1
00:00:02,010 --> 00:00:05,190
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:05,190 --> 00:00:08,430
We kijken opnieuw naar Spreuken
en naar het algemene thema

3
00:00:08,430 --> 00:00:10,830
van menselijke relaties.

4
00:00:10,830 --> 00:00:13,770
Spreuken bespreekt een aantal relaties.

5
00:00:13,770 --> 00:00:16,470
Een paar daarvan hebben we
inmiddels achter de rug:

6
00:00:16,470 --> 00:00:21,030
de relatie tussen ouders en kinderen
en de relatie tussen man en vrouw.

7
00:00:21,030 --> 00:00:24,870
Over bepaalde andere relaties is
wat minder materiaal te vinden,

8
00:00:24,870 --> 00:00:28,650
maar er zijn nog heel wat andere
relaties die we moeten bekijken.

9
00:00:28,650 --> 00:00:32,910
De volgende relatie, waarover we maar
een paar verzen hoeven te bekijken,

10
00:00:32,910 --> 00:00:36,270
is de relatie tussen slaven en meesters.

11
00:00:36,270 --> 00:00:38,730
Wanneer we het hebben over
relaties tussen mensen,

12
00:00:38,730 --> 00:00:44,010
moeten we weten dat er in wezen twee
zeer brede categorieën relaties zijn.

13
00:00:44,010 --> 00:00:48,630
Er zijn egalitaire relaties
en hiërarchische relaties.

14
00:00:48,630 --> 00:00:52,230
Egalitaire relaties zijn
relaties waarin niemand

15
00:00:52,230 --> 00:00:55,410
automatisch de leidinggevende
positie inneemt.

16
00:00:55,410 --> 00:00:58,890
Niemand hoeft zich per definitie
aan de ander te onderwerpen.

17
00:00:58,890 --> 00:01:03,510
Het zijn gewoon vrienden,
broers, buren of iets dergelijks.

18
00:01:03,510 --> 00:01:08,070
In een relatie tussen broers of vrienden
staat niet bij voorbaat vast dat

19
00:01:08,070 --> 00:01:10,350
een van jullie moet
doen wat de ander zegt,

20
00:01:10,350 --> 00:01:12,750
of dat een van jullie de leiding heeft.

21
00:01:12,750 --> 00:01:15,510
Dat wordt waarschijnlijk
per geval bepaald.

22
00:01:15,510 --> 00:01:21,510
In een egalitaire relatie staat niemand
in een gezagspositie boven een ander.

23
00:01:21,510 --> 00:01:26,250
In hiërarchische relaties heeft de
ene partij per definitie gezag en is

24
00:01:26,250 --> 00:01:28,410
de andere ondergeschikt.

25
00:01:28,410 --> 00:01:31,890
We hebben allemaal te maken
met hiërarchische relaties.

26
00:01:31,890 --> 00:01:34,650
We worden bijvoorbeeld
allemaal geboren in een gezin

27
00:01:34,650 --> 00:01:37,470
waarin we aan onze
ouders onderworpen zijn.

28
00:01:37,470 --> 00:01:40,710
De ouders hebben gezag en de
kinderen zijn onderworpen.

29
00:01:40,710 --> 00:01:44,070
We hebben ook vriendschappen
waarin geen hiërarchie bestaat.

30
00:01:44,070 --> 00:01:46,710
Die zijn eenvoudigweg egalitair.

31
00:01:46,710 --> 00:01:51,090
Beide soorten relaties zijn juist,
maar ze moeten wel worden gedefinieerd.

32
00:01:51,090 --> 00:01:54,270
We moeten weten wat
voor relaties het zijn.

33
00:01:54,270 --> 00:01:57,390
We hadden het over relaties
tussen man en vrouw.

34
00:01:57,390 --> 00:02:00,210
In de Bijbel wordt de
relatie tussen man en vrouw

35
00:02:00,210 --> 00:02:02,790
behandeld als een hiërarchische relatie.

36
00:02:02,790 --> 00:02:06,090
In onze tijd is het echter veel
populairder om te kiezen voor een

37
00:02:06,090 --> 00:02:10,950
egalitaire relatie tussen man en vrouw,
en te stellen dat man en vrouw zich in

38
00:02:10,950 --> 00:02:13,530
gelijke mate aan elkaar
moeten onderwerpen.

39
00:02:13,530 --> 00:02:15,990
Dat is niet werkelijk wat de Bijbel leert.

40
00:02:15,990 --> 00:02:19,410
De Bijbel leert namelijk dat
de relatie tussen man en vrouw

41
00:02:19,410 --> 00:02:22,710
bedoeld is als een beeld
van Christus en de gemeente,

42
00:02:22,710 --> 00:02:27,450
en in het bijzonder dat Christus het hoofd
van de gemeente is en dat de gemeente zich

43
00:02:27,450 --> 00:02:29,310
aan Christus onderwerpt.

44
00:02:29,310 --> 00:02:34,170
Het idee van een hiërarchische
relatie is in onze tijd uit de mode.

45
00:02:34,170 --> 00:02:38,790
In onze samenleving zijn ze nog niet zover
dat ze zeggen dat ouders geen gezag over

46
00:02:38,790 --> 00:02:42,810
hun kinderen hebben, maar ze zijn
dat gezag wel aan het ondermijnen.

47
00:02:42,810 --> 00:02:46,410
In wezen is de tendens van
onze samenleving om alle

48
00:02:46,410 --> 00:02:51,450
hiërarchische relaties af te schaffen,
met als enige uitzondering dat de overheid

49
00:02:51,450 --> 00:02:53,370
gezag over iedereen heeft.

50
00:02:53,370 --> 00:02:55,890
De overheid is eigenaar van de kinderen,

51
00:02:55,890 --> 00:03:00,690
de overheid is eigenaar van de huwelijken
en kan er vergunningen voor afgeven en ze

52
00:03:00,690 --> 00:03:04,470
ontbinden, en de overheid
is eigenaar van alles.

53
00:03:04,470 --> 00:03:07,650
Zo ontwikkelen samenlevingen
zich in de richting van tirannie

54
00:03:07,650 --> 00:03:12,030
wanneer ze niet aan God onderworpen
zijn en Gods wegen niet volgen.

55
00:03:12,030 --> 00:03:16,110
In wezen breek je eerst alle
andere hiërarchische relaties af,

56
00:03:16,110 --> 00:03:20,070
zodat niemand enig bijzonder
gezag over iemand anders heeft.

57
00:03:20,070 --> 00:03:23,010
Vervolgens geef je al het
gezag aan de overheid,

58
00:03:23,010 --> 00:03:26,970
die dan eenvoudigweg op alle
terreinen alle gezag heeft.

59
00:03:26,970 --> 00:03:29,610
Maar God heeft het anders bepaald.

60
00:03:29,610 --> 00:03:33,750
Overheden hebben enig gezag,
ouders hebben enig gezag,

61
00:03:33,750 --> 00:03:38,790
echtgenoten hebben enig gezag
en meesters hebben enig gezag.

62
00:03:38,790 --> 00:03:42,390
We komen nu bij de relatie
tussen meester en slaaf.

63
00:03:42,390 --> 00:03:46,050
Van alle relaties in de Bijbel
is dit waarschijnlijk de relatie

64
00:03:46,050 --> 00:03:50,070
die het meest aanstootgevend is
voor de moderne gevoeligheden.

65
00:03:50,070 --> 00:03:53,970
Je zou kunnen denken dat het opperen
van een hiërarchische relatie

66
00:03:53,970 --> 00:03:58,590
binnen het huwelijk het meest indruist
tegen onze hedendaagse opvattingen,

67
00:03:58,590 --> 00:04:01,890
en voor sommigen is dat
zeer aanstootgevend.

68
00:04:01,890 --> 00:04:04,410
Maar de relatie tussen meester en slaaf

69
00:04:04,410 --> 00:04:08,130
is voor bijna iedereen in onze
samenleving aanstootgevend,

70
00:04:08,130 --> 00:04:10,230
omdat we het over slaven hebben,

71
00:04:10,230 --> 00:04:14,250
en slavernij voor ons een
aanstootgevend instituut is.

72
00:04:14,250 --> 00:04:16,230
Daar is een goede reden voor.

73
00:04:16,230 --> 00:04:18,210
Ons land heeft in zijn geschiedenis

74
00:04:18,210 --> 00:04:21,570
enkele zeer onderdrukkende
vormen van slavernij gekend

75
00:04:21,570 --> 00:04:25,410
en slaven zijn er op zeer
verkeerde wijze behandeld.

76
00:04:25,410 --> 00:04:29,850
Zelfs de manier waarop slaven in dit
land werden verkregen, was immoreel.

77
00:04:29,850 --> 00:04:34,170
We weten heel goed dat de geschiedenis van
de slavernij in dit land een geschiedenis

78
00:04:34,170 --> 00:04:35,790
van ontvoering was.

79
00:04:35,790 --> 00:04:38,070
Het was een geschiedenis van racisme.

80
00:04:38,070 --> 00:04:41,310
Het was een geschiedenis
waarin het ene ras zichzelf

81
00:04:41,310 --> 00:04:46,170
superieur achtte aan een ander ras,
naar het land van dat andere ras ging,

82
00:04:46,170 --> 00:04:49,770
mensen uit hun huizen ontvoerde,
hen naar ons land bracht

83
00:04:49,770 --> 00:04:51,990
en hen tot slavernij dwong.

84
00:04:51,990 --> 00:04:54,270
Dat alles is zondig.

85
00:04:54,270 --> 00:04:57,450
Het is zondig om mensen te ontvoeren.

86
00:04:57,450 --> 00:05:01,710
Onder de Bijbelse wet zouden
ontvoerders ter dood worden gebracht.

87
00:05:01,710 --> 00:05:06,750
Daarom zouden onder de Bijbelse wet
slavenhandelaren die slaven uit Afrika

88
00:05:06,750 --> 00:05:09,870
naar dit land brachten,
ter dood worden gebracht.

89
00:05:09,870 --> 00:05:14,250
Maar slavernij als instituut
was op zichzelf niet immoreel,

90
00:05:14,250 --> 00:05:17,370
want niet alle slavernij
hield ontvoering in.

91
00:05:17,370 --> 00:05:21,030
Niet alle slavernij ging
gepaard met mishandeling.

92
00:05:21,030 --> 00:05:23,790
In Israël had een man die als slaaf

93
00:05:23,790 --> 00:05:27,390
leefde zichzelf vaak
vrijwillig als slaaf verkocht.

94
00:05:27,390 --> 00:05:30,570
Voor veel mensen was dat
een economische noodzaak.

95
00:05:30,570 --> 00:05:34,110
In de wereld van de oudheid
hadden ze geen middenklasse.

96
00:05:34,110 --> 00:05:38,970
Iedereen was ofwel straatarm,
ofwel ongewoon rijk.

97
00:05:38,970 --> 00:05:42,930
Er was eenvoudigweg geen grote
middenklasse zoals wij die in de

98
00:05:42,930 --> 00:05:44,850
moderne samenleving hebben.

99
00:05:44,850 --> 00:05:50,430
De rijke mensen waren zeer rijk en de
arme mensen waren doorgaans zeer arm.

100
00:05:50,430 --> 00:05:54,870
In Israël hadden arme mensen vaak
land, omdat ze het hadden geërfd.

101
00:05:54,870 --> 00:05:59,250
Er was stamland dat van generatie
op generatie werd doorgegeven.

102
00:05:59,250 --> 00:06:03,090
Maar naarmate de stammen groter
werden en er meer mensen waren

103
00:06:03,090 --> 00:06:05,130
onder wie het land verdeeld moest worden,

104
00:06:05,130 --> 00:06:08,550
hielden sommige mensen
uiteindelijk maar weinig land over.

105
00:06:08,550 --> 00:06:10,710
Sommigen moesten hun land verkopen.

106
00:06:10,710 --> 00:06:14,130
Hoewel het in het jubeljaar aan
hen zou worden teruggegeven,

107
00:06:14,130 --> 00:06:17,550
zouden sommigen niet lang genoeg
leven om dat mee te maken.

108
00:06:17,550 --> 00:06:20,790
Het jubeljaar vond iedere
vijftig jaar plaats.

109
00:06:20,790 --> 00:06:24,210
Daarom kwamen sommige mensen
in grote armoede terecht.

110
00:06:24,210 --> 00:06:27,990
Als het mogelijk was, leenden
ze geld om hun gezin te voeden.

111
00:06:27,990 --> 00:06:32,490
Maar wanneer ze geld leenden, waren ze
vaak niet in staat het terug te betalen

112
00:06:32,490 --> 00:06:36,390
en merkten ze dat ze tot over
hun oren in de schulden zaten.

113
00:06:36,390 --> 00:06:40,770
Het enige wat ze dus konden doen,
was zichzelf als slaaf verkopen.

114
00:06:40,770 --> 00:06:46,350
Als in Israël een Israëliet zichzelf als
slaaf aan een andere Israëliet verkocht,

115
00:06:46,350 --> 00:06:49,410
leek dat meer op dienstbaarheid
voor een bepaalde termijn,

116
00:06:49,410 --> 00:06:52,110
omdat het niet werkelijk levenslang was.

117
00:06:52,110 --> 00:06:58,170
In Israël moest een Jood die een Joodse
slaaf had, hem na zeven jaar vrijlaten.

118
00:06:58,170 --> 00:07:01,050
Een man die zichzelf als slaaf verkocht,

119
00:07:01,050 --> 00:07:04,710
verkocht zichzelf dus
voor hoogstens zeven jaar.

120
00:07:04,710 --> 00:07:07,710
Daarna zou hem zijn
vrijheid worden aangeboden.

121
00:07:07,710 --> 00:07:12,990
Maar als hij slaaf wilde blijven — en de
Bijbel voorziet daarin — kon hij zeggen:

122
00:07:12,990 --> 00:07:16,530
„Nee, ik wil na zeven jaar niet
uit de slavernij vertrekken.

123
00:07:16,530 --> 00:07:18,810
Ik wil levenslang slaaf zijn.

124
00:07:18,810 --> 00:07:20,250
Ik houd van mijn meester.

125
00:07:20,250 --> 00:07:23,070
Ik houd van de omstandigheden
die ik hier heb.”

126
00:07:23,070 --> 00:07:27,930
Dan kon zijn oor worden doorboord en
kon hij een oorbel in zijn oor krijgen,

127
00:07:27,930 --> 00:07:31,710
die aangaf dat hij vrijwillig
levenslang slaaf was.

128
00:07:31,710 --> 00:07:35,910
Wij kunnen ons nauwelijks voorstellen
dat iemand er zo over zou denken.

129
00:07:35,910 --> 00:07:39,150
Voor ons roept slavernij
onmiddellijk het beeld op van

130
00:07:39,150 --> 00:07:41,490
volstrekte onderdrukking en kwelling.

131
00:07:41,490 --> 00:07:44,190
Wij zijn natuurlijk
kinderen van de Verlichting.

132
00:07:44,190 --> 00:07:47,970
Wij en onze voorouders hebben
al vele generaties lang

133
00:07:47,970 --> 00:07:51,450
een zeer verheven visie
op menselijke vrijheid,

134
00:07:51,450 --> 00:07:54,330
mensenrechten en menselijke waardigheid.

135
00:07:54,330 --> 00:07:58,650
Daardoor is het ondenkbaar dat ik
me als bezit zou laten behandelen,

136
00:07:58,650 --> 00:08:04,230
zelfs maar voor een bepaald aantal jaren,
zeven of welk ander aantal dan ook.

137
00:08:04,230 --> 00:08:06,930
Ik ben een onafhankelijke Amerikaanse man.

138
00:08:06,930 --> 00:08:09,990
Hoe durft iemand te denken
dat hij mij kan bezitten?

139
00:08:09,990 --> 00:08:11,730
Mensen kun je niet bezitten.

140
00:08:11,730 --> 00:08:15,810
Dat is ons moderne idee, en
misschien is het een beter idee.

141
00:08:15,810 --> 00:08:19,170
Misschien is het een verbetering
ten opzichte van de oude ideeën,

142
00:08:19,170 --> 00:08:21,930
maar tot minder dan
tweehonderd jaar geleden

143
00:08:21,930 --> 00:08:25,590
dachten samenlevingen er
eenvoudigweg niet zo over.

