1
00:00:02,010 --> 00:00:04,710
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,710 --> 00:00:10,290
Deze keer behandelen we
Spreuken: geld, deel 3.

3
00:00:10,290 --> 00:00:13,710
In Spreuken kijken we nog steeds naar
de spreuken die te maken hebben met het

4
00:00:13,710 --> 00:00:17,730
onderwerp geld, met onze houding
tegenover geld en met wat

5
00:00:17,730 --> 00:00:21,030
Spreuken ons vertelt over
het hele onderwerp financiën.

6
00:00:21,030 --> 00:00:25,350
We hebben al gezien dat Salomo sterk
de nadruk legt op arbeidsethos,

7
00:00:25,350 --> 00:00:28,110
op de noodzaak om te
werken om geld te hebben,

8
00:00:28,110 --> 00:00:31,770
in plaats van gemakkelijk aan geld
te proberen te komen door misdaad,

9
00:00:31,770 --> 00:00:36,210
het vragen van rente of andere dingen
waarbij mensen worden uitgebuit

10
00:00:36,210 --> 00:00:39,810
en er op onrechtvaardige
wijze geld wordt verkregen.

11
00:00:39,810 --> 00:00:43,530
God heeft het zo ingericht
dat arbeid iets voortbrengt.

12
00:00:43,530 --> 00:00:47,610
De meeste waardevolle dingen worden
niet zonder arbeid voortgebracht.

13
00:00:47,610 --> 00:00:50,790
Sommige nuttige dingen komen
gewoon door de natuur op,

14
00:00:50,790 --> 00:00:54,570
maar om ze te gebruiken is een
bepaalde vorm van werk nodig.

15
00:00:54,570 --> 00:00:57,930
Mensen zijn gemaakt om te
ontginnen en te ontwikkelen.

16
00:00:57,930 --> 00:01:00,090
Toen God tegen de mens zei:

17
00:01:00,090 --> 00:01:06,390
En God zegende hen en God zei tegen
hen: Wees vruchtbaar, word talrijk,

18
00:01:06,390 --> 00:01:10,830
vervul de aarde en onderwerp haar,
en heers over de vissen van de zee,

19
00:01:10,830 --> 00:01:15,750
over de vogels in de lucht en over al
de dieren die over de aarde kruipen!

20
00:01:15,750 --> 00:01:19,410
enzovoort, wordt dat soms
de cultuuropdracht genoemd,

21
00:01:19,410 --> 00:01:22,410
omdat God de mens de
opdracht gaf om te ontginnen

22
00:01:22,410 --> 00:01:24,810
en te ontwikkelen wat God had gemaakt.

23
00:01:24,810 --> 00:01:29,490
Dat gebeurt niet alleen door landbouw,
maar ook door hulpbronnen te benutten door

24
00:01:29,490 --> 00:01:32,490
er machines en andere
nuttige dingen van te maken.

25
00:01:32,490 --> 00:01:36,030
Dat maakt allemaal deel uit van
wat God de mens te doen gaf,

26
00:01:36,030 --> 00:01:38,190
en bij dat alles komt werk kijken.

27
00:01:38,190 --> 00:01:41,430
Een deel van het werk dat we
doen, bespaart ons later werk,

28
00:01:41,430 --> 00:01:44,610
zoals het maken van
arbeidsbesparende apparaten.

29
00:01:44,610 --> 00:01:48,270
Maar er is werk voor nodig om uit
te zoeken hoe je die maakt en ze

30
00:01:48,270 --> 00:01:50,610
vervolgens te vervaardigen.

31
00:01:50,610 --> 00:01:53,970
Er moet altijd een bepaalde
vorm van werk worden verricht om

32
00:01:53,970 --> 00:01:57,270
voort te brengen wat we nodig
hebben om te consumeren.

33
00:01:57,270 --> 00:01:59,430
We hebben gesproken over het contrast dat

34
00:01:59,430 --> 00:02:04,830
in Spreuken heel duidelijk naar voren komt
tussen de luiaard en de ijverige persoon.

35
00:02:04,830 --> 00:02:08,370
Voor Salomo is de luiaard
de verachtelijkste persoon:

36
00:02:08,370 --> 00:02:11,010
iemand die geen enkel werk wil doen.

37
00:02:11,010 --> 00:02:15,330
Misschien had hij als koning dienaren
of overheidsfunctionarissen onder zich

38
00:02:15,330 --> 00:02:18,330
die lui waren en hem verdriet bezorgden.

39
00:02:18,330 --> 00:02:22,830
Maar hij leek van een lui persoon minder
te kunnen verdragen dan van iemand die

40
00:02:22,830 --> 00:02:26,070
zich op bijna welke andere
manier dan ook misdroeg.

41
00:02:26,070 --> 00:02:29,100
Bij dit onderwerp, werk
en het verdienen van geld,

42
00:02:29,100 --> 00:02:31,590
komt nog een ander punt naar voren.

43
00:02:31,590 --> 00:02:35,130
Het is niet echt iets waarop
Spreuken sterk de nadruk legt,

44
00:02:35,130 --> 00:02:37,770
maar er lijkt wel op
gezinspeeld te worden.

45
00:02:37,770 --> 00:02:40,230
Het is goed om zelfstandig te werken.

46
00:02:40,230 --> 00:02:44,250
Dat betekent niet dat het slecht is om
bij iemand anders in dienst te zijn.

47
00:02:44,250 --> 00:02:46,950
Het is gewoon goed om
onafhankelijk te zijn.

48
00:02:46,950 --> 00:02:49,410
Het is goed om zelfstandig te werken.

49
00:02:49,410 --> 00:02:52,650
In hoofdstuk 12, vers 9, staat:

50
00:02:52,650 --> 00:02:56,610
Beter af is wie zichzelf
geringschat, maar een knecht heeft,

51
00:02:56,610 --> 00:03:00,150
dan wie zich groot voordoet,
maar gebrek heeft aan brood.

52
00:03:00,150 --> 00:03:03,750
De persoon die een dienaar heeft, in
plaats van degene die een dienaar is en

53
00:03:03,750 --> 00:03:07,830
gebrek aan brood heeft, bevindt zich
in een betere positie en heeft meer

54
00:03:07,830 --> 00:03:09,990
vrijheid om te doen wat hij wil doen.

55
00:03:09,990 --> 00:03:13,110
Als wat hij wil doen goede,
godvruchtige dingen zijn,

56
00:03:13,110 --> 00:03:15,510
dan is het goed om die vrijheid te hebben,

57
00:03:15,510 --> 00:03:18,930
in plaats van een meester te hebben en
voor je beroep de dienaar van iemand

58
00:03:18,930 --> 00:03:20,370
anders te moeten zijn.

59
00:03:20,370 --> 00:03:23,370
Het is natuurlijk goed om de
houding van een dienaar te hebben.

60
00:03:23,370 --> 00:03:27,930
Alle christenen behoren in zekere zin
vrijwillig elkaars dienaren te zijn.

61
00:03:27,930 --> 00:03:32,070
Maar wanneer dat geïnstitutionaliseerd
wordt, wanneer het in de structuur van je

62
00:03:32,070 --> 00:03:34,530
dienstverband is ingebouwd
dat je een dienaar bent,

63
00:03:34,530 --> 00:03:37,830
dan ben jij niet degene
die de beslissingen neemt.

64
00:03:37,830 --> 00:03:40,350
Dat is niet het ergste
wat er kan gebeuren.

65
00:03:40,350 --> 00:03:44,370
Een slaaf kan een godvruchtig
persoon zijn, maar het is beter om,

66
00:03:44,370 --> 00:03:47,310
indien mogelijk, een vrij mens te zijn.

67
00:03:47,310 --> 00:03:52,770
Paulus zei dat in 1 Korinthe,
hoofdstuk 7, tegen de slaven. Hij zei:

68
00:03:52,770 --> 00:03:56,970
Bent u als slaaf geroepen, dan moet
u zich daarover niet bekommeren.

69
00:03:56,970 --> 00:03:58,230
Maar hij zei:

70
00:03:58,230 --> 00:04:02,790
Kunt u echter ook vrij worden, maak
dan liever van die gelegenheid gebruik.

71
00:04:02,790 --> 00:04:07,230
Niettemin zegt hij dat je je geen zorgen
hoeft te maken als je een dienaar bent.

72
00:04:07,230 --> 00:04:09,930
Maar zelfstandig werken
heeft een voordeel.

73
00:04:09,930 --> 00:04:13,170
In hoofdstuk 12, vers 24, staat:

74
00:04:13,170 --> 00:04:18,210
De hand van de vlijtigen zal heersen,
maar bedrog leidt tot herendienst.

75
00:04:18,210 --> 00:04:22,830
_[Vertalersnoot: Greggs uitleg hieronder
berust op een Engelse vertaling

76
00:04:22,830 --> 00:04:25,350
die de tweede helft weergeeft als:

77
00:04:25,350 --> 00:04:29,070
„de luiaard zal tot herendienst
gedwongen worden.”]_

78
00:04:29,070 --> 00:04:33,690
Wie niet ijverig is, zal moeten
werken voor iemand die dat wel is.

79
00:04:33,690 --> 00:04:36,450
De ijverige man zal heersen.

80
00:04:36,450 --> 00:04:38,310
Hij zal de leiding hebben.

81
00:04:38,310 --> 00:04:40,350
Hij zal de werkgever zijn.

82
00:04:40,350 --> 00:04:44,310
De man die hard werkt, hard
studeert en zich inspant,

83
00:04:44,310 --> 00:04:47,370
is uiteindelijk eigenaar
van zijn eigen bedrijf.

84
00:04:47,370 --> 00:04:50,310
De luie man werkt uiteindelijk voor hem.

85
00:04:50,310 --> 00:04:54,690
Waarschijnlijk heb je het advies gehoord
dat je aardig moet zijn tegen de nerds,

86
00:04:54,690 --> 00:04:59,070
omdat zij degenen zijn die jou
later in dienst zullen nemen.

87
00:04:59,070 --> 00:05:03,150
De mensen die tijdens hun studie
alleen maar feesten en plezier maken,

88
00:05:03,150 --> 00:05:07,410
zijn degenen die zullen werken voor
de nerds die ijverig studeerden.

89
00:05:07,410 --> 00:05:12,150
Want de ijverige persoon zal uiteindelijk
degene zijn die de leiding heeft.

90
00:05:12,150 --> 00:05:15,090
Zelfs Jozef kreeg, toen hij een slaaf was,

91
00:05:15,090 --> 00:05:20,070
de leiding over het hele huishouden
van Potifar, omdat hij ijverig was.

92
00:05:20,070 --> 00:05:24,510
Toen hij in de gevangenis werd geworpen,
gaf het hoofd van de lijfwacht hem vanwege

93
00:05:24,510 --> 00:05:28,050
zijn ijver de leiding
over de hele gevangenis.

94
00:05:28,050 --> 00:05:32,490
Hij was een gevangene, maar kreeg de
leiding over de andere gevangenen.

95
00:05:32,490 --> 00:05:36,150
Later kreeg hij onder de farao
de leiding over het hele land.

96
00:05:36,150 --> 00:05:40,770
De bekwaamheid van een man brengt hem
doorgaans naar de top van de economische

97
00:05:40,770 --> 00:05:45,570
structuur waarin hij zich bevindt,
want ijver komt niet zo vaak voor.

98
00:05:45,570 --> 00:05:48,630
Wanneer een werkgever een
ijverig persoon vindt,

99
00:05:48,630 --> 00:05:52,710
wil hij hem gewoonlijk bevorderen
tot een leidinggevende functie

100
00:05:52,710 --> 00:05:56,850
of een positie met verantwoordelijkheid,
omdat ijverige mensen

101
00:05:56,850 --> 00:05:58,650
moeilijk te vinden zijn.

102
00:05:58,650 --> 00:06:01,530
Luie mensen zijn gemakkelijk te vinden.

103
00:06:01,530 --> 00:06:05,370
Maar het idee hier is dat
iemand die hard werkt,

104
00:06:05,370 --> 00:06:09,630
eerder uiteindelijk een eigen
bedrijf zal hebben of de leiding over

105
00:06:09,630 --> 00:06:13,110
andere mensen zal krijgen
dan iemand die lui is.

106
00:06:13,110 --> 00:06:15,630
En het is goed om aan de top te staan.

107
00:06:15,630 --> 00:06:21,810
Dat betekent niet dat je een carrièremaker
moet zijn of per se ambitieus moet zijn.

108
00:06:21,810 --> 00:06:25,290
Maar het betekent dat je,
als je aan de top staat,

109
00:06:25,290 --> 00:06:28,110
vanuit die positie goed kunt doen.

110
00:06:28,110 --> 00:06:31,470
Ook heb je dan meer
vrijheid in je eigen keuzes

111
00:06:31,470 --> 00:06:34,290
en in de manier waarop
je je tijd gebruikt.

112
00:06:34,290 --> 00:06:37,650
Het is goed om een eigen bedrijf
te hebben als je dat kunt.

113
00:06:37,650 --> 00:06:41,970
Niet iedereen kan dat, en misschien
zou ook niet iedereen dat moeten doen.

114
00:06:41,970 --> 00:06:47,070
Maar in hoofdstuk 27,
vers 23 tot en met 27,

115
00:06:47,070 --> 00:06:52,950
lijkt hij er waarde aan te hechten dat je
enigszins zelfvoorzienend bent. Hij zegt:

116
00:06:52,950 --> 00:06:57,990
Zorg ervoor dat u uw schapen goed
kent, richt uw hart op de kudden.

117
00:06:57,990 --> 00:07:02,250
Want rijkdom is er niet voor eeuwig,
of zal een diadeem van generatie

118
00:07:02,250 --> 00:07:03,990
op generatie blijven?

119
00:07:03,990 --> 00:07:07,770
Als het eerste gras verdwenen
is, het tweede gras verschijnt,

120
00:07:07,770 --> 00:07:10,170
en de kruiden van de
bergen verzameld zijn,

121
00:07:10,170 --> 00:07:15,090
dan zult u lammeren hebben voor uw kleding
en bokken als koopprijs voor een akker.

