1
00:00:02,070 --> 00:00:04,470
Welkom bij Vers voor Vers!

2
00:00:04,470 --> 00:00:11,490
Deze keer behandelen we Spreuken:
Godbewust leven, deel 1.

3
00:00:11,490 --> 00:00:15,030
Na een stuk of twaalf inleidende
lezingen over Spreuken

4
00:00:15,030 --> 00:00:17,610
komen we nu toe aan onze
voornaamste behandeling

5
00:00:17,610 --> 00:00:19,950
van het hoofdgedeelte van het boek.

6
00:00:19,950 --> 00:00:24,270
Dat bestaat in wezen uit verzamelingen
van afzonderlijke spreuken

7
00:00:24,270 --> 00:00:26,190
over allerlei onderwerpen.

8
00:00:26,190 --> 00:00:29,070
We zouden het misschien op
prijs hebben gesteld als deze

9
00:00:29,070 --> 00:00:32,190
spreuken voor ons per
onderwerp waren gerangschikt.

10
00:00:32,190 --> 00:00:35,190
Want wanneer we over een
bepaald onderwerp nadenken,

11
00:00:35,190 --> 00:00:38,730
willen we de informatie
graag samenvoegen, tenminste,

12
00:00:38,730 --> 00:00:40,830
zo werkt ons verstand nu eenmaal.

13
00:00:40,830 --> 00:00:45,810
We krijgen liever het volledige beeld van
iets dan eerst een klein stukje ervan,

14
00:00:45,810 --> 00:00:49,890
vervolgens allerlei andere onderwerpen
en uiteindelijk weer een ander stukje

15
00:00:49,890 --> 00:00:51,330
van dat onderwerp.

16
00:00:51,330 --> 00:00:54,390
Zo blijven we achter met een
lappendeken van verschillende

17
00:00:54,390 --> 00:00:58,050
spreuken die niet op een
logische manier zijn geordend.

18
00:00:58,050 --> 00:01:02,850
Toch is Spreuken zo tot ons gekomen, en
dat is één manier waarop het bestudeerd

19
00:01:02,850 --> 00:01:04,110
zou kunnen worden.

20
00:01:04,110 --> 00:01:08,670
We zouden het vers voor vers kunnen
doornemen en telkens opnieuw bij bepaalde

21
00:01:08,670 --> 00:01:12,150
onderwerpen kunnen terugkomen, op
de willekeurige plaatsen waar ze aan

22
00:01:12,150 --> 00:01:13,410
de orde komen.

23
00:01:13,410 --> 00:01:16,470
Maar ik denk dat het in veel
opzichten nuttiger zou zijn

24
00:01:16,470 --> 00:01:20,130
om de wijsheid in dat gedeelte
per onderwerp te bekijken.

25
00:01:20,130 --> 00:01:24,330
Bij bepaalde onderwerpen kunnen we alle
verzen in Spreuken bijeenbrengen en zo het

26
00:01:24,330 --> 00:01:28,650
volledige onderwijs van Salomo zien,
de volledige wijsheid van Salomo

27
00:01:28,650 --> 00:01:30,090
over dat onderwerp.

28
00:01:30,090 --> 00:01:34,170
In jullie aantekeningen heb ik een
indeling naar hoofdthema’s gegeven.

29
00:01:34,170 --> 00:01:36,930
Het eerste thema heet ‘Wijsheid’.

30
00:01:36,930 --> 00:01:41,370
Daar staat: ‘Zie
afzonderlijk blad nummer 1.’

31
00:01:41,370 --> 00:01:44,910
Er is een afzonderlijk blad nummer
1, maar ik ga het niet uitdelen,

32
00:01:44,910 --> 00:01:47,670
omdat we dit materiaal
niet gaan behandelen.

33
00:01:47,670 --> 00:01:51,450
We hebben het grootste deel ervan
al bekeken toen we hoofdstuk 9

34
00:01:51,450 --> 00:01:53,670
tamelijk uitvoerig doornamen.

35
00:01:53,670 --> 00:01:58,830
Er is nog meer, en in zekere zin gaat
heel Spreuken over het onderwerp wijsheid.

36
00:01:58,830 --> 00:02:04,050
Maar de eerste negen hoofdstukken richten
zich op wijsheid als beginsel op zich.

37
00:02:04,050 --> 00:02:07,170
Bijna alles wat we op blad
nummer 1 behandeld zouden hebben,

38
00:02:07,170 --> 00:02:10,290
is al in onze eerdere
lezingen aan bod gekomen.

39
00:02:10,290 --> 00:02:12,990
Daarom beschouwen we
het als reeds behandeld.

40
00:02:12,990 --> 00:02:17,130
Het tweede thema in mijn
aantekeningen is Godbewust leven.

41
00:02:17,130 --> 00:02:21,210
Dat is onderverdeeld in veel
deelonderwerpen, zoals we zullen zien.

42
00:02:21,210 --> 00:02:25,710
Het derde algemene thema is het
omgaan met houdingen en stemmingen:

43
00:02:25,710 --> 00:02:27,630
het innerlijke leven.

44
00:02:27,630 --> 00:02:31,950
Boosheid, afgunst, jaloezie,
wrok en depressie zijn

45
00:02:31,950 --> 00:02:36,150
onderwerpen die aan de orde komen, en
we zullen die afzonderlijk bekijken.

46
00:02:36,150 --> 00:02:39,750
Er zijn natuurlijk veel spreuken
over menselijke relaties:

47
00:02:39,750 --> 00:02:45,270
de relaties tussen ouders en kinderen,
man en vrouw, dienaar en meester,

48
00:02:45,270 --> 00:02:50,790
heerser en onderdaan, vrienden
en broers, vijanden en buren.

49
00:02:50,790 --> 00:02:53,670
We zullen veel spreuken
over die dingen bekijken.

50
00:02:53,670 --> 00:02:58,350
Het resterende materiaal, dat we pas
over heel wat lezingen zullen bespreken,

51
00:02:58,350 --> 00:03:01,590
gaat over het vermijden van
de valstrikken van de wereld:

52
00:03:01,590 --> 00:03:05,370
Want al wat in de wereld is:
de begeerte van het vlees,

53
00:03:05,370 --> 00:03:10,410
de begeerte van de ogen en de hoogmoed
van het leven, is niet uit de Vader,

54
00:03:10,410 --> 00:03:12,330
maar is uit de wereld.

55
00:03:12,330 --> 00:03:14,610
Salomo somt ze niet op die manier op.

56
00:03:14,610 --> 00:03:17,310
Johannes doet dat wel in 1 Johannes 2,

57
00:03:17,310 --> 00:03:21,570
maar we zien inderdaad dat dit de
dingen zijn die Salomo behandelt.

58
00:03:21,570 --> 00:03:24,930
Er wordt vrij veel gezegd over
de begeerte van het vlees.

59
00:03:24,930 --> 00:03:29,970
Daaronder vallen een obsessie met
eten, misbruik van drugs of alcohol,

60
00:03:29,970 --> 00:03:32,430
luiheid en seksuele verleiding.

61
00:03:32,430 --> 00:03:35,910
De begeerte van de ogen
heeft betrekking op hebzucht.

62
00:03:35,910 --> 00:03:38,670
Daar krijgen we een
afzonderlijk blad over.

63
00:03:38,670 --> 00:03:41,070
Dan is er nog de hoogmoed van het leven:

64
00:03:41,070 --> 00:03:45,990
de hele kwestie van trots en arrogantie
en de manier waarop die verband houdt met

65
00:03:45,990 --> 00:03:49,050
iemands relatie tot God en tot mensen.

66
00:03:49,050 --> 00:03:51,930
Dat zijn de verschillende
dingen die we gaan onderzoeken.

67
00:03:51,930 --> 00:03:55,470
Je ziet dat bijna alle terreinen
van het leven aan bod komen.

68
00:03:55,470 --> 00:03:57,990
Maar het eerste onderwerp
dat we gaan behandelen,

69
00:03:57,990 --> 00:04:03,330
is het onderwerp dat als eerste wordt
geïntroduceerd: Godbewust leven.

70
00:04:03,330 --> 00:04:06,990
Ik zeg dat het als eerste wordt
geïntroduceerd omdat er helemaal aan het

71
00:04:06,990 --> 00:04:11,430
begin van het boek Spreuken,
in hoofdstuk 1, vers 7, staat:

72
00:04:11,430 --> 00:04:15,330
De vreze des HEEREN is het
beginsel van de kennis,

73
00:04:15,330 --> 00:04:18,750
dwazen verachten wijsheid en vermaning.

74
00:04:18,750 --> 00:04:22,290
Salomo gelooft dat je, om
een wijs leven te leiden,

75
00:04:22,290 --> 00:04:25,110
allereerst een Godbewust
leven moet leiden.

76
00:04:25,110 --> 00:04:29,550
Wanneer we ‘Godbewust’ zeggen, bedoelen
we niet alleen dat mensen geloven dat er

77
00:04:29,550 --> 00:04:30,750
een God is.

78
00:04:30,750 --> 00:04:35,310
De meerderheid van de mensen in de
Verenigde Staten zegt bij opiniepeilingen

79
00:04:35,310 --> 00:04:37,710
dat ze geloven dat er een God is.

80
00:04:37,710 --> 00:04:41,250
Maar geloven ze dat deze God
enige betrokkenheid heeft

81
00:04:41,250 --> 00:04:44,070
bij de beslissingen
die ze dagelijks nemen?

82
00:04:44,070 --> 00:04:47,010
Geloven ze dat God alles
ziet en alles hoort?

83
00:04:47,010 --> 00:04:48,990
Geloven ze wat de Schrift zegt:

84
00:04:48,990 --> 00:04:52,290
En ook de haren van uw
hoofd zijn alle geteld.

85
00:04:52,290 --> 00:04:55,230
Geloven ze ook wat Jezus
over onze woorden zegt?

86
00:04:55,230 --> 00:05:00,330
Maar Ik zeg u dat de mensen van elk
nutteloos woord dat zij zullen spreken,

87
00:05:00,330 --> 00:05:03,510
rekenschap moeten geven
op de dag van het oordeel.

88
00:05:03,510 --> 00:05:05,370
Hoe betrokken is deze God?

89
00:05:05,370 --> 00:05:09,990
Hoe dichtbij of hoe ver weg is Hij
in de gedachten van de persoon?

90
00:05:09,990 --> 00:05:15,450
Salomo geeft aan dat de wijze man iemand
is die zijn hele leven lang Godbewust is.

91
00:05:15,450 --> 00:05:16,590
Hij zegt:

92
00:05:16,590 --> 00:05:19,290
Laat je hart niet jaloers
zijn op de zondaars,

93
00:05:19,290 --> 00:05:22,410
maar heel de dag blijven
in de vreze des HEEREN.

94
00:05:22,410 --> 00:05:25,770
Het gaat er niet alleen om dat je
gelooft dat er een God is en dat je

95
00:05:25,770 --> 00:05:27,510
geen atheïst bent.

96
00:05:27,510 --> 00:05:31,650
Veel mensen zijn volgens hun
uitgesproken overtuigingen geen atheïst,

97
00:05:31,650 --> 00:05:33,990
maar in de praktijk zijn ze dat wel.

98
00:05:33,990 --> 00:05:39,450
Dag in, dag uit gaan ze hun gang, nemen
ze beslissingen, smeden ze plannen,

99
00:05:39,450 --> 00:05:44,550
maken ze zich zorgen en reageren ze
op allerlei manieren op hun omgeving,

100
00:05:44,550 --> 00:05:47,910
zonder dat God daarbij in
aanmerking wordt genomen.

101
00:05:47,910 --> 00:05:51,390
God speelt in hun denken geen enkele rol.

102
00:05:51,390 --> 00:05:54,150
Salomo gelooft natuurlijk
dat er een God is.

103
00:05:54,150 --> 00:05:57,810
Toch is het niet genoeg om alleen
maar te weten dat er een God is.

104
00:05:57,810 --> 00:06:00,150
Je moet je bewust zijn van God.

105
00:06:00,150 --> 00:06:04,410
De wetenschap dat God bestaat,
moet al je denken beïnvloeden.

106
00:06:04,410 --> 00:06:08,730
Dat is een leven waarin je je
voortdurend bewust bent van God.

107
00:06:08,730 --> 00:06:13,470
Veel christenen gaan tegenwoordig naar
de kerk en denken op zondag weer aan God,

108
00:06:13,470 --> 00:06:16,830
omdat Hij dan opnieuw onder
hun aandacht wordt gebracht.

109
00:06:16,830 --> 00:06:19,890
Doordeweeks is Hij echter
eigenlijk niet in hun gedachten.

110
00:06:19,890 --> 00:06:24,570
Nog niet zo lang geleden sprak ik iemand,
maar ik weet niet meer wie het was.

111
00:06:24,570 --> 00:06:27,690
Misschien was het een van
jullie, ik weet het niet meer.

112
00:06:27,690 --> 00:06:29,670
Die persoon zei dat hij met een aantal

113
00:06:29,670 --> 00:06:32,370
christelijke zakenmensen
samen was geweest.

114
00:06:32,370 --> 00:06:34,770
Misschien was het Gary of iemand anders.

115
00:06:34,770 --> 00:06:38,430
Hij zei dat deze zakenmensen
hun christelijke overtuigingen

116
00:06:38,430 --> 00:06:40,950
loskoppelden van hun zakenleven.

117
00:06:40,950 --> 00:06:44,370
Volgens hen moest hun zakenleven
worden geleid door andere

118
00:06:44,370 --> 00:06:48,690
beginselen van wijsheid en voorzichtigheid
dan hun christelijk geloof.

119
00:06:48,690 --> 00:06:52,650
Dat betekende dat ze zich in
hun zaken niet volkomen eerlijk

120
00:06:52,650 --> 00:06:54,630
of principieel gedroegen.

121
00:06:54,630 --> 00:06:57,990
Het is duidelijk dat deze
mannen in God geloofden.

122
00:06:57,990 --> 00:07:01,890
Ze maakten deel uit van een christelijke
gemeenschap van zakenmensen,

123
00:07:01,890 --> 00:07:06,210
maar ze vonden niet dat ze in hun
dagelijkse zakelijke activiteiten

124
00:07:06,210 --> 00:07:08,310
rekening met God moesten houden.

125
00:07:08,310 --> 00:07:12,210
Ze leefden als praktische
atheïsten en herinnerden zichzelf

126
00:07:12,210 --> 00:07:15,690
zo nu en dan weer aan God
wanneer ze naar de kerk gingen.

127
00:07:15,690 --> 00:07:17,370
Dat is geen wijsheid.

128
00:07:17,370 --> 00:07:19,050
Dat is dwaasheid.

129
00:07:19,050 --> 00:07:24,090
Er zijn veel aspecten van het leven in het
besef van God die Salomo wil aanbevelen.

130
00:07:24,090 --> 00:07:28,710
Het eerste daarvan is, zoals
ik al zei, de vreze des Heeren.

131
00:07:28,710 --> 00:07:32,610
Er zijn verschillende spreuken
waarin dit onderwerp ter sprake komt.

132
00:07:32,610 --> 00:07:35,670
De eerste hebben we al
gezien en heb ik al genoemd.

133
00:07:35,670 --> 00:07:39,390
Dat is Spreuken 1:7, waar hij zegt:

134
00:07:39,390 --> 00:07:42,990
De vreze des HEEREN is het
beginsel van de kennis,

135
00:07:42,990 --> 00:07:46,290
dwazen verachten wijsheid en vermaning.

136
00:07:46,290 --> 00:07:50,550
Wijsheid en onderricht verachten
betekent dat je niet leerbaar bent.

137
00:07:50,550 --> 00:07:54,330
Je wilt niet gecorrigeerd worden,
ook niet als je ongelijk hebt.

138
00:07:54,330 --> 00:07:57,750
Maar als je God vreest, wil
je geen ongelijk hebben.

139
00:07:57,750 --> 00:08:00,810
Misschien vind je het niet prettig om
onderricht te krijgen en te horen dat

140
00:08:00,810 --> 00:08:02,310
je ongelijk hebt.

141
00:08:02,310 --> 00:08:03,810
Dat is vernederend.

142
00:08:03,810 --> 00:08:08,250
Maar je ondergaat liever die vernedering
dan dat je ongelijk blijft hebben.

143
00:08:08,250 --> 00:08:11,790
Want als je op de verkeerde
weg bent, zoek je de ramp op.

144
00:08:11,790 --> 00:08:14,490
God wil dat je de goede weg gaat.

145
00:08:14,490 --> 00:08:16,890
Zoals ik in een van de
eerdere lezingen zei,

146
00:08:16,890 --> 00:08:21,030
betekent God vrezen niet dat je
altijd doodsbang voor God leeft.

147
00:08:21,030 --> 00:08:24,090
Het betekent niet dat je
denkt dat Hij tegen je is,

148
00:08:24,090 --> 00:08:28,890
dat Hij je vijand is en dat je elk
moment voor Hem op je hoede moet zijn.

149
00:08:28,890 --> 00:08:32,250
Je leeft veeleer in het
besef dat God machtig is

150
00:08:32,250 --> 00:08:36,630
en dat het alleen veilig is om
in harmonie met Hem te leven.

151
00:08:36,630 --> 00:08:40,290
Vreselijk is het te vallen in
de handen van de levende God.

152
00:08:40,290 --> 00:08:44,310
Het is iets angstaanjagends om aan
de verkeerde kant van God te staan,

153
00:08:44,310 --> 00:08:48,150
maar het is niet nodig om aan de
verkeerde kant van God te staan.