144
00:08:25,590 --> 00:08:29,730
Door de hele geschiedenis heen, tot
minder dan tweehonderd jaar geleden,

145
00:08:29,730 --> 00:08:33,150
kende elke samenleving
ter wereld slavernij.

146
00:08:33,150 --> 00:08:36,690
Het werd eenvoudigweg als
vanzelfsprekend beschouwd.

147
00:08:36,690 --> 00:08:41,610
Sommige mensen moesten slaaf worden omdat
ze hun rekeningen niet konden betalen.

148
00:08:41,610 --> 00:08:45,150
Voor hen was slavernij een
uitweg om niet te verhongeren.

149
00:08:45,150 --> 00:08:49,350
Als ze geen voedsel konden kopen,
zouden ze niet in leven kunnen blijven,

150
00:08:49,350 --> 00:08:53,190
tenzij ze de mogelijkheid hadden zichzelf
onder het gezag van een meester te stellen

151
00:08:53,190 --> 00:08:55,050
die voor hen zou zorgen.

152
00:08:55,050 --> 00:09:00,630
Jezelf als slaaf verkopen betekende dat je
geen financiële verplichtingen meer had.

153
00:09:00,630 --> 00:09:02,970
Je hoefde alleen maar ’s
morgens wakker te worden,

154
00:09:02,970 --> 00:09:06,450
de hele dag voor je meester
te werken, naar bed te gaan,

155
00:09:06,450 --> 00:09:09,690
de volgende ochtend op te
staan en hetzelfde te doen.

156
00:09:09,690 --> 00:09:12,930
Je had geen rechten, maar
je kwam ook niets tekort.

157
00:09:12,930 --> 00:09:18,750
Je had een dak boven je hoofd, kleding,
medische zorg en elke dag voedsel.

158
00:09:18,750 --> 00:09:20,790
Je kinderen hadden kleding.

159
00:09:20,790 --> 00:09:24,750
Het was de verantwoordelijkheid van
je meester om daarin te voorzien.

160
00:09:24,750 --> 00:09:28,050
In zekere zin waren mensen
die in de oudheid slaaf

161
00:09:28,050 --> 00:09:33,090
waren er financieel soms zelfs beter
aan toe dan veel mensen in Amerika die

162
00:09:33,090 --> 00:09:37,650
twee of drie banen moeten hebben om rond
te komen en dan nog niet zeker weten

163
00:09:37,650 --> 00:09:39,810
of ze de huur kunnen betalen.

164
00:09:39,810 --> 00:09:42,270
Ze raken nog steeds hun huis kwijt.

165
00:09:42,270 --> 00:09:47,190
Ze hebben nog steeds moeite om hun
kinderen te voeden en onderdak te bieden.

166
00:09:47,190 --> 00:09:51,270
Wij denken: „Maar het is zo
onwaardig om slaaf te zijn.”

167
00:09:51,270 --> 00:09:54,990
Hoe waardig is het om in
dit land dakloos te zijn?

168
00:09:54,990 --> 00:10:00,150
Lichamelijk gezonde mensen zouden in
de oudheid tenminste niet dakloos zijn.

169
00:10:00,150 --> 00:10:04,590
Als ze geen huis of voedsel hadden,
maar wel lichamelijk gezond waren,

170
00:10:04,590 --> 00:10:09,090
verkochten ze zichzelf eenvoudigweg
als slaaf en zou iemand anders in al

171
00:10:09,090 --> 00:10:10,830
hun behoeften voorzien.

172
00:10:10,830 --> 00:10:14,130
In zekere zin verkopen wij
die een baan hebben onszelf

173
00:10:14,130 --> 00:10:19,290
allemaal tijdelijk als slaaf, acht uur per
dag, of hoeveel uur per dag het ook is.

174
00:10:19,290 --> 00:10:25,050
Die uren behoren toe aan onze werkgevers,
en wij verwachten dat zij in zekere mate

175
00:10:25,050 --> 00:10:26,430
voor ons zorgen.

176
00:10:26,430 --> 00:10:30,810
Maar zij krijgen niet al onze tijd,
en wij verwachten niet dat zij in al

177
00:10:30,810 --> 00:10:32,730
onze behoeften voorzien.

178
00:10:32,730 --> 00:10:36,690
Wij zouden graag willen dat het
loon dat wij van hen ontvangen

179
00:10:36,690 --> 00:10:38,550
al onze behoeften dekt.

180
00:10:38,550 --> 00:10:42,150
Maar als we met onverwachte
noodsituaties te maken krijgen,

181
00:10:42,150 --> 00:10:44,850
gaan we niet naar onze baas en zeggen we:

182
00:10:44,850 --> 00:10:48,510
„Ik heb deze maand duizend
dollar extra nodig.”

183
00:10:48,510 --> 00:10:51,570
Dan zeggen ze: „Neem er nog een baan bij,”

184
00:10:51,570 --> 00:10:54,270
want zij zijn niet
verantwoordelijk voor ons.

185
00:10:54,270 --> 00:10:58,950
Dus in zekere zin had een man die
slaaf was daadwerkelijk zekerheid,

186
00:10:58,950 --> 00:11:02,130
als hij de onwaardigheid niet erg vond.

187
00:11:02,130 --> 00:11:06,450
En soms had hij geen keus, maar
het is niet erger dan dakloos zijn,

188
00:11:06,450 --> 00:11:09,870
want ook dat brengt veel
onwaardigheid met zich mee.

189
00:11:09,870 --> 00:11:13,950
Zoals ik al zei, denken wij
heel anders over slavernij,

190
00:11:13,950 --> 00:11:18,390
omdat wij uit onze geschiedenis
vertrouwd zijn met wat gewoonlijk de

191
00:11:18,390 --> 00:11:20,610
Atlantische slavernij wordt genoemd.

192
00:11:20,610 --> 00:11:26,070
Daarbij gingen witte mensen naar Afrika,
ontvoerden zwarte mensen uit hun huizen,

193
00:11:26,070 --> 00:11:30,510
staken de Atlantische Oceaan over
en verkochten hen in dit land als

194
00:11:30,510 --> 00:11:32,370
bezit en als slaven.

195
00:11:32,370 --> 00:11:36,690
Zoals ik al zei, zou dat onder de
wet met de dood worden bestraft,

196
00:11:36,690 --> 00:11:39,570
omdat er sprake was van ontvoering.

197
00:11:39,570 --> 00:11:44,850
Ontvoering was een van de misdrijven
waarop onder de wet de doodstraf stond.

198
00:11:44,850 --> 00:11:50,310
Dus wanneer de Bijbel slavernij lijkt goed
te keuren, zeggen veel moderne mensen:

199
00:11:50,310 --> 00:11:51,510
„God is immoreel.

200
00:11:51,510 --> 00:11:54,690
Kijk dan: Hij keurde slavernij goed.”

201
00:11:54,690 --> 00:11:58,290
Wij denken dan aan slavernij
zoals die in dit land bestond.

202
00:11:58,290 --> 00:12:02,310
Wij denken niet aan slavernij zoals
die door de hele geschiedenis heen

203
00:12:02,310 --> 00:12:04,470
in vrijwel alle andere landen bestond.

204
00:12:04,470 --> 00:12:09,090
Als iemand zo ongelukkig was dat hij
zichzelf als slaaf moest verkopen,

205
00:12:09,090 --> 00:12:13,830
kon hij nog ongelukkiger zijn doordat
hij een gewelddadige meester had.

206
00:12:13,830 --> 00:12:17,970
Slaaf zijn betekende dat hij
inderdaad iemands bezit was.

207
00:12:17,970 --> 00:12:19,710
Hij had geen rechten.

208
00:12:19,710 --> 00:12:24,390
Als zijn meester hem niet goed
behandelde, had hij werkelijk grote pech.

209
00:12:24,390 --> 00:12:28,350
Er waren duidelijk slaven die
van hun meester hielden en die,

210
00:12:28,350 --> 00:12:34,290
toen hun na zeven jaar hun vrijheid werd
aangeboden, zeiden: „Ik wil nergens heen.

211
00:12:34,290 --> 00:12:35,850
Ik wil hier blijven.

212
00:12:35,850 --> 00:12:39,570
Ik mag mijn meester graag.
Ik heb het hier goed.

213
00:12:39,570 --> 00:12:42,870
Daarbuiten, in de wereld,
kon ik me niet redden.

214
00:12:42,870 --> 00:12:44,550
Hier kan ik me redden.

215
00:12:44,550 --> 00:12:48,570
Mijn gezin groeit op met
voedsel. Ze hebben kleding.”

216
00:12:48,570 --> 00:12:51,150
Eerlijk gezegd waren er zelfs in dit land,

217
00:12:51,150 --> 00:12:54,690
hoewel slavernij bijna
een onvermengd kwaad was,

218
00:12:54,690 --> 00:12:57,690
slaven die het in feite
behoorlijk goed hadden en niet

219
00:12:57,690 --> 00:12:59,790
geëmancipeerd wilden worden.

220
00:12:59,790 --> 00:13:04,830
Er waren slaven die ongelukkig waren
met de emancipatie, omdat hun meesters,

221
00:13:04,830 --> 00:13:07,950
in veel gevallen christelijke
meesters, hen als

222
00:13:07,950 --> 00:13:10,110
leden van het gezin hadden behandeld.

223
00:13:10,110 --> 00:13:12,870
Ze waren van de kinderen van
het gezin gaan houden, en van

224
00:13:12,870 --> 00:13:15,030
hun meesters, enzovoort.

225
00:13:15,030 --> 00:13:16,770
Er was geen mishandeling.

226
00:13:16,770 --> 00:13:19,290
Ze wilden hun toestand van slavernij net

227
00:13:19,290 --> 00:13:22,710
zomin verlaten als iemand
zijn gezin wil verlaten.

228
00:13:22,710 --> 00:13:25,650
Slavernij is niet in
alle gevallen hetzelfde.

229
00:13:25,650 --> 00:13:29,730
Maar wanneer mensen tegen hun wil bij
hen thuis worden weggehaald en tot slaaf

230
00:13:29,730 --> 00:13:33,570
worden gemaakt, en wanneer ze
worden mishandeld, is dat kwaad.

231
00:13:33,570 --> 00:13:35,790
De Bijbel beschouwt dat als een kwaad.

232
00:13:35,790 --> 00:13:40,230
Hoewel de wet van het Oude Testament
ervan uitging dat er slaven zouden zijn,

233
00:13:40,230 --> 00:13:44,550
maakte die altijd heel duidelijk dat
het verkeerd is slaven te mishandelen.

234
00:13:44,550 --> 00:13:48,210
Hoewel mensen er zelfs in Israël mee
weg konden komen als ze hun slaven

235
00:13:48,210 --> 00:13:51,630
mishandelden, waren er grenzen
aan wat ze konden doen,

236
00:13:51,630 --> 00:13:54,150
in tegenstelling tot andere samenlevingen.

237
00:13:54,150 --> 00:13:58,110
In andere samenlevingen mochten
mensen hun slaven doden.

238
00:13:58,110 --> 00:14:02,490
Je slaaf was een stuk eigendom,
zoals je hond jouw eigendom was.

239
00:14:02,490 --> 00:14:07,170
In onze samenleving mag je tegenwoordig
natuurlijk zelfs je hond niet doden.

240
00:14:07,170 --> 00:14:11,970
Maar het punt is dat zij een slaaf konden
doden als ze kwaad genoeg op hem werden.

241
00:14:11,970 --> 00:14:15,810
Als je in Israël je slaaf doodde,
werd je ter dood gebracht.

242
00:14:15,810 --> 00:14:20,490
Als je nu je slaaf sloeg en hij nog een
paar dagen bleef leven en vervolgens

243
00:14:20,490 --> 00:14:24,510
stierf aan niet-zichtbare,
waarschijnlijk inwendige verwondingen,

244
00:14:24,510 --> 00:14:29,070
kreeg de meester geen straf, omdat
het als onopzettelijk werd beschouwd.

245
00:14:29,070 --> 00:14:33,390
Als hij zijn slaaf had willen doden,
zou hij hem hebben doodgeslagen.

246
00:14:33,390 --> 00:14:37,830
Maar als hij hem hard sloeg en de slaaf
nog een paar dagen leefde en daarna

247
00:14:37,830 --> 00:14:43,050
stierf, was de gedachte dat de meester
niet wist dat hij hem zo hard had geslagen

248
00:14:43,050 --> 00:14:46,110
en niet van plan was geweest hem te doden.

249
00:14:46,110 --> 00:14:49,530
Hoe dan ook, wanneer we aan
slavernij in de Bijbel denken,

250
00:14:49,530 --> 00:14:52,110
denken we niet eens aan rassenslavernij.

251
00:14:52,110 --> 00:14:55,050
Wanneer we aan slavernij in
onze geschiedenis denken,

252
00:14:55,050 --> 00:14:59,310
denken we specifiek aan één
ras: zwarte mensen werden

253
00:14:59,310 --> 00:15:01,350
door witte mensen tot slaaf gemaakt.

254
00:15:01,350 --> 00:15:05,430
Maar in Israël ging het om
Joodse mensen die door andere

255
00:15:05,430 --> 00:15:08,670
Joodse mensen tot slaaf
waren gemaakt, of om

256
00:15:08,670 --> 00:15:12,630
andere mensen uit het Midden-Oosten
die krijgsgevangenen waren.

257
00:15:12,630 --> 00:15:17,190
Ze werden als trofeeën mee
teruggebracht en tot slaaf gemaakt.

258
00:15:17,190 --> 00:15:21,450
Dit gebeurde natuurlijk tegen hun
wil, maar het was geen ontvoering.

259
00:15:21,450 --> 00:15:23,550
Het ging om de oorlogsbuit.

260
00:15:23,550 --> 00:15:26,670
Er was een oorlog en
die hadden ze verloren.

261
00:15:26,670 --> 00:15:30,450
In plaats van gedood te worden,
werden ze gevangengenomen en op

262
00:15:30,450 --> 00:15:32,310
die manier meegenomen.

263
00:15:32,310 --> 00:15:36,330
Dat was vanzelfsprekend de
ongelukkigere manier om slaaf te worden,

264
00:15:36,330 --> 00:15:38,430
omdat het onvrijwillig was.

265
00:15:38,430 --> 00:15:41,430
Maar het was nog altijd
geen kwestie van ras.

266
00:15:41,430 --> 00:15:45,990
Wij brengen slavernij in ons land
bijna volledig in verband met racisme.

267
00:15:45,990 --> 00:15:49,350
Het gaat dan om één groep mensen, één ras,

268
00:15:49,350 --> 00:15:53,070
die denkt van nature superieur
te zijn aan een ander ras.

269
00:15:53,070 --> 00:15:57,270
In de tijd van de slavernij was de
algemene opvatting dat de Afrikaanse

270
00:15:57,270 --> 00:16:01,530
rassen eigenlijk bijna niet zo
menselijk waren als witte mensen.

271
00:16:01,530 --> 00:16:04,650
Gelukkig zijn we die
krankzinnige overtuiging voorbij.

272
00:16:04,650 --> 00:16:09,990
Wat ik zeg, is dat we bij slavernij vaak
denken aan een aantal werkelijk zondige,

273
00:16:09,990 --> 00:16:13,710
negatieve dingen die in dit land
met slavernij verbonden waren,

274
00:16:13,710 --> 00:16:18,750
maar niet noodzakelijk inherent waren
aan het instituut van de slavernij.

275
00:16:18,750 --> 00:16:23,790
Slavernij was eenvoudigweg een
economische regeling, geen racistische.

276
00:16:23,790 --> 00:16:26,130
Het was een economische regeling.

277
00:16:26,130 --> 00:16:29,130
De slaven hadden óf
zichzelf als slaaf verkocht

278
00:16:29,130 --> 00:16:31,890
omdat ze liever slaaf
waren dan verhongerden,

279
00:16:31,890 --> 00:16:35,250
óf het waren mensen die in een
oorlog gevangengenomen waren

280
00:16:35,250 --> 00:16:37,650
en liever slaaf werden dan gedood.

281
00:16:37,650 --> 00:16:41,070
We zien in de Schrift dus dat
slavernij als een bestaande

282
00:16:41,070 --> 00:16:43,230
realiteit wordt verondersteld.

283
00:16:43,230 --> 00:16:48,570
Destijds gold dit voor iedere samenleving,
en niet alleen in de oude Bijbelse tijd.

284
00:16:48,570 --> 00:16:53,970
Ga tweehonderd jaar terug en je zou ook
in iedere samenleving slaven aantreffen.