122
00:07:15,090 --> 00:07:20,370
Bovendien zult u genoeg geitenmelk hebben
als uw voedsel, als voedsel voor uw huis,

123
00:07:20,370 --> 00:07:23,670
en als levensonderhoud
voor uw dienstmeisjes.

124
00:07:23,670 --> 00:07:26,490
Natuurlijk zijn wat wij
zelfstandig werken noemen

125
00:07:26,490 --> 00:07:31,050
en wat zij destijds zelfstandig werken
noemden twee verschillende dingen.

126
00:07:31,050 --> 00:07:34,230
In Bijbelse tijden had een
man die zelfstandig werkte

127
00:07:34,230 --> 00:07:37,770
meestal zijn eigen hoeve
of zijn eigen boerderij.

128
00:07:37,770 --> 00:07:41,970
Tegenwoordig heeft iemand die zelfstandig
werkt waarschijnlijk een bedrijf in de

129
00:07:41,970 --> 00:07:45,750
stad, hoewel er ook mensen zijn die
een boerenbedrijf hebben en op die

130
00:07:45,750 --> 00:07:47,910
manier zelfstandig werken.

131
00:07:47,910 --> 00:07:53,010
Salomo lijkt aan te bevelen dat het een
goed leven is om je eigen kudden te hebben

132
00:07:53,010 --> 00:07:56,610
en je eigen hooi, dat je
voor je dieren verbouwt.

133
00:07:56,610 --> 00:07:59,970
Je kudden leveren de melk en
dergelijke voor het gezin,

134
00:07:59,970 --> 00:08:02,730
en de lammeren leveren je kleding.

135
00:08:02,730 --> 00:08:05,430
Je wordt min of meer zelfvoorzienend.

136
00:08:05,430 --> 00:08:10,770
Je kunt in je eigen kleding en je eigen
voedsel voorzien, en je hebt dienaren.

137
00:08:10,770 --> 00:08:15,690
Jij bent hier de werkgever en je hoeft in
feite geen verantwoording af te leggen aan

138
00:08:15,690 --> 00:08:19,410
een andere werkgever, omdat
je zelfvoorzienend bent.

139
00:08:19,410 --> 00:08:22,950
Je hebt als het ware bij je
huis een eigen bedrijf opgezet,

140
00:08:22,950 --> 00:08:27,870
en je hoeft tegenover niemand anders
verantwoording af te leggen over je tijd,

141
00:08:27,870 --> 00:08:31,350
over wat je doet en
over wat je produceert.

142
00:08:31,350 --> 00:08:33,690
Jij mag die beslissingen nemen.

143
00:08:33,690 --> 00:08:36,810
Sommige mensen zouden onder
een werkgever moeten staan.

144
00:08:36,810 --> 00:08:40,650
Sommige mensen zijn eenvoudigweg
niet ijverig of bekwaam,

145
00:08:40,650 --> 00:08:45,390
en misschien hebben zij eerder de talenten
van een uitvoerder dan die van een leider.

146
00:08:45,390 --> 00:08:49,410
Maar iemand die in staat is
zelfstandig te werken, heeft voordelen.

147
00:08:49,410 --> 00:08:53,550
Hij kan beslissen wanneer hij
vrij neemt, welke uren hij werkt,

148
00:08:53,550 --> 00:08:57,030
waaraan hij zijn arbeid
besteedt en dat soort dingen.

149
00:08:57,030 --> 00:09:00,210
In de jaren negentig voelde ik
me aangetrokken tot het leven op

150
00:09:00,210 --> 00:09:02,310
een zelfvoorzienende hoeve.

151
00:09:02,310 --> 00:09:06,510
Dat doe ik nu niet, onder meer omdat
ik geen gezin en dergelijke heb.

152
00:09:06,510 --> 00:09:11,430
Maar toen we onze kinderen grootbrachten,
richtten we een kleine hoeve in Idaho in,

153
00:09:11,430 --> 00:09:16,530
en daarvoor in Oregon, waar we bijna alles
konden produceren wat we nodig hadden.

154
00:09:16,530 --> 00:09:19,530
Dat deden we niet, maar we konden het wel.

155
00:09:19,530 --> 00:09:23,970
We regelden de zaken zo dat we daartoe
in staat zouden zijn als het nodig was.

156
00:09:23,970 --> 00:09:28,170
We hadden onze kippen, onze
geiten en onze moestuin.

157
00:09:28,170 --> 00:09:32,010
We waren erop ingericht om zo
nodig onafhankelijk te zijn,

158
00:09:32,010 --> 00:09:35,130
en dat is een goede
positie om in te verkeren.

159
00:09:35,130 --> 00:09:37,770
Je hoeft niet onafhankelijk
te zijn, maar het is

160
00:09:37,770 --> 00:09:41,370
prettig als je in een positie
verkeert waarin je dat kunt zijn,

161
00:09:41,370 --> 00:09:44,070
want je kunt niet op mensen vertrouwen.

162
00:09:44,070 --> 00:09:47,850
Mensen die zelfstandig werken,
worden nooit ontslagen.

163
00:09:47,850 --> 00:09:51,990
Hun bedrijf kan mislukken als bepaalde
economische factoren hen onder druk

164
00:09:51,990 --> 00:09:56,070
zetten, maar ze kunnen niet door
een werkgever worden wegbezuinigd of

165
00:09:56,070 --> 00:09:59,010
ontslagen als ze geen werkgever hebben.

166
00:09:59,010 --> 00:10:02,970
Het is dus iets positiefs als je
door je eigen werk in je eigen

167
00:10:02,970 --> 00:10:05,010
onderhoud kunt voorzien.

168
00:10:05,010 --> 00:10:08,790
Spreuken spreekt niet in die
bewoordingen over zelfstandig werken,

169
00:10:08,790 --> 00:10:12,990
maar het spreekt er wel over dat
jij degene bent die de leiding heeft

170
00:10:12,990 --> 00:10:17,490
en dat er mensen onder jou staan, in
plaats van dat jij degene bent die onder

171
00:10:17,490 --> 00:10:18,990
iemand anders staat.

172
00:10:18,990 --> 00:10:22,170
Dat is een positieve
positie om in te verkeren.

173
00:10:22,170 --> 00:10:26,250
Aan de andere kant zijn er mensen
die, omdat ze niet ijverig zijn,

174
00:10:26,250 --> 00:10:28,290
liever in loondienst zijn.

175
00:10:28,290 --> 00:10:31,590
Sommige mensen zijn liever
arbeider dan leidinggevende,

176
00:10:31,590 --> 00:10:35,790
omdat de arbeider de problemen van het
bedrijf niet mee naar huis hoeft te nemen,

177
00:10:35,790 --> 00:10:38,190
terwijl de leidinggevende dat wel moet.

178
00:10:38,190 --> 00:10:42,390
Maar daar staat weer tegenover dat de
leidinggevende die dat op zich neemt een

179
00:10:42,390 --> 00:10:44,130
ijverig persoon is.

180
00:10:44,130 --> 00:10:47,010
Voor zover je geen extra
werk op je wilt nemen,

181
00:10:47,010 --> 00:10:49,770
wil je geen leidinggevende functie hebben.

182
00:10:49,770 --> 00:10:54,810
Maar dat betekent ook dat je in
diezelfde mate meer een luiaard bent.

183
00:10:54,810 --> 00:10:57,810
Die persoon wil geen
extra werk op zich nemen,

184
00:10:57,810 --> 00:11:02,310
hoewel we zouden kunnen aanvoeren dat het
niet zozeer is dat hij een luiaard is,

185
00:11:02,310 --> 00:11:05,370
maar dat hij andere dingen
met zijn tijd te doen heeft,

186
00:11:05,370 --> 00:11:08,430
en andere nuttige dingen
met zijn tijd kan doen.

187
00:11:08,430 --> 00:11:10,350
Niettemin denk ik dat een van de

188
00:11:10,350 --> 00:11:13,590
onderliggende gedachten in
Salomo’s onderwijs hier is

189
00:11:13,590 --> 00:11:16,230
dat het wenselijk is om een eigen bedrijf,

190
00:11:16,230 --> 00:11:21,390
een eigen hoeve en eigen dienaren te
hebben en zelfvoorzienend te zijn,

191
00:11:21,390 --> 00:11:24,750
in plaats van zelf de dienaar
van iemand anders te zijn.

192
00:11:24,750 --> 00:11:29,250
Het is moreel niet beter of slechter
dan een andere manier van leven.

193
00:11:29,250 --> 00:11:31,110
Het is alleen wenselijk.

194
00:11:31,110 --> 00:11:32,850
Er zijn voordelen.

195
00:11:32,850 --> 00:11:37,350
In het bedrijfsleven zijn er bepaalde
prioriteiten die Salomo aanbeveelt.

196
00:11:37,350 --> 00:11:41,550
De eerste en belangrijkste prioriteit
is dat je een goede naam hebt,

197
00:11:41,550 --> 00:11:43,530
een goede reputatie.

198
00:11:43,530 --> 00:11:46,410
In hoofdstuk 22, vers 1, staat:

199
00:11:46,410 --> 00:11:50,070
Een goede naam is verkieslijker
dan grote rijkdom,

200
00:11:50,070 --> 00:11:52,530
gunst is beter dan zilver en goud.

201
00:11:52,530 --> 00:11:54,810
Een zakenman met een goede naam

202
00:11:54,810 --> 00:11:57,990
zal uiteindelijk waarschijnlijk
rijkdom verwerven,

203
00:11:57,990 --> 00:12:00,330
omdat klanten op zoek zullen gaan naar

204
00:12:00,330 --> 00:12:04,350
eerlijke en bekwame mensen
die voor hen kunnen werken.

205
00:12:04,350 --> 00:12:07,950
Iemand met een goede naam,
met een goede reputatie,

206
00:12:07,950 --> 00:12:13,350
is iemand die zijn werk goed doet.
Hij komt op tijd. Hij is niet lui.

207
00:12:13,350 --> 00:12:15,870
Hij doet wat hem wordt opgedragen.

208
00:12:15,870 --> 00:12:20,610
Hij hoeft niet ieder moment onder toezicht
te staan, want hij is betrouwbaar.

209
00:12:20,610 --> 00:12:22,830
Hij bouwt een reputatie op.

210
00:12:22,830 --> 00:12:27,990
Ik kende in Idaho mensen die iedereen
voor welk werk dan ook zou aannemen,

211
00:12:27,990 --> 00:12:32,310
eenvoudigweg omdat ze de reputatie
hadden eerlijke mensen te zijn,

212
00:12:32,310 --> 00:12:36,570
aan wie je elk werk kon toevertrouwen
en die het goed zouden doen.

213
00:12:36,570 --> 00:12:41,010
In Idaho waren veel mensen die
minder werk hadden dan ze aankonden.

214
00:12:41,010 --> 00:12:45,270
Velen waren zelfstandige
vaklieden, bouwers, houthakkers,

215
00:12:45,270 --> 00:12:48,870
automonteurs en dergelijke,
die vanuit huis werkten.

216
00:12:48,870 --> 00:12:53,250
Ik had daar een aantal vrienden van wie
ik wist dat ik hen zou aannemen als ik een

217
00:12:53,250 --> 00:12:55,410
klus had die gedaan moest worden.

218
00:12:55,410 --> 00:13:00,510
Je kon hun eenvoudigweg de klus geven,
en zij zouden die zo goed doen als maar

219
00:13:00,510 --> 00:13:03,510
mogelijk was, omdat ze nauwgezet waren.

220
00:13:03,510 --> 00:13:05,730
Ze hadden een goede reputatie.

221
00:13:05,730 --> 00:13:08,850
Veel van de christelijke
arbeiders die ik in Idaho kende,

222
00:13:08,850 --> 00:13:11,730
hadden plaatselijk een
bijzonder goede reputatie,

223
00:13:11,730 --> 00:13:15,270
omdat ze goed en eerlijk
waren in wat ze deden.

224
00:13:15,270 --> 00:13:17,970
Dat is belangrijker dan veel geld hebben.

225
00:13:17,970 --> 00:13:23,550
Dat is wat Salomo zegt: het is beter een
goede naam te hebben dan grote rijkdom.

226
00:13:23,550 --> 00:13:27,930
Maar een goede naam in je bedrijf zal
waarschijnlijk ook tot voorspoed leiden.

227
00:13:27,930 --> 00:13:30,810
In hoofdstuk 19, vers 1, staat:

228
00:13:30,810 --> 00:13:34,170
Beter een arme die in zijn
oprechtheid zijn weg gaat,

229
00:13:34,170 --> 00:13:38,550
dan iemand die verkeerd van
lippen en bovendien een dwaas is.

230
00:13:38,550 --> 00:13:42,210
Het gaat hier vooral om iemand
die in zijn integriteit wandelt.

231
00:13:42,210 --> 00:13:45,810
We hebben gezien dat iemand soms rijker
kan worden door zijn integriteit op te

232
00:13:45,810 --> 00:13:49,470
offeren, door bij zakendoen
te bedriegen of wat dan ook.

233
00:13:49,470 --> 00:13:53,490
Toch is degene die in zijn
integriteit wandelt beter af,

234
00:13:53,490 --> 00:13:58,350
zelfs als hij daardoor werk misloopt en
minder geld verdient dan iemand anders.

235
00:13:58,350 --> 00:14:03,330
Integriteit hebben is voor iedereen die
zakendoet of werkt de eerste prioriteit.

236
00:14:03,330 --> 00:14:08,070
Je loopt er de kantjes niet vanaf en je
probeert geen langere pauzes te nemen.

237
00:14:08,070 --> 00:14:11,010
Als alle christenen
integer waren in hun werk,

238
00:14:11,010 --> 00:14:15,150
zouden ze al snel de meest gevraagde
werknemers in de samenleving zijn.

239
00:14:15,150 --> 00:14:18,690
Het is namelijk moeilijk mensen te
vinden die er niet alleen maar op

240
00:14:18,690 --> 00:14:22,170
uit zijn hun werkgever of
hun klanten te gebruiken

241
00:14:22,170 --> 00:14:25,590
en zoveel mogelijk te krijgen
voor zo weinig mogelijk werk.