154
00:08:48,150 --> 00:08:50,070
Daarin heb je een keuze.

155
00:08:50,070 --> 00:08:54,870
Zoals ik over het verkeer zei: ik ben
niet bang voor het verkeer op de snelweg

156
00:08:54,870 --> 00:08:59,790
zolang ik me er in harmonie mee beweeg,
zolang mijn verhouding ertoe goed is.

157
00:08:59,790 --> 00:09:04,230
Als ik dezelfde kant op rijd als het
verkeer, denk ik er nauwelijks over na.

158
00:09:04,230 --> 00:09:05,970
Ik leef niet in angst.

159
00:09:05,970 --> 00:09:09,390
Maar stel dat ik op de snelweg
op een stuk ijzel terechtkom,

160
00:09:09,390 --> 00:09:11,730
wat mij een paar keer is overkomen.

161
00:09:11,730 --> 00:09:14,970
Mijn auto begint zijwaarts
te glijden en draait om.

162
00:09:14,970 --> 00:09:18,810
Een ogenblik kijk ik recht tegen
het tegemoetkomende verkeer in.

163
00:09:18,810 --> 00:09:21,870
Ik glijd rond en heb geen enkele controle.

164
00:09:21,870 --> 00:09:25,650
Ik heb geen enkele controle over mijn
verhouding tot de rest van het verkeer.

165
00:09:25,650 --> 00:09:27,990
Daar gaat je hart sneller van kloppen.

166
00:09:27,990 --> 00:09:30,750
Als je eenmaal veilig tot
stilstand bent gekomen,

167
00:09:30,750 --> 00:09:34,530
als je het geluk hebt dat dit
gebeurt, besef je voor het eerst

168
00:09:34,530 --> 00:09:36,750
hoe snel je hart klopt.

169
00:09:36,750 --> 00:09:39,090
‘Tjonge, dat was angstaanjagend.

170
00:09:39,090 --> 00:09:40,950
Ik had het niet eens door.’

171
00:09:40,950 --> 00:09:44,010
Meestal rijd je zonder
enige angst over de weg.

172
00:09:44,010 --> 00:09:48,030
Maar wanneer je merkt dat je verhouding
tot het verkeer niet goed is,

173
00:09:48,030 --> 00:09:52,650
besef je hoe angstaanjagend het is en
hoe machtig het verkeer is om je te

174
00:09:52,650 --> 00:09:57,450
vernietigen als jij en het verkeer
niet dezelfde koers volgen.

175
00:09:57,450 --> 00:10:01,230
Zo is God. Hij heeft de
macht om te vernietigen.

176
00:10:01,230 --> 00:10:05,550
Iemand die God volgt en in de
juiste verhouding tot God staat,

177
00:10:05,550 --> 00:10:07,590
kan dat zonder angst doen.

178
00:10:07,590 --> 00:10:11,550
Maar de gedachte dat je iets verkeerds
doet en God boos op je maakt,

179
00:10:11,550 --> 00:10:15,570
of dat je met God overhoopligt,
is angstaanjagend.

180
00:10:15,570 --> 00:10:17,370
Dat hoort ook zo te zijn.

181
00:10:17,370 --> 00:10:21,990
Iedereen die God niet vreest, heeft
geen voeling met de werkelijkheid.

182
00:10:21,990 --> 00:10:24,330
Zo iemand weet niet wat er gaande is.

183
00:10:24,330 --> 00:10:26,250
Het is het begin van kennis.

184
00:10:26,250 --> 00:10:29,970
Dat is het eerste kenmerk van
een leven in het besef van God:

185
00:10:29,970 --> 00:10:34,170
ons besef moet worden beheerst
door de vreze des Heeren.

186
00:10:34,170 --> 00:10:36,930
In Spreuken 8:13 zei Salomo:

187
00:10:36,930 --> 00:10:40,890
De vreze des HEEREN is het
kwade te haten; hoogmoed,

188
00:10:40,890 --> 00:10:45,510
trots en de verkeerde weg en een mond
vol verderfelijke dingen haat Ik.

189
00:10:45,510 --> 00:10:49,350
Waarom? Omdat je, wanneer
je God kent en vreest,

190
00:10:49,350 --> 00:10:52,950
beseft dat het kwaad je in de
verkeerde verhouding tot Hem brengt.

191
00:10:52,950 --> 00:10:57,510
Een slecht mens worden betekent in wezen
dat je God uitnodigt om je vijand te zijn.

192
00:10:57,510 --> 00:10:59,970
Dat staat in het boek Jakobus:

193
00:10:59,970 --> 00:11:04,410
Overspelige mannen en vrouwen, weet u
dan niet dat de vriendschap met de wereld

194
00:11:04,410 --> 00:11:06,330
vijandschap tegen God is?

195
00:11:06,330 --> 00:11:11,490
Wie dan nu een vriend van de wereld wil
zijn, wordt als vijand van God aangemerkt.

196
00:11:11,490 --> 00:11:14,850
Niemand met enig verstand
wil de vijand van God zijn,

197
00:11:14,850 --> 00:11:16,410
want dan heb je een Vijand

198
00:11:16,410 --> 00:11:19,650
Die je gemakkelijk kan
overweldigen en vernietigen.

199
00:11:19,650 --> 00:11:24,690
Daarom haat je het kwaad, omdat je
het kwaad ziet als dat wat God krenkt.

200
00:11:24,690 --> 00:11:28,290
Je ziet het kwaad als dat
wat je tegenover God plaatst.

201
00:11:28,290 --> 00:11:31,290
Wanneer je dus de gedachte
aan het kwaad overweegt,

202
00:11:31,290 --> 00:11:34,410
zorgt de vreze Gods
ervoor dat je het haat.

203
00:11:34,410 --> 00:11:36,510
Het is dan ook duidelijk dat wanneer

204
00:11:36,510 --> 00:11:39,570
christenen willens en wetens
voor de zonde bezwijken,

205
00:11:39,570 --> 00:11:42,090
en ze weten dat wat ze doen verkeerd is,

206
00:11:42,090 --> 00:11:45,510
ze op dat moment God niet
vrezen zoals het hoort.

207
00:11:45,510 --> 00:11:49,470
Door de vreze des Heeren zullen we
ontdekken dat mensen zich van het kwaad

208
00:11:49,470 --> 00:11:51,750
afkeren en het ook haten.

209
00:11:51,750 --> 00:11:55,410
In hoofdstuk 14, vers 26, zei Salomo:

210
00:11:55,410 --> 00:11:58,710
In de vreze des HEEREN
is een sterk vertrouwen,

211
00:11:58,710 --> 00:12:01,410
en voor Zijn kinderen zal
Hij een toevlucht zijn.

212
00:12:01,410 --> 00:12:06,390
De vreze des Heeren is een
bron van leven, zegt vers 27,

213
00:12:06,390 --> 00:12:08,790
om de strikken van de dood te ontwijken.

214
00:12:08,790 --> 00:12:11,610
Iemand die werkelijk de
vreze des Heeren heeft,

215
00:12:11,610 --> 00:12:16,170
laat zich dus niet intimideren
en is niet angstig of onzeker.

216
00:12:16,170 --> 00:12:20,310
Iemand die de vreze des Heeren
heeft, voelt zich juist heel veilig,

217
00:12:20,310 --> 00:12:23,910
omdat hij door de vreze des
Heeren het kwaad vermijdt.

218
00:12:23,910 --> 00:12:26,790
Daarom weet hij dat zijn
verhouding met God goed is,

219
00:12:26,790 --> 00:12:29,610
en daardoor vreest hij niet
wat mensen hem zullen aandoen.

220
00:12:29,610 --> 00:12:33,390
In hoofdstuk 16, vers 6, zei Salomo:

221
00:12:33,390 --> 00:12:37,230
Door goedertierenheid en trouw
wordt een misdaad verzoend,

222
00:12:37,230 --> 00:12:41,610
en door de vreze des HEEREN
keert men zich af van het kwade.

223
00:12:41,610 --> 00:12:45,510
Zoals de vreze des Heeren iemand
ertoe neigt het kwaad te haten,

224
00:12:45,510 --> 00:12:49,170
zo neigt die hem er ook toe
zich van het kwaad af te keren.

225
00:12:49,170 --> 00:12:52,950
Dit gaat over het zich afkeren
van een levenswijze vol kwaad,

226
00:12:52,950 --> 00:12:57,630
het zich afkeren van een leven van
opstand en vijandigheid tegenover God,

227
00:12:57,630 --> 00:13:00,210
een leven dat Zijn vijandigheid oproept.

228
00:13:00,210 --> 00:13:03,390
Als je God voldoende
vreest, ben je verstandig:

229
00:13:03,390 --> 00:13:07,290
je keert je af van die levenswijze
die Zijn toorn over je zal brengen.

230
00:13:07,290 --> 00:13:10,650
In hoofdstuk 23, vers 17, zegt hij:

231
00:13:10,650 --> 00:13:13,290
Laat je hart niet jaloers
zijn op de zondaars,

232
00:13:13,290 --> 00:13:16,410
maar heel de dag blijven
in de vreze des HEEREN.

233
00:13:16,410 --> 00:13:19,770
Ook dit is iets waarvoor veel
mensen niet wijs genoeg zijn.

234
00:13:19,770 --> 00:13:23,190
Ze denken af en toe aan God,
maar de vreze des Heeren

235
00:13:23,190 --> 00:13:27,630
hoort in je gedachten aanwezig te
zijn, of je in elk geval te beheersen.

236
00:13:27,630 --> 00:13:30,570
Misschien staat die niet op
de voorgrond van je gedachten.

237
00:13:30,570 --> 00:13:33,570
Je denkt niet voortdurend
aan hoezeer je God vreest.

238
00:13:33,570 --> 00:13:37,650
Maar die vreze is er altijd, als een
gyroscoop die voorkomt dat je van het

239
00:13:37,650 --> 00:13:41,370
slappe koord af raakt, dat
je van de smalle weg afwijkt.

240
00:13:41,370 --> 00:13:46,110
Je beseft: ik hoef niet bang te zijn
zolang mijn voeten staan waar ze horen te

241
00:13:46,110 --> 00:13:49,830
staan, maar één misstap
kan rampzalig zijn.

242
00:13:49,830 --> 00:13:53,250
Dat bevindt zich voortdurend
ergens achter in mijn gedachten.

243
00:13:53,250 --> 00:13:56,850
En dat zorgt ervoor dat ik de hele dag
probeer te doen wat voorkomt dat die

244
00:13:56,850 --> 00:14:01,590
dingen gebeuren die het zo vreselijk
maken om in de handen van God te vallen.

245
00:14:01,590 --> 00:14:05,670
Ik vermijd die zonden waardoor God
het gevoel krijgt dat Hij mij moet

246
00:14:05,670 --> 00:14:07,350
tuchtigen of oordelen.

247
00:14:07,350 --> 00:14:11,250
In hoofdstuk 28, vers 14, zei Salomo:

248
00:14:11,250 --> 00:14:15,511
Welzalig is een mens die voortdurend
diep ontzag heeft voor de HEERE ,

249
00:14:15,511 --> 00:14:18,330
maar wie zijn hart
verhardt, valt in het kwaad.

250
00:14:18,330 --> 00:14:20,190
In de King James staat:

251
00:14:20,190 --> 00:14:22,050
Wie altijd vreest.

252
00:14:22,050 --> 00:14:24,990
Het Engelse woord is hier ‘fear’.

253
00:14:24,990 --> 00:14:28,770
Veel vertalers geven de vreze
des Heeren met eerbied weer,

254
00:14:28,770 --> 00:14:31,890
omdat eerbied daar
duidelijk een aspect van is.

255
00:14:31,890 --> 00:14:35,850
Als je God vreest, heb je
ontzag en eerbied voor Hem.

256
00:14:35,850 --> 00:14:37,890
Maar letterlijk staat hier:

257
00:14:37,890 --> 00:14:40,350
Gelukkig is de man die altijd vreest.

258
00:14:40,350 --> 00:14:42,390
De New King James zegt:

259
00:14:42,390 --> 00:14:44,490
Wie altijd eerbiedig is.

260
00:14:44,490 --> 00:14:48,150
Maar wie zijn hart verhardt,
zal in de ellende belanden.

261
00:14:48,150 --> 00:14:52,770
Dus altijd God vrezen, altijd
eerbiedig zijn tegenover God:

262
00:14:52,770 --> 00:14:57,450
dit is een dagelijks bewustzijn van
God in je leven, de hele dag door.

263
00:14:57,450 --> 00:15:00,570
Dit specifieke aspect van
ons bewustzijn van God

264
00:15:00,570 --> 00:15:04,050
is het besef dat het gevaarlijk
is om God te beledigen.

265
00:15:04,050 --> 00:15:08,190
Hoewel we door genade behouden en
door geloof gerechtvaardigd zijn,

266
00:15:08,190 --> 00:15:11,430
en weten dat God ons
liefheeft, leven we daarom niet

267
00:15:11,430 --> 00:15:14,970
in voortdurende angst dat we
ons behoud zullen verliezen.

268
00:15:14,970 --> 00:15:17,370
Ik denk tenminste niet dat we dat doen.

269
00:15:17,370 --> 00:15:21,570
Maar eerlijk gezegd, als we ooit
overwegen Christus te verlaten,

270
00:15:21,570 --> 00:15:26,310
dan hoort de angst voor dat verlies iets
te zijn wat ons tegenhoudt voordat we

271
00:15:26,310 --> 00:15:28,410
ver in de verkeerde richting gaan.

272
00:15:28,410 --> 00:15:31,650
We leven niet in angst dat we
ons behoud zullen verliezen,

273
00:15:31,650 --> 00:15:35,670
maar we weten wel dat God
een Vader is Die tuchtigt.

274
00:15:35,670 --> 00:15:38,850
Een kind is vaak bang voor
de boosheid van zijn vader,

275
00:15:38,850 --> 00:15:41,970
zonder bang te zijn dat zijn
vader hem zal verstoten.

276
00:15:41,970 --> 00:15:45,330
Vaak weet hij dat zijn vader
hem, wanneer hij thuiskomt,

277
00:15:45,330 --> 00:15:50,550
apart zal nemen en hem een flink pak slaag
zal geven als hij iets verkeerds doet.

278
00:15:50,550 --> 00:15:53,190
Tegenwoordig gebeurt
dat niet zo vaak meer.

279
00:15:53,190 --> 00:15:58,230
Vroeger ging het zo, in de oudheid en
zelfs in betrekkelijk moderne tijden.

280
00:15:58,230 --> 00:16:01,950
Mensen geven hun kinderen tegenwoordig
niet zo vaak meer een pak slaag.

281
00:16:01,950 --> 00:16:07,470
Maar een kind dat wist dat zijn vader hem
bij thuiskomst zou tuchtigen, was bang.

282
00:16:07,470 --> 00:16:10,410
In veel gevallen hebben kinderen
overwogen dingen te doen

283
00:16:10,410 --> 00:16:14,910
waarvan ze wisten dat ze verkeerd
waren, en besloten ze die niet te doen

284
00:16:14,910 --> 00:16:17,910
omdat ze wisten dat hun
vader boos zou zijn.

285
00:16:17,910 --> 00:16:20,610
Ze zijn niet bang om verstoten te worden.

286
00:16:20,610 --> 00:16:25,350
Juist omdat hij hen niet zal verstoten,
zal hij hen onder handen nemen om hen te

287
00:16:25,350 --> 00:16:27,810
corrigeren en te tuchtigen.

288
00:16:27,810 --> 00:16:29,490
Daar zijn ze bang voor.

289
00:16:29,490 --> 00:16:35,430
Onze vreze des Heeren houdt niet zozeer in
dat we bang zijn dat God ons zal afwijzen,

290
00:16:35,430 --> 00:16:38,370
verstoten of naar de hel zal sturen.

291
00:16:38,370 --> 00:16:42,810
Het is haast nog angstaanjagender dat
Hij dat niet zal doen en met ons aan het

292
00:16:42,810 --> 00:16:44,250
werk zal gaan.

293
00:16:44,250 --> 00:16:45,930
Hij zal ons vormen.

294
00:16:45,930 --> 00:16:47,970
Hij zal ons tuchtigen.

295
00:16:47,970 --> 00:16:50,850
In Hebreeën, hoofdstuk 12, staat:

296
00:16:50,850 --> 00:16:53,490
Want de Heere bestraft wie Hij liefheeft,

297
00:16:53,490 --> 00:16:56,850
en Hij geselt iedere
zoon die Hij aanneemt.

298
00:16:56,850 --> 00:16:59,250
Niet de zonen die Hij afwijst.

299
00:16:59,250 --> 00:17:04,350
De zonen die Hij niet afwijst, zijn
degenen die Hij geselt en kastijdt.

300
00:17:04,350 --> 00:17:08,850
De vrees van een christen voor God
is dus niet zozeer angst voor de hel,

301
00:17:08,850 --> 00:17:11,730
al speelt die in het
uiterste geval wel een rol.

302
00:17:11,730 --> 00:17:14,790
Als iemand overweegt om
Christus gewoon te verlaten,

303
00:17:14,790 --> 00:17:19,530
zijn eigen gang te gaan en terug te
keren naar zijn leven van narcisme van

304
00:17:19,530 --> 00:17:24,210
vóór zijn bekering, dan zou de angst
voor de hel een overweging moeten zijn.