285
00:16:53,970 --> 00:16:58,110
Zelfs in onze eigen tijd is slavernij
in niet-christelijke landen,

286
00:16:58,110 --> 00:17:02,610
vooral in islamitische landen,
in veel gevallen nog toegestaan.

287
00:17:02,610 --> 00:17:07,770
In veel Afrikaanse islamitische landen
is slavernij wettelijk toegestaan.

288
00:17:07,770 --> 00:17:12,390
Een van de ironieën van de geschiedenis
is zelfs dat de Amerikaanse regering,

289
00:17:12,390 --> 00:17:15,210
nadat de slavernij in
dit land was afgeschaft,

290
00:17:15,210 --> 00:17:19,470
een Afrikaanse natie
stichtte die Liberia heette.

291
00:17:19,470 --> 00:17:22,230
Die was bedoeld als een
plek waar de bevrijde,

292
00:17:22,230 --> 00:17:27,390
geëmancipeerde slaven konden gaan wonen
als ze naar Afrika wilden terugkeren.

293
00:17:27,390 --> 00:17:30,810
Sommigen deden dat en
richtten daar een regering op.

294
00:17:30,810 --> 00:17:33,990
Nu hebben ze daar slavernij
van zwarten door zwarten.

295
00:17:33,990 --> 00:17:38,010
De regering daar en de mensen
die de macht hebben zijn zwart,

296
00:17:38,010 --> 00:17:40,170
en de slaven zijn zwart.

297
00:17:40,170 --> 00:17:44,370
Met andere woorden, slavernij
gaat niet altijd over racisme.

298
00:17:44,370 --> 00:17:46,410
Het gaat over economie.

299
00:17:46,410 --> 00:17:48,090
Het gaat over macht.

300
00:17:48,090 --> 00:17:50,070
Het gaat over andere dingen.

301
00:17:50,070 --> 00:17:52,890
Het kan een onderdrukkend instituut zijn.

302
00:17:52,890 --> 00:17:55,470
Dat kan het ouderschap
natuurlijk ook zijn.

303
00:17:55,470 --> 00:17:58,110
Er zijn ouders die hun
kinderen mishandelen.

304
00:17:58,110 --> 00:18:01,590
Dat is geen goed argument om
het ouderschap af te schaffen.

305
00:18:01,590 --> 00:18:07,050
Het betekent dat er toezicht, straffen
en andere maatregelen moeten zijn voor

306
00:18:07,050 --> 00:18:08,910
ouders die hun kinderen mishandelen.

307
00:18:08,910 --> 00:18:13,590
Maar je schaft hiërarchische verhoudingen
niet af omdat ze vaak terreinen zijn

308
00:18:13,590 --> 00:18:15,990
waarop de zondige natuur zich openbaart

309
00:18:15,990 --> 00:18:18,330
doordat de ene partij
de andere mishandelt.

310
00:18:18,330 --> 00:18:22,170
Ik geloof dat ik in een eerdere
lezing een artikel heb genoemd dat ik

311
00:18:22,170 --> 00:18:26,610
jaren geleden in The Oregonian
las, toen ik in Oregon woonde.

312
00:18:26,610 --> 00:18:30,090
Het stond op de voorpagina
van een van de katernen.

313
00:18:30,090 --> 00:18:34,530
Het ging over een conferentie die
destijds in Chicago werd gehouden.

314
00:18:34,530 --> 00:18:38,670
Daar kwamen twee christelijke
organisaties met verschillende opvattingen

315
00:18:38,670 --> 00:18:41,730
over de verhoudingen tussen
mannen en vrouwen bijeen,

316
00:18:41,730 --> 00:18:46,590
om te zien of ze elkaar konden overtuigen
of tot overeenstemming konden komen.

317
00:18:46,590 --> 00:18:49,530
Ik weet nu niet meer hoe
die organisaties heetten,

318
00:18:49,530 --> 00:18:53,010
maar de ene pleitte voor
een egalitaire samenleving,

319
00:18:53,010 --> 00:18:56,190
waarin mannen en vrouwen
gelijke rechten hadden,

320
00:18:56,190 --> 00:18:59,370
bijvoorbeeld op het priesterschap
of op een bediening.

321
00:18:59,370 --> 00:19:03,450
En ook binnen het huwelijk zou
er geen gezagspositie en geen

322
00:19:03,450 --> 00:19:05,010
hiërarchie moeten zijn.

323
00:19:05,010 --> 00:19:08,430
De andere organisatie
pleitte voor hiërarchie

324
00:19:08,430 --> 00:19:13,170
en zei dat er Bijbelse normen zijn voor
het huwelijk en Bijbelse normen voor

325
00:19:13,170 --> 00:19:15,870
vrouwen in een bediening, enzovoort.

326
00:19:15,870 --> 00:19:18,030
De twee groepen waren het niet eens,

327
00:19:18,030 --> 00:19:23,130
maar het krantenartikel stond natuurlijk
welwillend tegenover de egalitairen.

328
00:19:23,130 --> 00:19:27,630
Er stond een lang citaat in van een
van de deelnemers aan de conferentie.

329
00:19:27,630 --> 00:19:31,950
Zij was oudste in een gemeente en
haar uitspraak luidde als volgt:

330
00:19:31,950 --> 00:19:35,850
‘Zolang we vasthouden aan
een patriarchale opvatting,

331
00:19:35,850 --> 00:19:39,150
zullen we nooit een einde kunnen
maken aan kindermishandeling

332
00:19:39,150 --> 00:19:41,610
en mishandeling van vrouwen door mannen.’

333
00:19:41,610 --> 00:19:45,210
Toen ik dat zag, dacht ik:
misschien is dat wel de reden

334
00:19:45,210 --> 00:19:48,210
waarom vrouwen geen
leiding behoren te geven.

335
00:19:48,210 --> 00:19:51,150
Sommige vrouwen denken in
elk geval niet erg helder.

336
00:19:51,150 --> 00:19:53,010
Sommige mannen trouwens ook niet.

337
00:19:53,010 --> 00:19:55,770
Het is niet per se iets
tussen mannen en vrouwen.

338
00:19:55,770 --> 00:19:58,290
Maar deze vrouw dacht niet erg helder.

339
00:19:58,290 --> 00:20:01,830
Zij dacht dat een patriarchale
opvatting kindermishandeling

340
00:20:01,830 --> 00:20:04,650
en mishandeling van
vrouwen in de hand werkte.

341
00:20:04,650 --> 00:20:08,310
Met andere woorden, de opvatting
dat de man het hoofd is,

342
00:20:08,310 --> 00:20:10,650
een hiërarchische
opvatting van het huwelijk,

343
00:20:10,650 --> 00:20:13,650
is datgene wat mishandeling veroorzaakt.

344
00:20:13,650 --> 00:20:16,890
Mijn ouders hadden een hiërarchische
opvatting van het huwelijk

345
00:20:16,890 --> 00:20:20,190
en bij ons thuis was er geen
enkele vorm van mishandeling.

346
00:20:20,190 --> 00:20:23,910
Er zijn gezinnen die misschien helemaal
niet geïnteresseerd zijn in de theorie van

347
00:20:23,910 --> 00:20:28,590
hiërarchie of gelijkwaardigheid,
maar waar wel mishandeling voorkomt.

348
00:20:28,590 --> 00:20:32,670
Mishandeling komt niet voor doordat de
Bijbel zegt dat de man het hoofd van de

349
00:20:32,670 --> 00:20:37,050
vrouw is, want een hoofd zal zijn
lichaam gewoonlijk niet mishandelen.

350
00:20:37,050 --> 00:20:39,990
Mijn hoofd mishandelt mijn lichaam niet.

351
00:20:39,990 --> 00:20:44,010
Mijn hoofd is juist geïnteresseerd
in het welzijn van mijn lichaam.

352
00:20:44,010 --> 00:20:48,330
De beslissingen die mijn hoofd neemt, zijn
er gewoonlijk op gericht mijn lichaam te

353
00:20:48,330 --> 00:20:51,750
behoeden voor pijn,
ziekte en moeilijkheden,

354
00:20:51,750 --> 00:20:54,450
en het goed gevoed en aangenaam te houden.

355
00:20:54,450 --> 00:20:57,750
De belangen van mijn lichaam
zijn de belangen van mijn hoofd.

356
00:20:57,750 --> 00:21:01,410
Een man die zijn gezagspositie
als hoofd serieus neemt,

357
00:21:01,410 --> 00:21:06,690
zal voor zijn vrouw zorgen zoals
hij voor zichzelf zorgt. Paulus zei:

358
00:21:06,690 --> 00:21:10,470
Zo moeten de mannen hun eigen vrouwen
liefhebben als hun eigen lichamen.

359
00:21:10,470 --> 00:21:14,250
Wie zijn eigen vrouw
liefheeft, heeft zichzelf lief.

360
00:21:14,250 --> 00:21:19,650
Want niemand heeft ooit zijn eigen vlees
gehaat, maar hij voedt en koestert het,

361
00:21:19,650 --> 00:21:21,990
zoals ook de Heere de gemeente.

362
00:21:21,990 --> 00:21:24,570
Zo doet Christus dat ook met de gemeente.

363
00:21:24,570 --> 00:21:27,510
Het feit dat de man het
hoofd van het lichaam is,

364
00:21:27,510 --> 00:21:31,710
heeft niets te maken met het feit
dat sommige mensen mishandeld worden.

365
00:21:31,710 --> 00:21:36,210
Sommige mannen mishandelen vrouwen
en kinderen omdat ze groter,

366
00:21:36,210 --> 00:21:38,190
kwaad en zondig zijn.

367
00:21:38,190 --> 00:21:40,950
Ze geven uiting aan hun zondigheid.

368
00:21:40,950 --> 00:21:45,090
Ze geven geen uiting aan een
Bijbelse norm van patriarchaat.

369
00:21:45,090 --> 00:21:49,950
De Bijbelse norm van patriarchaat houdt
in dat de man de beschermer van zijn vrouw

370
00:21:49,950 --> 00:21:53,370
is, en iedere fatsoenlijke
man heeft dat instinct.

371
00:21:53,370 --> 00:21:58,650
Maar er zijn mannen, vrouwen en
kinderen die niet fatsoenlijk zijn.

372
00:21:58,650 --> 00:22:02,850
Mannen die niet fatsoenlijk zijn, zullen
vaak slechte dingen doen met iedereen die

373
00:22:02,850 --> 00:22:06,090
bij hen in de buurt is,
iedereen die kwetsbaar is.

374
00:22:06,090 --> 00:22:10,290
De vrouw en de kinderen zijn soms
degenen die het dichtst bij hem staan en

375
00:22:10,290 --> 00:22:11,910
het kwetsbaarst zijn.

376
00:22:11,910 --> 00:22:16,410
Het komt niet doordat de man zegt:
‘De Bijbel geeft mij als hoofd gezag,

377
00:22:16,410 --> 00:22:18,930
dus ik kan mijn vrouw in elkaar slaan.’

378
00:22:18,930 --> 00:22:21,150
De man die zijn vrouw in elkaar slaat,

379
00:22:21,150 --> 00:22:23,970
trekt zich niets aan
van wat de Bijbel zegt.

380
00:22:23,970 --> 00:22:26,850
Hij is geen man die de
Schrift probeert te volgen,

381
00:22:26,850 --> 00:22:29,250
anders zou hij niemand in elkaar slaan.

382
00:22:29,250 --> 00:22:32,070
Het heeft niets met
Bijbels onderwijs te maken.

383
00:22:32,070 --> 00:22:35,010
Het heeft te maken met de
zondigheid van een man.

384
00:22:35,010 --> 00:22:39,030
Dat geldt bij slavernij, bij
de opvoeding van kinderen en in

385
00:22:39,030 --> 00:22:40,830
elke hiërarchische verhouding.

386
00:22:40,830 --> 00:22:44,970
Je zou kunnen aanvoeren: ‘Sommige
ouders mishandelen kinderen,

387
00:22:44,970 --> 00:22:48,630
dus het is verkeerd dat ouders
gezag over kinderen hebben.’

388
00:22:48,630 --> 00:22:51,390
Nee, het zou buitengewoon
verkeerd zijn als

389
00:22:51,390 --> 00:22:56,250
ouders geen gezag over hun kinderen
hadden, maar ouders behoren goed te zijn.

390
00:22:56,250 --> 00:22:58,530
Alle mensen behoren goed te zijn.

391
00:22:58,530 --> 00:23:02,190
Hetzelfde geldt wanneer we
bij het onderwerp dienaren en

392
00:23:02,190 --> 00:23:04,170
meesters in de Bijbel komen.

393
00:23:04,170 --> 00:23:06,870
Meesters kunnen hun dienaren mishandelen.

394
00:23:06,870 --> 00:23:08,550
In dit geval is het misschien de

395
00:23:08,550 --> 00:23:11,190
instelling die de
mishandeling mogelijk maakt,

396
00:23:11,190 --> 00:23:15,750
want een slaaf kan groter en
sterker zijn dan zijn meester.

397
00:23:15,750 --> 00:23:20,250
Anders dan een vrouw tegenover haar
man of een kind tegenover een ouder,

398
00:23:20,250 --> 00:23:24,450
kan de slaaf groot genoeg zijn om
zichzelf te redden in een conflict

399
00:23:24,450 --> 00:23:25,890
met zijn meester.

400
00:23:25,890 --> 00:23:30,570
Maar het is de instelling zelf die
de man die slaaf is, onderwerpt.

401
00:23:30,570 --> 00:23:33,870
Daarom leent slavernij zich
inderdaad voor misbruik,

402
00:23:33,870 --> 00:23:36,930
zoals elke hiërarchische
verhouding dat doet.

403
00:23:36,930 --> 00:23:41,610
Maar in zekere zin kun je slavernij
meer de schuld geven van het misbruik

404
00:23:41,610 --> 00:23:45,330
dan bijvoorbeeld de verhouding
tussen ouders en kinderen of

405
00:23:45,330 --> 00:23:46,950
die binnen het huwelijk.

406
00:23:46,950 --> 00:23:53,310
Dit zijn de belangrijkste hiërarchische
verhoudingen: ouder en kind, man en vrouw,

407
00:23:53,310 --> 00:23:56,910
dienaar en meester, en
heerser en onderdaan.

408
00:23:56,910 --> 00:23:59,850
Dat zijn de verhoudingen
die de Bijbel noemt.

409
00:23:59,850 --> 00:24:01,770
Ze zijn hiërarchisch.

410
00:24:01,770 --> 00:24:04,530
Andere verhoudingen zullen egalitair zijn.

411
00:24:04,530 --> 00:24:08,670
Met betrekking tot meesters en
dienaren zegt Spreuken een paar dingen.

412
00:24:08,670 --> 00:24:12,510
Natuurlijk krijgen we daar geen
uitvoerig onderwijs over het onderwerp,

413
00:24:12,510 --> 00:24:15,690
maar het bestaan van het
verschijnsel wordt er wel erkend,

414
00:24:15,690 --> 00:24:19,350
evenals enkele aspecten van de
wisselwerking binnen zo’n verhouding.

415
00:24:19,350 --> 00:24:25,710
In hoofdstuk 17 — in jullie aantekeningen
staat 12:9, maar kijk daar niet.

416
00:24:25,710 --> 00:24:30,570
De reden is dat 12:9 in de New King
James weliswaar de dienaar noemt,

417
00:24:30,570 --> 00:24:33,690
maar dat er discussie
bestaat over de vertaling.

418
00:24:33,690 --> 00:24:37,290
Sommige mensen zouden dat
vers zo vertalen dat het woord

419
00:24:37,290 --> 00:24:42,570
‘dienaar’ er niet eens in voorkomt, maar
dat er een totaal ander begrip staat.

420
00:24:42,570 --> 00:24:45,510
Daarom gaan we dat vers
hier niet behandelen.

421
00:24:45,510 --> 00:24:48,150
In Spreuken 17:2 staat:

422
00:24:48,150 --> 00:24:52,530
Een verstandige dienaar zal heersen
over een zoon die beschaamd maakt,

423
00:24:52,530 --> 00:24:55,710
te midden van de broers zal
hij in de erfenis delen.