242
00:14:25,590 --> 00:14:29,490
Ik heb veel werkgevers gesproken die
zeggen dat het heel moeilijk is om

243
00:14:29,490 --> 00:14:31,350
eerlijke mensen te vinden.

244
00:14:31,350 --> 00:14:34,170
Mensen aan wie je eenvoudigweg
een opdracht kunt geven

245
00:14:34,170 --> 00:14:38,550
en die je ermee alleen kunt laten, in de
wetenschap dat ze het goed zullen doen

246
00:14:38,550 --> 00:14:40,590
omdat ze integer zijn.

247
00:14:40,590 --> 00:14:44,850
Volgens Kolossenzen is de reden dat
een christelijke arbeider integer is,

248
00:14:44,850 --> 00:14:46,590
dat hij voor de Heere werkt.

249
00:14:46,590 --> 00:14:50,280
Wat hij doet, doet hij niet
voor mensen, maar voor de Heere.

250
00:14:50,280 --> 00:14:54,870
Kolossenzen 3, vers 22 en verder, zegt:

251
00:14:54,870 --> 00:14:59,070
Slaven, wees in alles uw
aardse heren gehoorzaam,

252
00:14:59,070 --> 00:15:03,570
niet met ogendienst als om mensen
te behagen, maar oprecht van hart,

253
00:15:03,570 --> 00:15:05,310
in het vrezen van God.

254
00:15:05,310 --> 00:15:09,150
Met andere woorden, niet alleen
wanneer er naar je wordt gekeken en je

255
00:15:09,150 --> 00:15:10,710
onder toezicht staat.

256
00:15:10,710 --> 00:15:13,830
Oprechtheid van hart is integriteit.

257
00:15:13,830 --> 00:15:18,090
Als je een dienaar bent, dien je je
meester niet alleen wanneer hij kijkt,

258
00:15:18,090 --> 00:15:21,090
niet alleen wanneer je weet
dat hij erachter zal komen,

259
00:15:21,090 --> 00:15:24,510
en niet alleen wanneer mensen
je ter verantwoording roepen.

260
00:15:24,510 --> 00:15:29,070
Je doet het altijd, omdat God je
altijd ter verantwoording roept.

261
00:15:29,070 --> 00:15:34,470
En alles wat u doet, doe dat van harte,
als voor de Heere en niet voor mensen,

262
00:15:34,470 --> 00:15:39,210
in de wetenschap dat u van de Heere als
vergelding de erfenis zult ontvangen,

263
00:15:39,210 --> 00:15:41,730
want u dient de Heere Christus.

264
00:15:41,730 --> 00:15:45,090
Wanneer hij spreekt tegen
dienaren die voor meesters werken,

265
00:15:45,090 --> 00:15:50,070
zoals een werknemer voor een werkgever
werkt of een opdrachtnemer voor een klant,

266
00:15:50,070 --> 00:15:54,750
zegt hij dat de dienaar niet alleen goed
werkt wanneer de toezichthouder of de

267
00:15:54,750 --> 00:15:56,310
baas aanwezig is.

268
00:15:56,310 --> 00:16:00,210
Hij werkt altijd goed,
want de baas is er altijd.

269
00:16:00,210 --> 00:16:02,370
Zijn baas is Jezus.

270
00:16:02,370 --> 00:16:04,110
Hij dient de Heere.

271
00:16:04,110 --> 00:16:06,870
Wat hij doet, doet hij niet voor mensen.

272
00:16:06,870 --> 00:16:12,330
Hij doet het voor God en daarom moet hij
tegenover God verantwoording afleggen.

273
00:16:12,330 --> 00:16:14,610
Een man die integer is, hoeft niet

274
00:16:14,610 --> 00:16:18,090
tegenover mensen verantwoording
af te leggen om eerlijk te zijn.

275
00:16:18,090 --> 00:16:21,510
Het kan goed zijn om tegenover
mensen verantwoording af te leggen,

276
00:16:21,510 --> 00:16:26,430
maar iemand die integer is, zal ook
eerlijk zijn wanneer mensen niet kijken,

277
00:16:26,430 --> 00:16:30,990
omdat hij verantwoording verschuldigd
is aan God en aan zijn geweten.

278
00:16:30,990 --> 00:16:32,850
Dat is integriteit.

279
00:16:32,850 --> 00:16:37,230
De integriteit van een arbeider
moet hoog gewaardeerd worden.

280
00:16:37,230 --> 00:16:41,370
In Spreuken, hoofdstuk 21, vers 6, staat:

281
00:16:41,370 --> 00:16:44,130
Wie met een bedrieglijke
tong schatten verwerft,

282
00:16:44,130 --> 00:16:48,030
is als de verwaaiende zucht
van hen die de dood zoeken.

283
00:16:48,030 --> 00:16:50,190
Rijk worden door mensen op te lichten,

284
00:16:50,190 --> 00:16:55,230
door tegenover cliënten of klanten een
verkeerde voorstelling van zaken te geven,

285
00:16:55,230 --> 00:16:59,730
facturen te vervalsen of iets anders te
doen waarmee je geld verdient door je

286
00:16:59,730 --> 00:17:03,630
integriteit prijs te geven, is
als de verwaaiende zucht van

287
00:17:03,630 --> 00:17:06,150
hen die de dood zoeken, zegt hij.

288
00:17:06,150 --> 00:17:09,330
Hoofdstuk 20, vers 7, zegt:

289
00:17:09,330 --> 00:17:12,630
Een rechtvaardige gaat
zijn weg in oprechtheid,

290
00:17:12,630 --> 00:17:15,570
welzalig zijn zijn kinderen na hem.

291
00:17:15,570 --> 00:17:20,370
Een man die een goede reputatie heeft in
zijn bedrijf en in zijn omgeving in het

292
00:17:20,370 --> 00:17:24,210
algemeen, zal kinderen hebben
die gerespecteerd worden,

293
00:17:24,210 --> 00:17:27,750
tenzij zij natuurlijk ernstig
afwijken van zijn wegen.

294
00:17:27,750 --> 00:17:32,610
Vanwege zijn integriteit rust
er zegen op zijn huisgezin.

295
00:17:32,610 --> 00:17:33,870
Vers 10 zegt:

296
00:17:33,870 --> 00:17:39,750
Tweeërlei weegsteen en tweeërlei efa, ook
die beide zijn voor de HEERE een gruwel.

297
00:17:39,750 --> 00:17:42,510
Dit is hoofdstuk 20, vers 10.

298
00:17:42,510 --> 00:17:47,130
Iets verderop staat een
soortgelijke spreuk, in vers 23:

299
00:17:47,130 --> 00:17:50,130
Tweeërlei weegsteen is
voor de HEERE een gruwel,

300
00:17:50,130 --> 00:17:52,590
een bedrieglijke weegschaal is niet goed.

301
00:17:52,590 --> 00:17:57,390
Zoals ik in onze inleiding op Spreuken
heb gezegd, of in een eerder deel daarvan,

302
00:17:57,390 --> 00:18:01,350
verwijzen verschillende gewichten en
verschillende maten naar de markt,

303
00:18:01,350 --> 00:18:03,570
waar handelswaar per
gewicht werd verkocht.

304
00:18:03,570 --> 00:18:08,070
Iedere koopman had een balans, en
daarop woog men een bepaalde hoeveelheid

305
00:18:08,070 --> 00:18:11,550
graan af, of welk product
men ook maar verkocht.

306
00:18:11,550 --> 00:18:16,710
Aan de andere kant legde men dan een
gewicht om te bepalen hoeveel het was.

307
00:18:16,710 --> 00:18:22,170
Zo woog men ook het geld af, want in
veel gevallen had men geen gemunt geld.

308
00:18:22,170 --> 00:18:26,190
Men had een bepaalde hoeveelheid
geld met een bepaald gewicht.

309
00:18:26,190 --> 00:18:30,690
Men legde die gewichten op de
weegschaal en woog de hoeveelheid af

310
00:18:30,690 --> 00:18:34,650
om te zien hoeveel geld er bij
de transactie betrokken was.

311
00:18:34,650 --> 00:18:39,210
Veel corrupte kooplieden konden natuurlijk
gemakkelijk iets meer geld verdienen door

312
00:18:39,210 --> 00:18:41,910
een stel valse gewichten te gebruiken.

313
00:18:41,910 --> 00:18:45,810
Ze zeiden dan: „Dit is een
gewicht van één kilogram”,

314
00:18:45,810 --> 00:18:49,650
maar het was in werkelijkheid
geen gewicht van één kilogram.

315
00:18:49,650 --> 00:18:52,110
Het beïnvloedt de uitkomst van de weging,

316
00:18:52,110 --> 00:18:55,890
zodat de koopman meer geld krijgt
of minder product verkoopt,

317
00:18:55,890 --> 00:18:59,910
omdat hij valse gewichten en
een valse weegschaal heeft.

318
00:18:59,910 --> 00:19:03,870
Het gaat hier over corruptie,
over het bedriegen van klanten.

319
00:19:03,870 --> 00:19:06,570
Hij zei dat dit voor God een gruwel is.

320
00:19:06,570 --> 00:19:09,210
In hoofdstuk 20, vers 14, staat:

321
00:19:09,210 --> 00:19:13,830
Het is slecht, het is slecht, zegt
de koper, maar als hij weggaat,

322
00:19:13,830 --> 00:19:15,510
dan beroemt hij zich.

323
00:19:15,510 --> 00:19:17,490
Dit is echt heel duidelijk.

324
00:19:17,490 --> 00:19:20,430
De koper klaagt over de
kwaliteit van het product,

325
00:19:20,430 --> 00:19:23,310
ook al is het in werkelijkheid
een goed product.

326
00:19:23,310 --> 00:19:26,430
Later gaat hij opscheppen dat
hij een goede koop heeft gedaan.

327
00:19:26,430 --> 00:19:30,210
Maar wanneer hij met de verkoper
aan het afdingen is, zegt hij:

328
00:19:30,210 --> 00:19:34,890
„Dit is zoveel geld niet waard.
Dit is rommel. Dit deugt niet.

329
00:19:34,890 --> 00:19:36,870
Dit is maar zoveel geld waard.”

330
00:19:36,870 --> 00:19:41,610
Je zou dit vaker zien op rommelmarkten of
bij een verkoop aan huis dan in moderne

331
00:19:41,610 --> 00:19:46,290
winkels en op moderne markten, waar
mensen niet echt over dingen afdingen.

332
00:19:46,290 --> 00:19:50,790
Maar in derdewereldlanden en in
sommige situaties doen mensen dat

333
00:19:50,790 --> 00:19:52,530
tegenwoordig nog steeds.

334
00:19:52,530 --> 00:19:56,070
Iemand zegt: „Ik vraag
zoveel voor dit product.”

335
00:19:56,070 --> 00:19:58,770
Of als je bijvoorbeeld
een tweedehandsauto koopt,

336
00:19:58,770 --> 00:20:01,590
wil je een lagere prijs
voor die auto bieden.

337
00:20:01,590 --> 00:20:04,770
Dus zeggen ze: „Hier
zit een krasje, en deze

338
00:20:04,770 --> 00:20:07,110
banden zien er een beetje versleten uit.”

339
00:20:07,110 --> 00:20:09,570
Je zoekt naar elk gebrek van het product,

340
00:20:09,570 --> 00:20:13,890
hoewel het in werkelijkheid iets is wat
je wilt, omdat het een goede auto is,

341
00:20:13,890 --> 00:20:17,130
een goede auto voor jou,
en je hem wilt hebben.

342
00:20:17,130 --> 00:20:20,070
Maar wanneer je met de
verkoper probeert af te dingen,

343
00:20:20,070 --> 00:20:24,150
probeer je alle gebreken te vinden,
zodat hij de prijs verlaagt.

344
00:20:24,150 --> 00:20:26,970
We zouden kunnen zeggen dat
mensen nu eenmaal zo zijn,

345
00:20:26,970 --> 00:20:29,790
maar het is in werkelijkheid niet eerlijk.

346
00:20:29,790 --> 00:20:34,290
We moeten niet proberen de waarde van
iets door misleiding omlaag te praten

347
00:20:34,290 --> 00:20:36,390
om er geld op te besparen.

348
00:20:36,390 --> 00:20:40,830
Er is niets mis mee erop te wijzen dat
iets de prijs waarvoor het wordt verkocht

349
00:20:40,830 --> 00:20:42,150
niet waard is.

350
00:20:42,150 --> 00:20:45,390
Maar als het wel het bedrag waard
is dat ervoor gevraagd wordt,

351
00:20:45,390 --> 00:20:50,130
dan is degene die de prijs omlaag
probeert te praten niet echt eerlijk,

352
00:20:50,130 --> 00:20:53,130
want de verkoper is ook
een mens met behoeften.

353
00:20:53,130 --> 00:20:58,530
We denken altijd: „Kan ik zelf het meeste
uit deze transactie halen en deze persoon

354
00:20:58,530 --> 00:21:00,030
te slim af zijn?”

355
00:21:00,030 --> 00:21:04,770
De verkoper wil een bepaald geldbedrag,
omdat hij ook voor zijn gezin moet zorgen.

356
00:21:04,770 --> 00:21:09,270
Wij moeten voor ons gezin zorgen, dus
willen we zelf meer geld overhouden.

357
00:21:09,270 --> 00:21:13,410
We proberen de zaken altijd zo te
regelen dat wij er beter van worden,

358
00:21:13,410 --> 00:21:16,050
misschien ten nadele
van degene die verkoopt.

359
00:21:16,050 --> 00:21:20,550
Dat komt vooral doordat we ons niet
zo om hem bekommeren als om onszelf.

360
00:21:20,550 --> 00:21:24,750
In een eerlijke economie zou je moeten
hopen dat je de verkoper iets geeft

361
00:21:24,750 --> 00:21:27,630
wat gelijk is aan de waarde
van wat hij verkoopt,

362
00:21:27,630 --> 00:21:30,270
zodat geen van beiden de ander bedriegt.

363
00:21:30,270 --> 00:21:34,530
Geen van beiden buit de ander uit
of maakt misbruik van de ander.

364
00:21:34,530 --> 00:21:36,870
Dat is wat een eerlijke economie is.

