat verhaal laat zeker zien
hoezeer het volk op moreel en

717
00:42:53,910 --> 00:42:56,250
ethisch gebied was afgedwaald.

718
00:42:56,250 --> 00:42:59,790
Zo stond het volk ervoor
in de tijd van de richters.

719
00:42:59,790 --> 00:43:03,210
Ik zou een paar van de voornaamste
lessen kunnen noemen die ik uit het

720
00:43:03,210 --> 00:43:04,410
boek zou halen.

721
00:43:04,410 --> 00:43:09,390
Ik weet niet of jij bij je studie van het
boek Richteren nog andere hebt gevonden.

722
00:43:09,390 --> 00:43:13,170
Maar er staan thema's en boodschappen
voor ons vandaag in het boek,

723
00:43:13,170 --> 00:43:16,470
en een paar die ik heb
gevonden, zijn deze.

724
00:43:16,470 --> 00:43:21,210
Eén daarvan was dat Israël tegenover
hun God, tegenover godsdienst,

725
00:43:21,210 --> 00:43:26,430
een houding had die we utilitaristisch
zouden noemen. Hij is nuttig.

726
00:43:26,430 --> 00:43:30,870
Hij is een nuttige vent om in de buurt
te hebben wanneer je Hem nodig hebt.

727
00:43:30,870 --> 00:43:36,270
Ze hadden Jahweh niet lief met heel
hun hart, ziel, verstand en kracht,

728
00:43:36,270 --> 00:43:40,470
want anders zouden ze Hem niet de rug
hebben toegekeerd zodra ze konden.

729
00:43:40,470 --> 00:43:43,050
Ze keerden God voortdurend de rug toe.

730
00:43:43,050 --> 00:43:46,890
Ze deden dat zo veel als ze dachten
dat ze ermee weg konden komen.

731
00:43:46,890 --> 00:43:51,390
Hun godsdienst beperkte hen slechts
zoveel als ze vonden dat ze zich erdoor

732
00:43:51,390 --> 00:43:53,370
moesten laten beperken.

733
00:43:53,370 --> 00:43:57,030
En ze deden alles waarmee ze
dachten weg te kunnen komen.

734
00:43:57,030 --> 00:44:02,430
Dat betekende dat ze met heel veel weg
konden komen wanneer de richter stierf.

735
00:44:02,430 --> 00:44:06,930
Zolang hij leefde, gedroegen ze
zich, en ze verwierpen God bijna

736
00:44:06,930 --> 00:44:10,830
zodra het lichaam van de richter
in het graf was afgekoeld.

737
00:44:10,830 --> 00:44:13,950
Dan gingen ze gewoon weer
achter andere goden aan.

738
00:44:13,950 --> 00:44:18,390
Ze negeerden God totdat God opnieuw hun
aandacht trok door een onderdrukker te

739
00:44:18,390 --> 00:44:23,490
laten komen die hun het leven
zuur maakte, meestal jarenlang.

740
00:44:23,490 --> 00:44:26,670
Uiteindelijk kwam iemand
in het land op het idee:

741
00:44:26,670 --> 00:44:30,090
‘Misschien zouden we ons toch
echt tot God moeten wenden.’

742
00:44:30,090 --> 00:44:33,990
Dan begonnen de mensen tot God te
roepen omdat ze Hem nodig hadden,

743
00:44:33,990 --> 00:44:35,850
en God kwam hun te hulp.

744
00:44:35,850 --> 00:44:39,630
Het interessante is dat God
bereid was hierin mee te gaan.

745
00:44:39,630 --> 00:44:45,750
God is geduldig, God is liefdevol, en
keer op keer blijven ze Hem verwerpen.

746
00:44:45,750 --> 00:44:47,730
Het is zoals Jezus zei:

747
00:44:47,730 --> 00:44:51,090
En als hij zevenmaal per
dag tegen u zondigt en

748
00:44:51,090 --> 00:44:54,870
zevenmaal per dag naar u
terugkomt en zegt: Ik heb berouw,

749
00:44:54,870 --> 00:44:56,850
dan zult u hem vergeven.

750
00:44:56,850 --> 00:45:02,130
Dat is nogal een hardnekkig patroon als
hij op één dag zeven keer tegen je zondigt

751
00:45:02,130 --> 00:45:04,650
en telkens opnieuw berouw toont.

752
00:45:04,650 --> 00:45:08,910
Toch zegt Hij dat je hem die zevende en
achtste keer nog steeds moet vergeven.

753
00:45:08,910 --> 00:45:12,930
Dus ook al is er een patroon waarbij je
geen waardering hebt voor de vorige keer

754
00:45:12,930 --> 00:45:16,830
dat je vergeving kreeg, geen
waardering voor de vorige keer

755
00:45:16,830 --> 00:45:21,270
dat God je kwam redden, God neemt
een nieuwe uiting van bekering aan

756
00:45:21,270 --> 00:45:22,950
zoals die zich voordoet.