424
00:24:55,710 --> 00:25:00,510
Wat hiermee wordt gezegd, is dat een
dienaar weliswaar een lagere machtspositie

425
00:25:00,510 --> 00:25:04,530
in de samenleving inneemt, maar
door zijn wijze en goede gedrag

426
00:25:04,530 --> 00:25:08,970
daadwerkelijk kan opklimmen tot een
gezagspositie in de kleinere kring van het

427
00:25:08,970 --> 00:25:11,250
gezin waarvan hij deel uitmaakt.

428
00:25:11,250 --> 00:25:14,970
Het komt niet vaak voor,
maar het is niet ondenkbaar.

429
00:25:14,970 --> 00:25:18,750
Toen Abraham nog geen kinderen
had, zei God tegen hem:

430
00:25:18,750 --> 00:25:21,570
Abram, Ik ben uw grote loon.

431
00:25:21,570 --> 00:25:26,670
Dit staat aan het begin van
hoofdstuk 15 van Genesis. Abram zegt:

432
00:25:26,670 --> 00:25:28,530
Wat zult U mij dan geven?

433
00:25:28,530 --> 00:25:32,310
Ik heb geen nakomelingen,
en Eliëzer, mijn dienaar,

434
00:25:32,310 --> 00:25:35,010
is de erfgenaam van mijn vermogen.

435
00:25:35,010 --> 00:25:36,210
En God zei:

436
00:25:36,210 --> 00:25:39,630
U zult een zoon krijgen, en
dat zal alles veranderen.

437
00:25:39,630 --> 00:25:43,650
Toen Abram geen kinderen had,
kon hij dus niets anders doen dan

438
00:25:43,650 --> 00:25:46,470
zijn rijkdom aan een slaaf nalaten.

439
00:25:46,470 --> 00:25:51,150
Als Isaak nooit geboren was, of
als Ismaël nooit geboren was,

440
00:25:51,150 --> 00:25:57,810
als Abram nooit zonen had gekregen, dan
zou deze Eliëzer, een slaaf uit Damascus,

441
00:25:57,810 --> 00:26:00,690
het vermogen van zijn
meester hebben geërfd.

442
00:26:00,690 --> 00:26:06,150
Als Abram een zoon had gehad en zijn zoon
het vermogen niet waardig was gebleken,

443
00:26:06,150 --> 00:26:10,470
had Abram het uiteindelijk toch
aan Eliëzer kunnen nalaten.

444
00:26:10,470 --> 00:26:15,150
Het kwam niet vaak voor, maar het
was niet ondenkbaar dat een dienaar

445
00:26:15,150 --> 00:26:18,450
daadwerkelijk de bezittingen
van zijn meester zou erven.

446
00:26:18,450 --> 00:26:21,870
Dat kon gebeuren als de
meester geen zoon had,

447
00:26:21,870 --> 00:26:27,450
of als hij een zoon had aan wie hij zijn
bezittingen absoluut niet zou nalaten.

448
00:26:27,450 --> 00:26:32,250
Er zijn mensen die hun kinderen onterven,
omdat ze zo’n afschuw hebben van de keuzes

449
00:26:32,250 --> 00:26:35,490
die hun kinderen in hun
leven en gedrag maken.

450
00:26:35,490 --> 00:26:39,990
Als de dienaar de enige is die nog
kan erven, dan krijgt de dienaar het.

451
00:26:39,990 --> 00:26:40,830
Dus:

452
00:26:40,830 --> 00:26:45,030
Een verstandige dienaar zal de baas
worden over een zoon die de familie

453
00:26:45,030 --> 00:26:46,410
te schande maakt.

454
00:26:46,410 --> 00:26:50,190
Een zoon die schande
veroorzaakt, zal worden onterfd.

455
00:26:50,190 --> 00:26:55,410
De dienaar die wijs en goed is, zal door
zijn meester worden vertrouwd en geëerd,

456
00:26:55,410 --> 00:26:58,530
en zal samen met de broers
delen in de erfenis.

457
00:26:58,530 --> 00:27:01,050
Het is interessant dat Salomo dit schreef,

458
00:27:01,050 --> 00:27:03,810
want hoewel hij het zelf
niet meer meemaakte,

459
00:27:03,810 --> 00:27:06,270
gebeurde dit binnen zijn eigen familie.

460
00:27:06,270 --> 00:27:12,030
Zijn eigen zoon Rehabeam besteeg
na hem de troon, maar Jerobeam,

461
00:27:12,030 --> 00:27:15,150
die vroeger een dienaar
van Salomo was geweest,

462
00:27:15,150 --> 00:27:19,050
ging uiteindelijk regeren over het
grootste deel van het koninkrijk

463
00:27:19,050 --> 00:27:21,210
dat Salomo achterliet.

464
00:27:21,210 --> 00:27:25,590
Salomo liet zijn koninkrijk
na aan zijn zoon Rehabeam.

465
00:27:25,590 --> 00:27:28,950
Het was een verenigd
koninkrijk van twaalf stammen.

466
00:27:28,950 --> 00:27:33,750
Maar het koninkrijk werd verdeeld
omdat zijn zoon een dwaas was,

467
00:27:33,750 --> 00:27:37,110
en tien van de stammen kwamen
onder Jerobeam te staan,

468
00:27:37,110 --> 00:27:39,990
die daarvoor Salomo’s dienaar was geweest.

469
00:27:39,990 --> 00:27:44,550
Toen Salomo dit schreef, had hij
dus geen idee dat precies dit

470
00:27:44,550 --> 00:27:50,190
in zijn eigen huis zou gebeuren: dat een
wijze dienaar zou heersen over zijn zoon,

471
00:27:50,190 --> 00:27:52,650
die schandelijk en dwaas was.

472
00:27:52,650 --> 00:27:55,470
Het is dus niet iets wat nooit voorkomt.

473
00:27:55,470 --> 00:28:00,870
Dat betekent natuurlijk dat slavernij niet
altijd een slechte zaak was voor de slaaf.

474
00:28:00,870 --> 00:28:05,550
Als iemand in een oorlog gevangengenomen
was—wie weet waar Eliëzer,

475
00:28:05,550 --> 00:28:08,610
de dienaar van Abram, vandaan kwam?

476
00:28:08,610 --> 00:28:10,590
Hij kwam uit Damascus.

477
00:28:10,590 --> 00:28:12,510
Misschien was hij vóór de tijd van

478
00:28:12,510 --> 00:28:15,930
Abram door iemand in een
oorlog gevangengenomen en heeft

479
00:28:15,930 --> 00:28:17,550
Abram hem gekocht.

480
00:28:17,550 --> 00:28:21,450
We weten het niet, maar de man
had zijn vrijheid verloren.

481
00:28:21,450 --> 00:28:26,310
Toch was het heel goed mogelijk dat de
man een vermogen zou erven doordat hij een

482
00:28:26,310 --> 00:28:27,930
wijze dienaar was.

483
00:28:27,930 --> 00:28:32,670
Een dienaar worden kan voor iemand die
door die ramp getroffen wordt dus een

484
00:28:32,670 --> 00:28:34,710
totale mislukking lijken.

485
00:28:34,710 --> 00:28:38,310
Maar in sommige gevallen kan
de wijsheid van die dienaar tot

486
00:28:38,310 --> 00:28:40,110
zijn verheffing leiden.

487
00:28:40,110 --> 00:28:44,670
We denken aan Jozef, die begon
als slaaf in het huis van Potifar.

488
00:28:44,670 --> 00:28:48,150
Hoewel hij in het huis van Potifar
nooit meer dan een slaaf werd,

489
00:28:48,150 --> 00:28:51,990
werd hij verheven tot een positie
boven alle andere dienaren.

490
00:28:51,990 --> 00:28:54,690
Hij werd als een heerser
in het huis aangesteld,

491
00:28:54,690 --> 00:28:57,270
met gezag over de andere dienaren.

492
00:28:57,270 --> 00:29:01,530
Vanwege een valse beschuldiging werd
hij uiteraard in de gevangenis gezet,

493
00:29:01,530 --> 00:29:05,850
maar zelfs daar klom hij op tot een
positie boven alle andere gevangenen.

494
00:29:05,850 --> 00:29:10,590
De overste van de lijfwacht gaf hem
gezag over alle andere gevangenen.

495
00:29:10,590 --> 00:29:13,350
Uiteindelijk kreeg hij
gezag over het hele land,

496
00:29:13,350 --> 00:29:16,590
met alleen de farao zelf nog boven hem.

497
00:29:16,590 --> 00:29:22,110
Hij was een wijze, verstandige en
eerlijke man in de positie van een slaaf.

498
00:29:22,110 --> 00:29:25,350
Door Gods voorzienigheid
bracht God hem naar de plaats

499
00:29:25,350 --> 00:29:30,930
waar hij niet alleen over het huishouden
regeerde, maar over het hele land Egypte.

500
00:29:30,930 --> 00:29:35,670
Daardoor regeerde hij zelfs over
Potifar, zijn vroegere meester,

501
00:29:35,670 --> 00:29:40,230
en over de gevangenbewaarder die in de
gevangenis toezicht op hem had gehouden.

502
00:29:40,230 --> 00:29:45,750
In hoofdstuk 29 staan een paar
verzen over dienaren en meesters.

503
00:29:45,750 --> 00:29:49,290
Hoofdstuk 29, vers 19, zegt:

504
00:29:49,290 --> 00:29:53,790
Een slaaf zal zich door woorden geen
gehoorzaamheid bij laten brengen,

505
00:29:53,790 --> 00:29:57,210
ook al begrijpt hij u ,
toch komt er geen antwoord.

506
00:29:57,210 --> 00:29:59,970
Dit gaat duidelijk over
een bepaald soort dienaar,

507
00:29:59,970 --> 00:30:03,150
want Salomo kent ook
andere soorten dienaren.

508
00:30:03,150 --> 00:30:06,390
Maar sommige dienaren
zijn koppig en opstandig.

509
00:30:06,390 --> 00:30:11,010
Ze willen daar niet zijn, of ze hebben
gewoon een slechte dag en zijn uitdagend.

510
00:30:11,010 --> 00:30:14,790
In veel gevallen kun je niet simpelweg
verwachten dat een dienaar reageert omdat

511
00:30:14,790 --> 00:30:16,350
je tegen hem spreekt.

512
00:30:16,350 --> 00:30:19,770
Misschien moet je hem straffen, net
zoals kinderen in een huishouden

513
00:30:19,770 --> 00:30:21,330
gestraft moeten worden.

514
00:30:21,330 --> 00:30:24,090
Soms moeten dienaren gestraft worden.

515
00:30:24,090 --> 00:30:28,230
Een man kon zijn dienaren zelfs
straffen als ze volwassen waren,

516
00:30:28,230 --> 00:30:30,390
net zoals hij zijn kinderen kon straffen,

517
00:30:30,390 --> 00:30:33,390
omdat ze deel uitmaakten
van zijn huishouden.

518
00:30:33,390 --> 00:30:36,750
Net als de kinderen moesten
de dienaren gehoorzaam zijn.

519
00:30:36,750 --> 00:30:41,010
Als ze dat niet waren, kon je hen
niet met alleen woorden veranderen.

520
00:30:41,010 --> 00:30:44,850
Er moest een roede of iets dergelijks
zijn om een dienaar die niet

521
00:30:44,850 --> 00:30:48,990
gehoorzaam wilde zijn te disciplineren,
net als een kind dat niet

522
00:30:48,990 --> 00:30:50,790
gehoorzaam wilde zijn.

523
00:30:50,790 --> 00:30:54,750
Hij zegt tenslotte in vers
15 van hetzelfde hoofdstuk:

524
00:30:54,750 --> 00:30:57,630
De stok en de bestraffing geven wijsheid,

525
00:30:57,630 --> 00:31:02,610
maar een jongeman die aan zichzelf is
overgelaten, maakt zijn moeder beschaamd.

526
00:31:02,610 --> 00:31:08,010
Kinderen en dienaren hadden vaak meer dan
woorden nodig om hen terecht te wijzen.

527
00:31:08,010 --> 00:31:12,451
Woorden zouden voldoende moeten zijn,
want iemand die gewetensvol is —

528
00:31:12,451 --> 00:31:15,870
een kind dat gewetensvol
is tegenover zijn ouder,

529
00:31:15,870 --> 00:31:19,951
of een dienaar die gewetensvol
is tegenover zijn meester —

530
00:31:19,951 --> 00:31:25,170
zou moeten kunnen zeggen: ‘Mijn
meester, mijn vader of mijn moeder heeft

531
00:31:25,170 --> 00:31:27,870
duidelijk gemaakt wat hij of zij wil.

532
00:31:27,870 --> 00:31:30,990
Ik weet wat zijn of haar wil is.

533
00:31:30,990 --> 00:31:33,930
Zijn of haar wens is mij een bevel.

534
00:31:33,930 --> 00:31:36,810
Ik ga doen wat hij of zij zegt.

535
00:31:36,810 --> 00:31:39,630
Ik ga mij niet tegen
hem of haar verzetten.’

536
00:31:39,630 --> 00:31:44,490
Maar Salomo wist dat dienaren soms niet
zo bereid zijn om meteen op te springen

537
00:31:44,490 --> 00:31:45,870
wanneer je iets zegt.

538
00:31:45,870 --> 00:31:50,310
Daarom moet de meester behalve woorden
ook een straf achter de hand hebben,

539
00:31:50,310 --> 00:31:51,690
net als een ouder.

540
00:31:51,690 --> 00:31:53,430
Kinderen kunnen ook zo zijn.

541
00:31:53,430 --> 00:31:58,230
In onze samenleving leeft steeds sterker
het idee dat ouders hun kinderen niet

542
00:31:58,230 --> 00:32:03,090
zouden mogen disciplineren, omdat kinderen
in de samenleving veel meer dan vroeger

543
00:32:03,090 --> 00:32:05,610
een gelijke rechtspositie krijgen.

544
00:32:05,610 --> 00:32:08,190
Misschien zou dat voor
sommige kinderen goed zijn,

545
00:32:08,190 --> 00:32:11,670
maar in het algemeen is het
niet goed voor de samenleving,

546
00:32:11,670 --> 00:32:15,930
want de samenleving heeft de leiding
van ouders over kinderen nodig.

547
00:32:15,930 --> 00:32:22,350
Kinderen en dienaren zijn allebei mensen:
soms halsstarrig, soms eigenzinnig.

548
00:32:22,350 --> 00:32:26,490
Soms bereik je door tegen hen
te praten niet wat nodig is.

549
00:32:26,490 --> 00:32:29,250
Je moet nog iets anders
tot je beschikking hebben.

550
00:32:29,250 --> 00:32:32,430
Je bevelen moeten kracht
kunnen worden bijgezet,

551
00:32:32,430 --> 00:32:35,430
anders kijken ze je
aan en trotseren ze je.

552
00:32:35,430 --> 00:32:37,350
Dat is wat Salomo zegt.

553
00:32:37,350 --> 00:32:40,950
Een andere situatie is die
van de verwende dienaar.

554
00:32:40,950 --> 00:32:44,550
In hoofdstuk 29, vers 21 staat:

555
00:32:44,550 --> 00:32:47,550
Als men zijn slaaf van
jongs af aan verwent,

556
00:32:47,550 --> 00:32:50,250
zal hij uiteindelijk ondankbaar zijn.

557
00:32:50,250 --> 00:32:54,810
Een andere vertaling luidt dat wie
zijn dienaar van jongs af aan verwent,

558
00:32:54,810 --> 00:32:57,570
hem uiteindelijk als een zoon zal hebben.

559
00:32:57,570 --> 00:33:02,010
Zo gelezen klinkt het bijna positief:
als je jouw dienaar begunstigt,

560
00:33:02,010 --> 00:33:04,590
zal hij voor jou als een zoon zijn.

561
00:33:04,590 --> 00:33:07,770
Ongetwijfeld werkte het
in veel huishoudens zo.

562
00:33:07,770 --> 00:33:11,370
We kennen uit de Bijbel veel
dienaren die van hun meesters hielden

563
00:33:11,370 --> 00:33:14,670
en die blijkbaar heel goed
door hen werden behandeld.

564
00:33:14,670 --> 00:33:17,430
Zo zijn er zelfs in ons land verhalen over

565
00:33:17,430 --> 00:33:21,150
slaven die van hun meesters hielden
en goed door hen werden behandeld.

566
00:33:21,150 --> 00:33:23,370
Ze waren als leden van het gezin.

567
00:33:23,370 --> 00:33:27,570
Daar zou dit over kunnen gaan, maar
verwennen is doorgaans niet goed.