365
00:21:36,870 --> 00:21:39,810
Als iemand iets heeft wat
1.000 dollar waard is,

366
00:21:39,810 --> 00:21:44,790
wil je dat hij 1.000 dollar krijgt,
zelfs als jij degene bent die betaalt.

367
00:21:44,790 --> 00:21:48,270
Zelfs als je hem tot 800
dollar zou kunnen afdingen,

368
00:21:48,270 --> 00:21:51,630
besef je dat het product
1.000 dollar waard is.

369
00:21:51,630 --> 00:21:54,630
Waarom zou ik voordeel moeten
halen uit zijn verlies?

370
00:21:54,630 --> 00:21:59,130
Als hij een product heeft en ik het
geld heb, en die evenveel waard zijn,

371
00:21:59,130 --> 00:22:03,030
waarom zou ik dan bij de overeenkomst
beter af willen zijn dan hij?

372
00:22:03,030 --> 00:22:04,830
Hij heeft ook behoeften.

373
00:22:04,830 --> 00:22:09,150
Integriteit hebben betekent dat je bij
zakelijke transacties geen misbruik van

374
00:22:09,150 --> 00:22:10,890
mensen probeert te maken.

375
00:22:10,890 --> 00:22:14,430
Als je iets verkoopt, probeer
je de prijs niet op te drijven,

376
00:22:14,430 --> 00:22:18,570
zodat iemand anders uiteindelijk meer
uitgeeft dan hij eigenlijk zou moeten,

377
00:22:18,570 --> 00:22:20,970
omdat jij dat extra geld wilt hebben.

378
00:22:20,970 --> 00:22:23,490
Hetzelfde geldt wanneer je iets koopt.

379
00:22:23,490 --> 00:22:26,850
Er is niets mis mee om te proberen
de prijs zo laag te krijgen

380
00:22:26,850 --> 00:22:29,130
als die persoon bereid is te aanvaarden,

381
00:22:29,130 --> 00:22:31,830
want vaak heeft die persoon
de prijs opgedreven.

382
00:22:31,830 --> 00:22:35,910
Er is niets mis mee om erachter
te komen welk bedrag die persoon

383
00:22:35,910 --> 00:22:40,890
werkelijk voor het product wil aannemen,
want mensen in onze economie zijn gewend

384
00:22:40,890 --> 00:22:45,690
geraakt aan het idee dat iemand een
lagere prijs zal bieden voor de auto,

385
00:22:45,690 --> 00:22:48,510
grasmaaier of wat ze ook maar verkopen.

386
00:22:48,510 --> 00:22:52,290
Ze zijn in werkelijkheid bereid
een lagere prijs te aanvaarden,

387
00:22:52,290 --> 00:22:57,570
maar ze verhogen de prijs eerst, zodat jij
het gevoel hebt dat je een goede koop doet

388
00:22:57,570 --> 00:23:02,010
wanneer zij de prijs laten zakken tot het
bedrag dat ze werkelijk willen hebben.

389
00:23:02,010 --> 00:23:05,070
Ik zeg niet dat afdingen
altijd verkeerd is.

390
00:23:05,070 --> 00:23:09,390
Ik zeg dat het verkeerd is om
misbruik van iemand te willen maken

391
00:23:09,390 --> 00:23:12,270
en iets van grote waarde
voor niets te krijgen,

392
00:23:12,270 --> 00:23:15,570
waarbij die persoon uiteindelijk
door jou wordt benadeeld,

393
00:23:15,570 --> 00:23:17,610
terwijl jij er beter van wordt.

394
00:23:17,610 --> 00:23:21,270
Dat is vaak waar veel mensen
met hun afdingen op uit zijn.

395
00:23:21,270 --> 00:23:25,590
Dan zegt hij natuurlijk
in hoofdstuk 22, vers 29:

396
00:23:25,590 --> 00:23:28,650
Hebt u iemand gezien die
vaardig is in zijn werk?

397
00:23:28,650 --> 00:23:31,410
Hij zal ten dienste van
koningen gesteld worden,

398
00:23:31,410 --> 00:23:35,490
maar ten dienste van onaanzienlijke
lieden zal hij niet gesteld worden.

399
00:23:35,490 --> 00:23:40,050
Iemand die uitblinkt in zijn werk, zal een
goede naam krijgen omdat hij uitstekend

400
00:23:40,050 --> 00:23:43,470
werk levert, en de meeste
mensen doen dat niet.

401
00:23:43,470 --> 00:23:45,690
Streef dus naar uitmuntendheid.

402
00:23:45,690 --> 00:23:48,450
Dit zijn een soort regels
voor het zakendoen,

403
00:23:48,450 --> 00:23:52,590
bedrijfsethiek die Salomo
aanbeveelt: wees eerlijk,

404
00:23:52,590 --> 00:23:57,750
lever uitstekend werk en probeer liever
een goede naam te krijgen dan veel geld.

405
00:23:57,750 --> 00:24:01,830
Misschien krijg je tijdens het opbouwen
van een goede naam ook veel geld,

406
00:24:01,830 --> 00:24:04,590
maar zoek eerst die goede naam, en:

407
00:24:04,590 --> 00:24:08,490
Maar zoek eerst het Koninkrijk
van God en Zijn gerechtigheid,

408
00:24:08,490 --> 00:24:11,790
en al deze dingen zullen
u erbij gegeven worden.

409
00:24:11,790 --> 00:24:15,870
Een goede naam krijgen betekent dat
je je eerlijk en rechtvaardig gedraagt

410
00:24:15,870 --> 00:24:17,130
in je bedrijf.

411
00:24:17,130 --> 00:24:20,850
Als je werknemers hebt,
behandel je hen goed en eerlijk,

412
00:24:20,850 --> 00:24:24,390
en je probeert het best mogelijke
werk te leveren dat je kunt.

413
00:24:24,390 --> 00:24:28,830
Als je een product maakt, probeer je
het best mogelijke product te maken.

414
00:24:28,830 --> 00:24:31,470
Niet alleen omdat je de
concurrentie wilt verslaan,

415
00:24:31,470 --> 00:24:34,590
maar omdat je integer
wilt zijn tegenover God.

416
00:24:34,590 --> 00:24:37,710
Je wilt geen werk afleveren dat
minder goed is dan het beste

417
00:24:37,710 --> 00:24:39,330
waartoe je in staat bent.

418
00:24:39,330 --> 00:24:41,670
Als God je energie en vaardigheid geeft,

419
00:24:41,670 --> 00:24:45,090
moet je die als rentmeester
gebruiken om met de hoeveelheid

420
00:24:45,090 --> 00:24:47,790
energie en vaardigheid
die God je heeft gegeven

421
00:24:47,790 --> 00:24:52,110
het allerbeste werk te leveren
dat je kunt, en niet minder.

422
00:24:52,110 --> 00:24:53,910
Anders bedrieg je God.

423
00:24:53,910 --> 00:24:56,370
Je benut Zijn gaven niet ten volle.

424
00:24:56,370 --> 00:25:00,390
Je onthoudt ook andere mensen wat
ze van jou zouden kunnen krijgen.

425
00:25:00,390 --> 00:25:04,470
Een andere financiële overweging
is dat je schulden moet vermijden.

426
00:25:04,470 --> 00:25:08,130
Het is verbazingwekkend dat
Spreuken hier niet meer over zegt,

427
00:25:08,130 --> 00:25:10,710
want wat er wel staat, is krachtig.

428
00:25:10,710 --> 00:25:12,990
Het is een krachtige uitspraak.

429
00:25:12,990 --> 00:25:17,370
Schulden komen zo vaak voor dat je zou
verwachten dat hij er vaker iets over zou

430
00:25:17,370 --> 00:25:21,450
zeggen, aangezien hij zoveel
dingen herhaaldelijk bespreekt.

431
00:25:21,450 --> 00:25:25,050
Maar in hoofdstuk 22, vers 7 zegt hij:

432
00:25:25,050 --> 00:25:30,570
Een rijke heerst over armen, en wie
leent, wordt slaaf van de uitlener.

433
00:25:30,570 --> 00:25:33,810
Schulden zijn de ondergang
van veel kleine bedrijven.

434
00:25:33,810 --> 00:25:35,610
Veel mensen die een bedrijf beginnen,

435
00:25:35,610 --> 00:25:39,030
hebben daarvoor niet het
benodigde kapitaal beschikbaar.

436
00:25:39,030 --> 00:25:41,670
Daarom maken ze schulden
om hun zaak te openen.

437
00:25:41,670 --> 00:25:44,670
Het bedrijf komt niet
snel genoeg van de grond.

438
00:25:44,670 --> 00:25:49,170
Een zeer groot percentage van de
kleine bedrijven gaat in het eerste of

439
00:25:49,170 --> 00:25:54,451
tweede jaar failliet — ik weet niet meer
hoeveel, misschien een derde of de helft —

440
00:25:54,451 --> 00:25:59,790
omdat ze onvoldoende kapitaal hadden
en geld hadden geleend om te beginnen.

441
00:25:59,790 --> 00:26:01,830
Schulden zijn dodelijk.

442
00:26:01,830 --> 00:26:06,930
Als je schulden hebt, zit je werkelijk
vast totdat je schuldenvrij bent.

443
00:26:06,930 --> 00:26:10,590
Zodra je geen schulden meer
hebt, ben je een vrij mens.

444
00:26:10,590 --> 00:26:14,550
Maar zolang je schulden hebt, heb
je een voortdurende verplichting.

445
00:26:14,550 --> 00:26:18,810
Als je geen schulden hebt, moet je
nog steeds iedere dag eten kopen.

446
00:26:18,810 --> 00:26:20,670
Je moet nog steeds kleding kopen.

447
00:26:20,670 --> 00:26:24,330
Je moet nog steeds je rekeningen
en andere kosten betalen.

448
00:26:24,330 --> 00:26:27,390
Maar als je schulden hebt,
moet je al die dingen doen

449
00:26:27,390 --> 00:26:32,550
en daarnaast nog de schuld afbetalen voor
het eten dat je eerder hebt gegeten en de

450
00:26:32,550 --> 00:26:34,410
auto die je eerder hebt gekocht.

451
00:26:34,410 --> 00:26:38,010
Je draagt zowel de last van het
verleden als die van het heden,

452
00:26:38,010 --> 00:26:40,890
en dat is iets wat meestal
vermeden kan worden.

453
00:26:40,890 --> 00:26:45,030
Heel arme mensen konden vaak niet
overleven zonder geld te lenen,

454
00:26:45,030 --> 00:26:46,950
en dat is een ander verhaal.

455
00:26:46,950 --> 00:26:51,270
Ze hadden geen andere keus dan
schulden te maken of iets te lenen.

456
00:26:51,270 --> 00:26:55,830
Maar de meeste van onze schulden ontstaan
simpelweg omdat we niet binnen onze

457
00:26:55,830 --> 00:26:58,230
financiële mogelijkheden willen leven.

458
00:26:58,230 --> 00:27:01,170
We hebben een bepaald
inkomen, en dat is genoeg,

459
00:27:01,170 --> 00:27:03,630
maar het is niet genoeg
voor onze begeerten.

460
00:27:03,630 --> 00:27:08,550
We verlangen naar meer dingen dan we
op dit moment werkelijk kunnen betalen.

461
00:27:08,550 --> 00:27:12,990
Maar we kunnen ze nu toch kopen: we
zetten ze gewoon op de creditcard.

462
00:27:12,990 --> 00:27:14,550
We maken gewoon schulden.

463
00:27:14,550 --> 00:27:16,350
Dan zijn we natuurlijk niet vrij.

464
00:27:16,350 --> 00:27:19,890
We zijn als slaven totdat we
die schuld hebben afbetaald.

465
00:27:19,890 --> 00:27:22,410
Het is beter tevreden
te zijn met wat je hebt,

466
00:27:22,410 --> 00:27:25,950
binnen je financiële mogelijkheden
te leven en een bedrijf langzaam

467
00:27:25,950 --> 00:27:27,330
op te bouwen.

468
00:27:27,330 --> 00:27:30,810
Veel gemeenten hebben hun
kerkgebouwen zonder schulden gebouwd,

469
00:27:30,810 --> 00:27:32,910
en dat heeft hun jaren gekost.

470
00:27:32,910 --> 00:27:36,510
Zo is één kerkgebouw helemaal
zonder schulden gebouwd.

471
00:27:36,510 --> 00:27:38,970
Het kostte negen jaar om het te bouwen.

472
00:27:38,970 --> 00:27:41,190
Dat is behoorlijk langzame groei.

473
00:27:41,190 --> 00:27:42,870
Maar als ze schulden hadden gemaakt,

474
00:27:42,870 --> 00:27:45,630
hadden ze zich voortdurend
zorgen moeten maken:

475
00:27:45,630 --> 00:27:48,630
„Komt er genoeg geld binnen
om dit gebouw te betalen?

476
00:27:48,630 --> 00:27:50,730
Zullen we het gebouw kwijtraken?”

477
00:27:50,730 --> 00:27:54,870
Je hoeft je nooit zorgen te maken dat je
het kwijtraakt als je er bij niemand een

478
00:27:54,870 --> 00:27:56,070
schuld voor hebt.

479
00:27:56,070 --> 00:27:58,230
Iemand met schulden is een slaaf.

480
00:27:58,230 --> 00:28:00,150
Als het om het beheren van geld gaat,

481
00:28:00,150 --> 00:28:03,270
is het beslist wenselijk
om schulden te vermijden.

482
00:28:03,270 --> 00:28:05,670
Is het zonde om schulden te maken?

483
00:28:05,670 --> 00:28:08,790
Nee, het kan geen zonde
zijn om schulden te maken,

484
00:28:08,790 --> 00:28:11,310
want de Bijbel zegt dat we
aan mensen moeten lenen,

485
00:28:11,310 --> 00:28:14,310
en daardoor komen zij bij
ons in de schuld te staan.

486
00:28:14,310 --> 00:28:16,590
Als het zonde was om schulden te hebben,

487
00:28:16,590 --> 00:28:20,910
zouden we mensen niet tot zonde
moeten brengen door aan hen te lenen.