305
00:17:24,210 --> 00:17:29,130
Maar zelfs een goede christen, die nooit
zou overwegen Christus te verlaten,

306
00:17:29,130 --> 00:17:32,250
komt vaak in de verleiding
verkeerde dingen te doen.

307
00:17:32,250 --> 00:17:37,050
Juist het besef dat God Zijn kinderen
zal disciplineren, houdt ons tegen,

308
00:17:37,050 --> 00:17:40,170
want die disciplinering
is niet altijd prettig.

309
00:17:40,170 --> 00:17:42,870
Hebreeën 12 vertelt ons zelfs:

310
00:17:42,870 --> 00:17:45,570
En elke bestraffing
schijnt op het moment zelf

311
00:17:45,570 --> 00:17:49,530
wel geen reden tot blijdschap
te zijn, maar tot droefheid.

312
00:17:49,530 --> 00:17:53,790
Maar later geeft zij hun die
erdoor geoefend zijn een vreedzame

313
00:17:53,790 --> 00:17:55,590
vrucht van gerechtigheid.

314
00:17:55,590 --> 00:18:00,030
Er staat dat het daarna de vreedzame
vrucht van gerechtigheid voortbrengt

315
00:18:00,030 --> 00:18:04,530
in hen die erdoor geoefend zijn,
maar op dat moment is het smartelijk.

316
00:18:04,530 --> 00:18:07,350
En de vrees dat je een
pak slaag zult krijgen,

317
00:18:07,350 --> 00:18:12,690
om het zo te zeggen—de vrees dat je
tegenover je vader zult komen te staan,

318
00:18:12,690 --> 00:18:17,610
die je zal disciplineren wegens je
wangedrag—die vrees moet voortdurend in

319
00:18:17,610 --> 00:18:19,770
je zijn, altijd.

320
00:18:19,770 --> 00:18:22,170
Heb altijd eerbied voor God.

321
00:18:22,170 --> 00:18:25,950
Dat is de gezindheid die er
vierentwintig uur per dag,

322
00:18:25,950 --> 00:18:27,930
zeven dagen per week moet zijn.

323
00:18:27,930 --> 00:18:32,070
Als iemand een leven wil leiden
waarin hij zich van God bewust is,

324
00:18:32,070 --> 00:18:37,290
dan is Gods vastbeslotenheid om een
einde te maken aan het kwaad in ons leven

325
00:18:37,290 --> 00:18:40,230
een van de dingen waarvan
hij zich bewust is.

326
00:18:40,230 --> 00:18:42,450
En als wij de kant van het kwaad kiezen,

327
00:18:42,450 --> 00:18:47,190
dan kiezen wij partij tegen Hem en kunnen
we ernstige moeilijkheden verwachten.

328
00:18:47,190 --> 00:18:52,290
Hij spreekt ook over de kennis van God, en
dat houdt verband met de vrees voor God.

329
00:18:52,290 --> 00:18:55,710
Die twee zijn in Salomo’s
gedachten met elkaar verbonden.

330
00:18:55,710 --> 00:18:59,310
Als je God niet vreest,
weet je niet Wie God is.

331
00:18:59,310 --> 00:19:02,670
En de kennis van God is, zoals
we al eerder hebben gezegd,

332
00:19:02,670 --> 00:19:05,190
niet hetzelfde als kennis over God.

333
00:19:05,190 --> 00:19:08,490
De vrees voor God, of
het bewustzijn van God,

334
00:19:08,490 --> 00:19:12,570
houdt niet alleen maar in dat je als
theologische overtuiging aanneemt dat er

335
00:19:12,570 --> 00:19:13,830
een God is.

336
00:19:13,830 --> 00:19:16,890
Het houdt in dat je weet dat God er is,

337
00:19:16,890 --> 00:19:21,090
dat Hij erbij betrokken is en
jij bij Hem betrokken bent,

338
00:19:21,090 --> 00:19:26,070
en dat God in heel het leven aanwezig
is en elk detail van het leven

339
00:19:26,070 --> 00:19:28,050
Zijn belangstelling heeft.

340
00:19:28,050 --> 00:19:32,610
Zo houdt ook de kennis van God niet
alleen maar in dat je kennis over God

341
00:19:32,610 --> 00:19:36,090
en de juiste theologische
opvattingen over Hem hebt.

342
00:19:36,090 --> 00:19:40,290
Dat wordt in Spreuken nooit als
prioriteit naar voren gebracht.

343
00:19:40,290 --> 00:19:43,230
Niet omdat het onbelangrijk
is, maar ik denk dat

344
00:19:43,230 --> 00:19:47,430
Salomo ervan uitging dat de
meeste Joden die in God geloofden

345
00:19:47,430 --> 00:19:51,930
hetzelfde geloof in God hadden
als hij: de God van Mozes,

346
00:19:51,930 --> 00:19:57,210
de God Die door Mozes en door de
Pentateuch en de Thora geopenbaard was.

347
00:19:57,210 --> 00:19:59,190
Ze weten Wie die God is.

348
00:19:59,190 --> 00:20:01,710
Hun theologie is niet het probleem.

349
00:20:01,710 --> 00:20:04,710
De vraag is: kennen ze Hem persoonlijk?

350
00:20:04,710 --> 00:20:06,870
Hebben ze een relatie met Hem?

351
00:20:06,870 --> 00:20:11,310
God kennen heeft ermee te maken dat
je God als Persoon leert kennen,

352
00:20:11,310 --> 00:20:16,110
niet alleen dat je vertrouwd raakt met de
feiten over God als onderwerp van studie.

353
00:20:16,110 --> 00:20:19,530
En zo zei hij in Spreuken
2—en we hebben deze

354
00:20:19,530 --> 00:20:24,630
passage in een eerdere lezing
gezien—in de verzen 1 tot en met 5:

355
00:20:24,630 --> 00:20:29,430
Mijn zoon, als je mijn woorden aanneemt,
en mijn geboden bij je opbergt,

356
00:20:29,430 --> 00:20:32,490
om je oor acht te doen
slaan op de wijsheid,

357
00:20:32,490 --> 00:20:37,410
als je je hart neigt naar het inzicht,
ja, als je roept om het verstand,

358
00:20:37,410 --> 00:20:41,370
je stem laat klinken om inzicht,
als je het zoekt als zilver,

359
00:20:41,370 --> 00:20:46,950
het naspeurt als verborgen schatten, dan
zul je de vreze des HEEREN begrijpen,

360
00:20:46,950 --> 00:20:48,870
de kennis van God vinden.

361
00:20:48,870 --> 00:20:54,090
De vrees voor de Heere en de
kennis van God begrijpen en vinden.

362
00:20:54,090 --> 00:20:58,350
Sommige mensen vinden het gemakkelijker
dan anderen om God te vrezen.

363
00:20:58,350 --> 00:21:02,250
Sommige mensen vrezen God
bijna vanaf hun kinderjaren.

364
00:21:02,250 --> 00:21:06,270
Misschien zijn het er niet veel,
maar zulke mensen zijn er wel.

365
00:21:06,270 --> 00:21:09,390
De vrees voor de Heere is niet
altijd moeilijk te vinden,

366
00:21:09,390 --> 00:21:12,930
maar het kan moeilijk zijn om
te begrijpen wat die inhoudt.

367
00:21:12,930 --> 00:21:17,550
Maar de kennis van God vinden is niet
de gemakkelijkste zaak ter wereld,

368
00:21:17,550 --> 00:21:22,050
omdat God kennen betekent dat je
een relatie met Hem ontwikkelt.

369
00:21:22,050 --> 00:21:25,230
Het lijkt op het ontwikkelen
van een relatie met een vriend,

370
00:21:25,230 --> 00:21:29,790
een huwelijkspartner, je ouders,
je kind of een ander mens.

371
00:21:29,790 --> 00:21:33,690
God is geen ander mens,
en dat maakt het moeilijk.

372
00:21:33,690 --> 00:21:37,710
Het is al moeilijk genoeg om een relatie
met iemand anders te ontwikkelen,

373
00:21:37,710 --> 00:21:42,810
vooral als die persoon bij elk aspect van
je leven betrokken wil zijn en iemand is

374
00:21:42,810 --> 00:21:47,610
die je beslist niet tegen je in het
harnas wilt jagen of wilt beledigen,

375
00:21:47,610 --> 00:21:50,550
iemand om wiens geluk
jij je bovenal bekommert.

376
00:21:50,550 --> 00:21:54,990
Als die persoon je huwelijkspartner is,
maak je er een levenslang project van

377
00:21:54,990 --> 00:21:58,350
om te ontdekken hoe je die
persoon gelukkig kunt maken.

378
00:21:58,350 --> 00:22:01,890
Zo’n kennis van iemand verwerven
is een levenslang project.

379
00:22:01,890 --> 00:22:06,150
Het is veeleisend, en het wordt
moeilijker gemaakt door het feit dat God

380
00:22:06,150 --> 00:22:09,750
onzichtbaar is en niet
altijd hoorbaar spreekt.

381
00:22:09,750 --> 00:22:14,790
God leren kennen brengt uitdagingen mee
die zelfs groter zijn dan de uitdagingen

382
00:22:14,790 --> 00:22:18,570
van het leren kennen van een
mens. God is een Persoon.

383
00:22:18,570 --> 00:22:23,130
Maar het idee hier is dat daar een
zekere vastberadenheid voor nodig is.

384
00:22:23,130 --> 00:22:25,110
Je moet om wijsheid roepen.

385
00:22:25,110 --> 00:22:28,710
Je moet haar zoeken als zilver
of als verborgen schatten.

386
00:22:28,710 --> 00:22:33,390
Als je zo vastberaden bent, als je zo’n
hoge prioriteit geeft aan het kennen van

387
00:22:33,390 --> 00:22:36,570
God, dan zul je de kennis van God vinden.

388
00:22:36,570 --> 00:22:38,490
God kan gevonden worden.

389
00:22:38,490 --> 00:22:40,470
God kan gekend worden.

390
00:22:40,470 --> 00:22:44,610
Agnosten zijn mensen die zeggen
dat ze niet weten of er een God is.

391
00:22:44,610 --> 00:22:45,990
Ze weten het niet.

392
00:22:45,990 --> 00:22:51,150
Maar sommige agnosten gaan zelfs zover
dat ze zeggen dat niemand het kan weten.

393
00:22:51,150 --> 00:22:57,330
In dat geval zijn ze niet echt gewone
agnosten; het zijn dwarsliggende agnosten.

394
00:22:57,330 --> 00:23:02,430
Een gewone agnost zegt eenvoudig:
‘Ik weet niet of er een God is.’

395
00:23:02,430 --> 00:23:06,570
Dat betekent agnost: iemand
weet het eenvoudigweg niet.

396
00:23:06,570 --> 00:23:11,970
Maar een dwarsliggende agnost zegt: ‘Ik
weet het niet, en jij kunt het niet weten,

397
00:23:11,970 --> 00:23:13,830
en niemand kan het weten.’

398
00:23:13,830 --> 00:23:17,130
Maar ik durf te stellen dat
ze het onderzoek eenvoudigweg

399
00:23:17,130 --> 00:23:18,750
te vroeg hebben opgegeven.

400
00:23:18,750 --> 00:23:24,210
Zeggen: „Ik weet het niet, en jij kunt
het niet weten”, is hetzelfde als zeggen:

401
00:23:24,210 --> 00:23:28,770
„Ik heb niet de moeite genomen om God te
vinden, en jij kunt Hem ook niet vinden,

402
00:23:28,770 --> 00:23:31,410
hoeveel moeite je er zelf ook voor doet.”

403
00:23:31,410 --> 00:23:33,030
Maar hoe weten ze dat?

404
00:23:33,030 --> 00:23:37,290
Het is heel duidelijk dat ze Hem niet
met heel hun hart hebben gezocht,

405
00:23:37,290 --> 00:23:39,870
want God heeft in Jeremia beloofd:

406
00:23:39,870 --> 00:23:45,750
Jullie zullen Mij zoeken en Mij vinden als
jullie met heel je hart naar Mij zoeken.

407
00:23:45,750 --> 00:23:49,350
Dat is wat Salomo heel
duidelijk zegt in hoofdstuk 2.

408
00:23:49,350 --> 00:23:53,430
Als je een leven wilt leiden
waarin je je van God bewust bent,

409
00:23:53,430 --> 00:23:57,810
is dat gemakkelijker wanneer je
God eenmaal hebt leren kennen.

410
00:23:57,810 --> 00:24:01,890
Misschien heb je eenvoudigweg de
theologische overtuiging dat er een God

411
00:24:01,890 --> 00:24:05,250
is, en zelfs dat Hij zal oordelen.

412
00:24:05,250 --> 00:24:10,590
Daarom vrees je God de hele dag,
maar je leert Hem nooit echt kennen.

413
00:24:10,590 --> 00:24:14,670
Je weet alleen dat het gevaarlijk
is om iets verkeerds te doen

414
00:24:14,670 --> 00:24:18,930
en dat er een God is Die je
daar op een dag voor zal slaan.

415
00:24:18,930 --> 00:24:23,970
Dat is beter dan niets, in die zin
dat je tenminste geen atheïst bent.

416
00:24:23,970 --> 00:24:28,890
Je hebt tenminste het gezonde verstand om
te proberen niet de dingen te doen die je

417
00:24:28,890 --> 00:24:34,050
schade zullen berokkenen, omdat je daarmee
rampspoed over jezelf afroept en je God

418
00:24:34,050 --> 00:24:35,610
tot vijand maakt.

419
00:24:35,610 --> 00:24:40,230
De vrees voor God is iets goeds,
maar je moet Hem ook leren kennen.

420
00:24:40,230 --> 00:24:45,690
Wanneer je Hem leert kennen,
ontdek je dat God liefde is, en:

421
00:24:45,690 --> 00:24:50,370
Wij hebben Hem lief, omdat
Hij ons eerst liefgehad heeft.

422
00:24:50,370 --> 00:24:51,330
Zelfs:

423
00:24:51,330 --> 00:24:56,490
Er is in de liefde geen vrees, maar de
volmaakte liefde drijft de vrees uit.

424
00:24:56,490 --> 00:25:02,490
De vrees houdt immers straf in, en wie
vreest, is niet volmaakt in de liefde.

425
00:25:02,490 --> 00:25:06,330
Dat wil zeggen: het gevoel
van angst wordt weggenomen

426
00:25:06,330 --> 00:25:10,650
doordat we weten dat Hij ons
liefheeft, dat wij Hem liefhebben

427
00:25:10,650 --> 00:25:14,610
en dat we daarom een harmonieuze
relatie met Hem hebben.

428
00:25:14,610 --> 00:25:19,170
We kennen Hem zoals we een vader,
een echtgenoot of echtgenote,

429
00:25:19,170 --> 00:25:21,630
of iemand die een goede vriend is, kennen.

430
00:25:21,630 --> 00:25:25,410
Dat is iets wat niet iedereen
heeft, en je krijgt het niet zonder

431
00:25:25,410 --> 00:25:27,510
er prioriteit aan te geven.

432
00:25:27,510 --> 00:25:29,550
We moeten tijd aan God geven.

433
00:25:29,550 --> 00:25:33,030
We moeten het zoeken naar
God tot onze hoogste waarde

434
00:25:33,030 --> 00:25:35,250
en ons voornaamste doel maken.

435
00:25:35,250 --> 00:25:39,690
Dat zegt Salomo in hoofdstuk
2, vers 1 tot en met 5.

436
00:25:39,690 --> 00:25:44,310
Je moet de kennis van God als een schat
beschouwen, en dan zul je die vinden.

437
00:25:44,310 --> 00:25:46,710
God is niet zo gemakkelijk te vinden.

438
00:25:46,710 --> 00:25:51,090
Hij is niet goedkoop, in die zin dat
Hij Zich zomaar zou geven aan iemand

439
00:25:51,090 --> 00:25:54,210
die slechts terloops
belangstelling voor Hem heeft.

440
00:25:54,210 --> 00:25:57,450
Hij is meer waard dan dat. Dat weet Hij.

441
00:25:57,450 --> 00:26:01,170
Iedereen die Hem niet zo hoog
waardeert, zal Hem niet vinden.

442
00:26:01,170 --> 00:26:04,470
Maar mensen die Hem liefhebben,
de waarheid liefhebben,

443
00:26:04,470 --> 00:26:08,910
ernaar verlangen Hem te kennen en dat
tot de prioriteit van hun leven maken,

444
00:26:08,910 --> 00:26:11,970
zullen de kennis van
God vinden, zei Salomo.

445
00:26:11,970 --> 00:26:16,530
In hoofdstuk 9, vers 10, wordt de vrees
voor de Heere opnieuw verbonden met de

446
00:26:16,530 --> 00:26:17,970
kennis van God.

447
00:26:17,970 --> 00:26:20,010
Spreuken 9:10 zegt:

448
00:26:20,010 --> 00:26:24,210
Het beginsel van wijsheid is de
vreze des HEEREN en de kennis van de

449
00:26:24,210 --> 00:26:26,010
heiligen is inzicht.

450
00:26:26,010 --> 00:26:30,270
_[Vertalersnoot: De door Gregg gebruikte
Engelse vertaling heeft hier ‘de Heilige’

451
00:26:30,270 --> 00:26:35,370
en verwijst daarmee naar God;
de HSV heeft ‘de heiligen’.]_

452
00:26:35,370 --> 00:26:39,450
Je begint dus wijsheid en inzicht
te krijgen door God te vrezen.

453
00:26:39,450 --> 00:26:43,230
Maar wanneer je Hem leert kennen,
dan heb je werkelijk inzicht.