568
00:33:27,570 --> 00:33:30,450
Het is over het algemeen
geen goed idee om kinderen,

569
00:33:30,450 --> 00:33:33,270
dienaren of wie dan ook te verwennen.

570
00:33:33,270 --> 00:33:36,570
Verwennen betekent dat
je te toegeeflijk bent.

571
00:33:36,570 --> 00:33:40,170
David verwende zijn zoon
Adonia, of gaf hem te veel toe,

572
00:33:40,170 --> 00:33:42,270
en dat pakte niet goed uit.

573
00:33:42,270 --> 00:33:45,990
Salomo maakt overal duidelijk dat een
al te toegeeflijke ouder zijn zoon

574
00:33:45,990 --> 00:33:47,790
niet werkelijk liefheeft.

575
00:33:47,790 --> 00:33:51,150
Hetzelfde zou gelden voor een
al te toegeeflijke meester,

576
00:33:51,150 --> 00:33:55,890
tenzij hij van plan is zijn slaaf de
vrijheid te geven. Dat is iets anders.

577
00:33:55,890 --> 00:33:58,590
Dan kan hij hem natuurlijk
als een vrij man behandelen.

578
00:33:58,590 --> 00:34:02,130
Maar als de slaaf zijn leven lang de
verantwoordelijkheid zal hebben om zijn

579
00:34:02,130 --> 00:34:07,170
meester te dienen, dan zal verwennerij hem
een sterker gevoel geven dat hij bepaalde

580
00:34:07,170 --> 00:34:09,990
voorrechten heeft en
ergens recht op heeft.

581
00:34:09,990 --> 00:34:13,110
Dat gebeurt wanneer mensen
verwend worden opgevoed.

582
00:34:13,110 --> 00:34:16,470
Ze groeien op met het gevoel
dat ze recht hebben op dingen.

583
00:34:16,470 --> 00:34:20,430
Vervolgens zullen ze wrok koesteren
wanneer ze daadwerkelijk iets moeten doen

584
00:34:20,430 --> 00:34:22,050
wat ze niet willen doen.

585
00:34:22,050 --> 00:34:23,790
Wat betreft de woorden:

586
00:34:23,790 --> 00:34:26,910
zal hem uiteindelijk als zoon aannemen.

587
00:34:26,910 --> 00:34:30,870
Geleerden weten niet zeker welk woord
daar in het Hebreeuws hoort te staan,

588
00:34:30,870 --> 00:34:34,650
omdat de Hebreeuwse tekst
oorspronkelijk geen klinkers had.

589
00:34:34,650 --> 00:34:38,730
Er stonden alleen medeklinkers,
en met verschillende klinkertekens

590
00:34:38,730 --> 00:34:40,950
kon er een ander woord ontstaan.

591
00:34:40,950 --> 00:34:44,550
Geleerden verschillen van mening
over de vraag of hier het woord

592
00:34:44,550 --> 00:34:47,670
‘zoon’ of het woord
‘zwakkeling’ bedoeld is.

593
00:34:47,670 --> 00:34:52,170
Het lijkt in het Hebreeuws verwant te
zijn aan het woord voor ‘zwakkeling’,

594
00:34:52,170 --> 00:34:55,230
en dat zou dit vers in een
heel ander licht stellen.

595
00:34:55,230 --> 00:35:00,270
Ook dat zou logisch zijn: een man die
zijn dienaar van kinds af aan verwent,

596
00:35:00,270 --> 00:35:04,950
zal een zwakkeling hebben —
een verwende, zwakke dienaar.

597
00:35:04,950 --> 00:35:07,110
Hij heeft nooit iets hoeven tillen.

598
00:35:07,110 --> 00:35:09,870
Hij heeft nooit enig werk hoeven doen.

599
00:35:09,870 --> 00:35:13,890
Hij heeft nooit spieren of
arbeidsethos ontwikkeld.

600
00:35:13,890 --> 00:35:18,450
Hij is een waardeloze zwakkeling,
omdat hij vanaf het begin verwend is.

601
00:35:18,450 --> 00:35:22,590
Als dat de betekenis is, en veel
geleerden denken dat dit zo is,

602
00:35:22,590 --> 00:35:25,110
dan zegt Salomo iets heel anders.

603
00:35:25,110 --> 00:35:29,670
Hij zegt dan niet iets positiefs,
namelijk dat jij en je dienaar als familie

604
00:35:29,670 --> 00:35:32,130
kunnen zijn, al is dat wel waar.

605
00:35:32,130 --> 00:35:36,690
Hij zou iets negatievers zeggen,
meer in de vorm van een waarschuwing:

606
00:35:36,690 --> 00:35:38,490
verwen mensen niet.

607
00:35:38,490 --> 00:35:42,510
Verwen je dienaren niet,
anders worden het zwakkelingen.

608
00:35:42,510 --> 00:35:46,410
Verwen je kinderen niet,
anders worden het zwakkelingen.

609
00:35:46,410 --> 00:35:50,490
Het idee is dat iemand die
dienaar is, er is om te werken.

610
00:35:50,490 --> 00:35:53,670
Als hij van kinds af aan nooit
aan het werk wordt gezet,

611
00:35:53,670 --> 00:35:56,610
zal hij afkerig staan tegenover werk.

612
00:35:56,610 --> 00:36:00,450
Hij zal niet goed zijn in
wat hij geacht wordt te doen.

613
00:36:00,450 --> 00:36:05,070
Hetzelfde geldt in elke situatie waarin
iemand een deel van de lasten in het

614
00:36:05,070 --> 00:36:07,170
huishouden hoort te dragen.

615
00:36:07,170 --> 00:36:11,070
Als iemand van kinds af aan
nooit enige last hoeft te dragen,

616
00:36:11,070 --> 00:36:16,770
zal iemand anders zijn deel dragen, want
er zijn lasten die gedragen moeten worden.

617
00:36:16,770 --> 00:36:20,730
Wanneer er monden te voeden zijn, moet
er telkens een bepaalde hoeveelheid

618
00:36:20,730 --> 00:36:22,350
voedsel worden voortgebracht.

619
00:36:22,350 --> 00:36:25,410
Als één persoon zijn deel
van het werk niet doet,

620
00:36:25,410 --> 00:36:27,810
draagt iemand anders een extra last.

621
00:36:27,810 --> 00:36:29,430
Daarom gaf Paulus aan:

622
00:36:29,430 --> 00:36:32,130
wie niet werkt, zal ook niet eten.

623
00:36:32,130 --> 00:36:35,790
Want het is niet liefdevol om
niet met je handen te werken.

624
00:36:35,790 --> 00:36:40,110
Sinds de zondeval wordt voedsel
door zweet voortgebracht.

625
00:36:40,110 --> 00:36:43,350
Voor de zondeval kon je
gewoon door de hof lopen,

626
00:36:43,350 --> 00:36:46,950
voedsel plukken en hoefde je
helemaal niet hard te werken.

627
00:36:46,950 --> 00:36:52,230
Maar sinds de zondeval zijn er dorens en
distels waartegen gestreden moet worden,

628
00:36:52,230 --> 00:36:54,270
en het weer en dergelijke.

629
00:36:54,270 --> 00:36:57,990
Het voortbrengen van voedsel uit
de grond is altijd een kwestie van

630
00:36:57,990 --> 00:36:59,970
arbeid en zweet geweest.

631
00:36:59,970 --> 00:37:05,550
Dat betekent dat iedereen die eet, iets
eet waarvoor iemand heeft moeten zweten.

632
00:37:05,550 --> 00:37:09,750
Natuurlijk hebben boeren tegenwoordig
maaidorsers met airconditioning,

633
00:37:09,750 --> 00:37:12,570
dus waarschijnlijk zweten
ze letterlijk niet zo veel,

634
00:37:12,570 --> 00:37:15,210
maar ze doen nog steeds zwaar werk.

635
00:37:15,210 --> 00:37:19,590
Het punt is echter dit: als het voedsel
dat ik eet door het zweet van iemand

636
00:37:19,590 --> 00:37:25,050
anders wordt voortgebracht en ik niet
zweet, dan zweet iemand voor mijn aandeel.

637
00:37:25,050 --> 00:37:27,990
Iemand doet wat ik geacht word te doen.

638
00:37:27,990 --> 00:37:30,450
Een kind in het gezin
dat wordt vertroeteld,

639
00:37:30,450 --> 00:37:34,290
zal zijn werklast door de
andere gezinsleden laten dragen.

640
00:37:34,290 --> 00:37:38,370
Als een dienaar wiens taak het is het
gezin te dienen, wordt vertroeteld,

641
00:37:38,370 --> 00:37:40,890
zal hij voor die taak waardeloos zijn.

642
00:37:40,890 --> 00:37:43,410
Hij zal alleen maar iemand zijn die eet.

643
00:37:43,410 --> 00:37:47,190
Hij zal niets voortbrengen en
hij zal een zwakkeling worden.

644
00:37:47,190 --> 00:37:50,910
De gedachte is dus dat je
voorzichtig moet omgaan met dienaren,

645
00:37:50,910 --> 00:37:56,010
maar niet alleen met dienaren, want wij
hebben geen dienaren. Wij hebben kinderen.

646
00:37:56,010 --> 00:37:57,450
Mensen hebben werknemers.

647
00:37:57,450 --> 00:37:59,790
Voor een werknemer kan hetzelfde gelden,

648
00:37:59,790 --> 00:38:02,970
en waarschijnlijk is een werknemer
de nauwste parallel die wij in

649
00:38:02,970 --> 00:38:04,890
onze samenleving hebben.

650
00:38:04,890 --> 00:38:07,950
Strikt genomen zijn
werknemers geen dienaren of

651
00:38:07,950 --> 00:38:11,910
slaven zoals degenen over wie
we in deze situatie spreken.

652
00:38:11,910 --> 00:38:15,270
Maar hun positie is daar wel
enigszins mee te vergelijken,

653
00:38:15,270 --> 00:38:18,270
want gedurende de uren
dat ze in dienst zijn,

654
00:38:18,270 --> 00:38:22,230
zijn ze de dienaar van hun werkgever
en zijn ze verplicht te doen wat

655
00:38:22,230 --> 00:38:23,910
hun wordt opgedragen.

656
00:38:23,910 --> 00:38:28,290
Maar een werknemer die door zijn werkgever
op de een of andere manier uit favoritisme

657
00:38:28,290 --> 00:38:32,610
van het werk wordt vrijgesteld, zal
uiteindelijk echt ongeschikt worden om te

658
00:38:32,610 --> 00:38:35,070
werken en een zwakkeling worden.

659
00:38:35,070 --> 00:38:39,150
Laten we nu eens kijken
naar hoofdstuk 25, vers 13.

660
00:38:39,150 --> 00:38:43,650
Het staat niet in je aantekeningen, maar
misschien wil je het daar toevoegen.

661
00:38:43,650 --> 00:38:46,350
Spreuken 25:13 zegt:

662
00:38:46,350 --> 00:38:49,590
Zoals de koelte van sneeuw
op de dag van de oogst,

663
00:38:49,590 --> 00:38:52,290
zo is een betrouwbare
gezant voor zijn zenders,

664
00:38:52,290 --> 00:38:54,750
hij verkwikt de ziel van zijn meester.

665
00:38:54,750 --> 00:38:59,670
De oogsttijd valt in de zomer, en in
het Midden-Oosten is dat een hete tijd.

666
00:38:59,670 --> 00:39:04,770
De oogsttijd is een zeer hete tijd, en
sneeuw is in die tijd van het jaar heel

667
00:39:04,770 --> 00:39:06,990
ongewoon en onverwacht.

668
00:39:06,990 --> 00:39:11,730
Maar het kan bij zeldzame, uitzonderlijke
gelegenheden gebeuren dat er tijdens de

669
00:39:11,730 --> 00:39:13,470
oogst sneeuw valt.

670
00:39:13,470 --> 00:39:17,250
Het is iets verfrissends
en zeldzaams. Hij zegt:

671
00:39:17,250 --> 00:39:20,730
Zo is een trouwe boodschapper
ook voor degenen die hem sturen,

672
00:39:20,730 --> 00:39:23,310
want hij geeft zijn
meesters nieuwe kracht.

673
00:39:23,310 --> 00:39:26,970
De boodschapper is duidelijk een
dienaar, want hij heeft meesters.

674
00:39:26,970 --> 00:39:31,350
Dit is een dienaar die eropuit wordt
gestuurd om opdrachten uit te voeren.

675
00:39:31,350 --> 00:39:35,610
Een boodschapper kan iemand zijn die
alleen maar een boodschap overbrengt,

676
00:39:35,610 --> 00:39:40,530
of iemand die eropuit wordt gestuurd
voor om het even welke andere opdracht.

677
00:39:40,530 --> 00:39:44,430
Hij is iemand die door zijn meester
wordt gestuurd om iets te doen.

678
00:39:44,430 --> 00:39:48,870
Wanneer je een trouwe boodschapper vindt,
iemand op wie je kunt rekenen wanneer je

679
00:39:48,870 --> 00:39:53,310
hem eropuit stuurt voor een opdracht,
dan is die persoon betrouwbaar.

680
00:39:53,310 --> 00:39:55,590
Je hoeft hem niet nog eens te controleren.

681
00:39:55,590 --> 00:39:59,190
Je hoeft niet iemand te sturen om
toezicht te houden op zijn gedrag

682
00:39:59,190 --> 00:40:02,730
en ervoor te zorgen dat hij
zijn tijd niet verspilt.

683
00:40:02,730 --> 00:40:07,290
Wanneer je een trouwe dienaar hebt,
is dat verfrissend voor de werkgever.

684
00:40:07,290 --> 00:40:10,830
Het is verfrissend voor
de meester, zoals sneeuw.

685
00:40:10,830 --> 00:40:14,370
Het is ook even zeldzaam
als sneeuw in de zomer.

686
00:40:14,370 --> 00:40:19,230
Een trouwe dienaar vinden is niet alleen
verfrissend, maar ook iets ongewoons.

687
00:40:19,230 --> 00:40:23,730
Ik heb veel christelijke mannen gekend
die een bedrijf hadden en werknemers

688
00:40:23,730 --> 00:40:24,990
in dienst hadden.

689
00:40:24,990 --> 00:40:29,130
En ik heb hen vaak horen klagen over
de kwaliteit van de werknemers die

690
00:40:29,130 --> 00:40:30,810
ze tegenwoordig krijgen.

691
00:40:30,810 --> 00:40:33,870
De werknemers willen zo
weinig mogelijk werken.

692
00:40:33,870 --> 00:40:37,350
Ze willen hun pauzes zo
lang mogelijk laten duren.

693
00:40:37,350 --> 00:40:39,450
Ze rekken hun koffiepauzes.

694
00:40:39,450 --> 00:40:42,510
Ze nemen hun lunchpauze en rekken die op.

695
00:40:42,510 --> 00:40:44,550
Ze komen te laat op het werk.

696
00:40:44,550 --> 00:40:46,170
Ze gaan vroeg weg.

697
00:40:46,170 --> 00:40:50,490
Wanneer ze op hun werk aanwezig
zijn, werken ze zo langzaam mogelijk.

698
00:40:50,490 --> 00:40:54,810
Ze raken verwikkeld in gesprekken
die hen van hun werk afhouden.

699
00:40:54,810 --> 00:40:59,550
In veel opzichten hebben we gewoon
arbeidskrachten zonder plichtsbesef.

700
00:40:59,550 --> 00:41:04,650
In het boek Spreuken wordt veel
gezegd over luie en ijverige mensen,

701
00:41:04,650 --> 00:41:09,270
en later in deze serie zullen we dat
onderwerp afzonderlijk behandelen.

702
00:41:09,270 --> 00:41:14,550
Maar bij een dienaar, een boodschapper
of iemand aan wie een taak is toegewezen,

703
00:41:14,550 --> 00:41:20,130
geldt dat de meester hem inschakelt zodat
hij de taak niet zelf hoeft uit te voeren.

704
00:41:20,130 --> 00:41:23,610
Hij wil die persoon niet
voortdurend bij de hand hoeven nemen

705
00:41:23,610 --> 00:41:27,090
en ervoor moeten zorgen
dat hij alles goed doet.