488
00:28:20,910 --> 00:28:24,690
Het is duidelijk dat lenen
en uitlenen noodzakelijk zijn

489
00:28:24,690 --> 00:28:27,390
in onvoorspelbare economieën.

490
00:28:27,390 --> 00:28:31,770
Sommige mensen raken buiten hun eigen
schuld werkloos, hebben te weinig werk,

491
00:28:31,770 --> 00:28:35,370
krijgen te maken met een medische
crisis of iets dergelijks.

492
00:28:35,370 --> 00:28:38,370
Geld lenen van iemand
is vaak de beste manier

493
00:28:38,370 --> 00:28:41,070
waarop ze zo’n crisis
het hoofd kunnen bieden.

494
00:28:41,070 --> 00:28:43,890
Ik zou zeggen: leen dan van iemand.

495
00:28:43,890 --> 00:28:48,030
Het lijkt mij niet het verstandigst
of het beste om bij een bank te lenen,

496
00:28:48,030 --> 00:28:50,070
want de bank houdt niet van je.

497
00:28:50,070 --> 00:28:54,510
Als je geld van iemand moet lenen, moet
je lenen van iemand die meer van jou houdt

498
00:28:54,510 --> 00:28:57,210
dan van zijn geld, want
je weet maar nooit.

499
00:28:57,210 --> 00:29:00,750
Het probleem met lenen is dat
je niet weet of je het werkelijk

500
00:29:00,750 --> 00:29:02,370
zult kunnen terugbetalen.

501
00:29:02,370 --> 00:29:07,050
Je belooft dat je zult betalen, maar je
weet niet eens of je morgen nog in leven

502
00:29:07,050 --> 00:29:09,690
zult zijn. Jakobus zei:

503
00:29:09,690 --> 00:29:14,610
En nu dan u die zegt: Wij zullen vandaag
of morgen naar die en die stad reizen,

504
00:29:14,610 --> 00:29:18,570
en daar een jaar doorbrengen en
handeldrijven en winst maken,

505
00:29:18,570 --> 00:29:20,910
Je weet niet eens wat morgen zal brengen.

506
00:29:20,910 --> 00:29:23,910
Je weet niet eens of je
morgen nog zult leven.

507
00:29:23,910 --> 00:29:26,010
Hij zei dat je zou moeten zeggen:

508
00:29:26,010 --> 00:29:30,750
In plaats daarvan zou u moeten
zeggen: Als de Heere wil en wij leven,

509
00:29:30,750 --> 00:29:33,090
dan zullen wij dit of dat doen.

510
00:29:33,090 --> 00:29:36,330
We weten niet eens of we morgen
nog in leven zullen zijn.

511
00:29:36,330 --> 00:29:41,130
Als je geld leent en zegt: ‘Ik betaal je
volgend jaar of volgende maand terug,’

512
00:29:41,130 --> 00:29:43,110
weet je niet of je dat kunt doen.

513
00:29:43,110 --> 00:29:47,190
Misschien sterf je voor die tijd en
blijft die persoon achter zonder zijn geld

514
00:29:47,190 --> 00:29:48,570
terug te krijgen.

515
00:29:48,570 --> 00:29:51,930
Of misschien ben je volgende maand
minder goed in staat om werk te vinden

516
00:29:51,930 --> 00:29:53,190
dan deze maand.

517
00:29:53,190 --> 00:29:56,670
Je weet niet of je in staat zult
zijn om het terug te betalen.

518
00:29:56,670 --> 00:29:59,130
Het is dus het beste om
uit de schulden te blijven.

519
00:29:59,130 --> 00:30:03,030
Ik besef dat sommige mensen denken:
‘Ik kan gewoon failliet gaan.

520
00:30:03,030 --> 00:30:06,030
Ik kan mijn creditcards gewoon
tot de limiet gebruiken.

521
00:30:06,030 --> 00:30:09,690
Ik kan leven zoals ik wil, en
als ik het niet kan terugbetalen,

522
00:30:09,690 --> 00:30:13,110
vraag ik gewoon mijn faillissement
aan en ben ik ervan af.’

523
00:30:13,110 --> 00:30:16,590
Jij bent er misschien van af, maar
hoe zit het met de mensen die jou het

524
00:30:16,590 --> 00:30:18,090
geld hebben geleend?

525
00:30:18,090 --> 00:30:20,070
Zij draaien voor de schade op.

526
00:30:20,070 --> 00:30:23,190
Gewoonlijk denkt niemand aan
hen wanneer hij failliet gaat.

527
00:30:23,190 --> 00:30:27,270
De mensen van wie je geld hebt
geleend, zijn mensen zoals jij.

528
00:30:27,270 --> 00:30:29,850
Mensen die hun geld, naar we aannemen,

529
00:30:29,850 --> 00:30:33,630
eerlijk hebben verdiend en het hebben
uitgeleend in de verwachting dat ze het

530
00:30:33,630 --> 00:30:35,130
terug zouden krijgen.

531
00:30:35,130 --> 00:30:38,670
Als je het hun niet kunt
terugbetalen, beroof je hen.

532
00:30:38,670 --> 00:30:42,210
Daarom vind ik het zo vreemd dat
sommige mensen zich hebben aangesloten

533
00:30:42,210 --> 00:30:45,150
bij een van die bizarre
sektarische bewegingen

534
00:30:45,150 --> 00:30:48,810
waarin men denkt dat Jezus op
een bepaalde datum terugkomt.

535
00:30:48,810 --> 00:30:52,590
Er zijn een aantal van die verschillende
dagen geweest en verschillende

536
00:30:52,590 --> 00:30:56,610
leraren die een datum hebben
voorspeld waarop Jezus terugkomt.

537
00:30:56,610 --> 00:31:01,410
Je hoort over mensen die hen geloven en
eropuit gaan om hun creditcards tot de

538
00:31:01,410 --> 00:31:03,030
limiet te gebruiken.

539
00:31:03,030 --> 00:31:06,270
Ze besluiten het er in de laatste
paar dagen die ze nog hebben

540
00:31:06,270 --> 00:31:10,890
eens goed van te nemen, omdat ze hun
creditcards toch niet gaan afbetalen.

541
00:31:10,890 --> 00:31:14,010
Het wordt zo bizar. Wat denken ze wel?

542
00:31:14,010 --> 00:31:17,310
Ze verwachten God op een
bepaalde dag te ontmoeten

543
00:31:17,310 --> 00:31:20,430
en ze willen dat het laatste
wat ze op aarde hebben gedaan,

544
00:31:20,430 --> 00:31:22,290
het beroven van mensen is.

545
00:31:22,290 --> 00:31:26,430
Je wilt voor God staan terwijl het
laatste wat je op aarde hebt gedaan,

546
00:31:26,430 --> 00:31:28,830
was dat je mensen van hun geld beroofde,

547
00:31:28,830 --> 00:31:33,270
zodat jij tijdens de laatste paar
dagen van je leven feest kon vieren.

548
00:31:33,270 --> 00:31:34,650
Ik begrijp het niet.

549
00:31:34,650 --> 00:31:39,090
Wanneer ik sterf, wil ik dat mensen
nog onbetaalde schulden aan mij hebben,

550
00:31:39,090 --> 00:31:42,090
niet dat ik nog onbetaalde
schulden aan hen heb.

551
00:31:42,090 --> 00:31:46,410
Ik heb mijn leven altijd zo willen
leiden dat ik meer voor mensen doe dan ik

552
00:31:46,410 --> 00:31:48,510
ooit terugbetaald krijg.

553
00:31:48,510 --> 00:31:51,990
Sommige van mijn familieleden
hebben dat niet gewaardeerd.

554
00:31:51,990 --> 00:31:54,930
Ik herinner me dat
iemand erover klaagde dat

555
00:31:54,930 --> 00:32:00,150
een van de gemeenten waar ik lesgaf mij
nooit een gift gaf, mij nooit geld gaf.

556
00:32:00,150 --> 00:32:05,310
Ik gaf daar regelmatig les en ze deden
financieel nooit iets voor ons gezin.

557
00:32:05,310 --> 00:32:07,950
Ik hoorde daarover
klachten van een familielid

558
00:32:07,950 --> 00:32:10,470
en ik begreep niet hoe diegene dacht.

559
00:32:10,470 --> 00:32:13,350
Het is goed als mensen
je niet terugbetalen.

560
00:32:13,350 --> 00:32:17,010
Dan blijven zij bij jou in
de schuld staan, zei Jezus.

561
00:32:17,010 --> 00:32:21,330
Wanneer je een feestmaal aanricht,
nodig dan niet de mensen uit die

562
00:32:21,330 --> 00:32:25,350
jou ook kunnen uitnodigen en
je zo kunnen terugbetalen.

563
00:32:25,350 --> 00:32:28,170
Nodig mensen uit die je
niet kunnen terugbetalen,

564
00:32:28,170 --> 00:32:31,530
want dan zul je bij de
opstanding terugbetaald worden.

565
00:32:31,530 --> 00:32:36,690
Het is geweldig om je leven te beëindigen
terwijl mensen bij jou in het krijt staan,

566
00:32:36,690 --> 00:32:39,690
in plaats van dat jij bij
hen in het krijt staat.

567
00:32:39,690 --> 00:32:45,210
Want als jij bij hen in het krijt staat en
je leven eindigt, dan heb je hen beroofd.

568
00:32:45,210 --> 00:32:47,070
Je hebt hen benadeeld.

569
00:32:47,070 --> 00:32:52,530
Het is veel beter om zelf die schade te
dragen en God je te laten terugbetalen.

570
00:32:52,530 --> 00:32:54,810
Zo verzamel je schatten in de hemel.

571
00:32:54,810 --> 00:32:58,530
Het is dus goed om uit te lenen
en niet terugbetaald te worden,

572
00:32:58,530 --> 00:33:00,270
als dat is wat er gebeurt.

573
00:33:00,270 --> 00:33:05,670
Maar Jezus zei in Lukas 6 dat we moeten
uitlenen zonder iets terug te verwachten.

574
00:33:05,670 --> 00:33:08,550
Dat klinkt misschien alsof
het geen uitlenen is.

575
00:33:08,550 --> 00:33:10,530
Het klinkt misschien als geven.

576
00:33:10,530 --> 00:33:14,730
Maar het is mogelijk om uit te
lenen en niets terug te verwachten.

577
00:33:14,730 --> 00:33:19,290
Het staat in het zesde
hoofdstuk van Lukas, in vers 35.

578
00:33:19,290 --> 00:33:21,930
Lukas 6:35:

579
00:33:21,930 --> 00:33:26,610
Maar heb uw vijanden lief en doe goed,
en leen zonder te hopen iets terug

580
00:33:26,610 --> 00:33:27,751
te krijgen .

581
00:33:27,751 --> 00:33:32,190
Dan zal uw loon groot zijn en zult
u kinderen van de Allerhoogste zijn,

582
00:33:32,190 --> 00:33:35,490
want Hij is goedertieren over
de ondankbaren en slechten.

583
00:33:35,490 --> 00:33:41,970
Leen uit zonder iets terug te verwachten,
en je beloning zal groot zijn in de hemel.

584
00:33:41,970 --> 00:33:46,410
Wat betekent het om uit te lenen
zonder te hopen iets terug te krijgen?

585
00:33:46,410 --> 00:33:50,310
Wat is het verschil tussen
dat en gewoon iets geven?

586
00:33:50,310 --> 00:33:54,690
Sommige mensen kunnen je werkelijk
terugbetalen en zullen dat ook willen.

587
00:33:54,690 --> 00:33:57,810
Er zijn mensen die geen
bedelaars willen zijn.

588
00:33:57,810 --> 00:34:00,690
Ze willen niet hun hand
ophouden voor een gift.

589
00:34:00,690 --> 00:34:03,870
Ze hebben een zeker
gevoel van eigenwaarde,

590
00:34:03,870 --> 00:34:07,650
en misschien hebben ze het
tijdelijk moeilijk gekregen of

591
00:34:07,650 --> 00:34:09,690
heeft zich een crisis voorgedaan.

592
00:34:09,690 --> 00:34:14,610
Maar ze weten dat de kans groot is
dat ze het zullen kunnen terugbetalen.

593
00:34:14,610 --> 00:34:16,650
Ze willen geen aalmoes.

594
00:34:16,650 --> 00:34:22,050
Ze willen alleen een steuntje in de rug,
een beetje hulp om weer overeind te komen.

595
00:34:22,050 --> 00:34:25,650
Ze lenen liever iets dan
dat ze een gift aannemen.

596
00:34:25,650 --> 00:34:29,190
Je leent het aan hen uit, maar
je doet dat in de verwachting

597
00:34:29,190 --> 00:34:33,090
dat ze het misschien nooit zullen kunnen
terugbetalen, want je weet het nooit.

598
00:34:33,090 --> 00:34:34,590
Misschien kunnen ze dat niet.

599
00:34:34,590 --> 00:34:38,850
Ze kunnen diezelfde dag overlijden,
of er kan iets anders gebeuren.

600
00:34:38,850 --> 00:34:42,030
Wanneer je geld uitleent,
moet je het gewoon loslaten.

601
00:34:42,030 --> 00:34:45,870
Je moet nooit geld uitlenen, tenzij
het geld is dat je bereid zou zijn

602
00:34:45,870 --> 00:34:47,010
weg te geven.

603
00:34:47,010 --> 00:34:49,770
Maar tegelijkertijd moet
degene die het leent,

604
00:34:49,770 --> 00:34:52,470
dat doen met de bedoeling
het terug te betalen.

605
00:34:52,470 --> 00:34:56,490
Ik kan niet zeggen: ‘Jij moet aan mij
uitlenen zonder iets terug te verwachten,

606
00:34:56,490 --> 00:35:01,170
dus ik zal van je lenen en ik zal er niet
van uitgaan dat ik je moet terugbetalen.’

607
00:35:01,170 --> 00:35:03,270
Die keus is niet aan mij.