757
00:45:22,950 --> 00:45:27,630
Ook al zou Hij kunnen zeggen:
‘Luister, Ik weet waar dit op uitloopt.

758
00:45:27,630 --> 00:45:30,150
Ik heb dit patroon eerder gezien.’

759
00:45:30,150 --> 00:45:36,090
Zo horen wij te zijn in de manier waarop
we andere mensen vergeven, zei Jezus.

760
00:45:36,090 --> 00:45:38,130
Dat lijkt nogal extreem.

761
00:45:38,130 --> 00:45:42,210
Sommigen zouden zelfs kunnen zeggen
dat Jezus daar een hyperbool gebruikt,

762
00:45:42,210 --> 00:45:47,490
omdat het gewoon echt extreem is om iemand
te proberen te vergeven nadat hij op één

763
00:45:47,490 --> 00:45:50,010
dag zo vaak tegen je heeft gezondigd.

764
00:45:50,010 --> 00:45:53,490
Maar we zien dat God
diezelfde houding heeft.

765
00:45:53,490 --> 00:45:55,050
Hij vergeeft hen.

766
00:45:55,050 --> 00:45:58,170
Maar het interessante, waar
wij iets van kunnen leren,

767
00:45:58,170 --> 00:46:01,890
is dat er altijd dat gevaar
is dat mensen God beschouwen

768
00:46:01,890 --> 00:46:05,430
als iets wat nuttig voor hen
is wanneer ze Hem nodig hebben,

769
00:46:05,430 --> 00:46:08,310
en dat ze Hem niet om de
juiste redenen dienen.

770
00:46:08,310 --> 00:46:13,050
We zouden God moeten dienen omdat we
Hem liefhebben, omdat we Hem vertrouwen,

771
00:46:13,050 --> 00:46:15,030
omdat we Hem dankbaar zijn.

772
00:46:15,030 --> 00:46:19,230
Maar mensen die zichzelf en hun eigen
belangen in het middelpunt van hun leven

773
00:46:19,230 --> 00:46:23,250
plaatsen, zullen God juist alleen
maar zien als nog iets om te

774
00:46:23,250 --> 00:46:26,790
gebruiken wanneer het handig
is, wanneer Hij nodig is.

775
00:46:26,790 --> 00:46:31,650
Van nature plaatsen we vanaf onze
geboorte onszelf in het middelpunt.

776
00:46:31,650 --> 00:46:35,850
We gebruiken onze ouders, we
gebruiken onze broers en zussen,

777
00:46:35,850 --> 00:46:39,090
we gebruiken elke gelegenheid
die we kunnen aangrijpen

778
00:46:39,090 --> 00:46:43,290
om het onszelf naar de zin te
maken, om onszelf gelukkig te maken.

779
00:46:43,290 --> 00:46:44,850
Daar zijn we op gericht.

780
00:46:44,850 --> 00:46:48,450
Naarmate we ouder worden,
worden we meestal wat wijzer,

781
00:46:48,450 --> 00:46:50,610
ook als we geen christenen worden.

782
00:46:50,610 --> 00:46:54,210
We leren dat we mensen niet zomaar
volledig kunnen uitbuiten en

783
00:46:54,210 --> 00:46:55,950
toch populair blijven.

784
00:46:55,950 --> 00:47:00,270
Dus leren we populair te zijn
door ons in bepaalde situaties

785
00:47:00,270 --> 00:47:03,930
onzelfzuchtiger op te stellen
en bepaalde offers te brengen.

786
00:47:03,930 --> 00:47:08,910
Maar nog steeds is alles erop berekend
om ons in de positie te brengen waarin we

787
00:47:08,910 --> 00:47:14,250
willen zijn, en om onze eigen plannen
en ons eigen plezier te verwezenlijken.

788
00:47:14,250 --> 00:47:17,670
Wanneer mensen dan tot God
komen, zien ze Hem soms

789
00:47:17,670 --> 00:47:21,030
als iemand die hun leven
nog verder kan verbeteren.

790
00:47:21,030 --> 00:47:26,010
Het is fijn om daar een grote broer te
hebben die je vijanden een pak slaag kan

791
00:47:26,010 --> 00:47:30,030
geven wanneer ze je lastigvallen,
en een vaderfiguur die voor je

792
00:47:30,030 --> 00:47:32,190
kan zorgen, enzovoort.

793
00:47:32,190 --> 00:47:37,410
Dus mensen komen tot God en denken
nog steeds aan zichzelf, niet aan Hem.

794
00:47:37,410 --> 00:47:42,510
Ze hebben zichzelf lief, maar ontdekken
in God iemand die ze kunnen gebruiken.

795
00:47:42,510 --> 00:47:45,450
Dat is een utilitaire benadering van God.

796
00:47:45,450 --> 00:47:50,430
Maar echte bekering houdt in dat je je
eigen belangen niet langer centraal stelt

797
00:47:50,430 --> 00:47:55,230
in waar je je om bekommert, en ze
ondergeschikt maakt aan wat God

798
00:47:55,230 --> 00:47:56,370
ter harte gaat.