454
00:26:43,230 --> 00:26:46,230
In zekere zin weet je dan
echt wat er gaande is.

455
00:26:46,230 --> 00:26:48,990
Je bekijkt de wereld door een andere bril.

456
00:26:48,990 --> 00:26:52,350
Het verandert werkelijk de
manier waarop je alles bekijkt.

457
00:26:52,350 --> 00:26:57,270
Wanneer je God kent, begrijp je de wereld
anders dan wanneer je Hem niet kent.

458
00:26:57,270 --> 00:27:00,210
Zonder God probeer je de
dingen uit te puzzelen.

459
00:27:00,210 --> 00:27:04,530
Salomo zelf heeft een periode
doorgemaakt waarin hij alles zonder God

460
00:27:04,530 --> 00:27:08,850
probeerde uit te puzzelen, en dat
wordt beschreven in het boek Prediker.

461
00:27:08,850 --> 00:27:13,110
Hij besteedde jaren van zijn leven aan het
zoeken naar het hoogste goed voor de mens

462
00:27:13,110 --> 00:27:16,770
en hield daarbij alleen rekening
met dingen, zoals hij het verwoordt:

463
00:27:16,770 --> 00:27:18,090
‘Onder de zon.’

464
00:27:18,090 --> 00:27:22,290
Dat wil zeggen: overwegingen
die aan de aarde gebonden zijn,

465
00:27:22,290 --> 00:27:25,410
niet de dingen boven de aarde, niet God.

466
00:27:25,410 --> 00:27:29,550
Vanuit die aardse overwegingen
onderzocht hij vrijwel alles wat

467
00:27:29,550 --> 00:27:35,370
betekenis en voldoening leek te beloven,
of dat nu zinnelijk genot, filosofie,

468
00:27:35,370 --> 00:27:37,650
geld of wat dan ook was.

469
00:27:37,650 --> 00:27:41,310
Hij probeerde het allemaal,
en hij zei keer op keer:

470
00:27:41,310 --> 00:27:46,230
Ik heb alle werkzaamheden gezien die
er onder de zon plaatsvinden, en zie,

471
00:27:46,230 --> 00:27:49,950
het was alles vluchtig
en najagen van wind.

472
00:27:49,950 --> 00:27:54,630
wanneer je in deze dingen onder de zon
naar de betekenis van het leven zoekt.

473
00:27:54,630 --> 00:27:57,870
Maar hij kwam door die
periode heen en besefte,

474
00:27:57,870 --> 00:28:00,450
zoals hij aan het einde van Prediker zei:

475
00:28:00,450 --> 00:28:05,070
De slotsom van al wat door u
gehoord is, is dit : Vrees God,

476
00:28:05,070 --> 00:28:09,630
en houd u aan Zijn geboden,
want dit geldt voor alle mensen.

477
00:28:09,630 --> 00:28:14,550
God vrezen en God kennen, daar
komt inzicht in de dingen vandaan.

478
00:28:14,550 --> 00:28:17,850
Wanneer je de wereld probeert
te begrijpen zonder dat God

479
00:28:17,850 --> 00:28:22,110
centraal staat in de manier waarop je
haar bekijkt, dan begrijp je haar niet.

480
00:28:22,110 --> 00:28:24,810
Maar de kennis van God is inzicht.

481
00:28:24,810 --> 00:28:29,310
Iemand die bewust met God leeft,
is dus begonnen met God te vrezen

482
00:28:29,310 --> 00:28:33,030
en is daarna verdergegaan om de
kennis van God te verkrijgen.

483
00:28:33,030 --> 00:28:37,170
Wanneer je God kent, betekent dat dat
je een aantal belangrijke dingen over

484
00:28:37,170 --> 00:28:38,670
God zult weten.

485
00:28:38,670 --> 00:28:42,150
Deze kennis over God
zal je gedrag kleuren.

486
00:28:42,150 --> 00:28:44,610
Naarmate je je man of vrouw leert kennen,

487
00:28:44,610 --> 00:28:47,490
of naarmate een jong kind
zijn ouders leert kennen,

488
00:28:47,490 --> 00:28:51,870
word je je bewust van hun voorspelbare
reacties op bepaalde dingen.

489
00:28:51,870 --> 00:28:56,190
Je past je gedrag dan aan op grond
van wat je weet dat hen beledigt

490
00:28:56,190 --> 00:28:58,770
of wat je weet dat hun behaagt.

491
00:28:58,770 --> 00:29:03,450
Salomo heeft nogal wat te zeggen over wat
we over God weten wanneer we God kennen.

492
00:29:03,450 --> 00:29:07,410
Ik maakte onderscheid tussen
alleen maar iets over God weten en

493
00:29:07,410 --> 00:29:09,150
God persoonlijk kennen.

494
00:29:09,150 --> 00:29:13,350
Het is hetzelfde onderscheid als wanneer
je een biografie over onze president

495
00:29:13,350 --> 00:29:16,710
zou lezen, maar de man
nooit zou hebben ontmoet.

496
00:29:16,710 --> 00:29:18,810
Je zou veel over hem weten.

497
00:29:18,810 --> 00:29:22,890
Je zou zelfs kunnen zeggen:
‘Ik ken deze man heel goed.

498
00:29:22,890 --> 00:29:25,830
Ik heb drie biografieën over hem gelezen.’

499
00:29:25,830 --> 00:29:30,270
Ik heb, denk ik, vijf biografieën
van George Müller gelezen.

500
00:29:30,270 --> 00:29:34,770
Ik heb het gevoel dat ik hem goed
ken, maar ik heb de man nooit ontmoet.

501
00:29:34,770 --> 00:29:38,790
Hij stierf voordat ik geboren
werd, en hij kent mij niet.

502
00:29:38,790 --> 00:29:41,490
Ik zou hem op straat
waarschijnlijk niet herkennen.

503
00:29:41,490 --> 00:29:44,670
Misschien ook wel; ik heb
foto’s van hem gezien.

504
00:29:44,670 --> 00:29:48,330
Maar waar het om gaat, is dat
hij niet werkelijk een vriend is.

505
00:29:48,330 --> 00:29:50,670
Ik weet alleen veel over hem.

506
00:29:50,670 --> 00:29:55,170
Er is verschil tussen veel over
iemand weten en die persoon kennen,

507
00:29:55,170 --> 00:29:57,870
zodat je werkelijk gemeenschap
met die persoon hebt,

508
00:29:57,870 --> 00:30:02,070
en die ander kracht uit die
relatie put en jij dat ook doet.

509
00:30:02,070 --> 00:30:05,250
Wederzijdse voldoening,
wederzijdse opbouw.

510
00:30:05,250 --> 00:30:06,750
Dat is een ander soort kennen.

511
00:30:06,750 --> 00:30:10,890
Toch bestaat die tweede manier
van kennen niet zonder de eerste.

512
00:30:10,890 --> 00:30:14,010
Dat wil zeggen: als je
iemand persoonlijk kent,

513
00:30:14,010 --> 00:30:17,310
betekent dat niet dat je
niets over die persoon weet.

514
00:30:17,310 --> 00:30:21,330
Wanneer je iemand leert kennen, wil
je alles over die persoon weten.

515
00:30:21,330 --> 00:30:24,690
Wanneer je een harmonieuze
relatie met iemand wilt hebben,

516
00:30:24,690 --> 00:30:27,330
wil je ontdekken wat die persoon beweegt.

517
00:30:27,330 --> 00:30:30,330
Je wilt weten waar die
persoon gelukkig van wordt.

518
00:30:30,330 --> 00:30:34,770
Wanneer je verliefd wordt op iemand en
erover nadenkt om je leven met die persoon

519
00:30:34,770 --> 00:30:39,870
te delen, wil je alle feiten achterhalen
die je maar kunt over diens achtergrond,

520
00:30:39,870 --> 00:30:42,390
dromen, waarden en al die dingen.

521
00:30:42,390 --> 00:30:44,970
Want deze kennis over die persoon geeft

522
00:30:44,970 --> 00:30:47,910
inhoud aan je persoonlijke
kennis van diegene

523
00:30:47,910 --> 00:30:51,390
en bepaalt mede hoe je
met die persoon omgaat.

524
00:30:51,390 --> 00:30:55,590
In Spreuken staan verschillende spreuken
die ons dingen over God vertellen die

525
00:30:55,590 --> 00:31:00,210
deel uitmaken van de geestelijke
inventaris van iemand die God kent.

526
00:31:00,210 --> 00:31:04,710
Zo iemand weet dingen over God die
andere mensen niet zouden weten.

527
00:31:04,710 --> 00:31:08,610
Het eerste is natuurlijk het idee
van de soevereiniteit van God.

528
00:31:08,610 --> 00:31:13,350
Er zijn verschillende spreuken die
over de soevereiniteit van God spreken.

529
00:31:13,350 --> 00:31:17,790
Een flink aantal daarvan staat
in één hoofdstuk, hoofdstuk 16.

530
00:31:17,790 --> 00:31:20,670
Wanneer we over de
soevereiniteit van God spreken,

531
00:31:20,670 --> 00:31:25,350
heeft die term voor verschillende
theologen verschillende betekenissen.

532
00:31:25,350 --> 00:31:30,210
In de kern betekent soevereiniteit
dat iemand het hoogste gezag heeft.

533
00:31:30,210 --> 00:31:34,290
Dat betekent dat hij aan niemand
verantwoording hoeft af te leggen.

534
00:31:34,290 --> 00:31:37,350
Iemand die soeverein is,
doet wat hij wil doen

535
00:31:37,350 --> 00:31:41,130
en hoeft nooit verantwoording af
te leggen aan iemand die zegt:

536
00:31:41,130 --> 00:31:42,870
‘Waarom heb je dat gedaan?’

537
00:31:42,870 --> 00:31:47,190
Hij is aan niemand rekenschap
verschuldigd, omdat hij soeverein is.

538
00:31:47,190 --> 00:31:49,830
Hij staat bovenaan de voedselketen.

539
00:31:49,830 --> 00:31:54,810
Een koning in een samenleving, een heer
over zijn huishouding en een vader over

540
00:31:54,810 --> 00:31:56,910
zijn kinderen zijn voorbeelden van

541
00:31:56,910 --> 00:32:01,590
personen die bovenaan de gezagsstructuur
staan en in wezen beslissingen voor de

542
00:32:01,590 --> 00:32:04,950
anderen nemen zonder hen
te hoeven raadplegen.

543
00:32:04,950 --> 00:32:08,610
Let erop dat ik zeg:
‘zonder dat te hoeven’.

544
00:32:08,610 --> 00:32:13,170
In veel gevallen pleit de Bijbel ervoor
dat een koning raad behoort te vragen,

545
00:32:13,170 --> 00:32:17,730
en een man moet beslist raad
vragen aan zijn vrouw, enzovoort.

546
00:32:17,730 --> 00:32:21,870
Maar waar het om gaat, is dat
zijn positie hem in staat stelt

547
00:32:21,870 --> 00:32:24,630
eenzijdig te handelen als hij dat wil.

548
00:32:24,630 --> 00:32:28,110
Hij bevindt zich in een rol
waarin hij dat recht heeft.

549
00:32:28,110 --> 00:32:32,970
Als hij wijs is, zal hij niet overhaast
handelen zonder raad te vragen

550
00:32:32,970 --> 00:32:34,710
aan andere betrokkenen.

551
00:32:34,710 --> 00:32:37,050
Maar tegelijkertijd kan hij dat wel.

552
00:32:37,050 --> 00:32:39,690
Dat is wat zijn positie betekent.

553
00:32:39,690 --> 00:32:42,270
Dat is wat een soeverein is.

554
00:32:42,270 --> 00:32:44,430
Hij is het absolute gezag.

555
00:32:44,430 --> 00:32:49,110
De Bijbel gebruikt het woord ‘soeverein’
niet wanneer er over God wordt gesproken,

556
00:32:49,110 --> 00:32:52,410
hoewel sommige vertalingen
de woorden Adonai Jahweh,

557
00:32:52,410 --> 00:32:56,850
wanneer die in de Bijbel worden gebruikt,
vertalen als ‘Soevereine Heere’.

558
00:32:56,850 --> 00:33:00,030
Maar dat is slechts de
woordkeuze van een vertaler.

559
00:33:00,030 --> 00:33:04,050
‘Heere Jahweh’ is wat die
uitdrukking werkelijk betekent.

560
00:33:04,050 --> 00:33:08,070
In sommige vertalingen zul je de
uitdrukking ‘Soevereine Heere’ voor God

561
00:33:08,070 --> 00:33:10,290
aantreffen, maar daarmee wordt niet

562
00:33:10,290 --> 00:33:14,550
werkelijk een bepaald Hebreeuws woord
vertaald dat ‘soeverein’ betekent.

563
00:33:14,550 --> 00:33:19,110
Het woord ‘soeverein’, zoals wij het
gebruiken, komt niet in de Schrift voor,

564
00:33:19,110 --> 00:33:24,090
maar het idee beslist wel: het
idee dat God het hoogste gezag is.

565
00:33:24,090 --> 00:33:27,510
Verschillende theologen vatten
soevereiniteit op verschillende manieren

566
00:33:27,510 --> 00:33:32,250
op, omdat sommigen nog een extra laag
aan die grondbetekenis toevoegen.

567
00:33:32,250 --> 00:33:36,690
Zij zeggen dat het woord ‘soevereiniteit’
betekent dat Hij alles verordineert

568
00:33:36,690 --> 00:33:37,890
wat er gebeurt.

569
00:33:37,890 --> 00:33:40,650
Hij heeft alles absoluut onder controle.

570
00:33:40,650 --> 00:33:44,610
Zoals sommigen het zien, is Hij
feitelijk bijna iemand met controledwang,

571
00:33:44,610 --> 00:33:46,890
die elk detail moet beheersen.

572
00:33:46,890 --> 00:33:50,070
Er is geen enkel molecuul in
het heelal waarvan Hij niet

573
00:33:50,070 --> 00:33:52,350
actief bepaalt waar het naartoe gaat.

574
00:33:52,350 --> 00:33:54,750
God zou dat kunnen doen als Hij dat wilde.

575
00:33:54,750 --> 00:33:58,770
De Bijbel maakt beslist duidelijk dat Hij
het recht heeft om te doen wat Hij maar

576
00:33:58,770 --> 00:34:00,810
wil. Hij is God.

577
00:34:00,810 --> 00:34:02,610
Hij heeft alles gemaakt.

578
00:34:02,610 --> 00:34:06,030
Als Hij elk atoom en elk
molecuul wil besturen,

579
00:34:06,030 --> 00:34:08,850
kan niemand zeggen dat
dit niet aanvaardbaar is.

580
00:34:08,850 --> 00:34:12,150
Als Hij alles wat mensen doen
van tevoren wil verordineren,

581
00:34:12,150 --> 00:34:14,010
kan niemand daarover klagen.

582
00:34:14,010 --> 00:34:17,370
Dan spelen zij hun leven als
acteurs die een script volgen,

583
00:34:17,370 --> 00:34:21,330
terwijl Hij als een poppenspeler aan de
touwtjes trekt en ervoor zorgt dat zij

584
00:34:21,330 --> 00:34:23,670
alles doen wat Hij verordineerd heeft.

585
00:34:23,670 --> 00:34:26,910
God heeft het recht om dat
te doen als Hij dat wil.

586
00:34:26,910 --> 00:34:30,810
Maar dat ligt niet besloten in
de betekenis van soevereiniteit.

587
00:34:30,810 --> 00:34:34,290
Soevereiniteit betekent
eenvoudigweg dat Hij het recht heeft

588
00:34:34,290 --> 00:34:36,270
om te doen wat Hij wil doen.

589
00:34:36,270 --> 00:34:39,030
Hij hoeft aan niemand
verantwoording af te leggen.

590
00:34:39,030 --> 00:34:42,030
Het zegt ons niet hoeveel
dingen Hij besluit Zelf te doen

591
00:34:42,030 --> 00:34:45,450
en hoeveel dingen Hij wellicht
besluit aan anderen over te laten.

592
00:34:45,450 --> 00:34:48,210
Een koning zou, als hij zo in elkaar zit,

593
00:34:48,210 --> 00:34:52,830
het leven van al zijn onderdanen misschien
tot in elk detail willen regelen.

594
00:34:52,830 --> 00:34:54,450
Of misschien ook niet.

595
00:34:54,450 --> 00:34:58,230
Hij zou kunnen besluiten zijn
onderdanen enige vrijheid te geven:

596
00:34:58,230 --> 00:35:02,370
de vrijheid om te kiezen met wie ze
trouwen, hoeveel kinderen ze krijgen,

597
00:35:02,370 --> 00:35:05,970
wat voor werk ze doen, wanneer
ze ’s morgens opstaan en wat ze

598
00:35:05,970 --> 00:35:07,650
als avondeten nemen.

599
00:35:07,650 --> 00:35:10,770
Een koning hoeft het dagelijks
leven van al zijn onderdanen

600
00:35:10,770 --> 00:35:14,250
niet tot in elk detail te
regelen om soeverein te zijn.

601
00:35:14,250 --> 00:35:18,810
Wat voornamelijk bepaalt of hij soeverein
is, is of hij degene is die beslist

602
00:35:18,810 --> 00:35:20,850
of zij die vrijheid krijgen.

603
00:35:20,850 --> 00:35:24,630
Als de dienaren in opstand
komen, een revolutie ontketenen,

604
00:35:24,630 --> 00:35:27,810
hem ten val brengen en vervolgens
doen wat ze zelf willen,

605
00:35:27,810 --> 00:35:29,370
is hij niet langer soeverein.