608
00:35:03,270 --> 00:35:08,610
Van mijn kant geldt: als ik moet lenen—God
zij dank hoef ik gewoonlijk niet te lenen

609
00:35:08,610 --> 00:35:13,230
en heb ik zonder schulden kunnen leven—dan
moet mijn geweten mij zeggen dat ik alles

610
00:35:13,230 --> 00:35:16,770
zal doen wat ik kan om dat geld
terug te betalen voordat ik

611
00:35:16,770 --> 00:35:21,510
één extra dollar aan mezelf uitgeef,
want het is een openstaande verplichting.

612
00:35:21,510 --> 00:35:25,530
Maar degene die aan mij uitleent,
moet dat doen en zeggen: ‘Nou,

613
00:35:25,530 --> 00:35:28,290
als hij het niet kan
terugbetalen, is het een gift.’

614
00:35:28,290 --> 00:35:29,970
Zo leen ik geld uit.

615
00:35:29,970 --> 00:35:33,030
Zo zou ik geld lenen als ik iets leende.

616
00:35:33,030 --> 00:35:36,630
Ik zou uitlenen zonder er
noodzakelijkerwijs iets voor

617
00:35:36,630 --> 00:35:38,070
terug te verwachten.

618
00:35:38,070 --> 00:35:42,390
Als ik iets leende, zou ik van mezelf
verwachten dat ik het zo snel mogelijk

619
00:35:42,390 --> 00:35:46,710
terugbetaalde, omdat ik er een hekel
aan zou hebben met schulden te leven.

620
00:35:46,710 --> 00:35:48,750
Het zou verschrikkelijk zijn om dat

621
00:35:48,750 --> 00:35:51,270
voortdurend boven je
hoofd te hebben hangen.

622
00:35:51,270 --> 00:35:52,710
Veel mensen weten dat.

623
00:35:52,710 --> 00:35:56,550
Ik heb niet veel geld, maar ik ben
rijker dan de meeste Amerikanen,

624
00:35:56,550 --> 00:35:58,290
omdat ik geen schulden heb.

625
00:35:58,290 --> 00:36:01,110
Ik sta financieel niet onder water.

626
00:36:01,110 --> 00:36:05,490
Ik heb niet bijzonder veel geld op de
bank en ik heb nooit ontzettend veel geld

627
00:36:05,490 --> 00:36:08,550
achter de hand gehad, en
dat ook niet nodig gehad.

628
00:36:08,550 --> 00:36:11,430
Maar zonder schulden ben ik in zekere zin

629
00:36:11,430 --> 00:36:16,110
rijker dan waarschijnlijk tachtig
procent van de Amerikanen, zo niet meer,

630
00:36:16,110 --> 00:36:19,590
omdat betrekkelijk weinig
mensen zonder schulden leven.

631
00:36:19,590 --> 00:36:22,530
Het is bevrijdend om
geen schulden te hebben.

632
00:36:22,530 --> 00:36:26,310
Als iemand zijn bedrijf kan financieren
zonder schulden aan te gaan,

633
00:36:26,310 --> 00:36:28,290
moet hij dat uiteraard doen.

634
00:36:28,290 --> 00:36:30,750
Zijn bedrijf zal dan zekerder zijn.

635
00:36:30,750 --> 00:36:34,290
Als je geld moet lenen,
leen dan, zoals ik al zei,

636
00:36:34,290 --> 00:36:37,710
van iemand die meer van jou
houdt dan van zijn geld.

637
00:36:37,710 --> 00:36:41,010
De bank zal beslag leggen
op je huis, je bedrijf,

638
00:36:41,010 --> 00:36:45,630
je apparatuur en alles wat je hebt
als je de schuld niet kunt afbetalen.

639
00:36:45,630 --> 00:36:50,370
Als je van je grootouders, je oom of
iemand anders uit je familie leent,

640
00:36:50,370 --> 00:36:53,790
zullen ze waarschijnlijk geen
beslag op je bezittingen leggen.

641
00:36:53,790 --> 00:36:56,190
Waarschijnlijk geven ze je wat uitstel.

642
00:36:56,190 --> 00:36:58,470
Maar vermijd schulden als dat mogelijk is.

643
00:36:58,470 --> 00:37:02,010
Dat is eenvoudigweg een
Bijbelse manier van leven.

644
00:37:02,010 --> 00:37:05,370
Hoofdstuk 14, vers 31, zegt:

645
00:37:05,370 --> 00:37:09,150
Wie een geringe onderdrukt,
smaadt diens Maker,

646
00:37:09,150 --> 00:37:12,510
maar wie zich over een
arme ontfermt, eert Hem.

647
00:37:12,510 --> 00:37:17,070
Wie God eert, ontfermt
zich over de behoeftige.

648
00:37:17,070 --> 00:37:21,630
Sommige mensen verkeren in de positie
dat ze anderen in dienst kunnen nemen,

649
00:37:21,630 --> 00:37:25,650
en sommige mensen verkeren in de
positie dat ze werk nodig hebben.

650
00:37:25,650 --> 00:37:28,710
Zij die werk nodig hebben, zijn behoeftig.

651
00:37:28,710 --> 00:37:33,150
Daarom moet iemand erop letten dat hij
zijn werknemers met respect behandelt

652
00:37:33,150 --> 00:37:35,310
en hen niet onderdrukt.

653
00:37:35,310 --> 00:37:39,030
Tegenwoordig hebben we wetten die
werknemers bijna meer rechten geven

654
00:37:39,030 --> 00:37:40,950
dan werkgevers, misschien.

655
00:37:40,950 --> 00:37:44,010
Maar er was een tijd, in Bijbelse tijden

656
00:37:44,010 --> 00:37:47,010
en gedurende een groot
deel van de geschiedenis,

657
00:37:47,010 --> 00:37:51,150
waarin volledig misbruik kon worden
gemaakt van een behoeftig mens,

658
00:37:51,150 --> 00:37:53,370
juist omdat hij behoeftig was.

659
00:37:53,370 --> 00:37:57,450
Hij zou alles doen om brood
voor zijn gezin te krijgen.

660
00:37:57,450 --> 00:38:01,290
Daarom kon men hem een lager
loon geven of hem onder

661
00:38:01,290 --> 00:38:04,110
ondraaglijke omstandigheden laten werken.

662
00:38:04,110 --> 00:38:06,090
De rijken konden dat doen omdat

663
00:38:06,090 --> 00:38:11,250
zij de sterkste onderhandelingspositie
hadden en de behoeftige wanhopig was.

664
00:38:11,250 --> 00:38:15,870
In onze tijd zijn er veel mensen zonder
werk en zijn er, voor zover ik hoor,

665
00:38:15,870 --> 00:38:18,330
niet veel banen voor hen beschikbaar.

666
00:38:18,330 --> 00:38:23,550
Misschien is dat ergens in de nabije
toekomst niet meer zo; dat weten we niet.

667
00:38:23,550 --> 00:38:26,010
Er zijn dus veel behoeftige mensen.

668
00:38:26,010 --> 00:38:29,070
De overheid springt natuurlijk
voor velen van hen bij,

669
00:38:29,070 --> 00:38:31,410
en dat is niet de ideale situatie.

670
00:38:31,410 --> 00:38:35,850
Omdat mensen behoeftig zijn, zijn
ze soms bereid banen aan te nemen

671
00:38:35,850 --> 00:38:40,890
onder omstandigheden die ze niet zouden
accepteren als ze niet zo behoeftig waren.

672
00:38:40,890 --> 00:38:44,730
Werkgevers kunnen misbruik van
hen maken, hen dingen laten doen

673
00:38:44,730 --> 00:38:47,130
en hen voor lagere lonen laten werken,

674
00:38:47,130 --> 00:38:50,430
wat in een betere economie
eigenlijk niet eerlijk zou zijn.

675
00:38:50,430 --> 00:38:53,850
Iemand die godvrezend
is en werknemers heeft,

676
00:38:53,850 --> 00:38:56,850
moet hen op een godvruchtige
manier behandelen.

677
00:38:56,850 --> 00:39:00,750
Volgens mij wordt dat
bedoeld in Spreuken 14:31.

678
00:39:00,750 --> 00:39:03,690
Hoofdstuk 22, vers 16, zegt:

679
00:39:03,690 --> 00:39:08,550
Wie een arme onderdrukt om zichzelf te
verrijken, en wie aan een rijke geeft,

680
00:39:08,550 --> 00:39:10,650
zullen zeker tot gebrek komen.

681
00:39:10,650 --> 00:39:14,910
De armen onderdrukken om rijker te
worden is wat in de moderne tijd,

682
00:39:14,910 --> 00:39:17,250
net als in de oudheid, in sweatshops

683
00:39:17,250 --> 00:39:20,730
en vergelijkbare werkplaatsen
in Azië is gedaan.

684
00:39:20,730 --> 00:39:24,510
Ook gebeurde het vroeger in
fabrieken in Europa en Amerika,

685
00:39:24,510 --> 00:39:27,450
aan het begin van de
industriële revolutie.

686
00:39:27,450 --> 00:39:31,290
Vaak werden kinderen gedwongen al
op heel jonge leeftijd te werken

687
00:39:31,290 --> 00:39:33,870
en gevaarlijk en wreed werk te doen.

688
00:39:33,870 --> 00:39:37,470
Ook hun ouders hadden bijzonder
slechte arbeidsomstandigheden,

689
00:39:37,470 --> 00:39:40,050
en dat kon de werkgevers niets schelen.

690
00:39:40,050 --> 00:39:42,630
Ze verdienden veel geld aan deze mensen.

691
00:39:42,630 --> 00:39:45,870
Deze mensen waren voor hen als
machines die ze gebruikten,

692
00:39:45,870 --> 00:39:48,270
en ze behandelden hen niet als mensen.

693
00:39:48,270 --> 00:39:51,030
Dat heeft geleid tot zaken als vakbonden,

694
00:39:51,030 --> 00:39:54,450
die overigens ook geen erg
ideale oplossing zijn geweest.

695
00:39:54,450 --> 00:39:59,130
Ik ben niet echt voor vakbonden, maar
er zou nooit enige reden zijn geweest

696
00:39:59,130 --> 00:40:03,510
om voor vakbonden te pleiten als
werkgevers hun werknemers altijd

697
00:40:03,510 --> 00:40:04,770
menselijk hadden behandeld.

698
00:40:04,770 --> 00:40:08,130
De werknemers zouden niet hebben
gedacht dat ze in een vakbond

699
00:40:08,130 --> 00:40:12,690
samen tegen de werkgevers of tegen
de bedrijfsleiding moesten optrekken.

700
00:40:12,690 --> 00:40:14,730
Ze zouden tevreden zijn geweest.

701
00:40:14,730 --> 00:40:20,370
Maar soms zijn mensen belust op winst, en
daarom laten ze hun arbeiders te hard en

702
00:40:20,370 --> 00:40:24,090
onder wrede omstandigheden
werken en onderdrukken ze hen.

703
00:40:24,090 --> 00:40:28,770
Als het gaat om ondernemer zijn, of gewoon
om hoe je je in de economische wereld

704
00:40:28,770 --> 00:40:33,510
gedraagt, dan spreekt het vanzelf dat
de manier waarop je je middelen beheert

705
00:40:33,510 --> 00:40:38,490
er veel mee te maken zal hebben of je
later behoeftig of welgesteld bent.

706
00:40:38,490 --> 00:40:43,530
Er wordt advies gegeven over het beheer
van middelen, vooral in hoofdstuk 6,

707
00:40:43,530 --> 00:40:47,970
vers 6 tot en met 11, een heel
bekende passage in Spreuken.

708
00:40:47,970 --> 00:40:50,310
We hebben daar eerder al over gesproken,

709
00:40:50,310 --> 00:40:53,250
toen we ons overzicht
van Spreuken behandelden.

710
00:40:53,250 --> 00:40:56,310
In Spreuken 6, vers 6, staat:

711
00:40:56,310 --> 00:41:00,930
Ga naar de mier, luiaard,
zie zijn wegen en word wijs.

712
00:41:00,930 --> 00:41:05,010
Bij het beheer van middelen waar
het hier om gaat, kijkt men vooruit,

713
00:41:05,010 --> 00:41:08,310
voorziet men welke behoeften
er in de toekomst zullen zijn

714
00:41:08,310 --> 00:41:12,150
en treft men daarvoor voorzieningen
zolang dat nog mogelijk is.

715
00:41:12,150 --> 00:41:15,150
Dit geldt niet alleen voor
het leiden van een bedrijf.

716
00:41:15,150 --> 00:41:18,090
Dit geldt gewoon voor het
runnen van een huishouden.

717
00:41:18,090 --> 00:41:20,550
Dit geldt voor het leiden van een leven.

718
00:41:20,550 --> 00:41:24,030
Als je weet dat er een bepaalde
bijzondere behoefte aankomt

719
00:41:24,030 --> 00:41:27,030
en je nu genoeg hebt om
daarvoor iets opzij te leggen,

720
00:41:27,030 --> 00:41:29,310
dan is het verstandig om dat te doen.

721
00:41:29,310 --> 00:41:31,470
Het is heel dwaas om dat niet te doen.

722
00:41:31,470 --> 00:41:34,590
De mier weet als het ware
dat de winter eraan komt

723
00:41:34,590 --> 00:41:37,710
en dat er dan geen voedsel
te verzamelen zal zijn.

724
00:41:37,710 --> 00:41:42,270
Daarom verzamelt ze in de zomer veel
meer dan ze onmiddellijk nodig heeft.

725
00:41:42,270 --> 00:41:44,790
Ze legt iets opzij voor de toekomst.

726
00:41:44,790 --> 00:41:49,110
Dit is zo ongeveer wat mensen tegenwoordig
met hun pensioenrekeningen doen.

727
00:41:49,110 --> 00:41:54,330
Ze leggen iets opzij voor hun oude dag, en
ik veronderstel dat dit een goede zaak is.

728
00:41:54,330 --> 00:41:59,670
Ik heb daar soms gemengde gevoelens over,
omdat ik nooit hoop met pensioen te gaan.

729
00:41:59,670 --> 00:42:01,650
Natuurlijk heb ik geen werkgever.

730
00:42:01,650 --> 00:42:05,970
Ik heb niemand die mij loon betaalt, dus
ik hoef me geen zorgen te maken over een

731
00:42:05,970 --> 00:42:08,790
tijd waarin ik geen werk meer zal hebben.