799
00:47:56,370 --> 00:48:00,210
Omdat je Hem liefhebt, stel
je Hem op de eerste plaats.

800
00:48:00,210 --> 00:48:06,210
Je maakt wat Hem ter harte gaat tot
datgene wat jou werkelijk ter harte gaat.

801
00:48:06,210 --> 00:48:08,130
Je sterft aan jezelf.

802
00:48:08,130 --> 00:48:12,570
Toen zei Jezus tegen Zijn discipelen:
Als iemand achter Mij aan wil komen,

803
00:48:12,570 --> 00:48:17,430
moet hij zichzelf verloochenen,
zijn kruis opnemen en Mij volgen.

804
00:48:17,430 --> 00:48:19,650
Dat is wat christen worden inhoudt.

805
00:48:19,650 --> 00:48:22,590
En dat betekent dat je God
niet alleen maar gebruikt.

806
00:48:22,590 --> 00:48:27,090
Hij is niet alleen iemand tot Wie je
je wendt wanneer je Hem nodig hebt.

807
00:48:27,090 --> 00:48:31,650
Je hele leven draait erom Hem vreugde
te geven in plaats van jezelf.

808
00:48:31,650 --> 00:48:35,130
Je ziet Hem niet als iemand
die er is om jou te behagen,

809
00:48:35,130 --> 00:48:37,890
maar jij bent er om Hem te behagen.

810
00:48:37,890 --> 00:48:40,650
Israël had die houding duidelijk niet.

811
00:48:40,650 --> 00:48:45,390
Ze riepen God aan en dienden Hem
wanneer het hun uitkwam en nodig was,

812
00:48:45,390 --> 00:48:47,610
en wanneer het hun belang zou dienen.

813
00:48:47,610 --> 00:48:51,810
Maar het feit dat ze daarmee ophielden
zodra ze het weer goed hadden,

814
00:48:51,810 --> 00:48:55,170
betekent dat ze nooit echt om God gaven.

815
00:48:55,170 --> 00:49:00,750
Sommigen van hen misschien wel, maar bij
het volk als geheel ontbrak dat blijkbaar.

816
00:49:00,750 --> 00:49:04,590
En dat wordt een patroon, niet
alleen in het boek Richteren.

817
00:49:04,590 --> 00:49:08,670
We zien het in de rest van hun
geschiedenis, in de tijd van de koningen,

818
00:49:08,670 --> 00:49:11,250
die volgde op de tijd van de richteren.

819
00:49:11,250 --> 00:49:16,170
Daarom moest het noordelijke koninkrijk
uiteindelijk voorgoed worden weggevaagd.

820
00:49:16,170 --> 00:49:19,470
Het zuidelijke koninkrijk
moest voor zeventig jaar

821
00:49:19,470 --> 00:49:24,090
in ballingschap worden gevoerd, omdat
God hun moest leren God op de eerste

822
00:49:24,090 --> 00:49:25,350
plaats te stellen.

823
00:49:25,350 --> 00:49:27,330
Dat is één les die we in het boek

824
00:49:27,330 --> 00:49:30,090
Richteren heel duidelijk
bij deze mensen zien.

825
00:49:30,090 --> 00:49:34,350
Een andere les is dat God er de voorkeur
aan gaf mensen te laten doen wat in hun

826
00:49:34,350 --> 00:49:39,210
eigen ogen goed was, in plaats van hun
het gezag van een koning op te leggen.

827
00:49:39,210 --> 00:49:43,470
Toegepast op het christelijke leven zou
dat blijkbaar betekenen dat we mensen de

828
00:49:43,470 --> 00:49:47,310
vrijheid moeten geven om
zelf te bepalen hoe ze leven.

829
00:49:47,310 --> 00:49:50,250
Dat betekent niet dat hun
manier van leven goed is,

830
00:49:50,250 --> 00:49:53,430
maar het betekent dat wij
niet in de positie zijn om

831
00:49:53,430 --> 00:49:56,310
over hen te heersen en
hen te laten springen

832
00:49:56,310 --> 00:50:00,270
wanneer wij zeggen dat ze moeten
springen, of hen te laten voldoen aan wat

833
00:50:00,270 --> 00:50:01,830
wij hun opleggen.

834
00:50:01,830 --> 00:50:05,550
We kunnen hun vertellen wat goed
is, en dat moeten we ook doen,

835
00:50:05,550 --> 00:50:08,190
en we kunnen hen aansporen
het goede te doen,

836
00:50:08,190 --> 00:50:11,490
maar we kunnen mensen niet
dwingen zich te gedragen.

837
00:50:11,490 --> 00:50:15,030
Mensen kunnen andere mensen niet
werkelijk rechtvaardig maken.

838
00:50:15,030 --> 00:50:19,050
Een koning kan mensen door wetten
en door tuchtmaatregelen en door

839
00:50:19,050 --> 00:50:21,510
dreigementen dwingen zich aan te passen.