706
00:41:27,090 --> 00:41:30,150
Voor een werkgever is het
verfrissend en zeldzaam

707
00:41:30,150 --> 00:41:34,290
dat hij iemand een taak kan
geven en vervolgens kan weglopen,

708
00:41:34,290 --> 00:41:38,310
in de wetenschap dat die persoon
geen extra vrije tijd zal nemen,

709
00:41:38,310 --> 00:41:42,510
zijn werk niet zal verwaarlozen en
niet voor de derde of vierde keer hoeft

710
00:41:42,510 --> 00:41:44,010
te worden aangespoord.

711
00:41:44,010 --> 00:41:48,270
Met andere woorden: wanneer je
iemand hebt die plichtsgetrouw is,

712
00:41:48,270 --> 00:41:50,250
iemand die betrouwbaar is.

713
00:41:50,250 --> 00:41:53,730
Ik geloof dat iedereen die voor
iemand anders werkt er goed aan

714
00:41:53,730 --> 00:41:56,790
doet te beseffen dat als
je ijverig en trouw bent

715
00:41:56,790 --> 00:41:58,950
en je werk doet als voor de Heere,

716
00:41:58,950 --> 00:42:02,190
je zeker een verkwikking
voor je werkgever zult zijn.

717
00:42:02,190 --> 00:42:05,490
En naar alle waarschijnlijkheid
zul je promotie krijgen.

718
00:42:05,490 --> 00:42:10,230
Als het bedrijf moet inkrimpen, zul jij
in elk geval de laatste zijn van wie

719
00:42:10,230 --> 00:42:11,370
ze af willen.

720
00:42:11,370 --> 00:42:16,350
Een werkgever zou wel gek zijn om de
betrouwbare mensen onder zijn personeel,

721
00:42:16,350 --> 00:42:20,490
onder zijn arbeidskrachten, weg
te sturen, en meestal weet hij

722
00:42:20,490 --> 00:42:22,530
dat hij dan gek zou zijn.

723
00:42:22,530 --> 00:42:25,470
Misschien stuurt hij iemand
weg die er al langer werkt,

724
00:42:25,470 --> 00:42:28,830
omdat die persoon niet zo
ijverig of betrouwbaar is,

725
00:42:28,830 --> 00:42:33,810
en houdt hij iemand die er nog maar kort
werkt, omdat die persoon betrouwbaar is.

726
00:42:33,810 --> 00:42:38,370
Betrouwbaarheid, trouw bij een dienaar,
is werkelijk wat het meest vereist is.

727
00:42:38,370 --> 00:42:43,710
In het boek Kolossenzen schrijft Paulus
aan mannen en vrouwen, kinderen en ouders,

728
00:42:43,710 --> 00:42:45,930
en dienaren en meesters.

729
00:42:45,930 --> 00:42:51,210
Paulus spreekt in Kolossenzen 3:22
en de daaropvolgende verzen tot de

730
00:42:51,210 --> 00:42:52,830
dienaren en zegt:

731
00:42:52,830 --> 00:42:57,090
Slaven, wees in alles uw
aardse heren gehoorzaam,

732
00:42:57,090 --> 00:43:01,830
niet met ogendienst als om mensen
te behagen, maar oprecht van hart,

733
00:43:01,830 --> 00:43:03,630
in het vrezen van God.

734
00:43:03,630 --> 00:43:07,530
Dat wil zeggen: in dit geval
je menselijke meesters,

735
00:43:07,530 --> 00:43:10,290
in tegenstelling tot
je Meester in de hemel.

736
00:43:10,290 --> 00:43:14,190
Oogdienst betekent dat je werkt
wanneer je in het oog wordt gehouden,

737
00:43:14,190 --> 00:43:16,170
wanneer er naar je gekeken wordt.

738
00:43:16,170 --> 00:43:21,750
Iedereen kent het wel: ‘De baas komt
eraan; doe alsof je druk bezig bent.’

739
00:43:21,750 --> 00:43:26,070
Nou, als je druk bezig bent,
zul je er ook druk uitzien.

740
00:43:26,070 --> 00:43:30,510
Je hoort al druk bezig te zijn voordat
de baas überhaupt komt opdagen.

741
00:43:30,510 --> 00:43:33,690
Het is niet de bedoeling dat
je druk aan de slag gaat om

742
00:43:33,690 --> 00:43:36,750
indruk te maken op de
baas wanneer hij je ziet.

743
00:43:36,750 --> 00:43:40,290
Als christen heb je andere
motieven om bezig te blijven.

744
00:43:40,290 --> 00:43:43,170
Hij zegt dat je God vreest, en:

745
00:43:43,170 --> 00:43:48,390
En alles wat u doet, doe dat van harte,
als voor de Heere en niet voor mensen,

746
00:43:48,390 --> 00:43:53,490
in de wetenschap dat u van de Heere als
vergelding de erfenis zult ontvangen,

747
00:43:53,490 --> 00:43:55,950
want u dient de Heere Christus.

748
00:43:55,950 --> 00:44:01,410
Hij zegt: ‘Jullie christelijke dienaren’
— en dit zullen slaven zijn geweest

749
00:44:01,410 --> 00:44:05,250
die christen waren in het Romeinse
Rijk in de tijd van Paulus.

750
00:44:05,250 --> 00:44:09,390
Waarschijnlijk was minstens vijftig
procent van de mensen in het Romeinse Rijk

751
00:44:09,390 --> 00:44:13,530
slaaf, en waarschijnlijk was binnen
de gemeente een nog groter deel

752
00:44:13,530 --> 00:44:14,610
dan dat slaaf.

753
00:44:14,610 --> 00:44:19,710
Dat wil zeggen dat het christendom de
rechtelozen meer aansprak dan de rijken.

754
00:44:19,710 --> 00:44:23,490
Als vijftig procent van de
Romeinse bevolking slaaf was,

755
00:44:23,490 --> 00:44:27,810
dan zal het percentage slaven in de
gemeente naar alle waarschijnlijkheid

756
00:44:27,810 --> 00:44:33,270
veel hoger zijn geweest, omdat Paulus zei
dat niet veel aanzienlijken en niet veel

757
00:44:33,270 --> 00:44:35,130
grote mannen geroepen zijn.

758
00:44:35,130 --> 00:44:39,810
Het zijn de zwakke dingen en de mensen
aan de rand van de samenleving die vaker

759
00:44:39,810 --> 00:44:41,490
tot Christus komen.

760
00:44:41,490 --> 00:44:45,510
Een zeer groot percentage van
de gemeente in het Romeinse Rijk

761
00:44:45,510 --> 00:44:47,490
bestond dus uit slaven.

762
00:44:47,490 --> 00:44:52,530
Hij schrijft hier aan hen, zoals hij dat
ook doet in andere passages in Efeze,

763
00:44:52,530 --> 00:44:54,630
Titus en op andere plaatsen.

764
00:44:54,630 --> 00:44:55,830
Hij zegt:

765
00:44:55,830 --> 00:44:59,970
Dienaren, gehoorzaam je meesters
niet alleen als ze kijken.

766
00:44:59,970 --> 00:45:04,590
Gehoorzaam hen omdat je geweten
je dat tegenover God verplicht.

767
00:45:04,590 --> 00:45:06,570
Heb ontzag voor God.

768
00:45:06,570 --> 00:45:10,110
Zie je dienst niet als dienst
aan je meester, maar aan God,

769
00:45:10,110 --> 00:45:12,150
en God zal je belonen.

770
00:45:12,150 --> 00:45:15,150
Slaven hadden niet veel
recht op een beloning.

771
00:45:15,150 --> 00:45:19,110
Een meester kon heel gul zijn
voor zijn slaven en hen belonen,

772
00:45:19,110 --> 00:45:23,370
maar de slaven konden daar geen
aanspraak op maken of die opeisen.

773
00:45:23,370 --> 00:45:27,690
Als ze een gierige meester hadden, konden
ze niet zomaar van werk veranderen.

774
00:45:27,690 --> 00:45:29,430
Ze waren eigendom.

775
00:45:29,430 --> 00:45:33,090
Ze konden niet gewoon ontslag
nemen en beter werk zoeken,

776
00:45:33,090 --> 00:45:35,310
zoals wij dat tegenwoordig kunnen.

777
00:45:35,310 --> 00:45:39,810
Welke beloning zouden ze dus krijgen voor
goed gedrag als ze geen meester hadden die

778
00:45:39,810 --> 00:45:41,190
hen zou belonen?

779
00:45:41,190 --> 00:45:45,750
Hij zegt dat je je beloning van God
zult ontvangen als je je werk goed doet,

780
00:45:45,750 --> 00:45:47,190
als voor de Heere.

781
00:45:47,190 --> 00:45:49,230
Het maakt niet uit wat voor werk je doet.

782
00:45:49,230 --> 00:45:52,410
Of het nu gaat om een situatie
waarin je in dienst bent,

783
00:45:52,410 --> 00:45:54,690
een boodschap die je
voor iemand anders doet,

784
00:45:54,690 --> 00:45:59,070
een boodschap die je overbrengt zoals
Salomo zei, een taak voor school,

785
00:45:59,070 --> 00:46:03,210
of wat dan ook: wat je ook doet,
je dient niet de persoon die je de

786
00:46:03,210 --> 00:46:04,830
opdracht heeft gegeven.

787
00:46:04,830 --> 00:46:08,430
Als christen dien je God,
omdat de kwaliteit van je werk

788
00:46:08,430 --> 00:46:10,770
jouw getuigenis voor Jezus is.

789
00:46:10,770 --> 00:46:14,730
Goed werk leveren is daarom de
belangen van Christus dienen.

790
00:46:14,730 --> 00:46:17,550
Misschien vind je je
werkgever niet eens aardig.

791
00:46:17,550 --> 00:46:21,030
Misschien heb je er zelfs een
hekel aan dat je op je werk meer

792
00:46:21,030 --> 00:46:24,870
werk krijgt dan iemand anders,
maar je werkt voor Jezus.

793
00:46:24,870 --> 00:46:29,070
Als je Jezus liefhebt, wil je
het best mogelijke werk leveren.

794
00:46:29,070 --> 00:46:33,090
Je ziet het niet als iets wat je voor
je werkgever of voor je meester doet.

795
00:46:33,090 --> 00:46:35,790
Je ziet het als iets wat je voor God doet.

796
00:46:35,790 --> 00:46:40,650
Daarom maakt het niet uit of de
meester — je werkgever — kijkt of niet.

797
00:46:40,650 --> 00:46:46,050
Je weet dat je je leven altijd leidt
onder het oog van Jezus en van God.

798
00:46:46,050 --> 00:46:51,030
Daarom zorgen je liefde voor Hem en
je verlangen om Hem te behagen ervoor

799
00:46:51,030 --> 00:46:55,290
dat je onder alle omstandigheden
het best mogelijke werk levert,

800
00:46:55,290 --> 00:46:57,450
zelfs wanneer niemand anders kijkt.

801
00:46:57,450 --> 00:47:00,450
Het tegenovergestelde van
een trouwe boodschapper,

802
00:47:00,450 --> 00:47:06,630
over wie Spreuken 25:13 spreekt, is
natuurlijk een ontrouwe boodschapper.

803
00:47:06,630 --> 00:47:10,470
In Spreuken 13:17 zegt Salomo:

804
00:47:10,470 --> 00:47:13,410
Een goddeloze bode vervalt in het kwaad,

805
00:47:13,410 --> 00:47:16,950
maar een betrouwbare
gezant betekent genezing.

806
00:47:16,950 --> 00:47:20,310
Er bestaat dus zoiets als
een ontrouwe boodschapper.

807
00:47:20,310 --> 00:47:23,790
Hij zal zelf in moeilijkheden
terechtkomen en hij zal ook

808
00:47:23,790 --> 00:47:25,410
anderen in moeilijkheden brengen.

809
00:47:25,410 --> 00:47:28,650
In Spreuken 26:6 staat:

810
00:47:28,650 --> 00:47:31,590
Wie boodschappen verzendt
door de hand van een dwaas,

811
00:47:31,590 --> 00:47:35,310
snijdt zichzelf de voeten
af en drinkt geweld in.

812
00:47:35,310 --> 00:47:39,030
De dwaze of slechte dienaar of
boodschapper zal dus zichzelf

813
00:47:39,030 --> 00:47:42,210
schade berokkenen, en hij
schaadt ook zijn meester.

814
00:47:42,210 --> 00:47:45,570
Iemand die een dwaas op pad stuurt
om een boodschap over te brengen,

815
00:47:45,570 --> 00:47:48,210
kan net zo goed zijn
eigen voeten afhakken.

816
00:47:48,210 --> 00:47:50,970
Hij berokkent zichzelf ernstige schade.

817
00:47:50,970 --> 00:47:52,770
Dat is wat Salomo zegt.

818
00:47:52,770 --> 00:47:56,490
Een goede dienaar zijn is overduidelijk
de plicht van een goed mens

819
00:47:56,490 --> 00:47:59,130
die zich in een dienende positie bevindt.

820
00:47:59,130 --> 00:48:02,430
In hoofdstuk 30, vers 10, staat:

821
00:48:02,430 --> 00:48:06,690
Belaster een slaaf niet bij zijn
heer, anders zal hij u vervloeken

822
00:48:06,690 --> 00:48:08,550
en zult u schuldig zijn.

823
00:48:08,550 --> 00:48:09,930
Wat betekent dit?

824
00:48:09,930 --> 00:48:14,670
Een dienaar bij zijn meester zwartmaken
verwijst waarschijnlijk naar laster,

825
00:48:14,670 --> 00:48:19,050
of in elk geval naar het in een negatiever
daglicht stellen van een verslag

826
00:48:19,050 --> 00:48:21,810
dat je over een dienaar
aan zijn meester geeft.

827
00:48:21,810 --> 00:48:24,750
De dienaar is natuurlijk
kwetsbaar voor de bestraffing

828
00:48:24,750 --> 00:48:27,090
en het misnoegen van zijn meester.

829
00:48:27,090 --> 00:48:32,130
Als je een meester dus boos maakt op zijn
dienaar, berokken je die dienaar schade.

830
00:48:32,130 --> 00:48:36,450
En als de dienaar die schade eigenlijk
niet verdient, ben jij schuldig.

831
00:48:36,450 --> 00:48:40,830
De dienaar zelf kan je vervloeken, en
die vloek kan je inderdaad treffen,

832
00:48:40,830 --> 00:48:44,730
omdat je schuldig bent aan het
berokkenen van schade aan een ander mens

833
00:48:44,730 --> 00:48:46,890
die toevallig in een positie verkeert

834
00:48:46,890 --> 00:48:49,350
waarin hij kwetsbaar is
tegenover zijn meester.

835
00:48:49,350 --> 00:48:53,370
In die samenleving was een dienaar
een volkomen machteloos persoon.

836
00:48:53,370 --> 00:48:55,350
Hij kon geen beroep doen op de wet

837
00:48:55,350 --> 00:48:59,550
en kon niet zomaar weglopen uit een
situatie waarin hij mishandeld werd.

838
00:48:59,550 --> 00:49:00,870
Hij zat vast.

839
00:49:00,870 --> 00:49:03,810
Een dienaar zat vast
in zijn omstandigheden.

840
00:49:03,810 --> 00:49:08,490
Als je hem in diskrediet brengt, kan
zijn meester maatregelen nemen die zijn

841
00:49:08,490 --> 00:49:10,410
leven ellendig maken.

842
00:49:10,410 --> 00:49:14,570
Daarbij wordt ervan uitgegaan dat
de dienaar óf niet schuldig is, óf —

843
00:49:14,570 --> 00:49:19,110
als hij wel schuldig is — dat het iets
is waar jij niets mee te maken hebt.

844
00:49:19,110 --> 00:49:23,190
Je maakt het hem alleen maar moeilijker
om zijn leven onder zijn meester te leiden

845
00:49:23,190 --> 00:49:26,190
door hem valselijk of
kwaadwillig te beschuldigen.

846
00:49:26,190 --> 00:49:28,170
Die dienaar kan je vervloeken.

847
00:49:28,170 --> 00:49:30,750
Die dienaar is misschien geen christen.

848
00:49:30,750 --> 00:49:33,870
Misschien zegent hij niet gewoon
degenen die hem vervloeken.

849
00:49:33,870 --> 00:49:37,830
Misschien vervloekt hij jou op
zijn beurt, en dan verdien je dat.

850
00:49:37,830 --> 00:49:42,390
Er staat dat hij je kan vervloeken en
dat jij schuldig bevonden kunt worden.