606
00:35:29,370 --> 00:35:33,810
Maar als hij hun vrijheid geeft omdat
dat zijn soevereine beslissing is,

607
00:35:33,810 --> 00:35:36,690
terwijl hij weet dat hij
iets anders zou kunnen doen

608
00:35:36,690 --> 00:35:41,730
en elk aspect zou kunnen beheersen,
maar daar niet de voorkeur aan geeft,

609
00:35:41,730 --> 00:35:43,770
blijft hij soeverein.

610
00:35:43,770 --> 00:35:46,350
Het is als met een vader in een gezin.

611
00:35:46,350 --> 00:35:49,170
Een vader heeft de macht
en het recht om het

612
00:35:49,170 --> 00:35:52,110
leven van zijn kinderen
tot in detail te regelen,

613
00:35:52,110 --> 00:35:55,830
maar het is misschien niet verstandig
om alles al te zeer te regelen,

614
00:35:55,830 --> 00:35:58,350
en misschien is dat zelfs niet wenselijk.

615
00:35:58,350 --> 00:36:00,810
Misschien is het niet wat de Vader wil.

616
00:36:00,810 --> 00:36:04,350
Misschien wil Hij juist dat Zijn
kinderen enige verantwoordelijkheid

617
00:36:04,350 --> 00:36:06,510
dragen voor bepaalde taken.

618
00:36:06,510 --> 00:36:10,890
Misschien geeft Hij hun zelfs de
gelegenheid om fouten te maken,

619
00:36:10,890 --> 00:36:12,990
zodat ze ervan kunnen leren.

620
00:36:12,990 --> 00:36:17,790
Misschien wil Hij dat Zijn kinderen in
zekere mate onafhankelijke denkers worden

621
00:36:17,790 --> 00:36:20,970
en in staat zijn hun eigen
beslissingen te nemen.

622
00:36:20,970 --> 00:36:24,330
Als Hij dat wil en Zijn
kinderen dat recht geeft,

623
00:36:24,330 --> 00:36:27,390
doet Hij geen afstand
van Zijn soevereiniteit.

624
00:36:27,390 --> 00:36:32,790
Dat Hij hun dat recht geeft, is van
Zijn kant een soevereine beslissing.

625
00:36:32,790 --> 00:36:36,810
Hij heeft het recht die beslissing
te nemen als Hij dat wenst.

626
00:36:36,810 --> 00:36:41,310
In feite zijn degenen die geloven dat
God alles wat gebeurt moet verordenen,

627
00:36:41,310 --> 00:36:47,370
omdat Hij anders niet soeverein is, juist
degenen die Gods soevereiniteit beperken.

628
00:36:47,370 --> 00:36:51,390
Zij zijn degenen die zeggen dat
God niet zo soeverein is dat Hij

629
00:36:51,390 --> 00:36:54,570
vrije wil zou kunnen
geven als Hij dat wilde.

630
00:36:54,570 --> 00:36:58,470
Hij is slechts zo soeverein
dat Hij Zich moet gedragen

631
00:36:58,470 --> 00:37:01,650
zoals wij vinden dat Hij
Zich hoort te gedragen.

632
00:37:01,650 --> 00:37:04,590
Hij zou namelijk alles wat
gebeurt moeten verordenen

633
00:37:04,590 --> 00:37:07,350
en niets buiten Zijn
beheersing mogen laten.

634
00:37:07,350 --> 00:37:12,450
Dan doen wij alsof wij soeverein zijn
en stellen wij onze eigen definitie

635
00:37:12,450 --> 00:37:14,490
van soevereiniteit op.

636
00:37:14,490 --> 00:37:20,430
Dan zijn wij degenen die mogen bepalen wat
God als Soeverein wel en niet kan doen.

637
00:37:20,430 --> 00:37:22,710
Nee, Hij is de Soeverein.

638
00:37:22,710 --> 00:37:26,550
Hij is vrij om te doen wat Hij
wil, en daar hoort ook bij dat Hij

639
00:37:26,550 --> 00:37:28,950
vrije wil kan geven als Hij dat wil.

640
00:37:28,950 --> 00:37:33,810
Hij is zelfs vrij om Zijn handen volledig
van alles af te trekken en niets te doen,

641
00:37:33,810 --> 00:37:35,370
als Hij dat zou willen.

642
00:37:35,370 --> 00:37:37,530
Dat is Zijn soevereine recht.

643
00:37:37,530 --> 00:37:41,850
Wij geloven niet dat Hij dat heeft
gedaan, maar we moeten begrijpen dat we,

644
00:37:41,850 --> 00:37:44,730
wanneer we over Gods
soevereiniteit spreken,

645
00:37:44,730 --> 00:37:47,910
spreken over Zijn recht om
te doen wat Hij maar wil.

646
00:37:47,910 --> 00:37:51,330
Wanneer we dan overgaan naar het
onderwerp van Zijn betrokkenheid,

647
00:37:51,330 --> 00:37:55,950
Zijn bestuur van de wereld waarover Hij
regeert, hoeveel Hij Zich ermee bemoeit,

648
00:37:55,950 --> 00:38:00,750
hoeveel Hij aan anderen overlaat en
hoeveel Hij tot in detail regelt,

649
00:38:00,750 --> 00:38:03,150
dan gaat het niet om Zijn soevereiniteit,

650
00:38:03,150 --> 00:38:06,810
hoewel veel mensen erover
praten alsof dat wel zo is.

651
00:38:06,810 --> 00:38:09,870
Dat heeft te maken met
Zijn voorzienige handelen.

652
00:38:09,870 --> 00:38:13,890
Degenen die denken dat God
alles wat gebeurt verordent,

653
00:38:13,890 --> 00:38:17,130
geloven in wat ik minutieuze
voorzienigheid noem:

654
00:38:17,130 --> 00:38:22,230
dat God in Zijn voorzienigheid tot in
het kleinste detail betrokken is bij

655
00:38:22,230 --> 00:38:24,330
elk detail van alles.

656
00:38:24,330 --> 00:38:28,890
De leer van de minutieuze voorzienigheid
is in werkelijkheid de leer die

657
00:38:28,890 --> 00:38:31,530
calvinisten soevereiniteit noemen.

658
00:38:31,530 --> 00:38:36,090
Maar dat is niet de enige manier waarop
soevereiniteit kan worden uitgeoefend.

659
00:38:36,090 --> 00:38:40,410
Toch bemoeit God Zich wel met
dingen, en soms met meer dingen

660
00:38:40,410 --> 00:38:42,810
dan wij zouden denken dat nodig is.

661
00:38:42,810 --> 00:38:44,850
Maar dat zijn Zijn zaken.

662
00:38:44,850 --> 00:38:46,710
Hij is soeverein.

663
00:38:46,710 --> 00:38:51,450
In Spreuken hoofdstuk 16, en ook
op andere plaatsen in Spreuken,

664
00:38:51,450 --> 00:38:54,510
zijn er een aantal passages
die erover spreken dat God

665
00:38:54,510 --> 00:38:57,990
Zich in Zijn voorzienigheid
werkelijk met dingen bemoeit,

666
00:38:57,990 --> 00:39:01,050
en het is Zijn soevereine
recht om dat te doen.

667
00:39:01,050 --> 00:39:04,650
Er staat niet dat Hij alles wat
gebeurt tot in detail regelt,

668
00:39:04,650 --> 00:39:08,190
maar er staat wel dat Hij betrokken
is bij dingen die gebeuren.

669
00:39:08,190 --> 00:39:11,370
Misschien niet bij alles, want
sommige dingen laat Hij misschien

670
00:39:11,370 --> 00:39:14,490
over aan het toeval of
aan de keuzes van mensen.

671
00:39:14,490 --> 00:39:18,390
Maar Hij heeft het recht om Zich met
de zaken op aarde te bemoeien wanneer

672
00:39:18,390 --> 00:39:19,590
Hij maar wil.

673
00:39:19,590 --> 00:39:23,070
De Bijbel zegt niet noodzakelijkerwijs
hoe vaak Hij dat wil,

674
00:39:23,070 --> 00:39:27,150
maar Hij heeft er het recht toe,
en we zien dat Hij het soms doet.

675
00:39:27,150 --> 00:39:30,090
In vers 1 van hoofdstuk 16 staat:

676
00:39:30,090 --> 00:39:34,290
Een mens heeft overleggingen in het
hart, maar het antwoord van de tong komt

677
00:39:34,290 --> 00:39:35,610
van de HEERE.

678
00:39:35,610 --> 00:39:39,450
Wat een mens met zijn tong
antwoordt, komt uit zijn hart.

679
00:39:39,450 --> 00:39:42,810
Maar wat in zijn hart is, is meer privé.

680
00:39:42,810 --> 00:39:48,090
Wat hij uitspreekt, is meer zijn
openbare uiting van wat in zijn hart is.

681
00:39:48,090 --> 00:39:52,590
Zijn woorden of zijn daden
vloeien voort uit zijn hart.

682
00:39:52,590 --> 00:39:53,610
Er staat:

683
00:39:53,610 --> 00:39:56,130
De mens bereidt zijn hart voor.

684
00:39:56,130 --> 00:40:00,090
Wat er uiteindelijk werkelijk
gebeurt, is Gods voorrecht.

685
00:40:00,090 --> 00:40:04,470
God veroorzaakt niet alles wat
gebeurt, maar Hij staat het óf toe,

686
00:40:04,470 --> 00:40:06,090
óf Hij verhindert het.

687
00:40:06,090 --> 00:40:10,710
Dit is iets wat we moeten onthouden:
wanneer er slechte dingen gebeuren,

688
00:40:10,710 --> 00:40:14,070
betekent dat niet
noodzakelijkerwijs dat God ze doet.

689
00:40:14,070 --> 00:40:16,710
Maar het is duidelijk dat
Hij ze niet verhindert,

690
00:40:16,710 --> 00:40:19,470
want Hij kan alles
verhinderen wat Hij maar wil.

691
00:40:19,470 --> 00:40:24,150
Als iemand je kwaad wil doen en God
niet wil dat die persoon dat doet,

692
00:40:24,150 --> 00:40:26,970
heeft Hij alle middelen
die Hij maar zou willen

693
00:40:26,970 --> 00:40:30,750
gebruiken om je tegen ieder
mogelijk kwaad te beschermen.

694
00:40:30,750 --> 00:40:35,490
Als Hij je dus niet beschermt, komt dat
doordat Hij ervoor heeft gekozen niet

695
00:40:35,490 --> 00:40:36,690
in te grijpen.

696
00:40:36,690 --> 00:40:40,290
Dat betekent niet dat Hij het
kwaad over je heeft gebracht.

697
00:40:40,290 --> 00:40:44,430
Het betekent eenvoudigweg dat
Hij het kwaad dat door andere

698
00:40:44,430 --> 00:40:48,630
handelende partijen in gang is
gezet, niet heeft verhinderd.

699
00:40:48,630 --> 00:40:51,810
Hij heeft niet verhinderd
dat het over je kwam.

700
00:40:51,810 --> 00:40:57,090
De reden dat Job zo rijk was en zo lang
gevrijwaard bleef van beproevingen,

701
00:40:57,090 --> 00:41:01,230
was niet dat God niet betrokken
was bij het brengen van oordeel.

702
00:41:01,230 --> 00:41:06,930
Het was omdat God betrokken was bij het
weghouden van oordeel of tegenspoed die

703
00:41:06,930 --> 00:41:08,670
satan wilde brengen.

704
00:41:08,670 --> 00:41:11,790
Satan beklaagde zich en zei tegen God:

705
00:41:11,790 --> 00:41:16,350
Hebt Ú niet voor hem en voor
zijn huis en alles wat hij heeft,

706
00:41:16,350 --> 00:41:18,090
een beschutting gemaakt?

707
00:41:18,090 --> 00:41:21,630
Het werk van zijn handen
hebt U gezegend en zijn

708
00:41:21,630 --> 00:41:24,330
vee breidt zich steeds
verder uit in het land.

709
00:41:24,330 --> 00:41:28,770
Maar steek toch Uw hand uit
en tref alles wat hij heeft.

710
00:41:28,770 --> 00:41:33,150
Voorwaar, hij zal U in Uw
aangezicht vaarwel zeggen.

711
00:41:33,150 --> 00:41:37,770
Wat God deed, was satan binnen
bepaalde grenzen toestemming geven om

712
00:41:37,770 --> 00:41:39,150
Job te treffen.

713
00:41:39,150 --> 00:41:42,990
Toen kon de duivel tot op zekere
hoogte doen wat hij wilde doen.

714
00:41:42,990 --> 00:41:48,270
Maar de beproevingen die Job overkwamen,
waren niet Gods rechtstreekse handelen.

715
00:41:48,270 --> 00:41:53,130
In zekere zin waren ze het gevolg van
Zijn keuze om de duivel toe te staan

716
00:41:53,130 --> 00:41:56,310
rechtstreeks te doen wat
de duivel wilde doen.

717
00:41:56,310 --> 00:42:00,150
God had het kunnen verhinderen, en
had het heel lange tijd verhinderd.

718
00:42:00,150 --> 00:42:03,750
Hij had het kunnen blijven
verhinderen zolang Hij dat wilde.

719
00:42:03,750 --> 00:42:08,250
In dat verhaal lezen we dus dat ons
slechte dingen overkomen vanwege de

720
00:42:08,250 --> 00:42:10,290
kwaadaardigheid van satan.

721
00:42:10,290 --> 00:42:12,570
Maar satan is niet soeverein.

722
00:42:12,570 --> 00:42:15,330
Satan kan niet zomaar
doen wat hij maar wil.

723
00:42:15,330 --> 00:42:21,030
Hij kan alleen doen wat God hem toestaat,
wat God hem niet verhindert te doen.

724
00:42:21,030 --> 00:42:23,250
God bestuurt de dingen dus wel.

725
00:42:23,250 --> 00:42:27,750
Jij kunt van plan zijn iets te doen, maar
het hoeft niet per se te gebeuren als God

726
00:42:27,750 --> 00:42:30,630
niet van plan is het te laten gebeuren.

727
00:42:30,630 --> 00:42:35,490
Precies hetzelfde staat
in vers 9, Spreuken 16:9:

728
00:42:35,490 --> 00:42:40,770
Het hart van een mens overdenkt zijn weg,
maar de HEERE bestuurt zijn voetstappen.

729
00:42:40,770 --> 00:42:43,170
Wat daarmee wordt gezegd, is dat de mens

730
00:42:43,170 --> 00:42:46,410
werkelijk de vrijheid heeft om
zijn eigen plannen te maken,

731
00:42:46,410 --> 00:42:50,010
maar dat hij niet altijd de
vrijheid heeft om ze uit te voeren.

732
00:42:50,010 --> 00:42:54,810
Het hangt ervan af of de plannen van de
mens wel of niet overeenkomen met wat God

733
00:42:54,810 --> 00:42:57,450
werkelijk bereid is te laten gebeuren.

734
00:42:57,450 --> 00:43:01,050
Soms laat God dingen die Hij niet
echt goed vindt toch gebeuren,

735
00:43:01,050 --> 00:43:04,230
omdat Hij ze uiteindelijk
ten goede kan gebruiken.

736
00:43:04,230 --> 00:43:08,490
Andere keren zegt Hij gewoon:
‘Nee, Ik laat dat niet gebeuren,’

737
00:43:08,490 --> 00:43:10,290
en dan houdt Hij het tegen.

738
00:43:10,290 --> 00:43:14,430
Maar de mens maakt zijn plannen,
en de mens wordt schuldig aan zonde

739
00:43:14,430 --> 00:43:19,170
vanwege zijn eigen zondige plannen,
of hij ze nu uitvoert of niet.

740
00:43:19,170 --> 00:43:23,310
Daarom zei Jezus dat zelfs als
je je broeder in je hart haat,

741
00:43:23,310 --> 00:43:25,530
dit te vergelijken is met moord:

742
00:43:25,530 --> 00:43:28,470
Ieder die zijn broeder
haat, is een moordenaar;

743
00:43:28,470 --> 00:43:33,750
en u weet dat geen moordenaar het
eeuwige leven blijvend in zich heeft.

744
00:43:33,750 --> 00:43:36,570
Of als je zonder reden
boos bent op je broeder:

745
00:43:36,570 --> 00:43:41,370
Maar Ik zeg u: Al wie ten
onrechte boos is op zijn broeder,

746
00:43:41,370 --> 00:43:44,190
zal schuldig bevonden
worden door de rechtbank.

747
00:43:44,190 --> 00:43:47,250
En al wie tegen zijn broeder zegt: Raka!

748
00:43:47,250 --> 00:43:52,170
zal schuldig bevonden worden door
de Raad; maar al wie zegt: Dwaas!

749
00:43:52,170 --> 00:43:55,290
die zal schuldig bevonden
worden tot het helse vuur.

750
00:43:55,290 --> 00:43:58,350
Of dat als je naar een vrouw
kijkt om haar te begeren,

751
00:43:58,350 --> 00:44:00,870
je in je hart overspel hebt gepleegd:

752
00:44:00,870 --> 00:44:05,370
Maar Ik zeg u dat al wie naar een
vrouw kijkt om haar te begeren,

753
00:44:05,370 --> 00:44:08,370
in zijn hart al overspel
met haar gepleegd heeft.

754
00:44:08,370 --> 00:44:11,670
Het hart is de plaats
waar de zonde plaatsvindt.

755
00:44:11,670 --> 00:44:15,270
Ze kan ook werkelijk tot uitbarsting
komen in een zondige daad.