840
00:50:21,510 --> 00:50:24,270
Maar niemand kan iemand
rechtvaardig maken.

841
00:50:24,270 --> 00:50:26,730
Dat is iets wat uit het hart moet komen.

842
00:50:26,730 --> 00:50:31,890
En God lijkt de voorkeur te geven aan een
godsdienstig stelsel dat niet op wet maar

843
00:50:31,890 --> 00:50:33,750
op genade berust.

844
00:50:33,750 --> 00:50:38,070
Daarin kunnen mensen die tegenover
Hem wél de juiste gezindheid hebben,

845
00:50:38,070 --> 00:50:42,450
die Hem wél om de juiste redenen
dienen, dat in vrijheid doen.

846
00:50:42,450 --> 00:50:48,630
De Heere nu is de Geest; en waar de
Geest van de Heere is, daar is vrijheid.

847
00:50:48,630 --> 00:50:52,230
zei Paulus in 2 Korinthe 3:17.

848
00:50:52,230 --> 00:50:55,770
En dus is er waar de wet is geen vrijheid.

849
00:50:55,770 --> 00:50:59,550
De Geest van de Heere is de
manier waarop God Zijn volk

850
00:50:59,550 --> 00:51:02,130
sinds de komst van Christus bestuurt.

851
00:51:02,130 --> 00:51:05,670
De wet was de manier waarop
Hij hen daarvoor bestuurde.

852
00:51:05,670 --> 00:51:08,790
Maar doordat er in deze
tijd geen koningschap was,

853
00:51:08,790 --> 00:51:13,410
werd het beginsel zichtbaar dat iedereen
alleen aan God verantwoording aflegt

854
00:51:13,410 --> 00:51:15,630
en niet aan een centraal gezag.

855
00:51:15,630 --> 00:51:19,590
En God gaf daar blijkbaar de
voorkeur aan, zoals we eerder zeiden,

856
00:51:19,590 --> 00:51:23,490
ook al bestond het risico dat mensen
de verkeerde keuzes zouden maken,

857
00:51:23,490 --> 00:51:25,050
en dat deden ze vaak.

858
00:51:25,050 --> 00:51:27,390
Toch gaf Hij de voorkeur aan het stelsel

859
00:51:27,390 --> 00:51:30,570
waarin ze het recht hadden
hun eigen keuzes te maken.

860
00:51:30,570 --> 00:51:34,290
Een andere les is dat God Zijn
eigen kinderen zal tuchtigen

861
00:51:34,290 --> 00:51:36,150
wanneer ze dat nodig hebben.

862
00:51:36,150 --> 00:51:40,530
Er was geen koning in Israël die
hen weer onder de wet kon brengen.

863
00:51:40,530 --> 00:51:44,250
Als God een koning had aangesteld,
had die dat kunnen doen.

864
00:51:44,250 --> 00:51:48,210
Het probleem is dat de koningen,
toen die er later eenmaal waren,

865
00:51:48,210 --> 00:51:51,630
de mensen maar heel zelden
weer onder de wet brachten.

866
00:51:51,630 --> 00:51:55,830
Josia probeerde het, Hizkia deed
het, maar de meeste koningen

867
00:51:55,830 --> 00:51:58,470
brachten de mensen
juist op een dwaalspoor.

868
00:51:58,470 --> 00:52:02,490
Maar we hoeven ons geen zorgen te
maken omdat mensen vrijheid hebben,

869
00:52:02,490 --> 00:52:06,450
want God kan de situatie in
handen nemen als Hij dat wil.

870
00:52:06,450 --> 00:52:11,610
We zouden kunnen zeggen: ‘Tja, als er
geen machtige leider van de gemeente is,

871
00:52:11,610 --> 00:52:15,570
wie moet de gemeente er dan voor behoeden
dat ze helemaal losgeslagen raakt?’

872
00:52:15,570 --> 00:52:18,750
Nou, ik denk dat God
dat dan zal moeten doen.

873
00:52:18,750 --> 00:52:22,230
Je zou kunnen zeggen: ‘Maar
God heeft dat niet voorkomen.

874
00:52:22,230 --> 00:52:26,010
Het is duidelijk dat mensen
in de gemeente wel zondigen.’

875
00:52:26,010 --> 00:52:31,470
Nou, er moet inderdaad tucht zijn in
de gemeente, in de gemeente als geheel.

876
00:52:31,470 --> 00:52:33,870
In Israël hadden ze plaatselijke oudsten.

877
00:52:33,870 --> 00:52:36,330
Ze hadden plaatselijke
leiders in de steden,

878
00:52:36,330 --> 00:52:39,690
ongetwijfeld om te voorkomen
dat mensen misdadigers werden.

879
00:52:39,690 --> 00:52:42,390
Maar er was niemand om hen vroom te maken.