851
00:49:42,390 --> 00:49:46,230
Dat wil zeggen dat God misschien
luistert naar de vervloeking die deze

852
00:49:46,230 --> 00:49:48,090
dienaar over je uitspreekt.

853
00:49:48,090 --> 00:49:51,150
Wat hiermee wordt gesuggereerd,
is dat de dienaar,

854
00:49:51,150 --> 00:49:55,350
die in die samenleving per definitie
een machteloos individu is,

855
00:49:55,350 --> 00:49:58,170
in Gods ogen niet machteloos is.

856
00:49:58,170 --> 00:50:01,950
God merkt het onrecht op dat
een dienaar wordt aangedaan.

857
00:50:01,950 --> 00:50:06,690
En als de dienaar om wraak roept,
dan is dat nu juist Gods zaak.

858
00:50:06,690 --> 00:50:10,170
Wreek uzelf niet, geliefden,
maar laat ruimte voor de toorn,

859
00:50:10,170 --> 00:50:15,150
want er staat geschreven: Mij komt
de wraak toe , Ik zal het vergelden,

860
00:50:15,150 --> 00:50:16,470
zegt de Heere.

861
00:50:16,470 --> 00:50:19,710
De dienaar kan zichzelf niet
tegen vrije mensen verdedigen.

862
00:50:19,710 --> 00:50:23,310
Vrije mensen hadden in de samenleving
meer rechten dan dienaren.

863
00:50:23,310 --> 00:50:27,930
Maar hij kan God aanroepen, en
God kan hem in het gelijk stellen.

864
00:50:27,930 --> 00:50:33,450
Ik denk aan de situatie waarin christenen
tijdens perioden van vervolging verkeren.

865
00:50:33,450 --> 00:50:37,590
In Bijbelse tijden waren ze niet in
een positie om zichzelf te verdedigen.

866
00:50:37,590 --> 00:50:42,030
Dat kwam ten dele doordat Jezus zei
dat ze de andere wang moesten toekeren,

867
00:50:42,030 --> 00:50:45,570
degenen moesten zegenen die hen
vervloekten en goed moesten doen aan

868
00:50:45,570 --> 00:50:47,610
degenen die hen vervolgden.

869
00:50:47,610 --> 00:50:52,530
Daarom werd er vaak over hen heen gelopen,
zoals mensen dat vaak zullen doen.

870
00:50:52,530 --> 00:50:57,450
Mensen krijgen, in elk geval in het
moderne Amerika, in een vrij land,

871
00:50:57,450 --> 00:51:01,830
vaak te horen: ‘Je moet nooit toestaan
dat iemand over je heen loopt.

872
00:51:01,830 --> 00:51:06,150
Je moet ervoor zorgen dat je geen deurmat
bent, want als je een deurmat bent,

873
00:51:06,150 --> 00:51:08,670
maken mensen gewoon misbruik van je.’

874
00:51:08,670 --> 00:51:10,530
Daar zit waarheid in.

875
00:51:10,530 --> 00:51:14,310
Mensen zullen misbruik van je
maken als je een deurmat bent.

876
00:51:14,310 --> 00:51:18,870
Maar vaak is het enige alternatief voor
je als een deurmat te laten behandelen,

877
00:51:18,870 --> 00:51:22,890
dat je iets doet wat voor jou
als christen geen optie is.

878
00:51:22,890 --> 00:51:27,870
Namelijk terugslaan, intimideren of
iets anders doen waardoor mensen niet

879
00:51:27,870 --> 00:51:29,610
over je heen kunnen lopen.

880
00:51:29,610 --> 00:51:33,750
Er zijn momenten waarop je eigenlijk niets
anders kunt doen dan gaan liggen en over

881
00:51:33,750 --> 00:51:35,430
je heen laten lopen.

882
00:51:35,430 --> 00:51:37,350
Dat is wat Jezus deed.

883
00:51:37,350 --> 00:51:39,870
Hij liet hen Hem gewoon kruisigen.

884
00:51:39,870 --> 00:51:44,370
Petrus zegt in 1 Petrus,
hoofdstuk 4, vers 19:

885
00:51:44,370 --> 00:51:49,410
Daarom, laten ook zij die lijden naar
de wil van God, hun zielen aan Hem,

886
00:51:49,410 --> 00:51:53,130
als de getrouwe Schepper, toevertrouwen
in het doen van het goede.

887
00:51:53,130 --> 00:51:59,130
In 1 Petrus, hoofdstuk 2 en 4, vinden
we instructies die verband houden met

888
00:51:59,130 --> 00:52:01,710
waar deze spreuk waarschijnlijk over gaat.

889
00:52:01,710 --> 00:52:04,170
Ze zijn aan dienaren geschreven.

890
00:52:04,170 --> 00:52:07,350
Petrus zegt in 1 Petrus 2:18:

891
00:52:07,350 --> 00:52:12,030
Huisslaven, wees uw meesters
met alle ontzag onderdanig,

892
00:52:12,030 --> 00:52:17,071
niet alleen hun die goed en welwillend
zijn , maar ook die verkeerd handelen .

893
00:52:17,071 --> 00:52:21,030
Dat wil zeggen: je lijdt terwijl
je niets verkeerds hebt gedaan,

894
00:52:21,030 --> 00:52:23,250
maar je verdraagt het geduldig.

895
00:52:23,250 --> 00:52:29,010
Dat is prijzenswaardig in Gods ogen:
je incasseert het onrecht eenvoudigweg.

896
00:52:29,010 --> 00:52:33,750
Want wat voor roem is er als u het
geduldig verdraagt wanneer u zondigt

897
00:52:33,750 --> 00:52:35,910
en daarvoor slagen ontvangt?

898
00:52:35,910 --> 00:52:40,470
Maar als u het geduldig verdraagt
wanneer u goeddoet en daarvoor lijdt,

899
00:52:40,470 --> 00:52:42,750
is dat genade bij God.

900
00:52:42,750 --> 00:52:46,110
Als je iets verkeerds doet
en onder de gevolgen lijdt,

901
00:52:46,110 --> 00:52:48,690
verwacht dan niet dat God met je meevoelt.

902
00:52:48,690 --> 00:52:53,190
Wanneer je verkeerd handelt en daarvoor
lijdt, krijg je wat je verdient.

903
00:52:53,190 --> 00:52:57,390
Maar als je het goede doet, het niet
verdient om daarvoor te lijden en er toch

904
00:52:57,390 --> 00:52:59,970
voor lijdt, dan merkt God dat op.

905
00:52:59,970 --> 00:53:02,070
En hij zegt in vers 21:

906
00:53:02,070 --> 00:53:06,510
Want hiertoe bent u geroepen, omdat
ook Christus voor ons geleden heeft;

907
00:53:06,510 --> 00:53:11,310
Hij laat ons zo een voorbeeld na,
opdat u Zijn voetsporen zou navolgen;

908
00:53:11,310 --> 00:53:14,550
Bedoelt hij dat alleen slaven
ertoe geroepen zijn mishandeling

909
00:53:14,550 --> 00:53:16,350
geduldig te verdragen?

910
00:53:16,350 --> 00:53:19,950
Nee, het is de roeping van
christenen in het algemeen.

911
00:53:19,950 --> 00:53:24,210
Zelfs christenen die geen slaven zijn,
bevinden zich soms in een positie

912
00:53:24,210 --> 00:53:26,370
waarin andere mensen hen mishandelen.

913
00:53:26,370 --> 00:53:29,490
Misschien gaat het om mensen
tegen wie ze zich lichamelijk

914
00:53:29,490 --> 00:53:32,010
of op eigen kracht
zouden kunnen verdedigen,

915
00:53:32,010 --> 00:53:37,410
maar alleen door een compromis te sluiten
of terug te slaan, en dat is ons verboden.

916
00:53:37,410 --> 00:53:41,970
Dus wanneer tegen de slaaf wordt gezegd
dat hij het geduldig moet verdragen,

917
00:53:41,970 --> 00:53:46,770
zelfs als hij onrechtvaardig lijdt door
toedoen van een harde meester, zegt hij:

918
00:53:46,770 --> 00:53:50,010
Want hiertoe zijn jullie
geroepen, omdat ook

919
00:53:50,010 --> 00:53:53,850
Christus voor ons heeft geleden en
ons een voorbeeld heeft gegeven,

920
00:53:53,850 --> 00:53:57,210
zodat jullie in Zijn
voetsporen zouden treden.

921
00:53:57,210 --> 00:53:59,490
Jezus leed onder onrecht.

922
00:53:59,490 --> 00:54:03,390
Hij keerde de andere wang toe,
verdroeg het geduldig en zei:

923
00:54:03,390 --> 00:54:08,910
En Jezus zei: Vader, vergeef het hun,
want zij weten niet wat zij doen.

924
00:54:08,910 --> 00:54:12,150
En ze verdeelden Zijn
kleren en wierpen het lot.

925
00:54:12,150 --> 00:54:15,450
Er staat dat Christus
voor ons heeft geleden.

926
00:54:15,450 --> 00:54:19,110
Sommige mensen leren dat
Christus voor ons heeft geleden,

927
00:54:19,110 --> 00:54:21,270
zodat wij niet hoeven te lijden.

928
00:54:21,270 --> 00:54:26,010
Die Zelf onze zonden in Zijn lichaam
gedragen heeft op het hout, opdat wij,

929
00:54:26,010 --> 00:54:29,670
voor de zonden dood, voor de
gerechtigheid zouden leven.

930
00:54:29,670 --> 00:54:32,430
Door Zijn striemen bent u genezen.

931
00:54:32,430 --> 00:54:36,990
Hij onderging het lijden, en wij
werden gevrijwaard van lijden.

932
00:54:36,990 --> 00:54:39,270
Hij leed tenslotte in onze plaats.

933
00:54:39,270 --> 00:54:43,830
Als Hij in onze plaats leed, zouden
wij niet hoeven te lijden, denken ze.

934
00:54:43,830 --> 00:54:45,870
Maar Petrus ziet het anders.

935
00:54:45,870 --> 00:54:50,550
Hij zegt dat Christus voor ons leed om
ons een voorbeeld te geven dat wij moeten

936
00:54:50,550 --> 00:54:53,970
volgen, hetzelfde voorbeeld
van geduldig lijden.

937
00:54:53,970 --> 00:54:57,330
Hij leed niet voor ons zodat
wij niet zouden lijden.

938
00:54:57,330 --> 00:55:01,350
Hij leed voor ons zodat wij
zouden lijden zoals Hij leed.

939
00:55:01,350 --> 00:55:03,810
Wij volgen Zijn voorbeeld in het lijden.

940
00:55:03,810 --> 00:55:05,130
Er staat over Hem:

941
00:55:05,130 --> 00:55:11,430
Hij, Die geen zonde gedaan heeft en in
Wiens mond geen bedrog gevonden is; Die,

942
00:55:11,430 --> 00:55:15,810
toen Hij uitgescholden werd, niet
terugschold, en toen Hij leed,

943
00:55:15,810 --> 00:55:21,150
niet dreigde, maar het overgaf
aan Hem Die rechtvaardig oordeelt;

944
00:55:21,150 --> 00:55:26,370
Wat deed Hij dan? Hij vertrouwde Zichzelf
toe aan Hem Die rechtvaardig oordeelt,

945
00:55:26,370 --> 00:55:27,810
dat wil zeggen aan God.

946
00:55:27,810 --> 00:55:30,810
Hij vertrouwde Zichzelf aan God toe.

947
00:55:30,810 --> 00:55:33,210
Toen Jezus aan het kruis hing, zei Hij:

948
00:55:33,210 --> 00:55:40,410
En Jezus riep met luide stem en zei:
Vader, in Uw handen beveel Ik Mijn geest.

949
00:55:40,410 --> 00:55:43,650
En toen Hij dat gezegd
had, gaf Hij de geest.

950
00:55:43,650 --> 00:55:46,050
„Ik word hier mishandeld, en Ik zou

951
00:55:46,050 --> 00:55:50,190
twaalf legioenen engelen hierheen
kunnen roepen om al die mensen die Mij

952
00:55:50,190 --> 00:55:52,410
lastigvallen het hoofd af te hakken.

953
00:55:52,410 --> 00:55:57,510
Ik zou van dit kruis af kunnen komen
en hun kunnen laten zien wie wie is

954
00:55:57,510 --> 00:56:01,530
en hoe de zaken ervoor staan,
maar dat is niet wat Ik moet doen.

955
00:56:01,530 --> 00:56:06,150
Jezus dan zei tegen Petrus:
Steek uw zwaard in de schede.

956
00:56:06,150 --> 00:56:10,530
De drinkbeker die de Vader Mij gegeven
heeft, zal Ik die niet drinken?

957
00:56:10,530 --> 00:56:13,830
en Ik vertrouw Mijn ziel
eenvoudig aan God toe

958
00:56:13,830 --> 00:56:16,290
door te blijven doen wat Ik moet doen.”

959
00:56:16,290 --> 00:56:18,150
Dat is wat Jezus deed.

960
00:56:18,150 --> 00:56:20,130
Tegen dienaren wordt gezegd:

961
00:56:20,130 --> 00:56:24,810
Want wat voor roem is er als u het
geduldig verdraagt wanneer u zondigt

962
00:56:24,810 --> 00:56:26,970
en daarvoor slagen ontvangt?

963
00:56:26,970 --> 00:56:31,590
Maar als u het geduldig verdraagt
wanneer u goeddoet en daarvoor lijdt,

964
00:56:31,590 --> 00:56:33,690
is dat genade bij God.

965
00:56:33,690 --> 00:56:37,770
omdat Jezus de mishandeling
geduldig onderging en Hij ons een

966
00:56:37,770 --> 00:56:40,950
voorbeeld heeft gegeven om
Zijn voetsporen te volgen.

967
00:56:40,950 --> 00:56:46,530
Dit geldt niet alleen voor dienaren,
want in 1 Petrus 4, vers 19, zegt hij:

968
00:56:46,530 --> 00:56:51,510
Daarom, laten ook zij die lijden naar
de wil van God, hun zielen aan Hem,

969
00:56:51,510 --> 00:56:55,650
als de getrouwe Schepper, toevertrouwen
in het doen van het goede.

970
00:56:55,650 --> 00:56:59,970
En hier heeft hij het over christenen
in het algemeen, niet over dienaren,

971
00:56:59,970 --> 00:57:03,510
hoewel alle christenen in
zekere zin dienaren zijn.

972
00:57:03,510 --> 00:57:07,290
Dat is wat Jezus deed toen
Hij leed. Hij dreigde niet.

973
00:57:07,290 --> 00:57:09,750
Hij vertrouwde Zichzelf aan God toe.

974
00:57:09,750 --> 00:57:14,010
Dat is wat iedereen die naar de
wil van God lijdt, behoort te doen:

975
00:57:14,010 --> 00:57:18,750
vertrouw jezelf aan God toe. Hoe
doe je dat? Door goed te doen.

976
00:57:18,750 --> 00:57:22,050
Met andere woorden, door
geen vergelding te zoeken,

977
00:57:22,050 --> 00:57:26,430
door niet te doen wat verkeerd is
en door te blijven doen wat goed is,

978
00:57:26,430 --> 00:57:29,010
precies datgene waardoor je lijdt.

979
00:57:29,010 --> 00:57:32,850
Je lijdt omdat je doet wat
goed is. Dus wat doe je?

980
00:57:32,850 --> 00:57:34,830
Stop je met doen wat goed is?

981
00:57:34,830 --> 00:57:37,590
Nee, je blijft doen wat goed is.

982
00:57:37,590 --> 00:57:40,050
Maar wie gaat er dan voor mij zorgen?

983
00:57:40,050 --> 00:57:42,030
Dat laat je in Gods handen.

984
00:57:42,030 --> 00:57:47,730
Je vertrouwt jouw zaak aan God toe door
te blijven doen wat Hij zegt en te zeggen:

985
00:57:47,730 --> 00:57:50,790
„Goed, God, ik zal doen wat U zegt.

986
00:57:50,790 --> 00:57:54,330
U neemt de verantwoordelijkheid
voor wat er met mij gebeurt.”

987
00:57:54,330 --> 00:57:58,410
Dat betekent het om jezelf
aan God toe te vertrouwen.

988
00:57:58,410 --> 00:58:02,550
Misschien merk je dat God je
redt, en misschien ook niet.

989
00:58:02,550 --> 00:58:07,830
Soms hebben christenen geleden tot de dood
erop volgde, en God heeft hen niet gered.