732
00:42:08,790 --> 00:42:12,450
Zolang ik God dien, zal
ik Hem als mijn werkgever

733
00:42:12,450 --> 00:42:16,170
en als Degene Die in mijn
behoeften voorziet, hebben.

734
00:42:16,170 --> 00:42:20,970
Maar veel mensen hebben een ander soort
werk dan ik, en zij hebben daadwerkelijke,

735
00:42:20,970 --> 00:42:24,330
zichtbare en voorspelbare
inkomstenbronnen.

736
00:42:24,330 --> 00:42:28,290
Wat ook voorspelbaar is, is dat
die inkomstenbronnen er niet voor

737
00:42:28,290 --> 00:42:29,850
altijd zullen zijn.

738
00:42:29,850 --> 00:42:34,590
Er zal een moment komen waarop ze met
pensioen moeten gaan, moeten stoppen,

739
00:42:34,590 --> 00:42:39,090
arbeidsongeschikt raken of oud
zijn en niet meer kunnen werken.

740
00:42:39,090 --> 00:42:42,930
Daarom is het verstandig om iets
opzij te leggen voor de toekomst.

741
00:42:42,930 --> 00:42:45,990
Het is gewoon verstandig beheer van geld.

742
00:42:45,990 --> 00:42:49,770
Salomo beveelt het aan en
zegt dat de mier wijs is.

743
00:42:49,770 --> 00:42:53,610
Als wij dat niet zijn, zouden
we ons daarvoor moeten schamen.

744
00:42:53,610 --> 00:42:56,430
Want de mier heeft
kleinere hersenen dan wij,

745
00:42:56,430 --> 00:42:59,670
dus zouden wij minstens zo
wijs moeten zijn als zij.

746
00:42:59,670 --> 00:43:02,850
In hoofdstuk 13, vers 18, staat:

747
00:43:02,850 --> 00:43:06,030
Armoede en schande zijn er
voor wie vermaning verwerpt,

748
00:43:06,030 --> 00:43:09,630
maar wie bestraffing in acht
neemt, zal geëerd worden.

749
00:43:09,630 --> 00:43:14,550
Dit gaat over het aannemen van advies,
vooral als je de verkeerde kant opgaat.

750
00:43:14,550 --> 00:43:18,390
Als je een dwaze beslissing neemt en
iemand je wijselijk in de goede richting

751
00:43:18,390 --> 00:43:22,110
wijst, maar je advies veracht
en je niet laat corrigeren,

752
00:43:22,110 --> 00:43:24,810
dan zul je op weg zijn naar armoede.

753
00:43:24,810 --> 00:43:29,070
Iemand die een bedrijf leidt, moet
ongetwijfeld veel advies aannemen.

754
00:43:29,070 --> 00:43:32,730
Natuurlijk zijn er tegenwoordig
veel tijdschriften voor zakenmensen

755
00:43:32,730 --> 00:43:34,950
en financiële tijdschriften.

756
00:43:34,950 --> 00:43:39,810
Tegenwoordig gaan mensen meestal naar de
universiteit en volgen ze een opleiding.

757
00:43:39,810 --> 00:43:44,610
Daar krijgen ze hun advies over hoe ze
een bedrijf moeten leiden of wat dan ook.

758
00:43:44,610 --> 00:43:48,030
Vroeger nam een zoon het
bedrijf van zijn vader over.

759
00:43:48,030 --> 00:43:51,870
Hij moest dan van zijn vader
leren en het advies van zijn vader

760
00:43:51,870 --> 00:43:54,690
aannemen over hoe hij
de dingen moest doen.

761
00:43:54,690 --> 00:43:57,990
Maar het is altijd verstandig om
te bedenken dat je kunt verbeteren

762
00:43:57,990 --> 00:43:59,130
wat je doet.

763
00:43:59,130 --> 00:44:03,810
Als iemand naar je toe komt en zegt: ‘Dit
zou beter zijn als je het op die manier

764
00:44:03,810 --> 00:44:08,430
deed,’ dan is het goed om niet verwaand
te zijn en te zeggen: ‘Nou zeg,

765
00:44:08,430 --> 00:44:10,230
ik doe het al goed genoeg.

766
00:44:10,230 --> 00:44:14,430
Wie ben jij om hier binnen te komen
en te zeggen dat je meer weet dan ik?’

767
00:44:14,430 --> 00:44:18,330
Je kunt elk advies dat je
krijgt bekijken en afwegen.

768
00:44:18,330 --> 00:44:22,470
Advies aannemen betekent niet
dat je advies altijd opvolgt.

769
00:44:22,470 --> 00:44:25,350
Het betekent dat je het altijd afweegt.

770
00:44:25,350 --> 00:44:27,330
Je weegt advies af.

771
00:44:27,330 --> 00:44:31,350
Als iemand je raad geeft, betekent dat
niet dat je moet doen wat diegene zegt.

772
00:44:31,350 --> 00:44:35,370
Het betekent wel dat diegene
misschien iets ziet wat jij niet ziet,

773
00:44:35,370 --> 00:44:38,070
en dat is iets waar je
naar zou moeten kijken.

774
00:44:38,070 --> 00:44:42,990
Overweeg het op zijn minst, weeg
het af en doe het als het zinvol is.

775
00:44:42,990 --> 00:44:45,870
Als het niet zinvol is, doe het dan niet.

776
00:44:45,870 --> 00:44:49,890
Maar twee weten meer dan
één, en velen weten nog meer.

777
00:44:49,890 --> 00:44:52,410
Het is nuttig als veel
mensen vanuit verschillende

778
00:44:52,410 --> 00:44:55,410
invalshoeken naar
hetzelfde probleem kijken.

779
00:44:55,410 --> 00:44:58,830
Maar sommige mensen zijn te
trots om advies aan te nemen.

780
00:44:58,830 --> 00:45:03,030
Er zijn mensen die onderricht haten,
en degene die correctie veracht,

781
00:45:03,030 --> 00:45:08,130
zal tot armoede en schande vervallen en
het financieel dan ook niet goed doen.

782
00:45:08,130 --> 00:45:12,630
Ten slotte heeft Spreuken ook het een en
ander te zeggen over het gebruik van geld.

783
00:45:12,630 --> 00:45:17,250
Het eerste wat daarover gezegd moet
worden, is dat je God ermee moet eren.

784
00:45:17,250 --> 00:45:21,090
In hoofdstuk 3, vers 9, zegt Salomo:

785
00:45:21,090 --> 00:45:25,530
Vereer de HEERE met je bezit, met de
eerstelingen van heel je opbrengst,

786
00:45:25,530 --> 00:45:30,090
De eerstelingen van heel je opbrengst
betekent dat je het eerste neemt.

787
00:45:30,090 --> 00:45:31,950
Je stelt God voorop.

788
00:45:31,950 --> 00:45:35,550
Zodra je loon ontvangt,
zodra je een oogst hebt,

789
00:45:35,550 --> 00:45:38,490
zodra je enige opbrengst
van je arbeid hebt,

790
00:45:38,490 --> 00:45:44,130
neem je het eerste daarvan en eer je
God door Hem het eerste ervan te geven.

791
00:45:44,130 --> 00:45:47,130
Maar je eert God niet
alleen met dat eerste deel.

792
00:45:47,130 --> 00:45:49,350
Je eert God met alles.

793
00:45:49,350 --> 00:45:51,930
Je eert God met alles wat je hebt.

794
00:45:51,930 --> 00:45:56,790
Een deel daarvan geef je meteen,
als eerste, specifiek aan God.

795
00:45:56,790 --> 00:46:01,230
Nu ben ik niet iemand die gelooft dat het
geven van tienden, met andere woorden,

796
00:46:01,230 --> 00:46:05,250
het geven van tien procent, een
gebod van het Nieuwe Testament is.

797
00:46:05,250 --> 00:46:09,390
Er zijn veel christenen die geloven,
en veel gemeenten die leren,

798
00:46:09,390 --> 00:46:13,890
dat je meteen tien procent van je inkomen
moet nemen en het aan je plaatselijke

799
00:46:13,890 --> 00:46:15,330
gemeente moet geven.

800
00:46:15,330 --> 00:46:19,350
Ik vind niet dat dit noodzakelijkerwijs
in het Nieuwe Testament wordt geleerd en

801
00:46:19,350 --> 00:46:21,210
daarom onderwijs ik het niet.

802
00:46:21,210 --> 00:46:23,670
Voor veel christenen zou tien procent

803
00:46:23,670 --> 00:46:27,990
volgens mij waarschijnlijk niet echt
genoeg en geen billijk bedrag zijn.

804
00:46:27,990 --> 00:46:32,850
Gezien de mate waarin God ons heeft
gezegend en ons in dit deel van de wereld,

805
00:46:32,850 --> 00:46:37,470
op dit specifieke moment in de
geschiedenis, voorspoed heeft gegeven,

806
00:46:37,470 --> 00:46:42,150
verdienen en bezitten we zoveel dat
slechts tien procent aan God geven

807
00:46:42,150 --> 00:46:44,430
bijna een symbolisch gebaar is.

808
00:46:44,430 --> 00:46:46,650
Het is bijna alsof je God negeert,

809
00:46:46,650 --> 00:46:51,270
want velen van ons zouden gemakkelijk
kunnen leven van vijftig of zestig procent

810
00:46:51,270 --> 00:46:52,650
van wat we hebben.

811
00:46:52,650 --> 00:46:57,750
Nu zouden we op die manier niet volgens
onze huidige levensstandaard kunnen leven.

812
00:46:57,750 --> 00:47:00,270
Maar met vijftig procent
van wat we hebben,

813
00:47:00,270 --> 00:47:03,990
zouden we beter kunnen leven dan
vijfenzeventig procent van de mensen

814
00:47:03,990 --> 00:47:05,190
in de wereld.

815
00:47:05,190 --> 00:47:08,730
Ik zeg niet dat we van vijftig
procent zouden moeten leven.

816
00:47:08,730 --> 00:47:12,090
Ik zeg dat de meeste mensen
in dit land van minder dan

817
00:47:12,090 --> 00:47:15,210
negentig procent van hun
inkomen zouden kunnen leven.

818
00:47:15,210 --> 00:47:19,530
Daarom is tien procent geen
goed percentage om Amerikaanse

819
00:47:19,530 --> 00:47:21,450
christenen aan te bevelen.

820
00:47:21,450 --> 00:47:27,030
Sommige christenen zijn zelfs in Amerika
zo arm dat ze niet zouden kunnen leven van

821
00:47:27,030 --> 00:47:29,250
negentig procent van wat ze verdienen.

822
00:47:29,250 --> 00:47:32,010
Ze kunnen nauwelijks leven
van honderd procent ervan.

823
00:47:32,010 --> 00:47:37,230
Daarom is de regel dat mensen tien procent
aan de gemeente moeten geven wettisch en

824
00:47:37,230 --> 00:47:42,150
star; die heeft geen Bijbelse grondslag
en werkt voor sommige mensen niet.

825
00:47:42,150 --> 00:47:46,710
Ik geloof dat mensen God met heel hun
inkomen en al hun geld moeten eren,

826
00:47:46,710 --> 00:47:48,750
omdat het allemaal van Hem is.

827
00:47:48,750 --> 00:47:52,530
Al onze uren zijn van Hem, en
het zijn onze uren waarmee we

828
00:47:52,530 --> 00:47:54,210
het inkomen verdienen.

829
00:47:54,210 --> 00:47:56,130
Al onze dagen zijn van Hem.

830
00:47:56,130 --> 00:47:58,230
Wijzelf zijn van Hem.

831
00:47:58,230 --> 00:48:02,190
Omdat wij van Hem zijn, zijn
onze bezittingen van Hem.

832
00:48:02,190 --> 00:48:06,030
Daarom moeten we Hem ermee
eren, wat we er ook mee doen.

833
00:48:06,030 --> 00:48:09,450
Dat kan betekenen dat we tien
procent aan de gemeente geven,

834
00:48:09,450 --> 00:48:12,990
of het kan betekenen dat we dertig
procent aan de gemeente geven,

835
00:48:12,990 --> 00:48:18,090
of niets ervan aan de gemeente en een deel
ervan aan een arm gezin dat we kennen,

836
00:48:18,090 --> 00:48:19,710
of aan zendelingen.

837
00:48:19,710 --> 00:48:24,510
Er zijn veel doelen waaraan we geld
kunnen geven en daarmee God kunnen eren.

838
00:48:24,510 --> 00:48:28,410
In het Nieuwe Testament wordt nergens
voorgeschreven dat een bepaald percentage

839
00:48:28,410 --> 00:48:31,890
van ons inkomen naar een
bepaalde bestemming moet gaan.

840
00:48:31,890 --> 00:48:36,570
In het Oude Testament moest Israël tien
procent van zijn oogst brengen en die aan

841
00:48:36,570 --> 00:48:39,210
de tempel geven om de Levieten te voeden.

842
00:48:39,210 --> 00:48:42,330
Maar dat wordt in het Nieuwe
Testament niet voortgezet.

843
00:48:42,330 --> 00:48:44,850
Wat in het Nieuwe Testament
wel wordt voortgezet,

844
00:48:44,850 --> 00:48:49,590
is dat God nog steeds geëerd moet
worden met al onze zaken en bezittingen.

845
00:48:49,590 --> 00:48:53,490
We moeten bedenken dat alles wat we hebben
tot eer van God gebruikt moet worden,

846
00:48:53,490 --> 00:48:55,590
omdat het van Hem is.

847
00:48:55,590 --> 00:48:58,110
Spreuken heeft, net als
de rest van de Schrift,

848
00:48:58,110 --> 00:49:01,410
veel te zeggen over de
noodzaak om de armen te helpen.

849
00:49:01,410 --> 00:49:05,490
Arme mensen zijn de ontvangers die
God heeft aangewezen voor onze gaven,

850
00:49:05,490 --> 00:49:09,210
waardoor wij schatten in de
hemel verzamelen. Jezus zei:

851
00:49:09,210 --> 00:49:14,250
Verzamel geen schatten voor u op de
aarde, waar mot en roest ze verderven,

852
00:49:14,250 --> 00:49:20,010
en waar dieven inbreken en stelen; maar
verzamel schatten voor u in de hemel,

853
00:49:20,010 --> 00:49:25,590
waar geen mot of roest ze verderft, en
waar dieven niet inbreken of stelen;

854
00:49:25,590 --> 00:49:30,030
want waar uw schat is,
daar zal ook uw hart zijn.