880
00:52:42,390 --> 00:52:45,330
Er was niemand om hen tot
ware aanbidders te maken,

881
00:52:45,330 --> 00:52:47,850
want niemand kan dat bij een ander doen.

882
00:52:47,850 --> 00:52:50,370
Dat is iets wat uit het hart moet komen.

883
00:52:50,370 --> 00:52:54,690
En God is Degene Die de
Herder van onze zielen is.

884
00:52:54,690 --> 00:52:57,690
Hij is Degene Die ons hart kan hoeden.

885
00:52:57,690 --> 00:53:03,150
En als ons hart niet goed is, weet Hij
hoe Hij ons moet tuchtigen, enzovoort.

886
00:53:03,150 --> 00:53:07,230
En Hij tuchtigde Israël wanneer
ze de verkeerde weg op gingen.

887
00:53:07,230 --> 00:53:10,530
Maar Hij deed dat niet door
hun een koning te geven.

888
00:53:10,530 --> 00:53:12,390
Daar koos Hij niet voor.

889
00:53:12,390 --> 00:53:16,050
Een andere les die we in het
boek zien, is dat God werkt door

890
00:53:16,050 --> 00:53:21,030
mensen op wie de Geest rust en
door de gaven die de Geest geeft.

891
00:53:21,030 --> 00:53:24,270
Er zijn volgens mij,
als ik me niet vergis,

892
00:53:24,270 --> 00:53:28,230
vier richteren van wie uitdrukkelijk
wordt gezegd dat de Geest van de Heere

893
00:53:28,230 --> 00:53:29,730
over hen kwam.

894
00:53:29,730 --> 00:53:35,910
Simsons heldendaden vonden plaats wanneer
de Geest van God over hem kwam. Er staat:

895
00:53:35,910 --> 00:53:40,590
En de Geest van de HEERE begon
hem aan te vuren in Mahane-Dan,

896
00:53:40,590 --> 00:53:42,810
tussen Zora en Esthaol.

897
00:53:42,810 --> 00:53:45,630
En toen de leeuw hem aanviel, staat er:

898
00:53:45,630 --> 00:53:51,570
Toen werd de Geest van de HEERE vaardig
over hem, zodat hij hem uiteenscheurde,

899
00:53:51,570 --> 00:53:56,550
zoals men een bokje uiteenscheurt,
zonder dat hij iets in zijn hand had.

900
00:53:56,550 --> 00:54:00,150
Maar hij vertelde zijn vader en
moeder niet wat hij gedaan had.

901
00:54:00,150 --> 00:54:05,010
We stellen ons Simson soms voor als een
man met een indrukwekkende lichaamsbouw,

902
00:54:05,010 --> 00:54:08,550
met een lichaam zoals dat
van een Mister Universe.

903
00:54:08,550 --> 00:54:12,570
Maar we weten niet of hij werkelijk
een ongewoon sterk lichaam had.

904
00:54:12,570 --> 00:54:17,250
Zijn bovennatuurlijke kracht was
precies dat: bovennatuurlijk.

905
00:54:17,250 --> 00:54:18,990
Die was niet natuurlijk.

906
00:54:18,990 --> 00:54:22,590
Hij kan een gewone, onopvallende
lichaamsbouw hebben gehad,

907
00:54:22,590 --> 00:54:25,290
maar wanneer de Geest
van God over hem kwam,

908
00:54:25,290 --> 00:54:28,470
deed hij dingen die anders
niet gedaan konden worden.

909
00:54:28,470 --> 00:54:31,590
Demonen kunnen mensen ook
dat soort kracht geven.

910
00:54:31,590 --> 00:54:34,830
Denk aan de man tussen de
graven die ketenen brak.

911
00:54:34,830 --> 00:54:38,430
Er wordt ons niet verteld dat
hij buitengewoon gespierd was.

912
00:54:38,430 --> 00:54:43,110
Het waren niet zijn spieren die de
ketenen braken; het was de demon.

913
00:54:43,110 --> 00:54:47,610
Zo kan ook iemand die vervuld is met de
Geest van God dat soort kracht hebben,

914
00:54:47,610 --> 00:54:49,710
als God die aan hem geeft.

915
00:54:49,710 --> 00:54:54,270
We kennen niet veel gevallen waarin de
Geest Zich op die specifieke manier uitte,

916
00:54:54,270 --> 00:54:57,870
maar dat was een gave van de
Geest die God aan Simson gaf.

917
00:54:57,870 --> 00:55:00,690
Als je naar hem keek,
kon je het niet zien.

918
00:55:00,690 --> 00:55:04,350
Denk eraan, de Filistijnen
stonden voor een raadsel.

919
00:55:04,350 --> 00:55:06,630
Waar haalde hij zijn kracht vandaan?

920
00:55:06,630 --> 00:55:11,490
Ze moesten Delila inhuren om te proberen
te achterhalen wat het geheim was.

921
00:55:11,490 --> 00:55:16,530
Als die man eruitzag als de Incredible
Hulk, zou niemand ernaar hoeven raden.