990
00:58:07,830 --> 00:58:11,550
In Openbaring 6 lezen we
over zo’n groep mensen.

991
00:58:11,550 --> 00:58:15,450
Ze zijn als martelaren gestorven
omdat ze rechtvaardig waren,

992
00:58:15,450 --> 00:58:18,870
en hun zielen worden onder
het altaar in de hemel gezien.

993
00:58:18,870 --> 00:58:23,370
Ze vertrouwden het bewaren van hun
zielen aan Hem toe, en ze stierven.

994
00:58:23,370 --> 00:58:24,630
Jezus zei:

995
00:58:24,630 --> 00:58:31,230
En Jezus riep met luide stem en zei:
Vader, in Uw handen beveel Ik Mijn geest.

996
00:58:31,230 --> 00:58:34,110
En toen Hij dat gezegd
had, gaf Hij de geest.

997
00:58:34,110 --> 00:58:39,570
en Hij stierf. Je zou kunnen denken:
„Zodra ik mij aan God overgeef,

998
00:58:39,570 --> 00:58:42,090
zal God ingrijpen en mij redden.

999
00:58:42,090 --> 00:58:47,070
Hij heeft alleen maar gewacht tot ik
mij zou overgeven. Nu heb ik dat gedaan.

1000
00:58:47,070 --> 00:58:48,930
Nu gaat Hij mij redden.”

1001
00:58:48,930 --> 00:58:51,510
Jezus gaf Zich over. Hij zei:

1002
00:58:51,510 --> 00:58:57,030
In Uw handen leg Ik Mijn geest, en
Hij werd niet gered. Hij stierf.

1003
00:58:57,030 --> 00:59:00,390
Door de opstanding werd
Hij in het gelijk gesteld.

1004
00:59:00,390 --> 00:59:04,710
Zo zullen ook christenen vaak sterven
wanneer ze zich aan God overgeven

1005
00:59:04,710 --> 00:59:07,710
en zichzelf aan Hem
toevertrouwen door goed te doen,

1006
00:59:07,710 --> 00:59:11,010
of ze nu dienaren of
andere christenen zijn.

1007
00:59:11,010 --> 00:59:13,710
Maar terwijl ze blijven
doen wat rechtvaardig is,

1008
00:59:13,710 --> 00:59:18,930
vertrouwen ze door goed te doen het
bewaren van hun zielen aan Christus toe.

1009
00:59:18,930 --> 00:59:21,570
Openbaring 6:9 zegt:

1010
00:59:21,570 --> 00:59:24,450
En toen het Lam het
vijfde zegel geopend had,

1011
00:59:24,450 --> 00:59:27,090
zag ik onder het altaar
de zielen van hen die

1012
00:59:27,090 --> 00:59:29,670
geslacht waren omwille
van het Woord van God,

1013
00:59:29,670 --> 00:59:33,090
en omwille van het
getuigenis dat zij hadden.

1014
00:59:33,090 --> 00:59:38,250
Ze vertrouwden hun zielen aan God toe
door goed te doen. Waar zijn hun zielen?

1015
00:59:38,250 --> 00:59:40,410
Hun zielen zijn nu in de hemel.

1016
00:59:40,410 --> 00:59:42,630
Ze zijn veilig in bewaring.

1017
00:59:42,630 --> 00:59:46,170
God neemt wat aan Hem wordt
toevertrouwd en bewaart het.

1018
00:59:46,170 --> 00:59:49,830
Paulus zei dat in 2 Timotheus 1:12:

1019
00:59:49,830 --> 00:59:52,230
Daarom onderga ik ook deze dingen.

1020
00:59:52,230 --> 00:59:55,770
Maar ik schaam mij niet, want
ik weet Wie ik geloofd heb,

1021
00:59:55,770 --> 01:00:00,810
en ik ben ervan overtuigd dat Hij bij
machte is mijn pand, bij Hem weggelegd,

1022
01:00:00,810 --> 01:00:02,430
te bewaren tot die dag.

1023
01:00:02,430 --> 01:00:05,250
Ik haal de twee brieven
aan Timotheus door elkaar,

1024
01:00:05,250 --> 01:00:09,570
omdat ze zoveel soortgelijk materiaal
bevatten, maar ik denk dat het 2

1025
01:00:09,570 --> 01:00:12,450
Timotheus 1:12 is.

1026
01:00:12,450 --> 01:00:13,650
Paulus zegt:

1027
01:00:13,650 --> 01:00:17,070
Ik weet dat Hij kan bewaren
wat ik Hem heb toevertrouwd.

1028
01:00:17,070 --> 01:00:22,230
Deze mensen vertrouwden het bewaren van
hun zielen aan Hem toe, en ze stierven.

1029
01:00:22,230 --> 01:00:24,210
Ze stierven als martelaren.

1030
01:00:24,210 --> 01:00:27,090
Ze werden onthoofd. Ze werden gedood.

1031
01:00:27,090 --> 01:00:30,990
Hij ziet hun zielen in de hemel
onder het altaar, en er staat:

1032
01:00:30,990 --> 01:00:36,750
En zij riepen met luide stem: Tot
hoelang, heilige en waarachtige Heerser,

1033
01:00:36,750 --> 01:00:41,070
oordeelt en wreekt U ons bloed
niet aan hen die op de aarde wonen?

1034
01:00:41,070 --> 01:00:44,910
En aan ieder van hen werd
een lang wit gewaad gegeven.

1035
01:00:44,910 --> 01:00:48,750
En tegen hen werd gezegd dat zij
nog een korte tijd moesten rusten,

1036
01:00:48,750 --> 01:00:52,290
totdat ook het aantal van hun
mededienstknechten en hun broeders,

1037
01:00:52,290 --> 01:00:56,550
die evenals zij gedood zouden
worden, volledig zou zijn geworden.

1038
01:00:56,550 --> 01:01:01,830
Ze zeggen: „God, wij hebben hier
onrecht geleden en we hebben de zaak aan

1039
01:01:01,830 --> 01:01:04,770
U toevertrouwd.” Wat betekent dat?

1040
01:01:04,770 --> 01:01:08,190
Het betekent dat we het aan U overlaten.

1041
01:01:08,190 --> 01:01:10,230
Om ons bloed te wreken.

1042
01:01:10,230 --> 01:01:12,090
Hoelang gaat dat nog duren?

1043
01:01:12,090 --> 01:01:14,670
Wij hebben niet geprobeerd
het zelf te doen.

1044
01:01:14,670 --> 01:01:17,430
Wij wilden onszelf niet wreken.

1045
01:01:17,430 --> 01:01:22,590
Wij wilden zelfs onszelf niet redden
als daarvoor een compromis nodig was.

1046
01:01:22,590 --> 01:01:28,350
Mensen kunnen zichzelf redden als daarvoor
geen compromis nodig is. Jezus zei:

1047
01:01:28,350 --> 01:01:33,690
Wanneer ze u in de ene stad vervolgen,
vlucht dan naar de andere, want voorwaar,

1048
01:01:33,690 --> 01:01:38,910
Ik zeg u: U zult uw rondgang door de
steden van Israël niet geëindigd hebben,

1049
01:01:38,910 --> 01:01:41,070
voordat de Zoon des mensen gekomen is.

1050
01:01:41,070 --> 01:01:46,770
Dat is niet per se een compromis, tenzij
God zegt: „Vlucht niet. Blijf hier.”

1051
01:01:46,770 --> 01:01:51,270
Toen Paulus in Korinthe werd vervolgd,
verscheen Jezus aan hem en zei:

1052
01:01:51,270 --> 01:01:56,490
En de Heere zei 's nachts door een
visioen tegen Paulus: Wees niet bevreesd,

1053
01:01:56,490 --> 01:02:02,190
maar spreek en zwijg niet, want Ik ben met
u en niemand zal de hand aan u slaan om u

1054
01:02:02,190 --> 01:02:05,610
kwaad te doen, want Ik heb
veel volk in deze stad.

1055
01:02:05,610 --> 01:02:09,630
Hem werd gezegd dat hij niet weg
mocht gaan. Hij kon niet vluchten.

1056
01:02:09,630 --> 01:02:12,930
Hij moest in die situatie
op God vertrouwen.

1057
01:02:12,930 --> 01:02:15,510
God zorgde voor hem, hoewel die zorg

1058
01:02:15,510 --> 01:02:19,710
inhield dat hij geslagen en
gevangengezet werd, enzovoort.

1059
01:02:19,710 --> 01:02:22,050
Dat is God Die voor hem zorgt.

1060
01:02:22,050 --> 01:02:24,750
Maar je zou hem natuurlijk
nu eens moeten zien.

1061
01:02:24,750 --> 01:02:27,570
Christenen mogen zichzelf
niet tegen vervolging

1062
01:02:27,570 --> 01:02:31,350
en mishandeling beschermen als
die bescherming vereist dat ze hun

1063
01:02:31,350 --> 01:02:35,070
christelijke gedrag verloochenen
en niet als Christus zijn.

1064
01:02:35,070 --> 01:02:39,810
Als dat niet zo is, voel je dan vrij om
jezelf zo goed mogelijk te beschermen

1065
01:02:39,810 --> 01:02:42,510
zonder je christelijke
principes te schenden.

1066
01:02:42,510 --> 01:02:48,150
Maar als je óf je christelijke principes
moet schenden óf moet lijden, lijd dan.

1067
01:02:48,150 --> 01:02:49,710
Daarmee doe je dit:

1068
01:02:49,710 --> 01:02:54,810
Daarom, laten ook zij die lijden naar
de wil van God, hun zielen aan Hem,

1069
01:02:54,810 --> 01:02:59,130
als de getrouwe Schepper, toevertrouwen
in het doen van het goede.

1070
01:02:59,130 --> 01:03:01,290
Dat is wat Petrus zegt dat ook

1071
01:03:01,290 --> 01:03:06,450
dienaren moeten doen in situaties waarin
ze meesters hebben die hen mishandelen.

1072
01:03:06,450 --> 01:03:10,050
Als je op je werk te maken hebt met
mishandeling door een werkgever,

1073
01:03:10,050 --> 01:03:13,110
hoef je daar natuurlijk
niet te blijven werken.

1074
01:03:13,110 --> 01:03:16,950
Slaven hadden niet de mogelijkheid
om van werkgever te veranderen.

1075
01:03:16,950 --> 01:03:19,350
Daar hadden zij niets over te zeggen.

1076
01:03:19,350 --> 01:03:21,750
Wij hebben meer vrijheid dan zij hadden.

1077
01:03:21,750 --> 01:03:24,810
Maar er zijn situaties
waarin we misschien leven

1078
01:03:24,810 --> 01:03:28,230
onder een onderdrukkende regering
die we niet kunnen veranderen,

1079
01:03:28,230 --> 01:03:31,710
ook al hebben we iedere legitieme
stap gezet die ons bekend

1080
01:03:31,710 --> 01:03:34,050
is om verandering teweeg te brengen.

1081
01:03:34,050 --> 01:03:35,970
Ik zeg niet dat dit zo is.

1082
01:03:35,970 --> 01:03:39,030
Ik zeg alleen: stel dat dit gebeurt?

1083
01:03:39,030 --> 01:03:42,270
Dat is de situatie van
christenen in veel landen.

1084
01:03:42,270 --> 01:03:46,950
Ze hebben geen enkele macht om de regering
omver te werpen of naar een ander land te

1085
01:03:46,950 --> 01:03:49,590
verhuizen. Wat moeten ze dan doen?

1086
01:03:49,590 --> 01:03:51,690
Blijf gewoon het juiste doen.

1087
01:03:51,690 --> 01:03:56,490
Kinderen, vrouwen of andere mensen die in
situaties verkeren waaruit ze niet kunnen

1088
01:03:56,490 --> 01:04:02,070
weglopen, moeten vaak belediging of een
of andere vorm van mishandeling verdragen.

1089
01:04:02,070 --> 01:04:05,250
En ze zijn niet werkelijk in
een positie om weg te gaan.

1090
01:04:05,250 --> 01:04:08,310
Kinderen kunnen niet
zomaar van huis weglopen.

1091
01:04:08,310 --> 01:04:10,410
Vrouwen kunnen en moeten, denk ik,

1092
01:04:10,410 --> 01:04:14,010
soms een huis verlaten waar
gevaarlijke mishandeling plaatsvindt.

1093
01:04:14,010 --> 01:04:17,730
Ik denk dat dit deel uitmaakt
van het liefhebben van hun man:

1094
01:04:17,730 --> 01:04:20,430
ze laten zijn gedrag niet
zomaar zonder gevolgen,

1095
01:04:20,430 --> 01:04:23,550
want dat is niet goed voor
de man of voor het gezin,

1096
01:04:23,550 --> 01:04:26,310
vooral niet als er kinderen
bij betrokken zijn.

1097
01:04:26,310 --> 01:04:30,630
Soms moeten christenen uit liefde stappen
zetten om voor iedereen een rechtvaardiger

1098
01:04:30,630 --> 01:04:32,670
situatie tot stand te brengen.

1099
01:04:32,670 --> 01:04:36,450
Maar wanneer het eenvoudigweg een
kwestie is van onrecht verdragen,

1100
01:04:36,450 --> 01:04:39,270
wanneer je iets overkomt
wat je niet prettig vindt,

1101
01:04:39,270 --> 01:04:44,490
dan ben je als christen in die situatie
gewoon als Jezus. Je dreigt niet.

1102
01:04:44,490 --> 01:04:47,430
Je vergeldt mishandeling
niet met mishandeling.

1103
01:04:47,430 --> 01:04:49,890
Je vertrouwt jezelf gewoon aan God toe.

1104
01:04:49,890 --> 01:04:52,950
Soms sterven mensen zelfs
terwijl ze dat doen.

1105
01:04:52,950 --> 01:04:56,130
Maar zelfs dan is het niet te laat, want:

1106
01:04:56,130 --> 01:04:58,530
Daarom onderga ik ook deze dingen.

1107
01:04:58,530 --> 01:05:01,950
Maar ik schaam mij niet, want
ik weet Wie ik geloofd heb,

1108
01:05:01,950 --> 01:05:06,750
en ik ben ervan overtuigd dat Hij bij
machte is mijn pand, bij Hem weggelegd,

1109
01:05:06,750 --> 01:05:08,910
te bewaren tot die dag.

1110
01:05:08,910 --> 01:05:13,890
Dienaren in Bijbelse tijden bevonden
zich in een zeer kwetsbare positie

1111
01:05:13,890 --> 01:05:16,350
waarin ze mishandeld konden worden.

1112
01:05:16,350 --> 01:05:19,950
Vaak werden ze mishandeld, en in dat
opzicht verschilden ze eigenlijk niet

1113
01:05:19,950 --> 01:05:21,930
zoveel van de rest van ons.

1114
01:05:21,930 --> 01:05:26,550
Ze verschilden wel van velen van ons,
want er is beslist een verschil tussen

1115
01:05:26,550 --> 01:05:28,890
vrij zijn en slaaf zijn.

1116
01:05:28,890 --> 01:05:30,750
Maar Paulus zei:

1117
01:05:30,750 --> 01:05:36,630
Wie namelijk als slaaf geroepen is in de
Heere, is een vrijgelatene van de Heere.

1118
01:05:36,630 --> 01:05:42,270
Evenzo is hij die als vrije
geroepen is, een slaaf van Christus.

1119
01:05:42,270 --> 01:05:46,170
In zekere zin lijken alle
omstandigheden dus op elkaar.

1120
01:05:46,170 --> 01:05:51,090
We bevinden ons allemaal in situaties
waarin we niet de volledige macht hebben

1121
01:05:51,090 --> 01:05:55,110
over ons eigen welzijn
en onze eigen veiligheid.

1122
01:05:55,110 --> 01:05:59,550
Voor dienaren in die samenleving
gold dat in het bijzonder als ze een

1123
01:05:59,550 --> 01:06:03,870
onvoorspelbare, slechte
of wrede meester hadden.

1124
01:06:03,870 --> 01:06:08,550
Christelijke slaven kregen de opdracht
zich aan zulke meesters te onderwerpen en

1125
01:06:08,550 --> 01:06:11,790
de uitkomst gewoon aan God over te laten.

1126
01:06:11,790 --> 01:06:16,590
Christenen moeten dat in allerlei
omstandigheden doen, niet alleen slaven.

1127
01:06:16,590 --> 01:06:18,630
Daarmee laten we dat onderwerp achter ons.