855
00:49:30,030 --> 00:49:33,210
Nu, hoe verzamel je schatten in de hemel?

856
00:49:33,210 --> 00:49:35,610
Hoe doe je een storting in de hemel?

857
00:49:35,610 --> 00:49:38,190
Iemand zei: ‘Dat is gemakkelijk.

858
00:49:38,190 --> 00:49:43,170
Ik neem gewoon al mijn geld, gooi
het de lucht in en zeg: “God,

859
00:49:43,170 --> 00:49:45,570
alles wat U terugstuurt, houd ik.

860
00:49:45,570 --> 00:49:48,090
Wat U wilt houden, houdt U maar.”’

861
00:49:48,090 --> 00:49:50,370
Hoe krijg je je geld in de hemel?

862
00:49:50,370 --> 00:49:54,390
Moet je het daarheen gooien
of met een raket opsturen?

863
00:49:54,390 --> 00:49:58,950
Nee, je verzamelt schatten in de
hemel door aan de armen te geven.

864
00:49:58,950 --> 00:50:02,790
Dat zei Jezus tegen de
rijke jongeman. Hij zei:

865
00:50:02,790 --> 00:50:08,910
Jezus zei tegen hem: Als u volmaakt wilt
zijn, ga dan heen, verkoop wat u hebt,

866
00:50:08,910 --> 00:50:13,230
en geef het aan de armen, en u
zult een schat hebben in de hemel;

867
00:50:13,230 --> 00:50:15,750
en kom dan en volg Mij.

868
00:50:15,750 --> 00:50:20,010
Of Hij zei tegen Zijn discipelen
in Lukas, hoofdstuk 12:

869
00:50:20,010 --> 00:50:24,690
Verkoop uw bezittingen en geef
de opbrengst weg als liefdegave.

870
00:50:24,690 --> 00:50:29,370
Maak voor uzelf beurzen die niet
verslijten, een schat die niet opraakt,

871
00:50:29,370 --> 00:50:30,690
in de hemelen.

872
00:50:30,690 --> 00:50:35,790
Dus je geeft aan de armen, en op die
manier leg je schatten in de hemel weg.

873
00:50:35,790 --> 00:50:40,590
Dat wil zeggen: je geeft in
werkelijkheid aan God. Jezus zei:

874
00:50:40,590 --> 00:50:45,210
En de Koning zal hun
antwoorden: Voorwaar, Ik zeg u:

875
00:50:45,210 --> 00:50:49,650
voor zover u dit voor een van deze
geringste broeders van Mij gedaan hebt,

876
00:50:49,650 --> 00:50:51,390
hebt u dat voor Mij gedaan.

877
00:50:51,390 --> 00:50:56,490
In Spreuken staat dat geven aan de
armen iets is wat ieder godvruchtig mens

878
00:50:56,490 --> 00:50:57,810
behoort te doen.

879
00:50:57,810 --> 00:51:02,370
In hoofdstuk 11, vers 24 en 25, staat:

880
00:51:02,370 --> 00:51:06,210
Er zijn er die mild uitdelen
en nog meer ontvangen,

881
00:51:06,210 --> 00:51:12,090
en er zijn er die meer inhouden dan
rechtmatig is, maar het is tot gebrek.

882
00:51:12,090 --> 00:51:16,410
Een zegenende ziel wordt
verzadigd, en wie te drinken geeft,

883
00:51:16,410 --> 00:51:18,570
die zal ook te drinken krijgen.

884
00:51:18,570 --> 00:51:21,090
_[Vertalersnoot: De Engelse
vertaling die Gregg gebruikt,

885
00:51:21,090 --> 00:51:26,490
zegt in vers 25 dat de vrijgevige
mens „rijk gemaakt” wordt;

886
00:51:26,490 --> 00:51:30,570
de weergegeven Nederlandse
tekst heeft „wordt verzadigd”.]_

887
00:51:30,570 --> 00:51:34,170
Kort gezegd: iemand met
een vrijgevige ziel,

888
00:51:34,170 --> 00:51:37,230
iemand die wat hij heeft
uitdeelt aan behoeftigen,

889
00:51:37,230 --> 00:51:40,710
wordt volgens de door Gregg
gebruikte vertaling in sommige

890
00:51:40,710 --> 00:51:43,050
gevallen steeds rijker.

891
00:51:43,050 --> 00:51:47,550
Andere mensen potten alles voor
zichzelf op, en zij worden steeds armer,

892
00:51:47,550 --> 00:51:50,430
omdat God hun handelwijze niet zegent.

893
00:51:50,430 --> 00:51:54,090
In hoofdstuk 14, vers 21, staat:

894
00:51:54,090 --> 00:51:58,590
Wie zijn naaste veracht, zondigt,
maar welzalig is hij die zich

895
00:51:58,590 --> 00:52:00,750
over ellendigen ontfermt.

896
00:52:00,750 --> 00:52:03,810
In hetzelfde hoofdstuk, vers 31:

897
00:52:03,810 --> 00:52:08,130
Wie een geringe onderdrukt,
smaadt diens Maker,

898
00:52:08,130 --> 00:52:11,730
maar wie zich over een
arme ontfermt, eert Hem.

899
00:52:11,730 --> 00:52:15,930
In hoofdstuk 19, vers 17, zei Salomo:

900
00:52:15,930 --> 00:52:19,950
Wie zich ontfermt over de
arme, leent uit aan de HEERE.

901
00:52:19,950 --> 00:52:22,350
Hij zal hem zijn weldaad vergelden.

902
00:52:22,350 --> 00:52:24,390
De Heere zal het terugbetalen.

903
00:52:24,390 --> 00:52:28,170
Als je aan de armen geeft, als
je barmhartig bent voor de armen,

904
00:52:28,170 --> 00:52:29,550
leen je aan God.

905
00:52:29,550 --> 00:52:33,510
Dat wil zeggen: God beschouwt
het als een geschenk aan Hem

906
00:52:33,510 --> 00:52:36,870
en als iets wat Hij Zich
verplicht heeft terug te betalen.

907
00:52:36,870 --> 00:52:40,230
Geven aan de armen is altijd
een goede investering,

908
00:52:40,230 --> 00:52:43,410
als er natuurlijk sprake
is van echte armoede.

909
00:52:43,410 --> 00:52:46,410
Sommige mensen zijn arm
vanwege hun levenswijze,

910
00:52:46,410 --> 00:52:50,370
en ze zouden niet langer arm zijn
zodra ze ophielden met zondigen.

911
00:52:50,370 --> 00:52:54,450
In zo’n geval is het niet per se
liefdevol om iemand te onderhouden

912
00:52:54,450 --> 00:52:58,890
die alleen maar arm is omdat hij
zondigt, omdat hij niet wil werken,

913
00:52:58,890 --> 00:53:03,330
of omdat hij verslaafd is aan
drugs of alcohol of wat dan ook,

914
00:53:03,330 --> 00:53:04,950
en dat hem arm maakt.

915
00:53:04,950 --> 00:53:06,810
Daar gaat het hier niet over.

916
00:53:06,810 --> 00:53:10,170
De armen in Israël waren
mensen die bedelden,

917
00:53:10,170 --> 00:53:12,930
en bedelen was een schandelijk beroep.

918
00:53:12,930 --> 00:53:17,190
Niemand zou bedelen tenzij hij
geen andere mogelijkheden had.

919
00:53:17,190 --> 00:53:22,410
Als iemand bedelde, was hij dus werkelijk
niet in staat zichzelf te onderhouden.

920
00:53:22,410 --> 00:53:24,750
Het was het laatste wat iemand zou doen.

921
00:53:24,750 --> 00:53:30,450
Het zou beneden de waardigheid zijn van
ieder mens die kon werken om te bedelen.

922
00:53:30,450 --> 00:53:32,670
Zo denken mensen tegenwoordig niet.

923
00:53:32,670 --> 00:53:35,850
Heel wat mensen bedelen
liever dan dat ze werken,

924
00:53:35,850 --> 00:53:39,150
en dat komt gewoon door
onze luie samenleving.

925
00:53:39,150 --> 00:53:43,950
Maar in de oudheid was een bedelaar
iemand die gewoonlijk blind of kreupel

926
00:53:43,950 --> 00:53:45,750
was, of zoiets.

927
00:53:45,750 --> 00:53:47,970
Zulke mensen konden niet werken.

928
00:53:47,970 --> 00:53:50,970
Barmhartig voor hen
zijn en hun iets geven,

929
00:53:50,970 --> 00:53:55,650
was daarom geld op een rekening
zetten of investeren in Gods aandelen.

930
00:53:55,650 --> 00:54:00,570
Het is alsof je aan God leent, en er
staat dat Hij het zal terugbetalen.

931
00:54:00,570 --> 00:54:04,470
Het is financieel altijd verstandig
om aan de armen te geven.

932
00:54:04,470 --> 00:54:07,410
In hoofdstuk 21, vers 13:

933
00:54:07,410 --> 00:54:10,590
Wie zijn oren dichtstopt
voor het geroep van de arme,

934
00:54:10,590 --> 00:54:13,230
ook hij zal roepen en
niet verhoord worden.

935
00:54:13,230 --> 00:54:15,330
Dat lijkt op wat Jezus zei:

936
00:54:15,330 --> 00:54:20,130
Zalig zijn de barmhartigen, want aan
hen zal barmhartigheid bewezen worden.

937
00:54:20,130 --> 00:54:23,970
Maar als je je oren sluit voor
de armen en de armen niet helpt,

938
00:54:23,970 --> 00:54:26,790
zal er een tijd komen dat
jij niet gehoord zult worden

939
00:54:26,790 --> 00:54:29,190
wanneer je barmhartigheid wilt ontvangen.

940
00:54:29,190 --> 00:54:32,070
Dat kan bij de rechterstoel
van Christus zijn.

941
00:54:32,070 --> 00:54:35,250
In hoofdstuk 22, vers 9:

942
00:54:35,250 --> 00:54:40,230
Wie gunnend is, die wordt gezegend, want
hij geeft van zijn brood aan de armen.

943
00:54:40,230 --> 00:54:42,450
Dat betekent een goed oog.

944
00:54:42,450 --> 00:54:45,390
In het Hebreeuws staat er „een goed oog”,

945
00:54:45,390 --> 00:54:48,630
waarmee iemand wordt
bedoeld die vrijgevig is.

946
00:54:48,630 --> 00:54:52,890
Ten slotte staat er in
hoofdstuk 28, vers 27:

947
00:54:52,890 --> 00:54:57,630
Wie aan de arme geeft, zal geen gebrek
hebben, maar wie zijn ogen toesluit,

948
00:54:57,630 --> 00:54:59,670
zal veel vervloekt worden.

949
00:54:59,670 --> 00:55:04,350
Wat Spreuken over geld zegt, is dat
er veel dingen beter zijn dan geld:

950
00:55:04,350 --> 00:55:08,250
integriteit, vrede, een vreedzaam gezin.

951
00:55:08,250 --> 00:55:12,210
Een rustige maaltijd is waardevoller
dan veel geld hebben zonder die

952
00:55:12,210 --> 00:55:13,590
dingen te hebben.

953
00:55:13,590 --> 00:55:18,690
Geld moet eerlijk worden verkregen,
doorgaans door arbeid, door werk.

954
00:55:18,690 --> 00:55:22,230
Omdat alles wat we consumeren
door arbeid wordt voortgebracht,

955
00:55:22,230 --> 00:55:26,130
moest iemand anders werken voor alles
wat wij consumeren waarvoor we zelf

956
00:55:26,130 --> 00:55:27,690
niet gewerkt hebben.

957
00:55:27,690 --> 00:55:31,350
Het is liefdevoller om iets voor
andere mensen voort te brengen dan

958
00:55:31,350 --> 00:55:35,670
andere mensen iets voor jou te laten
voortbrengen ten koste van hun zweet

959
00:55:35,670 --> 00:55:37,230
in plaats van het jouwe.

960
00:55:37,230 --> 00:55:40,590
En wat je vervolgens met geld
doet zodra het verdiend is,

961
00:55:40,590 --> 00:55:43,890
is natuurlijk datgene waarmee je God eert.

962
00:55:43,890 --> 00:55:46,530
Dat kan betekenen dat je een gemeente,

963
00:55:46,530 --> 00:55:50,010
een zendeling of een of
andere bediening ondersteunt,

964
00:55:50,010 --> 00:55:53,010
maar het betekent ook
dat je de armen helpt.

965
00:55:53,010 --> 00:55:55,110
De armen helpen is een bediening.

966
00:55:55,110 --> 00:55:58,770
We moeten bedenken dat we onze inkomsten
verwerven met de kracht die God

967
00:55:58,770 --> 00:56:00,390
ons heeft gegeven.

968
00:56:00,390 --> 00:56:03,630
Het is van Hem, en we
gebruiken het voor Hem.

969
00:56:03,630 --> 00:56:06,030
We proberen niet snel rijk te worden.

970
00:56:06,030 --> 00:56:09,990
We proberen niet rijk te worden over de
rug van andere mensen door anderen uit te

971
00:56:09,990 --> 00:56:12,510
buiten die harder werken dan wij.

972
00:56:12,510 --> 00:56:16,530
We hopen zo hard mogelijk te
werken, zodat andere mensen geen

973
00:56:16,530 --> 00:56:18,510
extra last hoeven te dragen.

974
00:56:18,510 --> 00:56:23,790
Als we hun last zelfs kunnen verlichten
door zelf extra te werken, dan is dat:

975
00:56:23,790 --> 00:56:28,170
Draag elkaars lasten, en
vervul zo de wet van Christus.

976
00:56:28,170 --> 00:56:30,450
volgens Galaten hoofdstuk 6.

977
00:56:30,450 --> 00:56:32,670
Dat is ook wat Spreuken leert. Amen.