922
00:55:16,530 --> 00:55:19,710
Niemand zou zeggen: ‘Wat
is hier het mysterie?

923
00:55:19,710 --> 00:55:21,930
Hoe komt het dat hij zo sterk is?’

924
00:55:21,930 --> 00:55:24,990
Je zou kunnen zeggen:
‘Kijk gewoon naar die man.

925
00:55:24,990 --> 00:55:26,670
Het is overduidelijk.’

926
00:55:26,670 --> 00:55:30,030
Naar alle waarschijnlijkheid
zag hij er veel gewoner uit,

927
00:55:30,030 --> 00:55:32,790
en had hij niet per se van die enorme,

928
00:55:32,790 --> 00:55:36,570
indrukwekkende spieren zoals wij
ons die misschien voorstellen.

929
00:55:36,570 --> 00:55:41,670
Hij is niet zoals Hercules, maar hij is
een man over wie de Geest van God komt,

930
00:55:41,670 --> 00:55:44,010
en hij doet bovennatuurlijke dingen.

931
00:55:44,010 --> 00:55:46,710
Zijn krachttoeren waren bovennatuurlijk.

932
00:55:46,710 --> 00:55:50,190
Het maakt niet uit hoe sterk je
bent; je kunt niet met je hand

933
00:55:50,190 --> 00:55:52,890
de pilaren van een gebouw omvertrekken.

934
00:55:52,890 --> 00:55:54,810
Dit was Gods kracht.

935
00:55:54,810 --> 00:56:00,570
Deze mensen brachten verlossing, niet door
kracht of geweld, maar door Gods Geest.

936
00:56:00,570 --> 00:56:02,250
Zo wil God werken.

937
00:56:02,250 --> 00:56:05,730
Hij wil niet in de gemeente werken
door een erfelijke hiërarchie van

938
00:56:05,730 --> 00:56:10,650
pausen en bisschoppen enzovoort, en mensen
die door een of andere opvolgingsregeling

939
00:56:10,650 --> 00:56:12,810
in een functie worden aangesteld.

940
00:56:12,810 --> 00:56:16,830
Hij wil juist, wanneer Hij
dat wil en waar Hij dat wil,

941
00:56:16,830 --> 00:56:19,950
die mensen doen opstaan
op wie Hij Zijn Geest legt

942
00:56:19,950 --> 00:56:23,970
en aan wie Hij de gaven geeft die
nodig zijn om de gemeente in hun

943
00:56:23,970 --> 00:56:25,590
generatie te leiden.

944
00:56:25,590 --> 00:56:29,730
Dan sterven ze, en misschien is
er een tijdlang niemand zoals zij,

945
00:56:29,730 --> 00:56:32,970
en zal Hij weer iemand anders
zoals zij doen opstaan.

946
00:56:32,970 --> 00:56:34,710
God wilde Zijn volk leiden door

947
00:56:34,710 --> 00:56:37,470
afzonderlijke mensen
over wie de Geest kwam.

948
00:56:37,470 --> 00:56:41,970
We noemen hen charismatisch, hoewel
we bij charismatisch tegenwoordig

949
00:56:41,970 --> 00:56:47,070
helaas denken aan een bepaalde stijl van
aanbidding of een bepaald soort gemeente,

950
00:56:47,070 --> 00:56:50,190
de charismatische beweging
of iets dergelijks.

951
00:56:50,190 --> 00:56:55,410
Maar het woord charismatisch komt van
het woord charis, dat genade betekent,

952
00:56:55,410 --> 00:57:00,630
en charisma, het langere
woord, betekent ‘genadegave’.

953
00:57:00,630 --> 00:57:03,270
Het is het woord dat Paulus
in het Nieuwe Testament

954
00:57:03,270 --> 00:57:05,490
gebruikte voor de gaven van de Geest.

955
00:57:05,490 --> 00:57:08,130
Hij noemde ze charismata.

956
00:57:08,130 --> 00:57:10,590
Wanneer je zegt dat
iemand charismatisch is,

957
00:57:10,590 --> 00:57:13,290
betekent dat dat die persoon begaafd is.

958
00:57:13,290 --> 00:57:17,010
Ook in de wereld spreekt men over
iemand als een charismatische leider

959
00:57:17,010 --> 00:57:19,290
of een charismatische spreker.

960
00:57:19,290 --> 00:57:22,170
Dan hebben ze het niet over
gaven van de Heilige Geest.

961
00:57:22,170 --> 00:57:24,930
Ze zeggen alleen: ‘Hij is begaafd.

962
00:57:24,930 --> 00:57:29,610
Hij heeft iets wat mensen aangrijpt op een
manier die ze niet echt kunnen verklaren.’

963
00:57:29,610 --> 00:57:31,410
Het is gewoon een gave.

964
00:57:31,410 --> 00:57:35,910
In de gemeente is het een gave van de
Heilige Geest, en dat is een charisma.