756
00:44:15,270 --> 00:44:20,190
Maar als verhinderd wordt dat dit gebeurt,
heb je die zonde nog steeds begaan.

757
00:44:20,190 --> 00:44:22,410
Je bent nog steeds schuldig.

758
00:44:22,410 --> 00:44:26,970
Als een man vol begeerte zit en plannen
smeedt om misbruik te maken van de vrouw

759
00:44:26,970 --> 00:44:31,590
van een andere man, maar het nooit gebeurt
omdat hij nooit de gelegenheid krijgt,

760
00:44:31,590 --> 00:44:36,690
omdat God niet toelaat dat het gebeurt,
dan is die man nog steeds schuldig.

761
00:44:36,690 --> 00:44:39,870
Want al zijn slechte
gedachten kwamen van hemzelf.

762
00:44:39,870 --> 00:44:41,550
Hij maakte het plan.

763
00:44:41,550 --> 00:44:43,650
Dat het plan niet werd uitgevoerd,

764
00:44:43,650 --> 00:44:47,010
kwam misschien doordat Gods
ingrijpen het verhinderde.

765
00:44:47,010 --> 00:44:51,690
Als God het niet had verhinderd en de
man de daad werkelijk had uitgevoerd,

766
00:44:51,690 --> 00:44:54,450
blijft het de
verantwoordelijkheid van de man.

767
00:44:54,450 --> 00:44:59,010
God is niet verplicht om ons ervan
te weerhouden ook maar iets te doen.

768
00:44:59,010 --> 00:45:03,870
Hij zal ons tegenhouden wanneer het
Zijn welbehagen is ons tegen te houden.

769
00:45:03,870 --> 00:45:08,310
Het is Zijn zaak wanneer Hij
ons tegenhoudt en wanneer niet.

770
00:45:08,310 --> 00:45:11,790
Maar de plannen vallen onder de
verantwoordelijkheid van de mens.

771
00:45:11,790 --> 00:45:15,330
Ik geloof dat dit deel moet
uitmaken van ons begrip.

772
00:45:15,330 --> 00:45:18,570
Veel mensen hebben de verkeerde
opvatting dat niet alleen de daden,

773
00:45:18,570 --> 00:45:22,470
maar ook alle plannen en gedachten van
een mens door God worden verordend.

774
00:45:22,470 --> 00:45:24,510
Maar Salomo zegt van niet.

775
00:45:24,510 --> 00:45:26,490
Er zijn twee categorieën.

776
00:45:26,490 --> 00:45:30,510
Er is wat een mens in zijn hart
voorbereidt en van plan is.

777
00:45:30,510 --> 00:45:32,490
Dat is het werk van de mens.

778
00:45:32,490 --> 00:45:35,310
En dan is er wat er daadwerkelijk gebeurt.

779
00:45:35,310 --> 00:45:37,950
Dat kan inderdaad het
werk van de mens zijn,

780
00:45:37,950 --> 00:45:41,310
maar het gebeurt alleen omdat
God het niet verhindert.

781
00:45:41,310 --> 00:45:46,290
Als God niet wilde dat het gebeurde,
zou Hij het beslist kunnen tegenhouden.

782
00:45:46,290 --> 00:45:49,650
Daarom blijft de uiteindelijke
afloop in Gods macht.

783
00:45:49,650 --> 00:45:53,670
God heeft nog steeds het recht
om Zijn veto uit te spreken over

784
00:45:53,670 --> 00:45:57,450
alles wat de mens doet en
het niet te laten slagen.

785
00:45:57,450 --> 00:46:04,110
Spreuken 16:1 en 16:9 maken
volgens mij allebei hetzelfde punt.

786
00:46:04,110 --> 00:46:07,170
In hetzelfde hoofdstuk staat in vers 4:

787
00:46:07,170 --> 00:46:11,550
De HEERE heeft alles gemaakt
omwille van Zichzelf, ja,

788
00:46:11,550 --> 00:46:14,970
zelfs de goddeloze voor
de dag van het onheil.

789
00:46:14,970 --> 00:46:19,470
Dit is een moeilijk vers, omdat niet
helemaal duidelijk is wat hij bedoelt.

790
00:46:19,470 --> 00:46:22,590
Het is een heel goed
vers voor het calvinisme.

791
00:46:22,590 --> 00:46:26,130
Calvinisten zien dit beslist
als onderdeel van het bewijs

792
00:46:26,130 --> 00:46:31,290
voor hun opvatting van soevereiniteit:
dat God alles verordent wat er gebeurt,

793
00:46:31,290 --> 00:46:33,690
ook dat iemand goddeloos zal zijn.

794
00:46:33,690 --> 00:46:36,510
Dus dat God mensen
goddeloos heeft gemaakt,

795
00:46:36,510 --> 00:46:39,150
zodat Hij hen tot de
ondergang kan veroordelen.

796
00:46:39,150 --> 00:46:44,790
Het maakt deel uit van de gereformeerde of
calvinistische theologie dat God met Zijn

797
00:46:44,790 --> 00:46:48,810
voornemens verlangt Zichzelf te
verheerlijken, zowel in het behoud van de

798
00:46:48,810 --> 00:46:53,190
uitverkorenen als in de vernietiging
en verdoemenis van de verworpenen.

799
00:46:53,190 --> 00:46:57,750
En dat Hij Degene is Die
beslist wie wat zal zijn.

800
00:46:57,750 --> 00:47:01,590
Hij heeft besloten dat Hij op twee
manieren verheerlijkt zal worden.

801
00:47:01,590 --> 00:47:04,170
De ene manier is door
sommigen te behouden,

802
00:47:04,170 --> 00:47:06,570
en de andere door anderen te vernietigen.

803
00:47:06,570 --> 00:47:11,850
In het ene geval zal Hij Zijn toorn, Zijn
macht en Zijn rechtvaardigheid tonen,

804
00:47:11,850 --> 00:47:16,470
en in het andere zal Hij Zijn
barmhartigheid en Zijn genade tonen.

805
00:47:16,470 --> 00:47:20,370
Sommige mensen hebben het idee dat
God eenvoudigweg heeft besloten

806
00:47:20,370 --> 00:47:24,210
dat het Zijn welbehagen is om
bepaalde mensen te veroordelen,

807
00:47:24,210 --> 00:47:26,730
omdat Hij hen voor dat doel heeft gemaakt.

808
00:47:26,730 --> 00:47:30,390
Het waren vaten die
gemaakt waren tot oneer,

809
00:47:30,390 --> 00:47:33,270
vaten die gedoemd waren tot vernietiging.

810
00:47:33,270 --> 00:47:37,590
Daarvoor zijn ze gemaakt, zoals een
pottenbakker een aarden pot maakt voor

811
00:47:37,590 --> 00:47:39,630
welk doel hij maar wil.

812
00:47:39,630 --> 00:47:42,150
Zo begrijpt de calvinist deze dingen.

813
00:47:42,150 --> 00:47:46,470
Dit vers is een heel goed vers om
dat standpunt mee te onderbouwen,

814
00:47:46,470 --> 00:47:50,910
als ze het willen bewijzen, want
zo klinkt het inderdaad. Er staat:

815
00:47:50,910 --> 00:47:53,550
De Heer heeft alles voor Zichzelf gemaakt,

816
00:47:53,550 --> 00:47:57,570
zelfs de slechte mens heeft Hij
gemaakt voor de dag van het onheil.

817
00:47:57,570 --> 00:48:00,150
Dus Hij heeft hen gemaakt om hen

818
00:48:00,150 --> 00:48:03,630
eenvoudigweg te vernietigen
voor Zijn eigen doeleinden,

819
00:48:03,630 --> 00:48:05,670
voor Zijn eigen heerlijkheid.

820
00:48:05,670 --> 00:48:09,150
Hij heeft gewoon een aantal
goddeloze mensen gemaakt,

821
00:48:09,150 --> 00:48:13,230
zodat Hij hen kon neerslaan en
kon laten zien hoe sterk Hij is.

822
00:48:13,230 --> 00:48:16,770
Om je de waarheid te zeggen,
weet ik niet zeker waarom dat God

823
00:48:16,770 --> 00:48:18,750
werkelijk zou verheerlijken.

824
00:48:18,750 --> 00:48:24,270
Stel dat ik een tweejarige opzoek die
nauwelijks kan lopen, hem omverduw en zeg:

825
00:48:24,270 --> 00:48:26,550
‘Zien jullie allemaal hoe sterk ik ben?

826
00:48:26,550 --> 00:48:29,070
Ik hoop dat jullie
waardering voor me hebben.

827
00:48:29,070 --> 00:48:31,470
Wat vinden jullie van
die spierballen, man?

828
00:48:31,470 --> 00:48:34,470
Ik heb deze tweejarige omvergeduwd.’

829
00:48:34,470 --> 00:48:37,830
Ik zie niet in hoe iemand
daarvan onder de indruk zou zijn.

830
00:48:37,830 --> 00:48:42,210
Als God een heleboel mensen maakt die in
Zijn ogen niet groter zijn dan mieren,

831
00:48:42,210 --> 00:48:45,330
en Hij gewoon iedereen
verplettert die Hij wil en zegt:

832
00:48:45,330 --> 00:48:47,250
‘Zien jullie hoe groot Ik ben?

833
00:48:47,250 --> 00:48:49,170
Hebben jullie waardering voor Mij?

834
00:48:49,170 --> 00:48:50,670
Ben Ik niet heerlijk?’

835
00:48:50,670 --> 00:48:54,270
dan weet ik niet of God daardoor
werkelijk zo geweldig lijkt.

836
00:48:54,270 --> 00:48:56,730
In de gedachten van sommige
mensen kennelijk wel,

837
00:48:56,730 --> 00:49:00,930
maar ik kan nauwelijks geloven dat God
Zelf dat zou zien als een werkelijk bewijs

838
00:49:00,930 --> 00:49:05,730
van hoe groot Hij is: dat Hij mensen
gewoon als insecten kan verpletteren,

839
00:49:05,730 --> 00:49:09,210
zelfs mensen die geen enkele
kans hadden omdat Hij hun nooit

840
00:49:09,210 --> 00:49:11,370
enige gelegenheid heeft gegeven.

841
00:49:11,370 --> 00:49:14,430
Hij koos hen er niet voor
uit om beter te handelen.

842
00:49:14,430 --> 00:49:18,570
Ik, ik denk niet dat de Bijbel
God in het algemeen zo voorstelt,

843
00:49:18,570 --> 00:49:20,790
of zelfs maar ergens specifiek.

844
00:49:20,790 --> 00:49:23,250
Maar dit vers klinkt wel zo: Hij heeft

845
00:49:23,250 --> 00:49:26,250
de goddeloze gemaakt voor
de dag van het verderf.

846
00:49:26,250 --> 00:49:29,910
Toch denk ik niet dat het per se
helemaal zo begrepen moet worden.

847
00:49:29,910 --> 00:49:33,210
Ik denk dat het betekent
dat God alles heeft gemaakt

848
00:49:33,210 --> 00:49:38,190
en daarom het recht en de zeggenschap
heeft om met alles te doen wat Hij wil.

849
00:49:38,190 --> 00:49:40,950
Ook de slechte mens is door God geschapen.

850
00:49:40,950 --> 00:49:44,850
Dat betekent niet dat God hem slecht
heeft gemaakt of dat Hij hem heeft

851
00:49:44,850 --> 00:49:47,250
geschapen om slecht te zijn.

852
00:49:47,250 --> 00:49:49,650
Ieder mens is door God gemaakt.

853
00:49:49,650 --> 00:49:54,690
Zelfs de slechte mens is door God
gemaakt en is daarom aan God onderworpen.

854
00:49:54,690 --> 00:49:59,310
Iedereen die God heeft geschapen,
is aan Zijn oordeel onderworpen.

855
00:49:59,310 --> 00:50:02,490
Zelfs de goddeloze mens
is een schepsel van God.

856
00:50:02,490 --> 00:50:07,230
God heeft die man toegestaan de keuze
te maken om een goddeloze man te zijn,

857
00:50:07,230 --> 00:50:09,990
en God heeft daarin het laatste woord.

858
00:50:09,990 --> 00:50:13,170
Het lot van die man is
dat hij ten onder gaat.

859
00:50:13,170 --> 00:50:17,070
Niemand kan tegen God in
opstand komen en ermee wegkomen.

860
00:50:17,070 --> 00:50:21,090
De man die goddeloos is en
tegen God in opstand komt,

861
00:50:21,090 --> 00:50:24,570
slaagt er niet in Gods
soevereiniteit van zich af te werpen.

862
00:50:24,570 --> 00:50:29,490
Want God, de Soevereine, heeft nog altijd
een dag van verderf in gedachten voor

863
00:50:29,490 --> 00:50:31,290
degenen die dat doen.

864
00:50:31,290 --> 00:50:34,950
Hij zal het laatst—ik wilde
zeggen: het laatst lachen,

865
00:50:34,950 --> 00:50:37,050
maar ik denk niet dat God zal lachen.

866
00:50:37,050 --> 00:50:40,650
Ik denk dat Hij zal huilen
om degenen die verloren gaan.

867
00:50:40,650 --> 00:50:44,370
Maar het punt hier is dat
een koning de wetten maakt.

868
00:50:44,370 --> 00:50:48,510
Hij bepaalt niet wie van zijn
onderdanen de wetten zal gehoorzamen

869
00:50:48,510 --> 00:50:52,170
en wie van zijn onderdanen
eraan ongehoorzaam zal zijn.

870
00:50:52,170 --> 00:50:57,030
Maar omdat hij koning is, kan hij degenen
die ervoor kiezen ongehoorzaam te zijn

871
00:50:57,030 --> 00:50:58,710
met recht straffen.

872
00:50:58,710 --> 00:51:02,010
Als je ziet dat in het koninkrijk
van een man veel van zijn

873
00:51:02,010 --> 00:51:05,490
onderdanen tegen hem in opstand
komen, betekent dat niet dat hij

874
00:51:05,490 --> 00:51:07,050
niet soeverein is.

875
00:51:07,050 --> 00:51:11,490
Het betekent dat zij keuzes maken waarvoor
ze zich zullen moeten verantwoorden,

876
00:51:11,490 --> 00:51:13,290
omdat hij soeverein is.

877
00:51:13,290 --> 00:51:17,730
Omdat hij soeverein is, zal hij
uiteindelijk over hun lot beslissen.

878
00:51:17,730 --> 00:51:21,270
Hij beslist niet of ze wel of
niet in opstand zullen komen,

879
00:51:21,270 --> 00:51:24,810
maar hij beslist wat er met hen
zal gebeuren als ze het doen.

880
00:51:24,810 --> 00:51:29,190
Ik geloof dat dit in wezen de gedachte
is die Salomo hier voor ogen heeft.

881
00:51:29,190 --> 00:51:33,390
Alle dingen en alle mensen, goed
en slecht, zijn door God gemaakt.

882
00:51:33,390 --> 00:51:36,990
Dat betekent dat zelfs de
slechte mensen die niet aan God

883
00:51:36,990 --> 00:51:41,190
onderworpen lijken te zijn, omdat ze
ervoor kiezen de verkeerde kant op te

884
00:51:41,190 --> 00:51:44,430
gaan, ook door God gemaakt zijn.

885
00:51:44,430 --> 00:51:46,950
Ook hun lot is in Zijn handen.

886
00:51:46,950 --> 00:51:50,550
Hij heeft een dag van verderf
vastgesteld voor zulke mensen.

887
00:51:50,550 --> 00:51:52,950
Dat is volgens mij wat Salomo zegt.

888
00:51:52,950 --> 00:51:55,170
Ik kan niet bewijzen dat hij dat bedoelt,

889
00:51:55,170 --> 00:51:59,490
want verschillende theologen zouden
uiteraard verschillende opvattingen hebben

890
00:51:59,490 --> 00:52:02,190
over hoe God bij dit alles betrokken is.

891
00:52:02,190 --> 00:52:06,270
Maar ik zou zeggen dat het
idee, dat mij radicaal voorkomt,

892
00:52:06,270 --> 00:52:11,010
is dat God Zichzelf gewoon wil
verheerlijken door mensen uit te roeien.

893
00:52:11,010 --> 00:52:13,410
Daarom heeft Hij bepaalde mensen gemaakt,

894
00:52:13,410 --> 00:52:17,790
hun geen enkele gelegenheid gegeven
om goed te zijn en vervolgens

895
00:52:17,790 --> 00:52:22,110
besloten te laten zien hoe sterk
Hij is door hen te verpletteren.

896
00:52:22,110 --> 00:52:25,830
Ik denk niet dat dit een God
is die de Bijbel beschrijft.

897
00:52:25,830 --> 00:52:30,150
Daarom ben ik ook niet geneigd te
geloven dat Salomo het zo ziet.

898
00:52:30,150 --> 00:52:34,110
Aangezien er een iets minder radicale,
minder bizarre manier is om het te

899
00:52:34,110 --> 00:52:37,830
begrijpen, denk ik dat we het
beste de uitleg kunnen kiezen

900
00:52:37,830 --> 00:52:43,530
die meer in overeenstemming is met wat
de Bijbel in het algemeen over God leert.

901
00:52:43,530 --> 00:52:45,150
In vers 7 staat:

902
00:52:45,150 --> 00:52:48,090
Als de HEERE behagen
schept in iemands wegen,

903
00:52:48,090 --> 00:52:52,170
zal Hij zelfs zijn vijanden
vrede met hem doen sluiten.