965
00:57:35,910 --> 00:57:40,470
Deze mannen en vrouwen, deze
richteren, hadden geestelijke gaven.

966
00:57:40,470 --> 00:57:44,550
De Heilige Geest kwam over
hen, en ze waren charismatisch.

967
00:57:44,550 --> 00:57:47,370
Daarom noemen we hen
charismatische leiders.

968
00:57:47,370 --> 00:57:49,590
Maar de andere les die we hieruit leren,

969
00:57:49,590 --> 00:57:53,970
de laatste les die ik hierin naar voren
wil brengen, is dat charismatische mannen,

970
00:57:53,970 --> 00:57:58,110
hoewel ze begaafd zijn, persoonlijk
vaak tekortkomingen hebben.

971
00:57:58,110 --> 00:58:02,670
Simson is daar een heel goed voorbeeld
van, en er zijn veel voorbeelden geweest.

972
00:58:02,670 --> 00:58:03,750
Het is verwarrend.

973
00:58:03,750 --> 00:58:08,010
Als we in Simsons tijd leefden,
zouden we inderdaad verward zijn.

974
00:58:08,010 --> 00:58:13,530
We zouden zeggen: ‘Waarom gebruikt God
deze man terwijl hij onzedelijk leeft,

975
00:58:13,530 --> 00:58:18,090
zich niet houdt aan de voorwaarden van
zijn nazireeërgelofte en gewoon een

976
00:58:18,090 --> 00:58:22,230
roekeloos, goddeloos leven lijkt
te leiden, terwijl de Geest van God

977
00:58:22,230 --> 00:58:23,850
toch over hem komt?’

978
00:58:23,850 --> 00:58:26,310
Ik kan je niet vertellen waarom dat zo is.

979
00:58:26,310 --> 00:58:29,850
God werkt zeker het liefst
door godvruchtige mensen.

980
00:58:29,850 --> 00:58:33,810
Wanneer de Bijbel zegt dat er oudsten
in de gemeente moeten worden aangesteld,

981
00:58:33,810 --> 00:58:38,130
hebben de vereisten te maken met hun
persoonlijke godsvrucht en karakter en

982
00:58:38,130 --> 00:58:40,590
goede reputatie enzovoort.

983
00:58:40,590 --> 00:58:44,070
Het is duidelijk Gods
verlangen dat godvruchtige,

984
00:58:44,070 --> 00:58:46,710
rechtvaardige mensen de gemeente leiden.

985
00:58:46,710 --> 00:58:50,790
Vermoedelijk zou Hij het liefst willen
dat mensen niet alleen charisma hebben,

986
00:58:50,790 --> 00:58:52,590
maar ook karakter.

987
00:58:52,590 --> 00:58:55,050
Dat ze niet alleen
begaafd zijn in de Geest,

988
00:58:55,050 --> 00:58:59,490
maar ook de vrucht van de Geest
hebben, dat ze geestelijke mensen zijn.

989
00:58:59,490 --> 00:59:04,110
Maar wat dit ons vertelt, is dat iemand
een charisma kan hebben zonder een

990
00:59:04,110 --> 00:59:06,030
geestelijk mens te zijn.

991
00:59:06,030 --> 00:59:09,210
Simson was niet geestelijk;
hij was vleselijk.

992
00:59:09,210 --> 00:59:14,070
Maar Gods Geest kwam op hem met een
gave van kracht om hem te gebruiken.

993
00:59:14,070 --> 00:59:17,370
Waarom God dit doet,
wordt ons nergens verteld.

994
00:59:17,370 --> 00:59:21,210
Het is raadselachtig, want zelfs
mensen die ik persoonlijk ken,

995
00:59:21,210 --> 00:59:24,390
hebben verbazingwekkende
geestelijke gaven gehad.

996
00:59:24,390 --> 00:59:26,670
Soms konden ze zieken genezen.

997
00:59:26,670 --> 00:59:31,470
Soms konden ze het Evangelie met zo veel
kracht prediken dat het voor zondaars

998
00:59:31,470 --> 00:59:35,310
bijna onmogelijk was om er
geen gehoor aan te geven.

999
00:59:35,310 --> 00:59:37,770
Mensen hebben
verbazingwekkende gaven gehad.

1000
00:59:37,770 --> 00:59:42,090
Toch zijn sommigen van deze mensen
werkelijk nooit geheiligd geworden.

1001
00:59:42,090 --> 00:59:45,330
Ik herinner me dat ik met
een gemeenschappelijke vriend

1002
00:59:45,330 --> 00:59:49,110
sprak over iemand die wij
allebei kenden, een derde man,

1003
00:59:49,110 --> 00:59:53,910
die destijds een heel bekende christelijke
leider in de Jezusbeweging was.

1004
00:59:53,910 --> 00:59:57,930
Ik herinner me dat ik zei dat die
persoon voor mij een raadsel was,

1005
00:59:57,930 --> 01:00:03,450
omdat ik nog nooit iemand had gezien op
wie de kracht van de Geest zo sterk rustte

1006
01:00:03,450 --> 01:00:07,710
en die toch nooit geheiligd
werd, nooit echt heiliger werd.

1007
01:00:07,710 --> 01:00:09,390
Zo hoort het niet te zijn.

1008
01:00:09,390 --> 01:00:13,410
Maar je zou kunnen denken dat God,
omdat het niet zo hoort te zijn,

1009
01:00:13,410 --> 01:00:18,090
er eenvoudig van zou kunnen afzien
Zijn Geest te leggen op iemand die dat

1010
01:00:18,090 --> 01:00:19,650
niet waardig is.

1011
01:00:19,650 --> 01:00:23,250
En misschien is het feit dat Hij
dat af en toe toch doet eenvoudig

1012
01:00:23,250 --> 01:00:28,950
een manier om ons eraan te herinneren dat
de gaven van de Geest uit genade zijn.

1013
01:00:28,950 --> 01:00:33,030
Zijn verlangen en Zijn eis aan
mensen die de Geest hebben,

1014
01:00:33,030 --> 01:00:35,670
is dat ze een geestelijk leven leiden.

1015
01:00:35,670 --> 01:00:39,450
Maar als ze dat niet doen, betekent
dat niet noodzakelijk dat Hij

1016
01:00:39,450 --> 01:00:40,890
hen niet gebruikt.

1017
01:00:40,890 --> 01:00:45,570
En zo zien we dat eigenlijk alle mannen
in de Bijbel, zelfs de apostelen,

1018
01:00:45,570 --> 01:00:49,170
geestelijke gaven hadden,
maar ook tekortkomingen.

1019
01:00:49,170 --> 01:00:52,710
Heel weinig van hen hadden de
tekortkomingen die Simson had,

1020
01:00:52,710 --> 01:00:57,270
maar we zien dat het een tijd van
betrekkelijk grote geestelijke duisternis

1021
01:00:57,270 --> 01:01:00,390
en morele duisternis in het volk was.

1022
01:01:00,390 --> 01:01:05,010
En sommige leiders lijken in dat
opzicht kinderen van hun tijd te zijn.

1023
01:01:05,010 --> 01:01:06,990
En toch gebruikte God hen.

1024
01:01:06,990 --> 01:01:11,430
God kan gaven geven aan mensen die
er niet voor in aanmerking komen,

1025
01:01:11,430 --> 01:01:12,990
zouden we kunnen zeggen.

1026
01:01:12,990 --> 01:01:17,970
Hij gaf Zijn Geest soms zelfs kortstondig
aan mensen zoals koning Saul toen die

1027
01:01:17,970 --> 01:01:23,250
David vervolgde, of Bileam of
iemand dergelijks. En Jezus zei:

1028
01:01:23,250 --> 01:01:27,690
Velen zullen op die dag tegen
Mij zeggen: Heere, Heere,

1029
01:01:27,690 --> 01:01:33,930
hebben wij niet in Uw Naam geprofeteerd,
en in Uw Naam demonen uitgedreven,

1030
01:01:33,930 --> 01:01:36,870
en in Uw Naam veel krachten gedaan?

1031
01:01:36,870 --> 01:01:42,270
Dan zal Ik hun openlijk zeggen: Ik
heb u nooit gekend; ga weg van Mij,

1032
01:01:42,270 --> 01:01:44,550
u die de wetteloosheid werkt!

1033
01:01:44,550 --> 01:01:48,930
Mensen die niet eens behouden waren,
maar door wie blijkbaar toch krachtige

1034
01:01:48,930 --> 01:01:50,730
gaven openbaar werden.

1035
01:01:50,730 --> 01:01:54,450
Maar Jezus zei natuurlijk
— niet in die passage:

1036
01:01:54,450 --> 01:01:58,170
Niet ieder die tegen
Mij zegt: Heere, Heere,

1037
01:01:58,170 --> 01:02:00,690
zal binnengaan in het
Koninkrijk der hemelen,

1038
01:02:00,690 --> 01:02:04,650
maar wie de wil doet van Mijn
Vader, Die in de hemelen is.

1039
01:02:04,650 --> 01:02:07,650
Een geestelijk leven
leiden is dus vereist.

1040
01:02:07,650 --> 01:02:11,490
Maar als iemand dat niet doet,
zelfs als die niet behouden is,

1041
01:02:11,490 --> 01:02:13,770
kan God hem een gave geven.

1042
01:02:13,770 --> 01:02:15,870
God kan doen wat Hij wil.

1043
01:02:15,870 --> 01:02:19,950
En soms weten we gewoon niet waarom
Hij de keuzes maakt die Hij maakt,

1044
01:02:19,950 --> 01:02:22,470
maar dat is wat Hij in sommige van deze

1045
01:02:22,470 --> 01:02:25,530
gevallen in het boek
Richteren heeft gedaan.

1046
01:02:25,530 --> 01:02:27,030
We gaan het eerste hoofdstuk behandelen.