904
00:52:52,170 --> 00:52:56,190
Dit betekent natuurlijk dat God degenen
die jouw vijanden zijn in bedwang kan

905
00:52:56,190 --> 00:52:58,290
houden als Hij dat wil.

906
00:52:58,290 --> 00:53:03,150
Als God aan jouw kant staat, kan Hij
voorkomen dat je vijanden je kwaad doen.

907
00:53:03,150 --> 00:53:07,230
De vijanden kunnen dingen tegen je
beramen, maar als God het niet wil,

908
00:53:07,230 --> 00:53:09,510
zullen ze je geen kwaad kunnen doen.

909
00:53:09,510 --> 00:53:11,130
Dat is goed om te weten.

910
00:53:11,130 --> 00:53:15,330
God kan voorkomen dat mensen die je
willen aanvallen en pijn willen doen,

911
00:53:15,330 --> 00:53:17,070
dat werkelijk doen.

912
00:53:17,070 --> 00:53:21,630
In zekere zin kan Hij er zelfs voor
zorgen dat ze het niet meer willen.

913
00:53:21,630 --> 00:53:24,930
In veel gevallen kan
Hij hun woede bedaren.

914
00:53:24,930 --> 00:53:27,810
We zien bijvoorbeeld wat
er in Sichem gebeurde.

915
00:53:27,810 --> 00:53:32,250
Levi en Simeon gingen daarheen en
slachtten alle mannen van Sichem af,

916
00:53:32,250 --> 00:53:37,290
drie dagen nadat die besneden waren,
toen ze enigszins uitgeschakeld waren.

917
00:53:37,290 --> 00:53:40,230
Er staat dat Jakob bang
was dat hierdoor alle

918
00:53:40,230 --> 00:53:43,890
Kanaänieten zich zouden verenigen
en hem zouden aanvallen.

919
00:53:43,890 --> 00:53:47,490
Maar toen hij met zijn gezin
verder reisde, staat er:

920
00:53:47,490 --> 00:53:49,470
Daarop braken zij op.

921
00:53:49,470 --> 00:53:52,470
Gods verschrikking lag over
de steden die hen omringden,

922
00:53:52,470 --> 00:53:55,530
zodat zij de zonen van
Jakob niet achtervolgden.

923
00:53:55,530 --> 00:54:00,150
De volken hadden reden om hem te willen
aanvallen, maar God liet dat niet toe.

924
00:54:00,150 --> 00:54:03,570
God zorgde ervoor dat zijn
vijanden vrede met hem hadden,

925
00:54:03,570 --> 00:54:06,450
of in elk geval niet
met hem in oorlog waren.

926
00:54:06,450 --> 00:54:10,890
God heeft de zeggenschap over ons
welzijn en onze omstandigheden.

927
00:54:10,890 --> 00:54:15,750
Zolang wij aan Zijn kant staan, is
onze veiligheid tegenover onze vijanden

928
00:54:15,750 --> 00:54:21,750
een zaak van Zijn soevereine keuze, en
Hij is bij machte om daarvoor te zorgen.

929
00:54:21,750 --> 00:54:27,270
Vers 33 wordt soms aangehaald als
bewijs voor nauwgezette voorzienigheid:

930
00:54:27,270 --> 00:54:32,250
dat God alles laat gebeuren, zelfs
dingen die toevallige gebeurtenissen

931
00:54:32,250 --> 00:54:33,150
lijken te zijn.

932
00:54:33,150 --> 00:54:37,290
Wanneer je met calvinisten over hun
opvatting van soevereiniteit praat,

933
00:54:37,290 --> 00:54:40,890
halen ze vaak dit vers aan,
en enkele andere verzen

934
00:54:40,890 --> 00:54:44,730
die lijken te suggereren dat
God alles nauwgezet bestuurt,

935
00:54:44,730 --> 00:54:46,110
zelfs toevallige dingen.

936
00:54:46,110 --> 00:54:50,430
Op een keer trok Achab ten strijde, en
de profeet Micha had gezegd dat hij in de

937
00:54:50,430 --> 00:54:53,370
strijd zou sterven. Maar hij ging toch.

938
00:54:53,370 --> 00:54:57,090
Koning Achab bevond zich tijdens
de strijd in zijn strijdwagen,

939
00:54:57,090 --> 00:54:59,310
en er staat dat een boogschutter—

940
00:54:59,310 --> 00:55:03,930
Hij was vermomd, zodat de vijand niet
wist wie hij op het slagveld was en niet

941
00:55:03,930 --> 00:55:05,730
specifiek op hem zou mikken.

942
00:55:05,730 --> 00:55:10,230
Maar er staat dat een zekere boogschutter
zonder op een bepaald doel te mikken

943
00:55:10,230 --> 00:55:12,030
een pijl afschoot.

944
00:55:12,030 --> 00:55:16,110
De pijl trof Achab tussen de
verbindingsstukken van zijn wapenrusting

945
00:55:16,110 --> 00:55:19,950
en doodde hem, zodat
Gods wil werd uitgevoerd.

946
00:55:19,950 --> 00:55:24,090
Dit is een voorbeeld van de manier
waarop God toevallige dingen bestuurt.

947
00:55:24,090 --> 00:55:27,330
In vers 33 van Spreuken 16 staat:

948
00:55:27,330 --> 00:55:29,550
Het lot wordt in de schoot geworpen,

949
00:55:29,550 --> 00:55:32,610
maar elke beslissing
daardoor komt van de HEERE.

950
00:55:32,610 --> 00:55:37,950
Het lot werpen is zoiets als
dobbelstenen gooien of strootjes trekken.

951
00:55:37,950 --> 00:55:42,510
Normaal gesproken zou je denken dat het
een kwestie van toeval is. Maar er staat:

952
00:55:42,510 --> 00:55:45,270
Maar elke beslissing komt van de Heer.

953
00:55:45,270 --> 00:55:48,630
Men meent dat dit leert dat
alles wat bij toeval gebeurt,

954
00:55:48,630 --> 00:55:51,750
in werkelijkheid helemaal geen toeval is.

955
00:55:51,750 --> 00:55:53,790
God doet het rechtstreeks.

956
00:55:53,790 --> 00:55:57,150
God neemt de beslissing door
middel van het werpen van het lot.

957
00:55:57,150 --> 00:56:00,690
Natuurlijk hoeft iemand die de
gedachte van nauwgezette voorzienigheid

958
00:56:00,690 --> 00:56:05,610
niet per se aanvaardt, deze verzen niet
in het licht van zo’n gedachte te zien.

959
00:56:05,610 --> 00:56:10,110
De toevallige pijl die Achab
trof, was beslist niet toevallig.

960
00:56:10,110 --> 00:56:12,090
God stuurde die pijl.

961
00:56:12,090 --> 00:56:14,670
God had voorzegd dat de man zou sterven.

962
00:56:14,670 --> 00:56:19,050
We hebben er geen enkel probleem mee om
te stellen dat God de baan van die pijl zo

963
00:56:19,050 --> 00:56:22,770
stuurde dat hij het doel
trof dat God wilde treffen,

964
00:56:22,770 --> 00:56:26,430
ook al was het in de gedachten van
de boogschutter een toevallig schot

965
00:56:26,430 --> 00:56:28,830
op een niet nader bepaald doel.

966
00:56:28,830 --> 00:56:31,590
Dat kunnen we zonder bezwaar bevestigen.

967
00:56:31,590 --> 00:56:35,670
Dat betekent niet dat elke pijl die
door iedere krijger in die oorlog werd

968
00:56:35,670 --> 00:56:40,290
afgeschoten, precies naar de
doelen werd gestuurd die God wilde.

969
00:56:40,290 --> 00:56:46,770
God had besloten dat Achab zou sterven, en
daarom stuurde God een pijl die hem trof.

970
00:56:46,770 --> 00:56:49,290
Dat was wat God had bepaald.

971
00:56:49,290 --> 00:56:53,370
God handelt op zulke voorzienige
manieren in tijd en geschiedenis

972
00:56:53,370 --> 00:56:55,950
wanneer het om belangrijke gevallen gaat.

973
00:56:55,950 --> 00:57:00,570
Maar daaruit kun je niet per se terecht
afleiden dat elk toevallig ding iets is

974
00:57:00,570 --> 00:57:01,830
wat Hij doet.

975
00:57:01,830 --> 00:57:06,270
Het is zoals toen de zonde van Jozefs
broers ertoe leidde dat hij als

976
00:57:06,270 --> 00:57:11,310
slaaf naar Egypte werd verkocht, en dat
uiteindelijk iets goeds bleek te zijn.

977
00:57:11,310 --> 00:57:13,050
Daarom zei Jozef:

978
00:57:13,050 --> 00:57:15,810
Jullie hebben weliswaar
kwaad tegen mij bedacht,

979
00:57:15,810 --> 00:57:20,851
maar God heeft dat ten goede gedacht,
om te doen zoals het op deze dag is :

980
00:57:20,851 --> 00:57:23,550
een groot volk in leven te houden.

981
00:57:23,550 --> 00:57:27,150
Of neem het moment
waarop Kajafas, Pilatus,

982
00:57:27,150 --> 00:57:31,170
Judas en anderen samenspanden
om Jezus te doden.

983
00:57:31,170 --> 00:57:35,310
Dat is iets kwaads, maar er staat
dat dit iets was waarvan God

984
00:57:35,310 --> 00:57:39,150
van tevoren had bepaald dat
het met Jezus moest gebeuren.

985
00:57:39,150 --> 00:57:44,490
Opnieuw zeggen degenen die in nauwgezette
voorzienigheid geloven: „Zie je wel,

986
00:57:44,490 --> 00:57:49,290
dit bewijst dat elke zonde die
mensen begaan door God is verordend.”

987
00:57:49,290 --> 00:57:51,510
Het bewijst helemaal niets van dien aard.

988
00:57:51,510 --> 00:57:56,190
Het bewijst dat God in één geval
wilde dat Jozef in Egypte terechtkwam,

989
00:57:56,190 --> 00:57:58,890
en dat Hij zijn broers
daarom zo manipuleerde

990
00:57:58,890 --> 00:58:00,870
dat ze hem daarheen verkochten.

991
00:58:00,870 --> 00:58:04,590
In een ander geval wilde
Hij dat Jezus stierf.

992
00:58:04,590 --> 00:58:09,390
God manipuleerde toen de historische
omstandigheden en de betrokken personen,

993
00:58:09,390 --> 00:58:13,650
zodat Jezus Zichzelf door het
Sanhedrin en door de Romeinen liet

994
00:58:13,650 --> 00:58:15,630
veroordelen en kruisigen.

995
00:58:15,630 --> 00:58:18,810
Het is waar dat God in die
gebeurtenissen werkzaam was,

996
00:58:18,810 --> 00:58:22,710
maar dat zijn niet per se gewone,
alledaagse gebeurtenissen.

997
00:58:22,710 --> 00:58:26,490
Het behoud van Israël door de
bemiddeling van Jozef in Egypte

998
00:58:26,490 --> 00:58:29,850
en het behoud van de wereld
door de dood van Jezus zijn

999
00:58:29,850 --> 00:58:32,070
geen doorsnee gebeurtenissen.

1000
00:58:32,070 --> 00:58:34,590
Wanneer God een bijzonder
doel wil vervullen,

1001
00:58:34,590 --> 00:58:37,890
heeft Hij alle recht en
alle macht om in te grijpen

1002
00:58:37,890 --> 00:58:42,210
en de dingen zo vorm te geven dat
gebeurt wat Hij wil laten gebeuren.

1003
00:58:42,210 --> 00:58:45,810
Maar de Bijbel zegt niet per se dat Hij
dat iedere keer moet doen wanneer mensen

1004
00:58:45,810 --> 00:58:47,430
een beslissing nemen.

1005
00:58:47,430 --> 00:58:50,490
God stuurde beslist de
pijl die Achab trof,

1006
00:58:50,490 --> 00:58:54,510
maar dat betekent niet dat iedere
afgeschoten pijl door God werd gestuurd

1007
00:58:54,510 --> 00:58:56,550
naar het doel dat hij trof.

1008
00:58:56,550 --> 00:58:59,850
Misschien was dat wel zo, maar dat
kunnen we niet op grond van dat

1009
00:58:59,850 --> 00:59:01,770
ene geval vaststellen.

1010
00:59:01,770 --> 00:59:05,790
We zouden andere informatie nodig
hebben om daarover te beslissen.

1011
00:59:05,790 --> 00:59:08,010
Hetzelfde geldt wanneer er staat:

1012
00:59:08,010 --> 00:59:11,790
Het lot wordt geworpen, maar
elke beslissing komt van de Heer.

1013
00:59:11,790 --> 00:59:15,510
Dit gaat niet over iedere keer dat
je tijdens een spelletje Parcheesi de

1014
00:59:15,510 --> 00:59:18,990
dobbelstenen gooit, waarbij
de dobbelstenen dan zo vallen

1015
00:59:18,990 --> 00:59:23,910
dat je op het vakje terechtkomt waarvan
God vóór de grondlegging van de wereld

1016
00:59:23,910 --> 00:59:27,510
heeft bepaald dat jouw groene
pion erop zou belanden,

1017
00:59:27,510 --> 00:59:31,050
waardoor die rode pion terug
naar huis wordt gestuurd.

1018
00:59:31,050 --> 00:59:35,370
Het is niet zo dat God dat
allemaal nauwgezet aan het doen is.

1019
00:59:35,370 --> 00:59:38,370
In Salomo’s denken was
het werpen van het lot

1020
00:59:38,370 --> 00:59:41,910
iets wat bij tamelijk zeldzame
gelegenheden gebeurde.

1021
00:59:41,910 --> 00:59:45,570
Maar het gebeurde wel wanneer
de Israëlieten — of later,

1022
00:59:45,570 --> 00:59:48,271
in de vroege gemeente, de apostelen —

1023
00:59:48,271 --> 00:59:53,850
een zeer belangrijke beslissing probeerden
te nemen en daarbij Gods wil zochten.

1024
00:59:53,850 --> 00:59:58,770
Het ging niet om: „Zal ik wafels of
gebakken eieren nemen als ontbijt?”

1025
00:59:58,770 --> 01:00:04,170
Het ging om: „Welke apostel zal Judas
voor de rest van zijn leven en tot in alle

1026
01:00:04,170 --> 01:00:07,590
eeuwigheid vervangen, om
de twaalfde apostel en de

1027
01:00:07,590 --> 01:00:10,410
fundamentsteen in de
stad van God te zijn?”

1028
01:00:10,410 --> 01:00:15,570
Of: „Welke stamgrenzen zal deze stam
gedurende de rest van de geschiedenis van

1029
01:00:15,570 --> 01:00:16,950
het volk hebben?”

1030
01:00:16,950 --> 01:00:20,730
Dit waren belangrijke zaken
met langdurige gevolgen,

1031
01:00:20,730 --> 01:00:24,990
waarbij God er belang bij zou
hebben Zijn wil bekend te maken.

1032
01:00:24,990 --> 01:00:27,630
Voor zulke zaken wierpen ze het lot.

1033
01:00:27,630 --> 01:00:29,850
Wat hier wordt gesuggereerd, is dat God

1034
01:00:29,850 --> 01:00:34,290
in die gevallen Zijn wil bekendmaakt
door middel van het werpen van het lot.

1035
01:00:34,290 --> 01:00:37,290
Het werpen van het lot
lijkt misschien puur toeval.

1036
01:00:37,290 --> 01:00:41,490
Maar in de gevallen waarin Israël
of de christenen het lot wierpen,

1037
01:00:41,490 --> 01:00:44,790
zochten ze beslist heel
bewust naar de wil van God,

1038
01:00:44,790 --> 01:00:49,350
zoals wanneer ze de Urim en Tummim
raadpleegden of iets dergelijks.

1039
01:00:49,350 --> 01:00:53,730
Zo wordt het werpen van het lot in die
gevallen een betrouwbare manier om een

1040
01:00:53,730 --> 01:00:58,290
keuze te maken, maar niet iedere keer
wanneer iemand met dobbelstenen gooit.

1041
01:00:58,290 --> 01:01:02,670
Als de nauwgezette voorzienigheid waar is,
dan is het iedere keer wanneer mensen bij

1042
01:01:02,670 --> 01:01:06,030
een bordspel met dobbelstenen
gooien door God beschikt.

1043
01:01:06,030 --> 01:01:10,050
De dobbelstenen vallen precies op de
getallen waarop Hij wil dat ze vallen.

1044
01:01:10,050 --> 01:01:14,370
Maar die leer zou op andere passages
dan deze gebaseerd moeten worden.

1045
01:01:14,370 --> 01:01:19,350
Deze passage gaat over situaties waarin
iemand Gods wil zoekt met betrekking tot

1046
01:01:19,350 --> 01:01:21,030
een belangrijke zaak.

1047
01:01:21,030 --> 01:01:25,410
Dat kan bijvoorbeeld de hogepriester,
de koning of de apostelen zijn,

1048
01:01:25,410 --> 01:01:29,610
of Jozua wanneer hij probeert te
bepalen hoe hij het land moet verdelen.

1049
01:01:29,610 --> 01:01:32,190
Dan wordt het werpen van
het lot een legitiem,

1050
01:01:32,190 --> 01:01:36,690
door God ingesteld middel waarmee
God de juiste beslissing geeft,

1051
01:01:36,690 --> 01:01:39,870
zodat Zijn wil op de
juiste wijze wordt ontdekt.

1052
01:01:39,870 --> 01:01:43,950
Het hoeft niet zo te worden opgevat
dat het meer betekent dan dat.

1053
01:01:43,950 --> 01:01:47,550
In hoofdstuk 19, vers 21, staat:

1054
01:01:47,550 --> 01:01:51,750
In het hart van de mens zijn veel
plannen, maar de raad van de HEERE,

1055
01:01:51,750 --> 01:01:53,370
die houdt stand.

1056
01:01:53,370 --> 01:01:58,830
Dit stemt overeen met die twee verzen
in hoofdstuk 16, de verzen 1 en 9:

1057
01:01:58,830 --> 01:02:03,570
de mens maakt de plannen in zijn hart, en
misschien voert hij die met succes uit,

1058
01:02:03,570 --> 01:02:06,690
maar alleen als God Zich
er niet tegen verzet.

1059
01:02:06,690 --> 01:02:11,490
Dat wil zeggen: alleen als God niet
wil ingrijpen om hem tegen te houden.

1060
01:02:11,490 --> 01:02:15,030
God zou zelfs principieel bezwaar
tegen de plannen kunnen hebben,

1061
01:02:15,030 --> 01:02:19,470
maar er geen belang bij hebben om
in te grijpen en ze tegen te houden.

1062
01:02:19,470 --> 01:02:24,090
Als God iedere keer zou ingrijpen en
iemand zou tegenhouden wanneer die op het

1063
01:02:24,090 --> 01:02:27,690
punt stond iets verkeerds te
doen, dan zou Hij alles tot in de

1064
01:02:27,690 --> 01:02:29,670
kleinste bijzonderheden besturen.

1065
01:02:29,670 --> 01:02:31,950
Sommige mensen denken dat God dat doet.

1066
01:02:31,950 --> 01:02:35,970
Maar als Hij niet alles tot in de
kleinste bijzonderheden wil besturen,

1067
01:02:35,970 --> 01:02:39,510
zou Hij de momenten waarop
Hij wil ingrijpen en iets wil

1068
01:02:39,510 --> 01:02:41,670
voorkomen, kunnen uitkiezen.

1069
01:02:41,670 --> 01:02:45,330
De plannen van een mens zouden dus,
als ze inderdaad worden uitgevoerd,

1070
01:02:45,330 --> 01:02:49,710
een ander doel dat God tot stand
wil zien komen kunnen dwarsbomen.

1071
01:02:49,710 --> 01:02:54,510
God kan verhinderen dat het gebeurt als
Hij dat wil, of Hij kan het toelaten.

1072
01:02:54,510 --> 01:02:59,070
Maar wat Gods raadsbesluit ook
is, dat is wat stand zal houden.

1073
01:02:59,070 --> 01:03:04,050
Dat is wat er zal gebeuren, en niet
noodzakelijkerwijs wat de mens besluit.

1074
01:03:04,050 --> 01:03:08,370
Daarom hoeven we niet méér of minder
bang te zijn wanneer we horen over

1075
01:03:08,370 --> 01:03:11,790
samenzweringen van bijvoorbeeld
internationale bankiers

1076
01:03:11,790 --> 01:03:15,930
die een wereldregering tot stand
proberen te brengen, enzovoort.

1077
01:03:15,930 --> 01:03:19,950
Ik hoor die dingen en denk: „Nou,
dat is waarschijnlijk waar.”

1078
01:03:19,950 --> 01:03:24,810
Ik heb daarover geen voorkennis, maar
het is beslist een realistisch scenario.

1079
01:03:24,810 --> 01:03:27,750
Ik heb er geen enkele moeite
mee om het te geloven,

1080
01:03:27,750 --> 01:03:31,230
maar ik raak er niet door
verontrust zoals sommige mensen.

1081
01:03:31,230 --> 01:03:34,170
Want het is niet méér
of minder beangstigend

1082
01:03:34,170 --> 01:03:37,170
dan wanneer zo’n samenzwering
niet zou bestaan.

1083
01:03:37,170 --> 01:03:41,490
Wat Gods raadsbesluit heeft
bepaald, is wat stand zal houden.

1084
01:03:41,490 --> 01:03:45,030
Mijn lot ligt niet in de handen
van internationale bankiers,

1085
01:03:45,030 --> 01:03:46,950
tirannen of iets dergelijks.

1086
01:03:46,950 --> 01:03:50,850
Als ik door hun toedoen lijd, zal
dat alleen zijn omdat God heeft

1087
01:03:50,850 --> 01:03:52,890
toegelaten dat het gebeurde.

1088
01:03:52,890 --> 01:03:56,430
Als Hij niet wil dat het
gebeurt, zal het niet gebeuren.

1089
01:03:56,430 --> 01:04:00,810
De samenzweerders hebben geen macht
om de wil van God te dwarsbomen.

1090
01:04:00,810 --> 01:04:03,870
Als God wil dat ze
slagen, zullen ze slagen.

1091
01:04:03,870 --> 01:04:07,770
Als Hij dat niet wil, zullen
hun plannen op niets uitlopen.

1092
01:04:07,770 --> 01:04:11,130
In hoofdstuk 20, vers 24, staat:

1093
01:04:11,130 --> 01:04:14,130
De voetstappen van een
man zijn van de HEERE,

1094
01:04:14,130 --> 01:04:16,770
hoe zou dan een mens zijn
weg kunnen begrijpen?

1095
01:04:16,770 --> 01:04:21,570
Wij begrijpen de toekomst beslist niet,
en evenmin het pad dat voor ons ligt.

1096
01:04:21,570 --> 01:04:24,150
Maar God zal onze stappen bepalen,

1097
01:04:24,150 --> 01:04:29,250
uiteraard in de veronderstelling dat
wij Zijn volk zijn en dat Hij ons leidt.

1098
01:04:29,250 --> 01:04:32,310
De Bijbel zegt in Romeinen, hoofdstuk 8:

1099
01:04:32,310 --> 01:04:36,210
Immers, zovelen als er door de
Geest van God geleid worden,

1100
01:04:36,210 --> 01:04:38,070
die zijn kinderen van God.

1101
01:04:38,070 --> 01:04:39,990
In Filippenzen zei Paulus:

1102
01:04:39,990 --> 01:04:43,710
want het is God, Die in u werkt
zowel het willen als het werken,

1103
01:04:43,710 --> 01:04:45,450
naar Zijn welbehagen.

1104
01:04:45,450 --> 01:04:47,250
Hij spreekt tegen christenen.

1105
01:04:47,250 --> 01:04:49,290
Je hebt de Heilige Geest in je.

1106
01:04:49,290 --> 01:04:52,590
God is in je aan het werk
en brengt je ertoe te willen

1107
01:04:52,590 --> 01:04:54,690
en te doen wat Hem behaagt.

1108
01:04:54,690 --> 01:04:57,810
God werkt op soevereine
wijze door deze middelen.

1109
01:04:57,810 --> 01:05:00,450
In hoofdstuk 21, vers 1, staat:

1110
01:05:00,450 --> 01:05:04,710
Het hart van een koning is in de
hand van de HEERE als waterbeken,

1111
01:05:04,710 --> 01:05:07,410
Hij neigt het tot alles wat Hem behaagt.

1112
01:05:07,410 --> 01:05:11,670
Ook hier denken sommige mensen dat
dit betekent dat iedere beslissing van

1113
01:05:11,670 --> 01:05:14,430
iedere regering door God is beschikt.

1114
01:05:14,430 --> 01:05:17,490
Misschien, maar niet noodzakelijkerwijs.

1115
01:05:17,490 --> 01:05:21,930
Het betekent dat God het hart van de
koning in Zijn hand houdt en dat Hij

1116
01:05:21,930 --> 01:05:24,870
in staat is het te wenden zoals Hij wil.

1117
01:05:24,870 --> 01:05:27,510
Het betekent niet dat Hij dit altijd doet,

1118
01:05:27,510 --> 01:05:31,470
net zomin als Hij altijd
de rivieren bestuurt.

1119
01:05:31,470 --> 01:05:35,310
God kan de loop van een rivier
veranderen als het Hem behaagt.

1120
01:05:35,310 --> 01:05:39,150
Maar dat betekent niet dat de natuurwetten
normaal gesproken niet bepalen hoe

1121
01:05:39,150 --> 01:05:41,010
de rivier stroomt.

1122
01:05:41,010 --> 01:05:46,770
Erosie, hydraulica en natuurwetten bepalen
normaal gesproken de loop van een rivier.

1123
01:05:46,770 --> 01:05:49,710
Maar God heeft de macht
om, als Hij dat wil,

1124
01:05:49,710 --> 01:05:53,190
de loop ervan te veranderen
wanneer Hij maar wil.

1125
01:05:53,190 --> 01:05:55,170
Zo is het ook met de koning.

1126
01:05:55,170 --> 01:05:59,550
Een koning kan veel beslissingen
nemen zonder dat God ingrijpt.

1127
01:05:59,550 --> 01:06:03,390
Maar als God bepaalt dat een koning
een bepaalde keuze moet maken,

1128
01:06:03,390 --> 01:06:05,790
dan is dat wat er zal gebeuren.

1129
01:06:05,790 --> 01:06:10,530
God kan ingrijpen en zelfs tegen
de keuzes ingaan die een mens

1130
01:06:10,530 --> 01:06:12,930
anders uit vrije wil zou maken.

1131
01:06:12,930 --> 01:06:16,770
Ook staat er in hoofdstuk 21, vers 31:

1132
01:06:16,770 --> 01:06:19,950
Een paard wordt gereedgemaakt
voor de dag van de strijd,

1133
01:06:19,950 --> 01:06:22,470
maar de overwinning is van de HEERE.

1134
01:06:22,470 --> 01:06:28,410
Opnieuw wordt dit idee van soevereiniteit
hier toegepast op de nationale veiligheid.

1135
01:06:28,410 --> 01:06:32,610
God zal beslissen of een
volk veilig blijft of niet.

1136
01:06:32,610 --> 01:06:36,090
Het maakt niet uit hoeveel paarden
en strijdwagens het voor de strijd

1137
01:06:36,090 --> 01:06:39,390
gereedmaakt, of hoeveel
kernwapens trouwens.

1138
01:06:39,390 --> 01:06:44,010
Hoeveel voorbereidingen het volk ook
treft voor zijn eigen veiligheid,

1139
01:06:44,010 --> 01:06:47,730
het zal alleen veilig blijven
voor zover God dat verkiest.

1140
01:06:47,730 --> 01:06:51,930
Een volk met sterkere strijdkrachten
kan een oorlog verliezen van een volk

1141
01:06:51,930 --> 01:06:54,090
met zwakkere strijdkrachten.

1142
01:06:54,090 --> 01:06:58,770
Denk aan Gideon, die tienduizenden
Midianieten doodde terwijl hij maar

1143
01:06:58,770 --> 01:07:01,410
driehonderd man had. Waarom?

1144
01:07:01,410 --> 01:07:05,010
Omdat God van plan was Midian te oordelen.

1145
01:07:05,010 --> 01:07:08,910
Het lot van een volk wordt niet
bepaald door het aantal legers,

1146
01:07:08,910 --> 01:07:11,370
wapens en soldaten dat het heeft.

1147
01:07:11,370 --> 01:07:15,870
Het wordt bepaald door de vraag of
God het veilig wil houden of niet.

1148
01:07:15,870 --> 01:07:22,230
Als God een volk wil vernietigen, zou Hij
het met één enkele Simson kunnen wegvagen.

1149
01:07:22,230 --> 01:07:25,890
Duizend van hen zouden door één
man kunnen worden weggevaagd,

1150
01:07:25,890 --> 01:07:31,470
of drieduizend van hen bij één
enkele gebeurtenis, als God dat wil.

1151
01:07:31,470 --> 01:07:32,850
Het maakt niet uit.

1152
01:07:32,850 --> 01:07:36,150
Het gaat er niet om wie de
grootste overmacht heeft.

1153
01:07:36,150 --> 01:07:42,210
Het gaat er niet om of een volk militair
voorbereid of militair sterker is.

1154
01:07:42,210 --> 01:07:46,290
De vraag is: behagen de
wegen van een volk God?

1155
01:07:46,290 --> 01:07:49,650
Zo ja, dan zal Hij het
waarschijnlijk beschermen.

1156
01:07:49,650 --> 01:07:52,590
Als de wegen van het
volk God niet behagen,

1157
01:07:52,590 --> 01:07:55,230
zal Hij het waarschijnlijk
niet lang beschermen,

1158
01:07:55,230 --> 01:07:58,770
hoe sterk zijn legers en wapens ook zijn.

1159
01:07:58,770 --> 01:08:03,990
Het is God, niet de volken, Die
bepaalt hoe de geopolitieke kaart

1160
01:08:03,990 --> 01:08:05,550
eruit komt te zien.

1161
01:08:05,550 --> 01:08:08,370
Dat is wat Salomo ons hier vertelt.

1162
01:08:08,370 --> 01:08:13,590
Hiermee maken we nog maar een pril begin
met het onderwerp van een Godbewust leven.

1163
01:08:13,590 --> 01:08:19,470
Een Godbewust leven vreest God, probeert
God innig te kennen en is zich bewust van

1164
01:08:19,470 --> 01:08:24,150
Gods soevereiniteit, van Gods
recht om te doen wat Hij wil doen.

1165
01:08:24,150 --> 01:08:27,210
Toen het dus slecht ging met Job, zei hij:

1166
01:08:27,210 --> 01:08:31,350
En hij zei: Naakt ben ik uit de
buik van mijn moeder gekomen en

1167
01:08:31,350 --> 01:08:33,750
naakt zal ik daarheen terugkeren.

1168
01:08:33,750 --> 01:08:40,410
De HEERE heeft gegeven en de HEERE heeft
genomen; de Naam van de HEERE zij geloofd!

1169
01:08:40,410 --> 01:08:42,330
Dat is Zijn recht, nietwaar?

1170
01:08:42,330 --> 01:08:44,430
Toen zijn vrouw klaagde, zei hij:

1171
01:08:44,430 --> 01:08:49,350
Maar hij zei tegen haar: Je spreekt
zoals één van de dwaze vrouwen spreekt.

1172
01:08:49,350 --> 01:08:53,910
Zouden wij het goede wel van God ontvangen
en zouden we het kwade niet ontvangen?

1173
01:08:53,910 --> 01:08:57,090
In dit alles zondigde
Job met zijn lippen niet.

1174
01:08:57,090 --> 01:09:01,890
Met andere woorden: heeft God niet
het recht om ons beide te geven,

1175
01:09:01,890 --> 01:09:04,110
en niet slechts één van beide?

1176
01:09:04,110 --> 01:09:07,530
We vinden het fijn wanneer
Hij ons de goede dingen geeft.

1177
01:09:07,530 --> 01:09:11,550
We vinden het niet fijn wanneer
Hij ons de slechte dingen geeft.

1178
01:09:11,550 --> 01:09:15,330
Maar bevindt God Zich niet
in de positie om die keuzes

1179
01:09:15,330 --> 01:09:18,510
rechtmatig te maken wanneer Hij maar wil?

1180
01:09:18,510 --> 01:09:21,270
Zouden we niet beide van
Hem moeten ontvangen?

1181
01:09:21,270 --> 01:09:27,210
Dat is Godbewustzijn: het besef dat
God Degene is Die de leiding heeft.

1182
01:09:27,210 --> 01:09:30,090
Hij kan alle besluiten nemen die Hij wil.

1183
01:09:30,090 --> 01:09:32,910
Als Hij dat wil, kan Hij ingrijpen.

1184
01:09:32,910 --> 01:09:36,270
Hij kan dingen doen die wij
helemaal niet fijn vinden.

1185
01:09:36,270 --> 01:09:38,730
Of Hij kan dingen doen die wij fijn vinden

1186
01:09:38,730 --> 01:09:42,030
wanneer het onmogelijk lijkt
dat ze zouden kunnen gebeuren,

1187
01:09:42,030 --> 01:09:45,210
want Hij is Degene Die
werkelijk de leiding heeft.

1188
01:09:45,210 --> 01:09:49,350
We leven dus in zekere zin onder
de schaduw van het besef dat God

1189
01:09:49,350 --> 01:09:51,810
werkelijk over alles de leiding heeft.

1190
01:09:51,810 --> 01:09:53,190
Niet alles wat gebeurt,

1191
01:09:53,190 --> 01:09:56,310
is noodzakelijkerwijs door
Hem actief verordineerd.

1192
01:09:56,310 --> 01:09:59,250
Maar wat er ook gebeurt, Hij
heeft er op dat moment niet

1193
01:09:59,250 --> 01:10:03,210
voor gekozen het te verhinderen,
terwijl Hij dat wel had kunnen doen.

1194
01:10:03,210 --> 01:10:05,550
Daarom kunnen we alles wat ons overkomt

1195
01:10:05,550 --> 01:10:08,130
aanvaarden als onderdeel
van Gods voorzienigheid

1196
01:10:08,130 --> 01:10:12,510
en als onderdeel van de beproeving die
we onder ogen moeten zien, enzovoort.

1197
01:10:12,510 --> 01:10:16,650
Wanneer we ons bewust zijn van Gods
soevereiniteit en Gods rechtvaardigheid,

1198
01:10:16,650 --> 01:10:20,790
enzovoort, hebben we een heel
andere kijk op wat het leven is.

1199
01:10:20,790 --> 01:10:25,350
Er zijn nog meer dingen over God die
tot deze algemene categorie behoren.

1200
01:10:25,350 --> 01:10:26,910
Daar zullen we het de
volgende keer over hebben.